به گزارش خبرگزاری ایمنا از کرمانشاه، کافی است از گیلانغرب فاصله بگیری و جاده را به سمت دیره ادامه دهی؛ کمکم صدای شهر پشت سر میماند و کوهها نزدیکتر میشوند. پیچهای جاده که تمام میشوند، منظرهای پیش چشم مسافر باز میشود که شاید انتظار دیدنش را در این بخش از کرمانشاه نداشته باشد؛ درهای سرسبز در میان کوههای زاگرس، با رودخانهای که بیوقفه مسیر خود را میان درختان و باغها باز کرده است.
اینجا گلین است؛ منطقهای در حدود ۳۰ کیلومتری گیلانغرب که هنوز زندگی روستایی در بخشهایی از آن جریان دارد و طبیعت، بخش مهمی از زندگی مردم را شکل داده است.گلین در محدوده دهستان دیره قرار گرفته و پنج روستا را در خود جای داده است؛ اللهمراد گلبن، انجاورود و شلین روستاهای دارای سکونت و نجار و چمن روستاهایی هستند که امروز خالی از سکنهاند؛ اما حتی روستاهای خاموش نیز بخشی از داستان این سرزمین را با خود حمل میکنند.
دره گلین را نمیشود فقط با چند کلمه «زیبا» توصیف کرد؛ باید در آن قدم زد.رودخانهای خروشان از دل دره میگذرد و در مسیر خود، زمینها و باغهای اطراف را سیراب میکند. در یک سو درختان بلوط و بنه و زالزالک دامنه کوهها را پوشاندهاند و در سوی دیگر، باغهایی از انار، گردو، آلو و انگور دیده میشود.
گاهی صدای آب تنها صدایی است که در مسیر شنیده میشود؛ گاهی هم نشانهای از زندگی در روستا، از صدای کشاورزی که مشغول کار در باغ است تا محصولی که از زمین برداشت میشود، سکوت دره را میشکند.
همین ترکیب طبیعت و زندگی، یکی از مهمترین ویژگیهای گلین است؛ جایی که گردشگر برای دیدن یک منظره مصنوعی یا ساخته دست بشر نمیآید، بلکه خودِ منطقه جاذبه است.
فهیمه روشن، معاون میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان کرمانشاه در گفتوگو با خبرنگار ایمنا اظهارکرد: گلین را یکی از روستاهای هدف گردشگری استان است که قرار گرفتن جاذبههای طبیعی، تاریخی، کشاورزی و صنایعدستی در کنار یکدیگر، ظرفیت قابل توجهی برای جذب گردشگر در این منطقه ایجاد کرده است.
وی با اشاره به شرایط طبیعی گلین، وجود رودخانه، پوشش جنگلی، باغها و ارتفاعات را از مهمترین ظرفیتهای این منطقه میداند و بر ضرورت استفاده درست از این ظرفیتها برای رونق گردشگری تأکید دارد.
جایی که تاریخ هنوز در دل صخرهها نفس میکشد
اما گلین فقط برای کسانی که به دنبال طبیعت هستند، حرفی برای گفتن ندارد. در دل همین کوهستان، جایی میان صخرهها، آثار تاریخی نیز بخشی از گذشته منطقه را روایت میکنند.
گوردخمه «فرهادکن» یکی از شناختهشدهترین آثار تاریخی این محدوده است؛ اثری که در دل کوه قرار گرفته و به دورههای تاریخی کهن نسبت داده شده است.
برای مسافری که تا اینجا آمده، دیدن چنین اثری در دل طبیعت تجربهای متفاوت است؛ چند کیلومتر آنطرفتر از باغ و رودخانه، ناگهان با نشانهای از انسانهایی روبهرو میشود که قرنها پیش در همین کوهستان زندگی کردهاند و اثری از خود به جا گذاشتهاند.
در محدوده دیره و گلین، آثار تاریخی دیگری همچون دیواره تاریخی دیره و نیایشگاه نجار نیز شناسایی و معرفی شدهاند؛ آثاری که میتوانند در کنار جاذبههای طبیعی، یک مسیر کامل گردشگری را برای مسافران شکل دهند.
از زمینهای کشاورزی تا سفره گردشگر
زندگی مردم گلین اما همچنان با زمین پیوند خورده است. اینجا کشاورزی فقط یک شغل نیست؛ بخشی از هویت منطقه است. گندم، جو، ذرت و برنج در زمینهای کشاورزی تولید میشود و باغهای انار، گردو، آلو و انگور نیز بخشی از محصولات منطقه را تأمین میکنند.
تندیس انار در ورودی گلین از سمت سرپلذهاب، یکی از نشانههای همین هویت است؛ نمادی که به مسافر میگوید پیش از آنکه وارد دره شود، قرار است با سرزمینی روبهرو شود که محصول و کشاورزی در آن جایگاه ویژهای دارد.
