همه چیز درباره مریم میرزاخانی + علت مرگ و افتخارات

مریم میرزاخانی ریاضی دان نخبه ایرانی و نخستین زن و ریاضیدان برنده جایزه فیلدز و استاد دانشگاه استنفورد جهان ۲۳ تیرماه ۱۳۹۶ و در چهل سالگی درگذشت.

به گزارش ایمنا مریم میرزاخانی، ریاضیدان ایرانی، کسی که نامش در فهرست دانشمندان بزرگ ریاضی دنیا به چشم می‌خورد در سن ۴۰ سالگی پس از چهار سال مقابله با بیماری سرطان از دنیا رفت اما نام او در تاریخ ریاضیات جاودانه شد.

بیوگرافی مریم میرزاخانی

مریم میرزاخانی در ۲۲ اردیبهشت ۱۳۵۶ (۱۲ مه ۱۹۷۷) در تهران متولد شد، پدرش احمد میرزاخانی مهندس برق و رئیس هیئت مدیره مجتمع آموزشی نیکوکاری رعد بود. پدر مریم میرزاخانی اهل طالقان استان البرز است. مریم با اتمام تحصیلات ابتدایی با شرکت در آزمون ورودی مدارس سمپاد (سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان‌) وارد دبیرستان فرزانگان تهران شد.

مریم میرزاخانی در سال‌های ۱۳۷۳ و ۱۳۷۴ (سال سوم و چهارم دبیرستان) از دبیرستان فرزانگان تهران موفق به کسب مدال طلای المپیاد ریاضی کشوری شد و بعد از آن در سال ۱۹۹۴ در المپیاد جهانی ریاضی هنگ کنگ با امتیاز ۴۱ از ۴۲ مدال طلای جهانی گرفت. سال بعد، در المپیاد جهانی ریاضی کانادا میرزاخانی با نمرهٔ کامل، رتبهٔ اول طلای جهانی را به دست آورد.

مریم میرزاخانی

مریم میرزاخانی به همراه رؤیا بهشتی اولین دخترانی بودند که به تیم المپیاد ریاضی ایران راه یافتند. مریم اولین دختری بود که در المپیاد ریاضی ایران طلا گرفت. وی اولین کسی بود که دو سال مدال طلا گرفت و اولین دانش‌آموز شرکت‌کننده از ایران بود که در آزمون المپیاد ریاضی نمره کامل گرفت.

میرزاخانی دورهٔ کارشناسی را در دانشگاه صنعتی شریف طی کرد. در این دوره، میرزاخانی اثبات ساده‌ای برای قضیهٔ شُر یافت که در ماه‌نامهٔ انجمن ریاضی آمریکا چاپ شد. مریم سپس به دانشگاه هاروارد رفت و آن‌جا بر سر کلاس‌های کورتیس مک‌مولن (از برندگان جایزه فیلدز) حاضر می‌شد. مک‌مولن او را در این دوران این‌طور به یاد می‌آورد که بر سر کلاس‌هایش سوال‌های زیادی می‌پرسید و با عجله به فارسی یادداشت برمی‌داشت. او سرانجام در سال ۲۰۰۴ از دانشگاه هاروارد و به سرپرستی مک‌مولن دکترا گرفت.

بعد از اخذ دکترا، میرزاخانی با عنوان استادیار در دانشگاه پرینستون به تدریس مشغول شد. یک سال بعد در سال ۲۰۰۵ نشریه پاپیولار ساینس آمریکا او را به عنوان یکی از ۱۰ ذهنِ جوان جهان برگزید. میرزاخانی تا سال ۲۰۰۸ در پرینستون ماند و در این مدت به درجهٔ استاد تمامی ارتقا یافت. سپس او به استنفورد رفت، و از اول سپتامبر ۲۰۰۸ در ۳۱ سالگی به عنوان استاد تمام در این دانشگاه به کار مشغول شد.

