به گزارش ایمنا، اکوی قلب (اکوکاردیوگرافی) یک روش گسترده و غیرتهاجمی است که در آن با استفاده از امواج صوتی بی ضرر برای انسان، تصویر اجزاء قلب و میزان سرعت جریان خون تعیین میشود.
با استفاده از این روش میتوان نمای دقیقی از دیوارههای قلبی ، دریچهها و ابتدای سرخرگ های بزرگ را به دست آورد. غیر تهاجمی بودن این آزمون از امتیازهای خاص آن به شمار میرود.
این روش بر اساس هدایت امواج صوتی با فرکانس بالا به قلب و دریافت پژواک آن توسط گیرنده خاصی است. امواج صوتی ساده برای تصویر برداری مورد استفاده قرار میگیرند و هیچگونه اشعه یا موج خطرناکی به فرد انتقال پیدا نمیکند.
در اکوی دو بعدی تصویر دقیقی از آناتومی قلب ایجاد میشود و در این نوع اکوکاریوگرافی بیشتر برای اندازهگیری اندازه قلب،اجزا و میزان کارایی آنها مورد استفاده قرار میگیرند. از سوی دیگر قدرت عضلانی قلب و بویژه توانایی بطن چپ در بیرون راندن خون از قلب توسط اکوی قلبی قابل ارزیابی است.
در این خصوص با دکتر مرتضی آبدار - متخصص قلب و عروق و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان به گفتگو پرداختیم که مشروح آن را در ادامه می خوانید:
اکوکاردیوگرافی چیست؟
اکوکاردیوگرافی به علم تصویربرداری به وسیله امواج صوتی اطلاق می شود. این در حالی است که هنگامی که صدا به دیوار برخورد می کند و باز می گردد به آن اکو می گویند. پس در واقع اکو به معنای انعکاس صدا و گرافی به معنای تصویر است. بنابراین اکوگرافی یعنی تصویربرداری به کمک امواج صوتی.
اکوکاردیوگرافی یکی از بهترین روش هایی که علم پزشکی در 50 سال اخیر به آن دست یافته است. در ابتدا مادر علم اکوکاردیوگرافی، سونوگرافی بوده است و پس از آن با پیشرفت های چند 10 برابر آن اکوکاردیوگرافی ابداع شد.
اکوکاردیوگرافی در ابتدا به عنوان شکل امواج ساده ای بود که از یک نقطه به نقطه دیگر برخورد می کرد و باز می گشت، آغاز شد. سپس به صورت حرکت و بعد از آن اکوی دو بعدی ایجاد شد. سپس داپلر، بعد از آن کالر دابلر، اکوکاردیوگرافی از طریق مری، اکوکاردیوگرافی 3 بعدی، استرین ریت و نهایتا اکوکاردیوگرافی داخل قلب (Ice) متولد شد.
اکوکاردیوگرافی چگونه به تشخیص بیماری های قلبی کمک می کند؟
این شیوه مانند آندوسکوپی داخل قلب را اکو می کند. این شیوه برای شناخت غالب بیماری های قلبی عروقی به کار می رود که این بیماری ها یا اکتسابی هستند یا مادرزادی. بنابراین اکوکاردیوگرافی در شناساندن سیر بیماری به فرد کمک می کند تا زمان و نوع درمان بیماری انتخاب شود.
اکوکاردیوگرافی قبل از درمان و پس از آن به تیم پزشکی کمک می کند تا اینکه بیمار برای درمان کدام روش، مسیر و آینده را باید داشته باشد.
عملکرد و میزان پمپاژ قلب انسان چگونه است؟
قلب در واقع مانند یک پمپ عمل می کند که در یک روز 100 هزار بار پمپاژ می کند.قلب یک انسان 60 یا 70 ساله در طول عمر وی حدود 6 تا 7 میلیارد بار می زند. اندازه این پمپ به طور متوسط 100 تا 150 گرم است که با توجه به قد، وزن، جنس و ساختار بدنی افراد متفاوت است و هیچ گونه استراحت و توقف ندارد.
لولاهای دریچه قلب از یک پوسته پیاز نازکتر است، به گونه ای که ضخامت آن یک میلی متر و یا حداکثر 2 میلی متر است.برخی از دریچه ها مانند دریچه میترال در این 100 هزار مرتبه پمپاژ یک روز باید 4 حرکت داشته باشند. بنابراین دریچه میترال در یک روز حدود 400 هزار بار باز می شود.
