شهرهای در برابر طوفان؛ چرا تاب‌آوری، معیار نوین توسعه شهری است؟

در دنیای امروز، شهرها بیش از هر زمان دیگری با بحران‌های ناگهانی از سیل و زلزله گرفته تا قطع اینترنت و نوسانات اقتصاد روبه‌رو هستند؛ تاب‌آوری اقتصادی و زیرساختی، به عنوان شاخصی نوین برای سنجش سلامت و پایداری شهرها مطرح شده است.

به گزارش خبرگزاری ایمنا؛ سعید ابراهیمی، معاون برنامه‌ریزی و توسعه سرمایه انسانی شهردار اصفهان در یادداشتی نوشت: «در دنیای پرشتاب و پیچیده امروز، شهرها دیگر تنها مجموعه‌ای از ساختمان‌ها و خیابان‌ها نیستند؛ آن‌ها اکوسیستم‌های زنده‌ای هستند که هر روز با چالش‌های متعددی دست‌وپنج نرم می‌کنند.

از بحران‌های زیست‌محیطی و تغییرات اقلیمی گرفته تا نوسانات بازارهای جهانی و همه‌گیری‌های بیماری‌ها، همگی می‌توانند در کسری از ثانیه، نظم اقتصادی یک کلان‌شهر را برهم بزنند. در این میان، مفهوم «تاب‌آوری اقتصادی و زیرساختی» به عنوان یکی از حیاتی‌ترین شاخص‌ها برای سنجش سلامت و پایداری شهرها مطرح شده است.

وقتی صحبت از اقتصاد شهر می‌شود، ناخودآگاه بورس، کارخانه‌ها و تجارت در ذهن تداعی می شود، اما کمتر به این نکته توجه می شود که تمام این‌ها وابسته به زیرساخت‌های فیزیکی و دیجیتال پایدار هستند. شبکه حمل‌ونقل عمومی کارآمد، سیستم‌های مدیریت آب و برق مطمئن و اینترنت پرسرعت و پایدار، رگ‌های حیاتی اقتصاد شهری هستند.

در ارزیابی‌های جدید، شهرهایی که زیرساخت‌های آن‌ها در برابر حوادث غیرمترقبه (مانند سیل، زلزله یا قطع سراسری اینترنت) مقاوم باشد و بتواند به سرعت خود را بازیابی کند، نمره بالاتری می‌گیرند. یک شهر تاب‌آور، شهری است که اگر مترو یا سیستم توزیع برق آن دچار اختلال شود، با برنامه‌های جایگزین و مدیریتی هوشمند، مانع از توقف فعالیت های اقتصادی شود.

تاب‌آوری اقتصادی به معنای این نیست که یک شهر همیشه در حال رشد باشد؛ بلکه به معنای توانایی آن شهر برای «بازگشت» پس از هر شوک است. در سال‌های اخیر، شاهد بوده‌ایم که شهرهایی که اقتصادشان تک‌محصولی یا وابسته به یک صنعت خاص بوده، با کوچک‌ترین تغییر در بازار جهانی، دچار رکود شدید شده‌اند.

در مقابل، شهرهایی که دارای تنوع اقتصادی هستند، از شبکه‌های اجتماعی قوی برخوردارند و از کسب‌وکارهای خرد و محلی حمایت می‌کنند، توانسته‌اند در برابر بحران‌ها مقاومت کنند. ارزیابی میزان تاب‌آوری اقتصادی، شامل بررسی تنوع شغلی، قدرت خرید مردم در بحران‌ها و وجود صندوق‌های حمایتی و بیمه‌ای برای کسب‌وکارها است.

آنچه در نهایت یک شهر را به شهری تاب‌آور تبدیل می‌کند، وجود مدیریتی پیش‌بینانه و مشارکت فعال شهروندان است. داده‌ها نشان می‌دهد که شهرهایی که شهرداری‌های آن‌ها بودجه‌های خاصی برای روزهای مبادا (مانند صندوق ذخیره بحران) کنار گذاشته‌اند و شهروندان در محله‌های خود شبکه‌های همیاری تشکیل داده‌اند، آسیب‌پذیری بسیار کمتری دارند.

در نهایت، ارزیابی تاب‌آوری اقتصادی و زیرساختی شهرها، هشداری است به مدیران و برنامه‌ریزان که دیگر نمی‌توان تنها با تکیه بر آمارهای رشد سالانه، ادعای توسعه کرد. شهر پیشرو در دنیای امروز، شهری است که نه تنها می‌تواند در روزهای خوب بدرخشد، بلکه در روزهای طوفانی نیز ایستادگی کند و اقتصاد خود را حفظ کند.»

کد خبر 941759

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.