یک نام، چند سری موتور
اگر از مسئول نگهداری یک نیروگاه گازی بپرسید «موتور شما چیست؟»، معمولاً یک نام می‌شنوید: Jenbacher یا MWM. اما این نام‌ها نام سازنده هستند، نه نام یک موتور مشخص. هر کدام چندین سری و مدل دارند، مثلاً در Jenbacher سری‌هایی مثل J320، J420 و J620 و در MWM سری‌هایی مثل TCG 2016 و TCG 2020 و همه هم نیاز یکسانی به روغن ندارند.
پس پاسخ این سؤال که «برای ژنراتور Jenbacher چه روغنی بریزم؟» یک نام محصول نیست. پاسخ، یک روش است: سری موتور، نوع گاز و سطح خاکستر مجاز را مشخص کنید و با فهرست مجاز سازنده تطبیق دهید. در این مقاله همین روش را گام‌به‌گام مرور می‌کنیم.
چرا هر موتور فهرست مجاز جدا دارد؟
سازندگان موتورهای گازی روغن‌های مجاز را بر اساس آزمون در همان نوع موتور مشخص می‌کنند، و طبیعتاً موتورهای مختلف دمای احتراق، نسبت هوا و سوخت، سیستم روغنکاری و فاصله تعویض متفاوتی دارند. روغنی که برای یک سری تایید شده، لزوماً برای سری دیگر تایید نشده است.
سازنده همچنین ممکن است فهرست را مرتب به‌روز کند. به همین دلیل همیشه نسخه فعلی فهرست را از نماینده یا واحد خدمات سازنده بگیرید، نه نسخه‌ای که سال‌ها پیش در دست کسی مانده.
چهار متغیری که روغن مناسب را مشخص می‌کنند
۱. سری و مدل موتور
شماره مدل را روی پلاک موتور و در مدارک نصب می‌توانید پیدا کنید. همین شماره کلید درخواست فهرست مجاز است.
۲. نوع گاز
گاز شهری، بیوگاز و گاز لندفیل نیازهای متفاوتی به روغن دارند. همان موتور با گاز شهری ممکن است با روغنی کار کند و با بیوگاز با روغن دیگر.
۳. سطح خاکستر مجاز
سازنده مشخص می‌کند برای این موتور و این گاز چه سطحی از خاکستر (Low Ash، Medium Ash یا حتی Ashless) مجاز است. تفاوت این سطوح و اثرشان روی سیت سوپاپ در راهنمای فنی سایش نشیمنگاه سوپاپ و مقایسه Low Ash و Medium Ash توضیح داده شده است.
۴. شرایط بهره‌برداری
بار موتور، ساعت کارکرد و فاصله تعویض مورد نظر هم ممکن است بر انتخاب روغن اثر بگذارد. اگر می‌خواهید فاصله را بلندتر کنید، باید با آنالیز و تایید سازنده این کار را انجام دهید.
چطور فهرست مجاز را بگیریم؟
- شماره مدل و شماره سریال موتور را آماده کنید.
- با نماینده یا واحد خدمات سازنده تماس بگیرید و نسخه فعلی فهرست روغن‌های مجاز را درخواست کنید.
- نوع گاز مصرفی را اعلام کنید. فهرست برای گاز شهری و بیوگاز ممکن است متفاوت باشد.
- تاریخ نسخه فهرست را چک کنید. نسخه قدیمی ممکن است منسوخ شده باشد.
- فهرست را با دیتاشیت محصولات مقایسه کنید. اسم دقیق محصول و نسخه باید در فهرست باشد.
این کار چند دقیقه وقت می‌برد، اما مطمئن‌ترین راه برای جلوگیری از انتخاب اشتباه است.