بسیاری از افراد پس از عمر طبیعی 80 یا 100 سال بدون ابتلا به بیماری قلبی از دنیا می روند. در اکوکاردیوگرافی بیماری های این دریچه ها و آندوکارد بررسی می شود و اینکه آیا این دریچه ها خون را به اندازه کافی حفظ می کنند یا خیر.
این لوله ها با همین ضخامت 1 تا 2 میلی متر، فشار 100 تا 200 میلی متر جیوه را باید تحمل کند. بنابراین این دریچه برای فردی که فشار خون وی 120 میلی متر جیوه است، باید به گونه ای سر دو پوسته دریچه حدود 1/0 و یا 2/0 میلی متر بر هم منطبق شود تا خون از مسیر خود جریان یابد. اگر این حالت غیر طبیعی باشد، فرد به طور مثال دچار نارسایی دریچه میترال می شود.
اگر فرد در دوران کودکی مبتلا به یک گلودرد چرکی شده و در بزرگسالی به روماتیسم قلبی مبتلا شود، حرکت دریچه کمتر شده، میزان تفاوت فشار بین 2 سطح دریچه زیادتر می شود و فرد دچار علائم تنگی دریچه می شود.
قلب دارای چند دریچه است؟
قلب دارای 4 دریچه با نام های دریچه ششی، دریچه آئورت، دریچه میترال و دریچه سلت است. همچنین لایه ای درون قلب است که به آن اندوکارد گفته می شود. برای مثال برخی مواقع گفته می شود بیمار پیوند کلیوی یا بیمار قلبی دچار آندوکاردید شد و بیمار به عفونت داخلی مبتلا شد.
بنابراین روش اکوکاردیوگرافی تمام ارزیابی های لایه اندوکارد و دریچه های قلب را انجام می دهد. همچنین با این روش بیماری های میوکارد و شناسایی طبیعی بودن حرکت عضله های قلب صورت می گیرد.
در قدیم تصور می شد که قلب مانند مشت دست باز و بسته می شود. اما اینگونه نیست، عضله قلب حرکت هماهنگی دارد که از قسمت نوک قلب شروع می شود. بنابراین قلب تنها یک حرکت ندارد، بلکه حداقل 3 یا 4 حرکت دارد که شامل حرکت طولی، محیطی، حرکت چرخشی است و در اکوکاردیوگرافی این حرکت ها توسط strain ارزیابی می شود.
بیماری هایی که ناشی از تجمع مواد سمی در عضله قلب است نیز توسط اکوکاردیوگرافی شناسایی می شود. این در حالی است که بیماری های کرونر مانند تنگی رگ و یا سکته قلبی در ابتدا به وسیله این روش شناخته می شود.
چه بیماری هایی توسط اکو سناخته می شود؟
یکی از روش خوب اکوکاردیوگرافی stress cardiography است، به گونه ای که به افرادی که نمی توانند تست ورزش انجام دهند، دارویی به نام "دوتامین" در سرم تزریق می شود که ضربان قلب را بالا می برد و باعث می شود پزشک تشخیص دهد در هنگام افزایش ضربان قلب نقاطی از عضله قلب که خون به آنها کمتر می رسد و باعث کند شدن حرکت عضله می شود شناسایی شود.
بنابراین تشخیص داده می شود رگ هایی که به این قسمت ها خون می رسانند دچار اختلال شده اند. با این روش همچنین تشخیص داده می شود بیماری که آنژیوگرافی شده و دچار تنگی رگ است، آیا روش بالون و یا عمل جراحی برای وی مفید است یا خیر. بنابراین نوع روش درمانی و انجام یا عدم انجام شیوه های درمانی به کمک اکوکاردیو گرافی قابل تشخیص است.
لایه سوم قلب پریکارد است که این لایه در اثر بسیاری از بیماری ها نظیر بیماری های کلیه دچار تجمع مایعات می شود. این تجمع اگر به آرامی صورت گیرد، حتی اگر چند لیتر نیز باشد، برای بیمار مشکلی به وجود نمی آورد. اما اگر در اثر سانحه تصادف 200 تا 300 سی سی خون وارد این لایه شود، به علت آنکه باعث افزایش فشار خون بیمار می شود ممکن است فرد را خفه کند. در این صورت نیاز است تا جراح خون وارد شده به لایه پریکارد را خارج کند.
