به گزارش ایمنا دروازه ورود به دنیای اعتیاد سیگار و قلیان است. به طوری که اعلام شده ۲/۹۸ درصد افراد معتاد به مواد مخدر ابتدا از مصرف سیگار و قلیان شروع کردهاند.
با توجه به اثرات زیانبار دود قلیان بر سلامتی و لزوم اطلاعرسانی به جامعه در این خصوص، گفتگویی ترتیب دادیم با دکتر سید محسن فیاض معاونت بهداشتی مرکز بهداشت شماره یک اصفهان که در زیر میخوانید.
با توجه به رواج قلیان در جامعه، بفرمایید استفاده از قلیان از چه زمان در ایران رواج یافت؟
تاریخ قطعی ورود تنباكو به ایران را نمیتوان تعیین كرد. ولی بیشك توتون و تنباكو همراه با دستاندازی پرتغالیها به خلیج فارس و از سال۹۱۳ هجری قمری به ایران وارد گردیده است. اما طرز استفاده توتون و تنباكو در ایران تغییر یافت و ایرانیان لوازمی برابر ذوق خود برای دودکشی ایجاد کردند.
آقای دکتر، قلیان اعتیادآور است؟
قدرت اعتیاد تنباکو ۲.۵ برابر هروئین است، بطوریکه پکهایی که به قلیان زده میشود عمیقتر است چون دود باید مسیر طولانی (معمولاً ۱.۵ متری) نی را طی کند و ۳ ثانیه طول میکشد تا ریه از این دود پر شود و بعد از ۱۰ ثانیه اولین آثار آن در تمام خون آشکار میشود. این در حالی است که خروج تنباکو از بدن حدود ۱۳ ساعت طول میکشد. بنابراین دروازه ورود به دنیای اعتیاد سیگار و قلیان است و در حقیقت ۲/۹۸ درصد افراد معتاد به مواد مخدر ابتدا از مصرف سیگار و قلیان شروع کردهاند.
چرا افراد به قلیان روی میآورند و تاثیر آن بر بدن چگونه است؟
همیشه اولین قلیان یا سیگار را دوستان صمیمی و هم سن و سال فرد به او تعارف میکنند و در ایران هر ۲.۵ دقیقه یک نفر دچار کشیدن قلیان میشود که ۷۱ درصد آنها از سن زیر ۱۷ سال شروع کردهاند. اولین جایی که تأثیر آن شروع میشود روی مخچه است که مرکز حفظ تعادل بدن است، بنابراین تعادل را به هم میزند که برای فرد قدری لذت بخش است. اثر دوم آن کاهش نیاز به خواب و تأثیر روی حافظه است. اثر سوم آن افزایش سروتونین است که باعث شادی فرد می شود. تنباکو بر متابولیسم بدن و اشتها نیز اثر میگذارد که باعث لاغری میشود و این میتواند دلیلی برای مصرف قلیان در خانمها باشد و همه این اثرات در اوایل مصرف قلیان لذتبخش است، اما پس از مدتی فرد وابستگی پیدا میکند که حدوداً بعد از مصرف ۱۰۰ نخ سیگار یا ۱۵-۱۰ وعده قلیان میباشد.
آقای دکتر آیا گذر دود از میان آب اثرات سمی آنرا کاهش نمیدهد؟
کشیدن تنباکو از طریق آب، مواد سرطانزای آن را تصفیه نمیکند و این دود میتواند به اندازه دود سیگار اثر مخرب بر روی ریه و قلب داشته باشد.
هم اکنون وضعیت مراکز ارائه دهنده قلیان در اصفهان چگونه است؟
در اصفهان در سال ۱۳۸۲ حدود۸۰ مرکز و در سال ۱۳۸۶، ۱۷۰ مرکز و در حال حاضر بیش از ۵۴۰ مرکز فعال ارائه قلیان آماده وجود دارد که در آنها قلیان در اختیار مشتریان قرار میگیرد. همچنین قلیان به عنوان بخشی از تفریح و پیک نیک و حتی در محل کار نیز بعضا استفاده میشود.