مریم

میرزاخانی علاقه‌ای به قرار گرفتن زیر ذره‌بین رسانه‌ها نداشت و مصاحبه‌های زیادی از او منتشر نشده‌است. سلیقهٔ سینمایی میرزاخانی بازتابی از ذات بدون مرز پژوهش اوست، فیلم مورد علاقهٔ او داگویل، نگاهی خشن به آمریکای دوران رکود بزرگ است. وی گفته که در کودکی آرزو داشته نویسنده شود. او گفت: «وقتی که بچه بودم رویایم این بود که نویسنده شوم. هیجان‌انگیزترین لحظاتم را به خواندن رمان می‌گذراندم، در واقع هر چیزی را به دستم می‌رسید می‌خواندم.»

مدال فیلدز مریم میرزاخانی

مریم میرزاخانی در سال ۲۰۱۴ موفق به دریافت مدال ' فیلدز ' اتحادیه جهانی ریاضیات (IMU) شد. فیلدز، مدالی ارزشمند و مهمترین جایزه برای ریاضیدانان در جهان بشمار می‌رود که هر چهار سال یک بار در جریان کنگره اتحادیه جهانی ریاضیات به ریاضیدانان جوان (کمتر از ۴۰ سال) که کار ارزنده‌ای در ریاضی انجام داده باشند، اهدا می‌شود.

مریم میرزاخانی

همسر مریم میرزاخانی

مریم میرزاخانی در سال ۱۳۸۴ با همسرش یان واندراک ازدواج کرد، یان نیز دانشیار ریاضی دانشگاه استنفورد و پژوهشگر سابق علوم رایانه نظری مرکز تحقیقات آی‌بی‌ام و اهل جمهوری چک است.

مریم میرزاخانی

فرزند مریم میرزاخانی

مریم میرزاخانی و یان واندراک دارای یک فرزند به نام آناهیتا هستند.

مریم میرزاخانی

حادثه تصادف مریم میرزاخانی

در اسفند ۱۳۷۶، اتوبوس حامل دانشجویانِ ریاضی شرکت‌کننده در بیست و دومین دورهٔ مسابقات ریاضی دانشجویی از اهواز، محل برگزاری مسابقه، راهی تهران بود. تیمِ متشکل از میرزاخانی، ایمان افتخاری و حسین نمازی در مسابقه رتبهٔ اول کشور را کسب کرده بودند. در حادثه‌ای که پیش آمد، اتوبوس به دره سقوط کرد. شش دانشجوی ریاضی دانشگاه شریف، که اغلب از برگزیدگان المپیادهای ریاضی ملی و بین‌المللی بودند، جان باختند. مریم میرزاخانی از جمله بازماندگانِ این سانحه بود.

درگذشت مریم میرزاخانی

در تیر ۱۳۹۶ اعلام شد میرزاخانی به دلیل ابتلاء به سرطان در بیمارستانی در آمریکا بستری شده‌است. وی از چهار سال پیش‌تر به سرطان پستان مبتلا بوده و این سرطان به مغز استخوان اوسرایت کرده بود. پدر و مادر وی برای مراقبت از او به آمریکا رفتند. سرانجام مریم میرزاخانی در ۲۳ تیر ۱۳۹۶ در ۴۰ سالگی در بیمارستانی در کالیفرنیا درگذشت.

مریم میرزاخانی

نامگذاری های مریم میرزاخانی

کتابخانهٔ دانشکدهٔ ریاضیات دانشگاه شریف

  • به افتخار پروفسور میرزاخانی دانشمند ایرانی کتابخانهٔ اصلی دانشکدهٔ ریاضیات شریف به نام ایشان نامگذاری شده‌است.

ساختمان آمفی‌تئاتر و کتابخانه دبیرستان فرزانگان ۱ تهران

  • به افتخار مریم میرزاخانی، دانش‌آموخته این مرکز، در تیر ماه سال ۱۳۹۶ نام یکی از ساختمان‌های این دبیرستان موسوم به ساختمان آمفی‌تئاتر و کتابخانه، به ساختمان پروفسور مریم میرزاخانی تغییر یافت.