یکی از روش هایی که به شناخت تجمع مایعات کمک می کند، اکوکاردیوگرافی است. همچنین با این روش عروقی که خون را به قلب وارد و یا از آن خارج می کنند شناخته می شوند. بنابراین تغییراتی که در اثر فشار داخل این وریدها روی می دهد ارزیابی می شود و توسط داپلر فشار داخلی تمام حفره های قلب اندازه گیری می شود.
آیا اکو کاردیوگرافی به شناخت بیماری های مادرزادی کمک می کند؟
هنگامی که روش کاردیوگرافی برای بیمار تعیین می شود، حدود 50 نوع شاخص ارزیابی می شود. این در حالی است که اندازه چهار حفره قلب ، حجم و عملکرد آنها بسیار ارزشمند است. قلب دارای حرکت های سیستولی و دیاستولی است که در فشار خون بیمار نیز ارزیابی می شود. بنابراین زمانی که خون خارج می شود به آن فشار سیستول و زمانی که خون دیگر خارج نشود به آن فشار دیاستولیک گفته می شود.
همچنین تشخیص بیماری قبل از تولد ، برای مثال نوزادانی که دچار تنگی شریان باشند توسط اکوکاردیوگرافی مادر باردار شناسایی می شود. بنابراین شناخت و نحوه درمان حتی در حین درمان بیماری های مادرزادی به کمک این روش تعیین می شود.
چک آپ کامل قلب شامل چه مراحلی است؟
مرحله نخست ویزیت 15 دقیقه ای بیمار توسط پزشک است و تشخیص این موضوع که آیا در حین فعالیت معمولی فرد دچار علائم بالینی نظیر خستگی زودرس، احساس نامطبوع در قفسه سینه، تپش قلب، سرپیجه یا تنگی نفس می شود. اگر تمام این موارد طبیعی بود، میزان قند و چربی خون افراد مورد بررسی قرار می گیرد.
این در حالی است که حدود 10 درصد از مردم اصفهان دچار دیابت هستند و یک سوم مبتلا به چربی خون و حدود 20 درصد از افراد 20 سال و بالاتر از آن دارای فشار خون هستند. بنابراین لازم است تمام این موارد کنترل شود. اگر فرد یکی از موارد بالینی را داشت از وی نوار قلب گرفته می شود.
بنابراین شرح حال بیمار، معاینه فیزیکی و اکوکاردیوگرافی بسیار دارای اهمیت است. چنانچه پزشک دچار شک بالینی شود، تست ورزش را پیشنهاد می کند و اگر تست علائم بالین و یا تغییرات نوار بود، اقدامات تشخیصی بعدی مانند آنژیوگرافی برای وی درد نظر گرفته می شود.
زمان مراجعه بیماران قلبی عروقی به پزشک چند وقت یک بار است؟
افراد مراجعه کننده 50 سال به بالا در صورتی که بیمار نباشند و علائم بالینی نداشته باشد، باید یک مرتبه در سال به پزشک مراجعه کنند. اما چنانچه یکی از عوامل خطر مانند دیابت در فرد وجود دارد، باید هر دو ماه یک مرتبه به پزشک مراجعه کند. در صورت عدم ابتلا به بیماری خاص شش ماه یک بار مراجعه ضروری است.
علت شایع بودن بیماری های کرونر قلب چیست؟
هنوز علم طب عامل اصلی شایع بودن تنگی عروق را نمی داند، اما می توان تشخیص داد در چه گروهی این بیماری ها بیشتر است و چه عواملی باعث بروز بیماری می شود. برای مثال دیابت، فشار خون،اسید اوریک بالا، چربی خون زیاد، اضافه وزن، بی تحرکی، استرس، نوع غذاها و چربی هایی که اکسیده هستند، سابقه خانوادگی و ژنتیک جزو عواملی هستند که احتمال بروز بیماری های کرونر را در افراد بیشتر می کند.
بنابراین هنوز ریشه یابی بیماری مشخص نشده است، تنها می توان گفت این موارد بیماری را تسریع می کند. این بیماری ها از دوران نوجوانی شروع می شود تا پیری ادامه دارد، اما ماهیت آنها متفاوت است.
