به گزارش خبرگزاری ایمنا، افسردگی ممکن است برخلاف تصور رایج، الگوی زیستی یکسانی در همه افراد نداشته باشد. پژوهش جدید محققان دانشگاه هلسینکی نشان می‌دهد افراد دارای این تشخیص، تفاوت‌های چشمگیری در نحوه ارتباط بخش‌های مختلف مغز دارند؛ تفاوت‌هایی که با شدت افسردگی، اضطراب، تجربه آسیب‌های روانی و مشکلات مرتبط با مصرف مواد ارتباط دارد.
پژوهشگران با بررسی فعالیت مغزی ۲۶۳ فرد مبتلا به افسردگی و مقایسه آن با ۷۵ فرد سالم، پنج الگوی متفاوت از ارتباط عملکردی میان نواحی مغز شناسایی کردند. این الگوها علاوه بر تفاوت در شدت و گستردگی ارتباطات مغزی، با نشانه‌های متفاوتی از جمله اضطراب، افکار منفی تکرارشونده، علائم پس از سانحه و مشکلات مرتبط با مصرف مواد همراه بودند.
در الگوی نخست، ارتباط میان نواحی مغز نسبتاً قوی بود و علائم شدیدتری مانند افسردگی، اضطراب، افکار منفی تکرارشونده و اختلال در عملکرد روزمره مشاهده می‌شد. در مقابل، الگوی دوم با ارتباط ضعیف‌تر میان بخش‌های مغز و علائم خفیف‌تر افسردگی همراه بود.
در الگوی سوم، کاهش ارتباطات در بخش‌های گسترده‌تری از مغز دیده شد و نشانه‌های اختلال استرس پس از سانحه برجستگی بیشتری داشت. الگوی چهارم ترکیبی از ارتباطات قوی و ضعیف در نواحی مختلف مغز را نشان می‌داد و با افسردگی شدیدتر، مشکلات بیشتر در مصرف مواد و سطح پایین‌تر سلامت عمومی همراه بود. در الگوی پنجم نیز قوی‌ترین ارتباطات مغزی در میان گروه‌های شناسایی‌شده مشاهده شد و مشکلات مرتبط با مصرف مواد برجسته‌تر بود، درحالی‌که علائم مرتبط با آسیب‌های روانی کمتر دیده می‌شد.
به گفته پژوهشگران، این تفاوت‌ها می‌تواند بخشی از علت نتایج متناقض در مطالعات پیشین درباره فعالیت مغز افراد مبتلا به افسردگی را توضیح دهد. بااین‌حال، این الگوها به معنای وجود پنج نوع مستقل افسردگی نیستند، بلکه نشان می‌دهند این اختلال ممکن است با تغییرات زیستی متفاوتی در شبکه‌های مغزی همراه باشد.
به گفته ساتو پالوا، مدیر مرکز علوم اعصاب دانشگاه هلسینکی، هنوز نمی‌توان از اندازه‌گیری فعالیت مغز برای انتخاب درمان مناسب هر بیمار استفاده کرد؛ بااین‌حال، نتایج مسیر احتمالی تازه‌ای را نشان می‌دهد.
پژوهشگران امیدوارند در آینده، شناخت بهتر الگوهای مغزی و ارتباط آن‌ها با علائم بیماران، به انتخاب درمان‌های متناسب با شرایط هر فرد کمک کند. با این حال، یافته‌های فعلی به معنای اثبات پنج نوع مستقل افسردگی نیست و کاربرد بالینی آن‌ها به بررسی‌های بیشتر نیاز دارد.
نظر شما