خانهٔ ریاضیات اصفهان

  • خانه ریاضیات اصفهان، به افتخار این دانشمند زن بلند پایهٔ ایرانی، در بیستم مرداد ۱۳۹۵ هیئت امنای خانهٔ ریاضیات تصویب کرد تالار همایش‌ها و کنگره‌هایش در شهر علم اصفهان بنام وی، نامگذاری شود.
  • در ۲ فوریه ۲۰۱۸ استلاجیک، شرکتی فعال در زمینهٔ تصویربرداری و تحلیل دیدبانی زمین، میکرو ماهواره‌ای از سری گنوست (به اسپانیایی: ÑuSat) را به فضا پرتاب کرد که به افتخار مریم میرزاخانی نام‌گذاری شده‌است.
  • سیارک ۳۲۱۳۵۷ میرزاخانی به یاد او نامگذاری شد. نامگذاری افتخاری رسمی توسط مرکز بررسی ریز سیاره‌ها منتشر شد.
  • روز تولد مریم میرزاخانی، روز جهانی زن در ریاضیات نامگذاری شد
  • روز تولد مریم میرزاخانی بیست و دوم اردیبهشت (دوازدهم مه) از سوی اتحادیه بین‌المللی انجمن‌های ریاضی جهان با پیشنهاد کمیته بانوان انجمن ریاضی ایران به عنوان روز جهانی زن در ریاضیات نامگذاری شد.

جایزه مریم میرزاخانی مرزهای نو

  • در چهارم نوامبر ۲۰۱۹ بنیاد جایزه بریکترو اعلام کرد که جایزه جدیدی به نام جایزه مریم میرزاخانی مرزهای نو را ایجاد کردند که به زنان پیشتاز در علم ریاضی تقدیم خواهد شد. این جایزه به مبلغ ۵۰٬۰۰۰ دلار هرساله به زنان ریاضیدان تازه‌کار که دکترای خود را در دو سال قبل از تقدیم جایزه گرفته‌اند پرداخت می‌شود. جایزه ممکن است به دو نفر تعلق گیرد.

نام مریم میرزاخانی بر یکی از خیابان‌های برلین

  • در ۸ مارس و به مناسبت روز زن نام مریم میرزاخانی دانشمند ایرانی به پیشنهاد دانشجویان «دانشگاه فنی برلین» بر یکی از خیابان‌های این شهر گذاشته شد.

روز جهانی زنان در ریاضیات

۱۲ می مصادف با ۲۲ اردیبهشت روز تولد مریم میرزاخانی روز جهانی زنان در ریاضیات نام گذاری شده است.

میرزاخانی

افتخارات مریم میرزاخانی

  • مدال طلا. المپیاد جهانی ریاضی (هنگ‌کنگ ۱۹۹۴)
  • مدال طلا (با نمرهٔ کامل). المپیاد جهانی ریاضی (کانادا ۱۹۹۵)
  • همکار پژوهشگاه دانش‌های بنیادی، تهران، ایران از ۱۹۹۵ تا ۱۹۹۹
  • جایزهٔ افتخاری دانشگاه هاروارد در سال ۲۰۰۳
  • جایزهٔ برترین فارغ‌التحصیلان دانشگاه هاروارد در سال ۲۰۰۳
  • جایزهٔ پژوهشگر برتر بنیاد ریاضیات کلی در سال ۲۰۰۴
  • جایزهٔ ای‌ام‌اس بلومنتال در سال ۲۰۰۹
  • دعوت به کنگره بین‌المللی ریاضیات در سال ۲۰۱۰ برای سخنرانی در مورد «توپولوژی و سیستم‌های پویا و معادله دیفرانسیل معمولی»
  • جایزه ستر از طرف انجمن ریاضی آمریکا در سال ۲۰۱۳
  • انتخاب به عنوان یکی از ده فرد مهم سال ۲۰۱۴ از سوی مجله نیچر
  • جایزه بنیاد ریاضیات کلی در سال ۲۰۱۴
  • سخنران مدعو کنگرهٔ بین‌المللی ریاضی (۲۰۱۴)
  • مدال فیلدز سال ۲۰۱۴ سئول
  • عضویت در فرهنگستان علوم فرانسه در سال ۲۰۱۵
  • عضویت در مجمع فیلسوفان آمریکا در سال ۲۰۱۵
  • عضویت در آکادمی ملی علوم آمریکا در سال ۲۰۱۶
  • عضویت در فرهنگستان هنر و علوم در سال ۲۰۱۷
کد خبر 433336

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.

