به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، گردشگری شهری می‌تواند به رونق اقتصادی، تقویت تعاملات فرهنگی و معرفی ظرفیت‌های تاریخی و اجتماعی شهرها کمک کند، با این وجود افزایش شمار گردشگران همیشه به معنای موفقیت یک مقصد نیست و در صورت مدیریت نادرست، می‌تواند فشار زیادی بر زیرساخت‌های شهری، محیط زیست، خدمات عمومی و زندگی روزمره ساکنان وارد کند. از این رو شهرها باید کنار جذب گردشگر، به توزیع متعادل بازدیدکنندگان، حفظ هویت محله‌ها و ارتقای کیفیت تجربه گردشگران و شهروندان نیز توجه داشته باشند.
موفقیت یک مقصد گردشگری را نمی‌توان تنها با تعداد مسافران سنجید. زمان ورود بازدیدکنندگان، محل تجمع آن‌ها، شیوه جابه‌جایی، مدت اقامت و میزان استفاده از خدمات شهری نیز اهمیت زیادی دارد. برای مثال، ورود هم‌زمان چند گروه گردشگری به یک بافت تاریخی می‌تواند به ازدحام، اختلال در رفت‌وآمد و آسیب به بناها منجر شود؛ درحالی‌که حضور همان تعداد بازدیدکننده در ساعات مختلف، فشار بسیار کمتری بر مقصد وارد می‌کند، بنابراین مدیریت مسئولانه گردشگری به شناخت دقیق الگوهای حضور، حرکت و مصرف گردشگران نیاز دارد.
در این میان، فناوری حکمرانی (GovTech) می‌تواند به شهرها در مدیریت هوشمندانه‌تر گردشگری کمک کند. این مفهوم تنها به طراحی اپلیکیشن‌های راهنمای سفر محدود نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از ابزارها و سامانه‌های دیجیتال را دربرمی‌گیرد که به تصمیم‌گیری بهتر نهادهای عمومی کمک می‌کنند. برای مثال، اتصال سامانه فروش بلیت به اطلاعات مربوط به ظرفیت جاذبه‌ها، استفاده از داده‌های ترافیکی برای تنظیم ورود اتوبوس‌های گردشگری و ترکیب اطلاعات محیطی با الگوهای حضور بازدیدکنندگان، امکان واکنش سریع‌تر به ازدحام و فشارهای شهری را فراهم می‌کند. هدف اصلی کاهش فاصله میان شناسایی مشکلات و اجرای اقدامات مناسب و حرکت به سوی گردشگری پایدار، متوازن و سازگار با زندگی شهروندان است.
چنین رویکردی می‌تواند مدیریت گردشگری را از واکنش پس از ازدحام، به پیش‌بینی و تنظیم جریان بازدید تبدیل کند. شمارنده‌های ورودی و خروجی، اطلاعات جابه‌جایی و سامانه‌های تحلیل، امکان تشخیص ساعت‌های پرتراکم را فراهم می‌کنند، اما ارزش واقعی زمانی ایجاد می‌شود که این شناخت به تصمیمی مشخص برسد: تنظیم نوبت بازدید، تغییر زمان ورود گروه‌ها، معرفی مسیر جایگزین یا هماهنگ‌کردن خدمات حمل‌ونقل.
پیش‌شرط این تحول، ارتباط میان سامانه‌هایی است که جدا از یکدیگر کار می‌کنند. اطلاعات موزه، شهرداری، حمل‌ونقل و کسب‌وکارهای گردشگری، وقتی قابلیت تبادل و استفاده مشترک داشته باشد، تصویر کامل‌تری از مقصد می‌سازد. مجموعه‌ای از اپلیکیشن‌های مستقل و پایگاه‌های ناسازگار، ممکن است خدمات دیجیتال بیشتری تولید کند، بدون آنکه توان مدیریت شهر افزایش یابد.
حریم خصوصی، شفافیت و مشارکت ساکنان بخشی از طراحی این سامانه‌هاست. گردآوری داده‌های جابه‌جایی باید با حفاظت از اطلاعات شخصی همراه باشد و روشن شود تصمیم‌های بر پایه داده چگونه گرفته می‌شوند. ارزیابی موفقیت باید علاوه بر درآمد و تعداد بازدید، فشار محیطی و کیفیت زندگی جامعه میزبان را در نظر بگیرد.
دوبرونیک؛ بلیت دیجیتالی که به ابزار تنظیم ازدحام تبدیل شد
در شهر تاریخی دوبرونیک کرواسی مسئله اصلی فقط جذب گردشگر نیست، بلکه حفاظت از شهری تاریخی است که باید هم‌زمان محل زندگی ساکنان و مقصد بازدید مسافران باقی بماند. برنامه «به شهر احترام بگذارید» از سال ۲۰۱۷ برای ایجاد تعادل میان حفاظت از میراث، کیفیت زندگی و تجربه گردشگر شکل گرفت. این برنامه ابزارهای دیجیتال را کنار مقررات ترافیکی، مدیریت ورود کشتی‌ها و مشارکت عمومی قرار داد و در نتیجه، گردشگری هوشمند به موضوعی فراتر از خدمات آنلاین بازدیدکنندگان تبدیل شد.