دود قلیان چه اثری بر روی فرد و اطرافیان او دارد؟
بطور متوسط مصرف هر وعده قلیان حدود ۳۰ دقیقه طول کشیده و در هر وعده ۵۰ پک به قلیان زده میشود. حجم دود در هر پک حدود ۵۰۰ میلی لیتر بوده و در مجموع در این مدت حدود ۲۵۰۰۰ میلی لیتر( معادل ۲۵ لیتر) دود وارد بدن میشود. در یک مطالعه دقیق نشان داده شد که در طول مدت یک ساعت قلیان کشیدن، ۱۱۹ لیتر دود حاوی ۱۵۰ میلی گرم گاز CO و ۴ میلی گرم نکوتین و ۶۰۲ میلی گرم قطران وارد بدن میشود. نیکوتین، مواد سرطانزا و سایر سموم مانند منواکسیدکربن و قطران در دود قلیان باقی میمانند.
آیا تاکنون نظر سنجی در خصوص استفاده از قلیان در اصفهان انجام شده است؟
در راستای اجرای بسیج اطلاعرسانی علیه قلیان، در آبان ماه سال گذشته (۱۳۹۲) پرسشگری برای بررسی وضعیت موجود در رابطه با مصرف قلیان انجام گردید و در این مطالعه مجموعاً ۱۱۲۶ نفر( ۵۵۳ نفر زن و ۵۷۳ نفر مرد ) پرسشنامه مربوط به بررسی وضعیت را تکمیل نمودند که نتایج نشان دادند:
۱- رشد جمعیت مصرف کنندگان در میان زنان نگران کننده میباشد.
۲- مجردها بیش از متأهلین تجربه مصرف قلیان را گزارش کردهاند.
۳- افرادی که در گروههای سنی پایینتر قرار دارند بر این باور هستند که والدین از مصرف قلیان توسط فرزندان زیاد ناراحت نمیشوند.
۴-مردان بیش از زنان این نگرش را دارند که مصرف قلیان در جمعهای دوستانه، باعث گرمتر و صمیمانهتر شدن جمع آنها میشود.
۵- افرادی که دارای تحصیلات بالاتر هستند با این نگرش که سموم موجود در تنباکو از راه آب موجود در قلیان تصفیه میشود، و خطر قلیان از سیگار کمتر است مخالف هستند و همچنین افراد با تحصیلات بالاتر بیش از افرادی که تحصیلات پایینتری دارند دود ناشی از قلیان را برای کسانی که در کنار افراد مصرف کننده قرار دارند، مضر میدانند.
۶- متاهلین بیش از مجردین بر این باور هستند که دود ناشی از قلیان برای کسانی که در کنار افراد مصرف کننده قرار دارند نیز مضر است.
/7
با توجه به اثرات زیانبار دود قلیان بر سلامتی و لزوم اطلاعرسانی به جامعه در این خصوص، گفتگویی ترتیب دادیم با دکتر سید محسن فیاض معاونت بهداشتی مرکز بهداشت شماره یک اصفهان که در زیر میخوانید.
با توجه به رواج قلیان در جامعه، بفرمایید استفاده از قلیان از چه زمان در ایران رواج یافت؟
تاریخ قطعی ورود تنباكو به ایران را نمیتوان تعیین كرد. ولی بیشك توتون و تنباكو همراه با دستاندازی پرتغالیها به خلیج فارس و از سال۹۱۳ هجری قمری به ایران وارد گردیده است. اما طرز استفاده توتون و تنباكو در ایران تغییر یافت و ایرانیان لوازمی برابر ذوق خود برای دودکشی ایجاد کردند.
آقای دکتر، قلیان اعتیادآور است؟
قدرت اعتیاد تنباکو ۲.۵ برابر هروئین است، بطوریکه پکهایی که به قلیان زده میشود عمیقتر است چون دود باید مسیر طولانی (معمولاً ۱.۵ متری) نی را طی کند و ۳ ثانیه طول میکشد تا ریه از این دود پر شود و بعد از ۱۰ ثانیه اولین آثار آن در تمام خون آشکار میشود. این در حالی است که خروج تنباکو از بدن حدود ۱۳ ساعت طول میکشد. بنابراین دروازه ورود به دنیای اعتیاد سیگار و قلیان است و در حقیقت ۲/۹۸ درصد افراد معتاد به مواد مخدر ابتدا از مصرف سیگار و قلیان شروع کردهاند.