11174/130
با استفاده از این روش میتوان نمای دقیقی از دیوارههای قلبی ، دریچهها و ابتدای سرخرگ های بزرگ را به دست آورد. غیر تهاجمی بودن این آزمون از امتیازهای خاص آن به شمار میرود.
این روش بر اساس هدایت امواج صوتی با فرکانس بالا به قلب و دریافت پژواک آن توسط گیرنده خاصی است. امواج صوتی ساده برای تصویر برداری مورد استفاده قرار میگیرند و هیچگونه اشعه یا موج خطرناکی به فرد انتقال پیدا نمیکند.
در اکوی دو بعدی تصویر دقیقی از آناتومی قلب ایجاد میشود و در این نوع اکوکاریوگرافی بیشتر برای اندازهگیری اندازه قلب،اجزا و میزان کارایی آنها مورد استفاده قرار میگیرند. از سوی دیگر قدرت عضلانی قلب و بویژه توانایی بطن چپ در بیرون راندن خون از قلب توسط اکوی قلبی قابل ارزیابی است.
در این خصوص با دکتر مرتضی آبدار - متخصص قلب و عروق و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان به گفتگو پرداختیم که مشروح آن را در ادامه می خوانید:
اکوکاردیوگرافی چیست؟
اکوکاردیوگرافی به علم تصویربرداری به وسیله امواج صوتی اطلاق می شود. این در حالی است که هنگامی که صدا به دیوار برخورد می کند و باز می گردد به آن اکو می گویند. پس در واقع اکو به معنای انعکاس صدا و گرافی به معنای تصویر است. بنابراین اکوگرافی یعنی تصویربرداری به کمک امواج صوتی.
اکوکاردیوگرافی یکی از بهترین روش هایی که علم پزشکی در 50 سال اخیر به آن دست یافته است. در ابتدا مادر علم اکوکاردیوگرافی، سونوگرافی بوده است و پس از آن با پیشرفت های چند 10 برابر آن اکوکاردیوگرافی ابداع شد.
اکوکاردیوگرافی در ابتدا به عنوان شکل امواج ساده ای بود که از یک نقطه به نقطه دیگر برخورد می کرد و باز می گشت، آغاز شد. سپس به صورت حرکت و بعد از آن اکوی دو بعدی ایجاد شد. سپس داپلر، بعد از آن کالر دابلر، اکوکاردیوگرافی از طریق مری، اکوکاردیوگرافی 3 بعدی، استرین ریت و نهایتا اکوکاردیوگرافی داخل قلب (Ice) متولد شد.
اکوکاردیوگرافی چگونه به تشخیص بیماری های قلبی کمک می کند؟
این شیوه مانند آندوسکوپی داخل قلب را اکو می کند. این شیوه برای شناخت غالب بیماری های قلبی عروقی به کار می رود که این بیماری ها یا اکتسابی هستند یا مادرزادی. بنابراین اکوکاردیوگرافی در شناساندن سیر بیماری به فرد کمک می کند تا زمان و نوع درمان بیماری انتخاب شود.
اکوکاردیوگرافی قبل از درمان و پس از آن به تیم پزشکی کمک می کند تا اینکه بیمار برای درمان کدام روش، مسیر و آینده را باید داشته باشد.
عملکرد و میزان پمپاژ قلب انسان چگونه است؟
قلب در واقع مانند یک پمپ عمل می کند که در یک روز 100 هزار بار پمپاژ می کند.قلب یک انسان 60 یا 70 ساله در طول عمر وی حدود 6 تا 7 میلیارد بار می زند. اندازه این پمپ به طور متوسط 100 تا 150 گرم است که با توجه به قد، وزن، جنس و ساختار بدنی افراد متفاوت است و هیچ گونه استراحت و توقف ندارد.
لولاهای دریچه قلب از یک پوسته پیاز نازکتر است، به گونه ای که ضخامت آن یک میلی متر و یا حداکثر 2 میلی متر است.برخی از دریچه ها مانند دریچه میترال در این 100 هزار مرتبه پمپاژ یک روز باید 4 حرکت داشته باشند. بنابراین دریچه میترال در یک روز حدود 400 هزار بار باز می شود.