یکی از اجزای این تغییر، توسعه «دوبرونیک‌پس» است؛ بلیت مشترک دیجیتال موزه‌ها، گالری‌ها و دیوارهای تاریخی که با سامانه پیش‌بینی ازدحام و رزرو بازدید ارتقا پیدا کرده است. مطابق ارائه آژانس توسعه دوبرونیک در آوریل ۲۰۲۶، این زیرساخت به سامانه بلیت‌فروشی هر مکان متصل می‌شود و ۱۱ جاذبه مهم فرهنگی را در بر می‌گیرد. شمارنده‌های نصب‌شده در ورودی و خروجی، تعداد افراد حاضر و ظرفیت باقی‌مانده را به‌صورت لحظه‌ای مشخص می‌کنند.
تفاوت این سازوکار با فروش اینترنتی معمولی در همین اتصال است. فروش آنلاین خرید را آسان می‌کند، اما وقتی بلیت، رزرو و شمارش حضور به یکدیگر متصل شوند، مدیریت می‌تواند پذیرش را با ظرفیت مکان هماهنگ کند. گزارش سازمان همکاری و توسعه اقتصادی در دسامبر ۲۰۲۵ اعلام کرده که تنظیم نوبت ورود آژانس‌ها و اختصاص سقف مشخصی از ظرفیت به گروه‌ها، بخشی از مسیر توسعه این سامانه بوده است. این بخش نه به‌عنوان افزایش فروش دیجیتال بلکه به‌عنوان برنامه تنظیم دسترسی شناخته می‌شود.
ابزار «بازدیدکنندگان دوبروونیک» نیز برای پایش جابه‌جایی و نمایش وضعیت حضور بازدیدکنندگان به کار می‌رود و نسخه وب، پیش‌بینی ازدحام برای تاریخ‌های انتخابی ارائه می‌کند. اطلاعات لحظه‌ای و پیش‌بینی، دو کارکرد متفاوت دارند: اولی وضعیت جاری را نشان می‌دهد و دومی به برنامه‌ریزی پیش از ورود کمک می‌کند. ترکیب آن‌ها می‌تواند مبنایی برای توزیع زمانی بازدید و معرفی موقعیت‌های جایگزین باشد.
تنظیم جریان بازدیدکنندگان تنها به موزه محدود نمی‌شود. سامانه «باس‌وب‌شاپ» به اپراتورهای اتوبوس‌های گردشگری و بعضی خودروهای مسافربری امکان می‌دهد زمان ورود و توقف خود را از پیش رزرو و هزینه آن را پرداخت کنند. این سامانه نوبت‌ها را بر اساس ظرفیت‌های موجود اختصاص می‌دهد و با استفاده از تجهیزات نظارتی، روند توقف و پارک وسایل نقلیه را کنترل می‌کند. هدف اصلی سامانه جلوگیری از ورود هم‌زمان خودروها به محدوده پیرامون مرکز تاریخی است، زیرا ازدحام و گره‌های ترافیکی ممکن است پیش از رسیدن گردشگران به جاذبه‌های اصلی شکل بگیرد.
زیرساخت‌های پارکینگ نیز بخشی از این شبکه مدیریتی هستند. در این شهر بیش از ۲۰۱۶ حسگر و ۲۰ نمایشگر برای اعلام ظرفیت پارکینگ‌ها نصب شده است. این سامانه بر بستر اینترنت اشیای باندباریک (NB-IoT) فعالیت می‌کند و اطلاعات مربوط به جای پارک‌های خالی را به‌صورت لحظه‌ای در اختیار رانندگان قرار می‌دهد.
اینچئون؛ یکپارچه‌کردن سفر، از برنامه‌ریزی تا هزینه‌کرد محلی
اینچئون در کره‌جنوبی مسیر متفاوتی را برای گردشگری هوشمند دنبال کرده است: جمع‌کردن خدمات پراکنده سفر در بستری واحد. این شهر در سپتامبر ۲۰۲۰ به‌عنوان نخستین نمونه برنامه ملی «شهر گردشگری هوشمند» انتخاب شد. طبق گزارش پژوهشی دبیرخانه شورای قانون‌گذاری هنگ‌کنگ در آوریل ۲۰۲۵، بودجه پروژه گردشگری هوشمند اینچئون هفت میلیارد وون بوده است و دولت ملی و مدیریت کلان‌شهری آن را به‌طور مشترک تامین کردند.
پروژه بر پنج مؤلفه تجربه، سهولت، خدمت، جابه‌جایی و پلتفرم استوار شده و همکاری بخش عمومی و خصوصی را مبنا قرار داده است. نمود اصلی آن راه‌اندازی اپلیکیشن « اینچئون‌ایزی» در ژوئن ۲۰۲۱ است؛ بستری که از مرحله برنامه‌ریزی تا استفاده از خدمات و تجربه پس از سفر همراه گردشگر است. مزیت این رویکرد کاهش نیاز به مراجعه جداگانه به منابع مختلف برای شناخت جاذبه، رزرو حمل‌ونقل و دریافت پیشنهاد سفر است.