تندیس خوشه برنج دیره نیز در مسیر ورودی، روایت دیگری از کشاورزی منطقه را پیش روی مسافران قرار میدهد. این محصولات اگر در قالب گردشگری کشاورزی معرفی شوند، میتوانند خود بهانهای برای سفر باشند؛ گردشگر بتواند وارد باغ شود، محصول محلی را ببیند، با شیوه تولید آن آشنا شود و بخشی از طعم و زندگی گلین را با خود به خانه ببرد.
دستهایی که هنوز میبافند
در کنار زمین و باغ، هنر دست مردم هم بخشی از هویت گلین است.گلیمبافی، جاجیمبافی و چیغبافی از صنایعدستی منطقه هستند؛ هنرهایی که پشت هر بافتهشان بخشی از فرهنگ و زندگی مردمان این دیار قرار گرفته است.
اگر قرار باشد گردشگری در گلین رونق بگیرد، این هنرها هم میتوانند سهمی از این رونق داشته باشند؛ از ایجاد بازارچههای محلی گرفته تا عرضه مستقیم محصولات به گردشگران.
در چنین شرایطی، گردشگری فقط به معنای آمدن مسافر و رفتنش نیست؛ میتواند پول گردشگر را در همان روستا نگه دارد و درآمد آن به باغدار، کشاورز، هنرمند و خانواده روستایی برسد.
گلین؛ جایی میان ظرفیت و موانع
با همه این زیباییها، توسعه گردشگری گلین هنوز با موانعی روبهروست.
معاون گردشگری استان کرمانشاه با اشاره به تلاشهای انجامشده برای اجرای طرحهای گردشگری در این منطقه میگوید: شرایط خاص گلین، اجرای برخی پروژهها را دشوار کرده است.
وجود باغهای متعدد و درهمتنیده، زمینهای کشاورزی درجه یک و دو، حریم رودخانه و همچنین مسیر جاده اصلی، محدودیتهایی ایجاد کرده که باعث شده اجرای طرحهای گردشگری در برخی نقاط با چالش مواجه شود.یکی از نمونههای این وضعیت، طرحی است که سالها پیش در روستای انجاورود شکل گرفت.
در دهه ۸۰ سازههایی برای اجرای یک پروژه گردشگری در این روستا ایجاد شد، اما پروژه به سرانجام نرسید و سازهها نیمهکاره باقی ماندند؛ سازههایی که حالا خودشان به بخشی از خاطره توسعه نیافته گردشگری گلین تبدیل شدهاند.
در سالهای اخیر این مجموعه بهعنوان یک طرح بینام برای جذب سرمایهگذار نیز مطرح شده، اما هنوز موانعی در مسیر اجرای آن وجود دارد و تلاش برای جلب رضایت مالکان محلی ادامه دارد.
گردشگری بدون تغییر چهره گلین
شاید مهمترین نکته درباره گلین همین باشد؛ توسعه گردشگری قرار نیست طبیعت و زندگی این منطقه را از آنچه هست دور کند. گلین برای جذب گردشگر نیازی به ساختن یک طبیعت مصنوعی ندارد. رودخانه را دارد، کوه را دارد، باغ را دارد، بلوطهای زاگرس را دارد، آثار تاریخی را دارد و مهمتر از همه، مردمی را دارد که هنوز بخشی از زندگی سنتی و روستایی در میان آنها جریان دارد.آنچه کم دارد، زیرساخت و برنامهای است که بتواند این ظرفیتها را کنار هم قرار دهد.
ساماندهی مسیرهای دسترسی، ایجاد امکانات اولیه برای گردشگران، معرفی دقیق آثار تاریخی، توجه به طبیعتگردی، تقویت گردشگری کشاورزی و ایجاد بازار برای محصولات و صنایعدستی محلی، میتواند بدون تحمیل ساختوسازهای سنگین، نخستین قدمهای توسعه گردشگری منطقه باشد.
گلین میتواند جایی باشد که گردشگر صبح خود را کنار رودخانه آغاز کند، از میان باغهای انار و گردو عبور کند، زیر سایه بلوطهای زاگرس قدم بزند، ردپای تاریخ را در دل صخرهها پیدا کند و در پایان، با یک گلیم یا جاجیم و طعم انار و گردوی منطقه، خاطره سفرش را با خود ببرد.
شاید گلین هنوز برای بسیاری از مسافران نامی آشنا نباشد، اما کافی است یکبار دره را ببینند؛ جایی که آب از میان کوهها راه خود را باز کرده، باغها هنوز نفس میکشند و تاریخ در سکوت صخرهها ایستاده است. شاید گلین هنوز کشف نشده است؛ اما برای دیده شدن، چیزی کم ندارد.
نظر شما