چرا افراد به قلیان روی میآورند و تاثیر آن بر بدن چگونه است؟
همیشه اولین قلیان یا سیگار را دوستان صمیمی و هم سن و سال فرد به او تعارف میکنند و در ایران هر ۲.۵ دقیقه یک نفر دچار کشیدن قلیان میشود که ۷۱ درصد آنها از سن زیر ۱۷ سال شروع کردهاند. اولین جایی که تأثیر آن شروع میشود روی مخچه است که مرکز حفظ تعادل بدن است، بنابراین تعادل را به هم میزند که برای فرد قدری لذت بخش است. اثر دوم آن کاهش نیاز به خواب و تأثیر روی حافظه است. اثر سوم آن افزایش سروتونین است که باعث شادی فرد می شود. تنباکو بر متابولیسم بدن و اشتها نیز اثر میگذارد که باعث لاغری میشود و این میتواند دلیلی برای مصرف قلیان در خانمها باشد و همه این اثرات در اوایل مصرف قلیان لذتبخش است، اما پس از مدتی فرد وابستگی پیدا میکند که حدوداً بعد از مصرف ۱۰۰ نخ سیگار یا ۱۵-۱۰ وعده قلیان میباشد.
آقای دکتر آیا گذر دود از میان آب اثرات سمی آنرا کاهش نمیدهد؟
کشیدن تنباکو از طریق آب، مواد سرطانزای آن را تصفیه نمیکند و این دود میتواند به اندازه دود سیگار اثر مخرب بر روی ریه و قلب داشته باشد.
هم اکنون وضعیت مراکز ارائه دهنده قلیان در اصفهان چگونه است؟
در اصفهان در سال ۱۳۸۲ حدود۸۰ مرکز و در سال ۱۳۸۶، ۱۷۰ مرکز و در حال حاضر بیش از ۵۴۰ مرکز فعال ارائه قلیان آماده وجود دارد که در آنها قلیان در اختیار مشتریان قرار میگیرد. همچنین قلیان به عنوان بخشی از تفریح و پیک نیک و حتی در محل کار نیز بعضا استفاده میشود.
دود قلیان چه اثری بر روی فرد و اطرافیان او دارد؟
بطور متوسط مصرف هر وعده قلیان حدود ۳۰ دقیقه طول کشیده و در هر وعده ۵۰ پک به قلیان زده میشود. حجم دود در هر پک حدود ۵۰۰ میلی لیتر بوده و در مجموع در این مدت حدود ۲۵۰۰۰ میلی لیتر( معادل ۲۵ لیتر) دود وارد بدن میشود. در یک مطالعه دقیق نشان داده شد که در طول مدت یک ساعت قلیان کشیدن، ۱۱۹ لیتر دود حاوی ۱۵۰ میلی گرم گاز CO و ۴ میلی گرم نکوتین و ۶۰۲ میلی گرم قطران وارد بدن میشود. نیکوتین، مواد سرطانزا و سایر سموم مانند منواکسیدکربن و قطران در دود قلیان باقی میمانند.
آیا تاکنون نظر سنجی در خصوص استفاده از قلیان در اصفهان انجام شده است؟
در راستای اجرای بسیج اطلاعرسانی علیه قلیان، در آبان ماه سال گذشته (۱۳۹۲) پرسشگری برای بررسی وضعیت موجود در رابطه با مصرف قلیان انجام گردید و در این مطالعه مجموعاً ۱۱۲۶ نفر( ۵۵۳ نفر زن و ۵۷۳ نفر مرد ) پرسشنامه مربوط به بررسی وضعیت را تکمیل نمودند که نتایج نشان دادند:
۱- رشد جمعیت مصرف کنندگان در میان زنان نگران کننده میباشد.
۲- مجردها بیش از متأهلین تجربه مصرف قلیان را گزارش کردهاند.
۳- افرادی که در گروههای سنی پایینتر قرار دارند بر این باور هستند که والدین از مصرف قلیان توسط فرزندان زیاد ناراحت نمیشوند.
۴-مردان بیش از زنان این نگرش را دارند که مصرف قلیان در جمعهای دوستانه، باعث گرمتر و صمیمانهتر شدن جمع آنها میشود.
۵- افرادی که دارای تحصیلات بالاتر هستند با این نگرش که سموم موجود در تنباکو از راه آب موجود در قلیان تصفیه میشود، و خطر قلیان از سیگار کمتر است مخالف هستند و همچنین افراد با تحصیلات بالاتر بیش از افرادی که تحصیلات پایینتری دارند دود ناشی از قلیان را برای کسانی که در کنار افراد مصرف کننده قرار دارند، مضر میدانند.
۶- متاهلین بیش از مجردین بر این باور هستند که دود ناشی از قلیان برای کسانی که در کنار افراد مصرف کننده قرار دارند نیز مضر است.
/7
نظر شما