بسیاری از افراد پس از عمر طبیعی 80 یا 100 سال بدون ابتلا به بیماری قلبی از دنیا می روند. در اکوکاردیوگرافی بیماری های این دریچه ها و آندوکارد بررسی می شود و اینکه آیا این دریچه ها خون را به اندازه کافی حفظ می کنند یا خیر.
این لوله ها با همین ضخامت 1 تا 2 میلی متر، فشار 100 تا 200 میلی متر جیوه را باید تحمل کند. بنابراین این دریچه برای فردی که فشار خون وی 120 میلی متر جیوه است، باید به گونه ای سر دو پوسته دریچه حدود 1/0 و یا 2/0 میلی متر بر هم منطبق شود تا خون از مسیر خود جریان یابد. اگر این حالت غیر طبیعی باشد، فرد به طور مثال دچار نارسایی دریچه میترال می شود.
اگر فرد در دوران کودکی مبتلا به یک گلودرد چرکی شده و در بزرگسالی به روماتیسم قلبی مبتلا شود، حرکت دریچه کمتر شده، میزان تفاوت فشار بین 2 سطح دریچه زیادتر می شود و فرد دچار علائم تنگی دریچه می شود.
قلب دارای چند دریچه است؟
قلب دارای 4 دریچه با نام های دریچه ششی، دریچه آئورت، دریچه میترال و دریچه سلت است. همچنین لایه ای درون قلب است که به آن اندوکارد گفته می شود. برای مثال برخی مواقع گفته می شود بیمار پیوند کلیوی یا بیمار قلبی دچار آندوکاردید شد و بیمار به عفونت داخلی مبتلا شد.
بنابراین روش اکوکاردیوگرافی تمام ارزیابی های لایه اندوکارد و دریچه های قلب را انجام می دهد. همچنین با این روش بیماری های میوکارد و شناسایی طبیعی بودن حرکت عضله های قلب صورت می گیرد.
در قدیم تصور می شد که قلب مانند مشت دست باز و بسته می شود. اما اینگونه نیست، عضله قلب حرکت هماهنگی دارد که از قسمت نوک قلب شروع می شود. بنابراین قلب تنها یک حرکت ندارد، بلکه حداقل 3 یا 4 حرکت دارد که شامل حرکت طولی، محیطی، حرکت چرخشی است و در اکوکاردیوگرافی این حرکت ها توسط strain ارزیابی می شود.
بیماری هایی که ناشی از تجمع مواد سمی در عضله قلب است نیز توسط اکوکاردیوگرافی شناسایی می شود. این در حالی است که بیماری های کرونر مانند تنگی رگ و یا سکته قلبی در ابتدا به وسیله این روش شناخته می شود.
چه بیماری هایی توسط اکو سناخته می شود؟
یکی از روش خوب اکوکاردیوگرافی stress cardiography است، به گونه ای که به افرادی که نمی توانند تست ورزش انجام دهند، دارویی به نام "دوتامین" در سرم تزریق می شود که ضربان قلب را بالا می برد و باعث می شود پزشک تشخیص دهد در هنگام افزایش ضربان قلب نقاطی از عضله قلب که خون به آنها کمتر می رسد و باعث کند شدن حرکت عضله می شود شناسایی شود.
بنابراین تشخیص داده می شود رگ هایی که به این قسمت ها خون می رسانند دچار اختلال شده اند. با این روش همچنین تشخیص داده می شود بیماری که آنژیوگرافی شده و دچار تنگی رگ است، آیا روش بالون و یا عمل جراحی برای وی مفید است یا خیر. بنابراین نوع روش درمانی و انجام یا عدم انجام شیوه های درمانی به کمک اکوکاردیو گرافی قابل تشخیص است.
لایه سوم قلب پریکارد است که این لایه در اثر بسیاری از بیماری ها نظیر بیماری های کلیه دچار تجمع مایعات می شود. این تجمع اگر به آرامی صورت گیرد، حتی اگر چند لیتر نیز باشد، برای بیمار مشکلی به وجود نمی آورد. اما اگر در اثر سانحه تصادف 200 تا 300 سی سی خون وارد این لایه شود، به علت آنکه باعث افزایش فشار خون بیمار می شود ممکن است فرد را خفه کند. در این صورت نیاز است تا جراح خون وارد شده به لایه پریکارد را خارج کند.
