به گزارش خبرگزاری ایمنا از خوزستان، ماه رمضان در جنوب ایران بهویژه در استانهایی همچون خوزستان، بوشهر و هرمزگان جشنی سرشار از سنتها و آیینهای خاص است که ریشه در فرهنگ و تاریخ این دیار دارد، از سحرگاهان تا شبهای قدر، مردم این دیار با دستپر از دعا و خلوص نیت در کنار یکدیگر روزه میگیرند و فضای معنوی خاصی به جامعه خود میبخشند.
در این خطه از کشور روزها به گرمای طاقتفرسا نزدیک میشود، اما شبها رنگ و بویی دیگر دارند؛ مردم در این ماه با روحیهای میهماننواز، افطاریهایی پر از خرما، نان تازه، دوغ و غذاهای محلی همچون کشک و بادمجان و فلافل را آماده میکنند.
یکی از آیینهای خاص در جنوب ایران، «مراسم شبهای قدر» است، در این شبهای مقدس، مساجد و حسینیهها مملو از جمعیتی میشود که در کنار هم به دعا و قرآنخوانی مشغول هستند، صدای ذکر و دعا در دل شب در مساجدی همچون مسجد جامع اهواز یا حسینیههای آبادان فضای معنوی ایجاد و هر فردی را به تفکر و مراقبه دعوت میکند.
آیینهای رمضان در جنوب ایران تنها به عبادات محدود نمیشود، بلکه با آداب و رسوم خاص، طبیعت و فرهنگ بومی منطقه عجین شده و تبدیل به یکی از برجستهترین ویژگیهای این ماه مبارک در این خطه از ایران شده است.
ماه رمضان در خطه خوزستان فرصتی برای تجدید آداب و رسوم دیرینه و اشتراک گذاشتن لحظاتی پر از محبت و ایمان است، در این استان تنوع فرهنگی و قومی با یکدیگر درآمیخته است و آیینهای رمضان رنگ و بویی خاص دارد؛ از طعامهای سنتی و نوشیدنیهای خوشمزهای که سفرههای افطار را تزئین میکند، تا مراسمی که در گوشهگوشه شهرها و روستاها برگزار میشود، نشان از عزم مردم این دیار برای حفظ و زنده نگه داشتن میراث فرهنگی و دینیشان دارد.
در خوزستان و از نخستین روزهای ماه رمضان تا آخرین روزهای آن، خیابانها و محلهها رنگ و بویی متفاوت از دیگر روزهای سال دارند، مردم در بسیاری از محلههای شهرستانها و روستاها به ویژه شهرهای اهواز و دزفول، سفرههای افطار خود را به شکل جمعی پهن میکنند، در این سفرهها علاوه بر خرما و نانهای محلی، غذاهایی همچون کباب داغ و غذای حلیم که به طور سنتی در رمضان تهیه میشود، جایگاه ویژهای دارند.
«زُمره» آیین ویژه مردم خوزستان
یکی از آیینهای ویژه مردم خوزستان در ماه رمضان، «زُمره» است که به معنای گردهمایی مردم برای دعاخوانی و نذر کردن است، این مراسم به طور معمول در شبهای قدر برگزار میشود و مردم در مساجد یا در خانههای بزرگترها جمع میشوند تا دعای کُمیل و دیگر دعاهای ویژه این ایام را با صدای بلند بخوانند؛ این گردهماییها فرصت مناسبی برای پیوندهای اجتماعی و همبستگی میان افراد جامعه است.
یکی دیگر از ویژگیهای ماه رمضان در خوزستان بهویژه در شهرهای جنوبی استان آتشبازیهای شبانه است، در شبهای آخر ماه رمضان، مردم در کنار خانواده و دوستان خود در مناطق مختلف، آتش میزنند و به نوعی جشن پایان روزهای روزهداری را برگزار میکنند؛ این مراسم با صدای پرشور دعاها و آواهای محلی همراه است و حال و هوای خاصی به شبهای رمضان میبخشد.
پخت غذاهای خاص و محلی
در خوزستان، رمضان با غذاهایی خاص و محلی همراه است که طعم آنها در هیچ فصل دیگری از سال به اندازه این ماه لذتبخش نیست، از جمله غذاهایی که در این ماه به وفور بر سر سفرههای خوزستانی دیده میشود، کشک و بادمجان، کباب محلی و آش رشته است.
همچنین در بعضی مناطق، حلیم و شلهزرد که به طور ویژه برای افطار پخته میشود، محبوبیت زیادی دارد، این غذاها نه تنها برای تأمین انرژی روزهداران بلکه برای به اشتراک گذاشتن لحظاتی خوش با خانواده و دوستان نیز کاربرد دارند.
محلبیه یا همان فرنی معروف، یکی از دسرهای محبوبِ مردم خوزستان برای افطار است؛ عیش سیاح یا( نان سیاح) نانی که با آرد برنج و تابه مخصوص پخت میشود، عیش ابجدر (یک نوع نان سنتی شیرین) لگیمات و اشحیمت البطا که (یک نوع ژله بر پایه هل، زعفران، و نشاسته) است از دیگر خوراکیهای سنتی و معروف عربهای خوزستان و مختص ماه رمضان است.
یکی دیگر از ویژگیهای برجسته ماه رمضان در خوزستان توجه ویژه به نیازمندان است، در بسیاری از مناطق این استان مردم با توجه به شرایط اقتصادی و در طول رمضان کمکهای نقدی و غیرنقدی به نیازمندان میکنند، این کمکها میتواند شامل توزیع مواد غذایی، پوشاک یا حتی برگزاری افطاریهای عمومی برای افراد کمبضاعت باشد.
مردم خوزستان با این کار به ترویج سنتهای اسلامی و انسانی در ماه رمضان میپردازند و حس همبستگی و همدلی را تقویت میکنند.
حال و هوای آیینهای مذهبی و ریشهدار در خوزستان از قدیمالایام وجود داشته و در طول تاریخ و تحت تاثیر هیچ شرایطی تغییر نکرده است، گویا پیوند محکمی میان مردم این دیار و اعتقادات آنها وجود دارد؛ استقبال از ماه مبارک رمضان و شوق و شور مردمان خوزستان از حلول این ماه نمونه بارز این پیمان محکم و آیین دینی است.
«ماه و ستاره» در خانههای خوزستانیها
پیادهروها در خیابان سلمان فارسی اهواز جای سوزن انداختن ندارند و بساط فروشیها از ابتدای ماه تا عید فطر مشغول خدمت به شهروندان هستند، مغازههای کوچک محلهها و فروشگاههای زنجیرهای روزهای شلوغی را پشت سر میگذرانند و بازار روزهای طلایی خود را نظارهگر است.
رمضان نه تنها ماه عبادت و تضرع بلکه به معنی واقعی کلمه ماه خیر، برکت و بخشش است و تاثیر قابل ملاحظهای روی اقتصاد و بازار دارد.
مردم در بیشتر خانههای خوزستانی فضاسازی را با استفاده از طبقهای حصیری، دلههای قهوه و ریسه ماه و ستاره که نماد ماه مبارک رمضان انجام میدهند؛ جلسات خانگی ختم قرآن، کنار گذاشتن صدقه و شستن صورت با گلاب در اولین روزِ این ماه از دیگر آداب و سنتهای استوار میان مردمان این دیار است.
جامعه امروز بیش از هر زمان دیگری به همدلی نیاز دارد
حجتالاسلام ابوالحسنی حسنزاده، عضو مجلس خبرگان با اشاره به فلسفه ماه مبارک رمضان به خبرنگار ایمنا میگوید: ماه مبارک رمضان، ماه نزول قرآن و ماهی سرشار از خیر و برکت است، در آیات قرآن زیباترین معارف درباره این ماه بیان شده و خداوند فلسفه روزه را رسیدن انسان به تقوا معرفی کرده است، تقوایی که به معنای جمع همه خوبیها، رعایت حقالله و حقالناس و مراقبت از رفتار و گفتار است؛ پیامبر اکرم نیز این ماه را فرصتی برای پاکی دلها و نزدیکی بیشتر به خدا دانستهاند.
وی با اشاره به توصیههای موکد در این ماه میافزاید: در روایات، برای ماه رمضان توصیههای فراوانی آمده است؛ از احترام به بزرگترها و محبت به کوچکترها گرفته تا توجه به نیازمندان و مراقبت از زبان؛ غیبت نکردن، حفظ آبروی دیگران و تبدیل کینهها به دوستیها از مهمترین سفارشهای این ماه است.
عضو مجلس خبرگان ادامه میدهد: قرآن میفرماید در این ماه شیاطین در بند هستند، پس بهترین فرصت است تا دلهایمان را از دشمنیها خالی و به هم نزدیکتر کنیم.
حجتالاسلام حسنزاده با اشاره به نیاز به همدلی در شرایط فعلی خاطرنشان میکند: در شرایط امروز جامعه نیز بیش از هر زمان دیگری به همدلی نیاز دارد، اختلافنظرهای سیاسی و اجتماعی نباید ما را از محبت، مهربانی و ارتباط سالم با یکدیگر دور کند.
وی تاکید میکند: مبلغان و کسانی که با مردم در ارتباط هستند، میتوانند دیگران را به مهربانی بیشتر و پیوندهای قویتر دعوت کنند؛ امید است که خداوند برکات این ماه را بر همه ما نازل و دلهایمان را به هم نزدیکتر کند.
به گزارش ایمنا، ماه رمضان در خوزستان نه تنها زمان عبادت است، بلکه فرصتی برای اتحاد و همبستگی و پاسداشت سنتهای ملی و مذهبی است، از غذاها و آیینهای خاص گرفته تا همدلی و کمک به دیگران. مردم این استان با دلی پر از ایمان و محبت و آیینهای بومی این ماه را به ویژهترین زمان سال تبدیل میکنند آیینهایی که نه تنها در دل مردم این استان، بلکه در تاریخ و فرهنگ ایران نیز جایگاهی خاص دارند.
نظر شما