بخشی از خدمات این اپلیکیشن به معرفی بندر تاریخی اینچئون اختصاص دارد؛ منطقه‌ای که بازدید از آن فرصتی برای آشنایی با گذشته شهر فراهم می‌کند. قابلیت «سفر در زمان» با استفاده از واقعیت افزوده و واقعیت مجازی، تصاویری از اینچئون در قرن نوزدهم را پیش روی گردشگران قرار می‌دهد، به این ترتیب بازدیدکنندگان می‌توانند کنار مشاهده فضای امروزی، تصویری از گذشته شهر نیز داشته باشند.
راهنمای صوتی اپلیکیشن تنها به پخش روایت‌های ازپیش‌ضبط‌شده محدود نمی‌شود، بلکه داستان‌گویی را با بازی، پرسش و ماموریت‌های تعاملی در طول مسیر ترکیب می‌کند. این شیوه بازدیدکنندگان را به مشارکت فعال در تجربه گردشگری و توجه بیشتر به مکان‌های مسیر تشویق می‌کند. کاربران با انجام فعالیت‌ها امتیاز می‌گیرند و می‌توانند از آن برای دریافت پاداش در رستوران‌ها و کافه‌های محلی استفاده کنند. این قابلیت علاوه بر جذاب‌تر کردن بازدید، گردشگران را با کسب‌وکارهای محلی نیز آشنا می‌کند و می‌تواند به رونق آن‌ها کمک کند.
خدمات جابه‌جایی نیز در اپلیکیشن جای گرفته‌اند. گردشگر می‌تواند گزینه‌هایی همچون اتوبوس گردشگری را رزرو و هزینه آن را پرداخت کند. بخش «مای‌پس» نیز با پرسش‌نامه بر پایه هوش مصنوعی، ترجیحات کاربر را دریافت و جاذبه‌ها و برنامه سفر متناسب پیشنهاد می‌کند. توسعه جدیدتر این بستر، دستیار بر پایه هوش مصنوعی مولد «ایزی‌کو» است. شهرداری اینچئون در اطلاعیه ژوئیه ۲۰۲۶ از راه‌اندازی رسمی این خدمت در ۲۲ ژوئن خبر داده است. نسخه نهایی با استفاده از ۹۷۰ مورد بازخورد و ورودی دوره آزمایشی که از ۲۹ ژانویه آغاز شده بود، بهبود پیدا کرده است. سرعت پاسخ، نمایش برنامه سفر روی نقشه و پشتیبانی چندزبانه از محورهای اصلاح سامانه است. این دستیار می‌تواند در پاسخ به پرسش‌های باز، اطلاعات جشنواره‌ها و رویدادها را در برنامه‌ای پیشنهادی ترکیب کند و جزئیاتی همچون کوپن تخفیف، پارکینگ نزدیک و تورهای محلی را نیز در نظر بگیرد.
آزمایشگاه کلان‌داده گردشگری کره نیز اطلاعات آماری را با داده‌های اپراتورهای تلفن همراه، کارت‌های اعتباری و خدمات مسیریابی ترکیب می‌کند. این زیرساخت ملی مختص اینچئون نیست و زمینه گسترده‌تر سیاست داده‌محور کره‌جنوبی را نشان می‌دهد. هدف این آزمایشگاه، کمک به دولت‌های ملی و محلی، سازمان‌های گردشگری منطقه‌ای، بنگاه‌ها و پژوهشگران برای تحلیل رفتار سفر، الگوهای مصرف و جریان بازدیدکنندگان است. داده‌های موقعیت تلفن همراه و هزینه‌کرد کارت اعتباری، مکمل آمار رسمی و نظرسنجی‌ها به شمار می‌آیند، زیرا می‌توانند روند تغییرات را با تاخیر کمتری نشان دهند.
در گزارش سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) آمده است که این آزمایشگاه تا ژوئن ۲۰۲۵ حدود ۸۰ هزار عضو و نزدیک به یک میلیون بازدید ماهانه داشته است، بنابراین این زیرساخت فقط ابزار تحلیل نیست، بلکه بستری برای استفاده عملیاتی از داده در سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری کسب‌وکارهای گردشگری نیز محسوب می‌شود. تجربه اینچئون بیش از هر چیز، نمونه یکپارچه‌سازی خدمات گردشگری است. این شهر نشان می‌دهد که گردشگری هوشمند فقط با ساخت اپلیکیشن شکل نمی‌گیرد و زمانی به تجربه سفر کمک می‌کند که برنامه‌ریزی، حمل‌ونقل، پرداخت، محتوای فرهنگی و پیشنهادهای شخصی‌سازی‌شده در یک بستر به هم متصل شوند.
نظر شما