یکی از روش هایی که به شناخت تجمع مایعات کمک می کند، اکوکاردیوگرافی است. همچنین با این روش عروقی که خون را به قلب وارد و یا از آن خارج می کنند شناخته می شوند. بنابراین تغییراتی که در اثر فشار داخل این وریدها روی می دهد ارزیابی می شود و توسط داپلر فشار داخلی تمام حفره های قلب اندازه گیری می شود.
آیا اکو کاردیوگرافی به شناخت بیماری های مادرزادی کمک می کند؟
هنگامی که روش کاردیوگرافی برای بیمار تعیین می شود، حدود 50 نوع شاخص ارزیابی می شود. این در حالی است که اندازه چهار حفره قلب ، حجم و عملکرد آنها بسیار ارزشمند است. قلب دارای حرکت های سیستولی و دیاستولی است که در فشار خون بیمار نیز ارزیابی می شود. بنابراین زمانی که خون خارج می شود به آن فشار سیستول و زمانی که خون دیگر خارج نشود به آن فشار دیاستولیک گفته می شود.
همچنین تشخیص بیماری قبل از تولد ، برای مثال نوزادانی که دچار تنگی شریان باشند توسط اکوکاردیوگرافی مادر باردار شناسایی می شود. بنابراین شناخت و نحوه درمان حتی در حین درمان بیماری های مادرزادی به کمک این روش تعیین می شود.
چک آپ کامل قلب شامل چه مراحلی است؟
مرحله نخست ویزیت 15 دقیقه ای بیمار توسط پزشک است و تشخیص این موضوع که آیا در حین فعالیت معمولی فرد دچار علائم بالینی نظیر خستگی زودرس، احساس نامطبوع در قفسه سینه، تپش قلب، سرپیجه یا تنگی نفس می شود. اگر تمام این موارد طبیعی بود، میزان قند و چربی خون افراد مورد بررسی قرار می گیرد.
این در حالی است که حدود 10 درصد از مردم اصفهان دچار دیابت هستند و یک سوم مبتلا به چربی خون و حدود 20 درصد از افراد 20 سال و بالاتر از آن دارای فشار خون هستند. بنابراین لازم است تمام این موارد کنترل شود. اگر فرد یکی از موارد بالینی را داشت از وی نوار قلب گرفته می شود.
بنابراین شرح حال بیمار، معاینه فیزیکی و اکوکاردیوگرافی بسیار دارای اهمیت است. چنانچه پزشک دچار شک بالینی شود، تست ورزش را پیشنهاد می کند و اگر تست علائم بالین و یا تغییرات نوار بود، اقدامات تشخیصی بعدی مانند آنژیوگرافی برای وی درد نظر گرفته می شود.
زمان مراجعه بیماران قلبی عروقی به پزشک چند وقت یک بار است؟
افراد مراجعه کننده 50 سال به بالا در صورتی که بیمار نباشند و علائم بالینی نداشته باشد، باید یک مرتبه در سال به پزشک مراجعه کنند. اما چنانچه یکی از عوامل خطر مانند دیابت در فرد وجود دارد، باید هر دو ماه یک مرتبه به پزشک مراجعه کند. در صورت عدم ابتلا به بیماری خاص شش ماه یک بار مراجعه ضروری است.
علت شایع بودن بیماری های کرونر قلب چیست؟
هنوز علم طب عامل اصلی شایع بودن تنگی عروق را نمی داند، اما می توان تشخیص داد در چه گروهی این بیماری ها بیشتر است و چه عواملی باعث بروز بیماری می شود. برای مثال دیابت، فشار خون،اسید اوریک بالا، چربی خون زیاد، اضافه وزن، بی تحرکی، استرس، نوع غذاها و چربی هایی که اکسیده هستند، سابقه خانوادگی و ژنتیک جزو عواملی هستند که احتمال بروز بیماری های کرونر را در افراد بیشتر می کند.
بنابراین هنوز ریشه یابی بیماری مشخص نشده است، تنها می توان گفت این موارد بیماری را تسریع می کند. این بیماری ها از دوران نوجوانی شروع می شود تا پیری ادامه دارد، اما ماهیت آنها متفاوت است.
11174/130
نظر شما