به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، بر اساس نسخه ۲۰۲۶-۲۰۲۵ شاخص «زنان، صلح و امنیت» دانمارک با امتیاز ۰.۹۴ در رتبه نخست جهان قرار دارد و پس از آن ایسلند، نروژ، سوئد و فنلاند قرار گرفتهاند. در مقابل، افغانستان با امتیاز تنها ۰.۲۸ در پایینترین جایگاه میان ۱۸۱ کشور بررسی شده است. این شاخص تلاش میکند وضعیت زنان را نهتنها از منظر یک شاخص اقتصادی یا اجتماعی، بلکه از سه زاویه اصلی مشارکت و حضور زنان، عدالت و امنیت ارزیابی کند.
این رتبهبندی در شرایطی منتشر شده است که گزارش جدید از توقف یا کندشدن روند پیشرفت جهانی در زمینه وضعیت زنان حکایت دارد. به بیان دیگر، افزایش سطح تحصیلات، حضور بیشتر زنان در بازار کار یا تصویب قوانین حمایتی بهتنهایی نتوانسته است شکافهای موجود در امنیت، عدالت و مشارکت سیاسی و اقتصادی زنان را از میان ببرد.
در میان ۳۵ کشور دارای بالاترین امتیاز، اروپا با ۲۵ کشور بیشترین سهم را دارد. نکته قابلتوجهتر آن است که پنج جایگاه نخست جدول بهطور کامل در اختیار کشورهای شمال اروپا قرار گرفته است. قرار گرفتن کشورهای شمال اروپا در صدر جدول به معنای نبود چالش در این کشورها نیست. پژوهشگران در سالهای گذشته از مفهومی با عنوان «پارادوکس شمال اروپا» سخن گفتهاند؛ وضعیتی که در آن، با وجود سطح بالای برابری جنسیتی و برخورداری زنان از حقوق و فرصتهای گسترده، میزان گزارششده بعضی انواع خشونت علیه زنان، بهویژه از سوی شریک عاطفی، همچنان قابلتوجه است. بنابراین، حتی کشورهایی که در مجموع بهترین عملکرد را دارند نیز با مسائل پیچیدهای در زمینه امنیت زنان روبهرو هستند.
یکی از مهمترین ویژگیهای کشورهای انتهای جدول، ارتباط میان وضعیت زنان و شرایط کلی امنیت و ثبات سیاسی است. تعداد قابلتوجهی از این کشورها با جنگ، درگیری مسلحانه، بیثباتی سیاسی، فقر شدید یا ضعف ساختارهای حکمرانی روبهرو هستند.
بر اساس دادههای مورد اشاره در گزارش، تنها حدود 7 درصد از زنان افغانستان شاغل هستند، در حالی که این رقم برای مردان حدود ۸۴ درصد گزارش شده است. چنین فاصلهای نشان میدهد که وضعیت زنان را نمیتوان تنها با معیار «حضور در بازار کار» سنجید زیرا محدودیت در اشتغال خود میتواند نتیجه مجموعهای از محدودیتهای حقوقی، اجتماعی، آموزشی و سیاسی باشد.
یکی از برجستهترین یافتههای جغرافیایی این رتبهبندی، سهم بالای کشورهای آفریقایی در انتهای جدول است. حدود دوسوم از ۳۵ کشور پایینترین امتیاز در این فهرست را دارند. جمهوری آفریقای مرکزی، سودان، جمهوری دموکراتیک کنگو، بوروندی، سودان جنوبی، کامرون، سومالی و ماداگاسکار تنها بخشی از کشورهای آفریقایی حاضر در این بخش از جدول هستند، البته این رتبهبندی نباید به معنای آن تلقی شود که موقعیت زنان در تمام کشورهای آفریقایی یکسان است. شاخصهای ملی، میانگین وضعیت یک کشور را نشان میدهد و میتواند تفاوتهای بسیار زیادی میان مناطق شهری و روستایی، گروههای اجتماعی و نسلهای مختلف را پنهان کند.
در واقع یکی از نکات مهم در تحلیل این دادهها آن است که وضعیت زنان در داخل یک کشور نیز میتواند بهشدت متفاوت باشد. دسترسی به آموزش، اشتغال، خدمات عمومی، مراقبتهای بهداشتی، حملونقل، امنیت و فرصتهای اقتصادی ممکن است برای زنان ساکن پایتخت یا شهرهای بزرگ با زنان ساکن مناطق روستایی یا مناطق درگیر بحران تفاوت چشمگیری داشته باشد.
نظر شما