اطلاعاتی که باید به تأمین‌کننده بدهید
|
اطلاعات |
چرا لازم است |
|
سازنده و سری موتور (مثلاً Jenbacher یا MWM) |
فهرست مجاز در هر سازنده متفاوت است |
|
مدل دقیق و شماره سریال |
نسخه مجاز روغن ممکن است در سری‌ها فرق کند |
|
نوع گاز |
سطح خاکستر و TBN را تغییر می‌دهد |
|
روغن فعلی و ساعت کارکرد آن |
برای بررسی سازگاری و برنامه آنالیز |
|
مصرف تقریبی دوره |
برای حجم سفارش و نوع بسته‌بندی |
خانواده‌های روغن گازسوز در بازار
در بازار ایران چند خانواده روغن گازسوز معروف است: Mobil Pegasus، Shell Mysella، Total Nateria و Texaco HDAX، همراه محصولات داخلی مانند بهران و ایرانول. هر خانواده نسخه‌های Low Ash و Medium Ash دارد و تاییدیه هر نسخه برای هر سری موتور ممکن است متفاوت باشد. هیچ نسخه‌ای را نمی‌شود به همه سری‌ها نسبت داد.
بهترین راه این است ابتدا فهرست مجاز موتور را از سازنده بگیرید، سپس ببینید کدام محصولات در آن فهرست هستند و کدام از آن‌ها در دسترس است. اگر می‌خواهید برندهای موجود را ببینید، دسته روغن مخصوص ژنراتور گازسوز را مرور کنید و با سری موتور و نوع گاز از کارشناس فنی مشاوره بگیرید.
فاصله تعویض و آنالیز
فاصله تعویض روغن هم مثل نوع روغن، از سازنده شروع می‌شود. بعد از آن با آنالیز دوره‌ای روند ویسکوزیته، TBN، TAN و نیتراسیون را دنبال کنید. برای جزئیات بیشتر، فاصله تعویض روغن موتورهای گازسوز صنعتی را بخوانید. تفاوت نتیجه آنالیز بین دو سری موتور هم طبیعی است؛ نتایج را با روند خودتان مقایسه کنید، نه با موتور دیگری.
پنج اشتباه رایج
- انتخاب روغن با فرض «همه موتورهای Jenbacher یکسانند». سری‌ها فرق دارند.
- استفاده از فهرست قدیمی. نسخه فعلی فهرست را از سازنده بگیرید.
- نادیده گرفتن نوع گاز. روغن مناسب گاز شهری ممکن است برای بیوگاز مناسب نباشد.
- تغییر سطح خاکستر به خاطر موجودی. بدون تایید سازنده انجام ندهید.
- نداشتن برنامه آنالیز. بدون آنالیز نمی‌دانید روغن واقعاً چه رفتاری داشته است.
جمع‌بندی
برای ژنراتورهای Jenbacher و MWM یک روغن واحد وجود ندارد؛ روغن مناسب از سری موتور، نوع گاز و سطح خاکستر مجاز می‌آید. با شماره مدل و سریال شروع کنید، نسخه فعلی فهرست مجاز را از سازنده بگیرید، نوع گاز را اعلام کنید و با دیتاشیت محصولات مقایسه نمایید. بعد از آن، با آنالیز دوره‌ای اطمینان حاصل کنید که روغن درست عمل می‌کند.
سوالات متداول
۱. برای ژنراتور Jenbacher چه روغنی بریزم؟ بسته به سری موتور، نوع گاز و سطح خاکستر مجاز. نسخه فعلی فهرست روغن‌های مجاز را از نماینده سازنده بگیرید.
۲. آیا روغن مجاز MWM با Jenbacher یکی است؟ لزوماً نه. هر سازنده فهرست خود را دارد و هر سری هم ممکن است متفاوت باشد.
۳. شماره سریال موتور را از کجا بیاورم؟ از پلاک روی موتور یا مدارک نصب و راه‌اندازی واحد.
۴. اگر روغن مورد نظر در فهرست نباشد چه کنم؟ از سازنده یا نماینده آن بپرسید و تا تایید کتبی از آن روغن استفاده نکنید.
۵. آیا تغییر برند روغن مشکل ایجاد می‌کند؟ اگر برند جدید در فهرست مجاز موتور شما باشد مشکل نیست؛ اما بعد از تغییر، نمونه‌گیری را زودتر انجام دهید و روند را دنبال کنید.
نظر شما