نظرات

  • نظرات منتشر شده: 17
  • نظرات در صف انتشار: 0
  • نظرات غیرقابل انتشار: 16
  • علی اصغر IR ۱۴:۲۹ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۳
    32 0
    واقعا حیف و صد حیف ک همچین انسان و ایرانی با افتخارمون از دنیا رفت. روحت شاد ایرانی با افتخار
  • میم DE ۲۰:۲۸ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۳
    12 0
    روحش شاد و یادش گرامی .بنده یک خانم ایرانی هستم به مرحومه میرزا خانی افتخار میکنم انشا الله دخترشان جاشو میگیره
  • سکینه کماندو IR ۲۱:۰۳ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۳
    12 38
    ولی اگر حجابشو حفظ میکرد و نماز میخوند بهتر بود
    • IR ۰۹:۱۹ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۴
      14 9
      بستگی به این داره که شما حجاب رو چطور تعریف کنی... خواهشا با ظاهر آدما قضاوت نکنید مخصوصا خانوم میرزاخانی رو...
    • Sahar IR ۱۵:۴۳ - ۱۳۹۹/۰۵/۰۱
      5 0
      شما خیلی حرف نزنی یهتره !!!!
    • نننننن IR ۱۸:۵۵ - ۱۳۹۹/۰۵/۰۵
      8 0
      همین امل بازی ذر میارید که فرار مغز ها اتفاق می افته
  • حسینی IR ۲۱:۰۵ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۳
    6 0
    خدا بیاموزدش
  • مهسا IR ۲۱:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۳
    11 0
    واقعا باعث افتخاره که یک بانوی ایرانی اینچنین در جهان بدرخشه.روحش شاد...
  • مهشید IR ۰۰:۵۹ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۴
    5 0
    اسطوره ایران زمین، دختر نابغه، علمی و پاک. تولدش یه تحول مثبت در جهان بود. هیچ وقت اون روزی رو که خبر در گذشتش رو شنیدم فراموش نمی کنم بی اختیار اشک از چشمام میومد.
  • IR ۰۷:۴۴ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۴
    6 0
    هر وقت مطالب مربوط به مریم میرزاخانی رو می خونم گریه ام می گیره خدا به خانواده اش صبر بده حیف حیف دوست دارم از صبح تا شب فقط در موردش بخونم به عکساش نگاه کنم...
  • ابراهیم IR ۰۷:۵۳ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۴
    10 13
    اگر وی در ایران فوت شده بود، سؤال می شد که چطور در 40 سالگی و با بیماری سرطان فوت شد و احیاناً اتهاماتی به نظام زده می شد. ولی حال که در آمریکا فوت شده است، چنین سؤالاتی به طور عمومی مطرح نمی شود!
    • ازاد IR ۱۱:۴۶ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۴
      15 3
      حرف بیخود نزنید لطفا"
  • مارشال IR ۱۰:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۴
    8 7
    اسطوووره ی ریاضیات دنیا،بهترین و نابغه ترین دختری ک در ایران متولد شد ،حیف ک در این کشور ارزش تورو نمیدونستند ،حیف ک لیاقت تورو نداشتند،روز مرگت غم عجیبی تمام ملت ایران را در برگرفت و من انقدر برای در گذشت این ملکه ی ریاضیات اشک ریختم ... نام و یادت برای همیشه در تاریخ پررنگ باقی میماند ،من و تمام ملت ایران هرگز و هرگز همچین افتخاری رو فراموش نمیکنیم روحت شاد و یادت گرامی ملکه ی ریاضیات♡♡♡
  • A IR ۱۰:۱۵ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۴
    13 1
    خدا بیامرزدش
  • IR ۰۰:۲۹ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۵
    6 1
    روحت شاد،افتخار ایران و ایرانی
  • حسین IR ۲۳:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۴/۲۹
    7 0
    بیا تا قدر یک دیگر بدانیم که تا ناگه زیکدیگر نمانیم گنج های ایران امثال این ریاضی دان محترم یک به یک از دست میروند افسوس
  • رویا IR ۱۴:۰۷ - ۱۳۹۹/۰۵/۱۵
    0 0
    بهترین الگوی من!قطعا بانو مریم میرزاخانی هستند!افتخار و غرور آفرینی شما آوازه همه جهان است!حیف که خدا کسانی را که دوست دارد زودتر با خود میبرد(: