به گزارش ایمنا، فیلم دختر لر در شب ۲۹ آبان سال ۱۳۱۲ خورشیدی به نمایش درآمد. اگرچه این فیلم در هندوستان تهیه و ساخته شده بود، اما نام یک ایرانی یعنی «عبدالحسین سپنتا» به عنوان سازنده آن در تاریخ سینمای ایران ثبت شده است. در این گزارش به معرفی یادگارهای عبدالحسین سپنتا در اصفهان پرداخته می شود.
خانۀ عبدالحسین سپنتا در خیابان شیخ بهایی اصفهان واقع است، جایی که اگر پیاده طی کنیم تنها یک کوچه با چهارباغ فاصله دارد. خانۀ سپنتا به مرمت بسیار نیاز دارد و تا این لحظه بویی از اقدام برای مرمت این خانه به مشام نمی رسد، اما حضور این خانه در اصفهان و پابرجابودنش همچنان بارقه های امید را بر دل شهروندان اصفهانی زنده نگه می دارد که شاید یک روز در این مکان که به سپنتای بزرگ تعلق دارد موزه و یا خانۀ سینمایی ایجاد شود. شاید ...
اما حال و روز آرامگاه پدر سینمای ناطق ایران از خانه اسفناک تر است. امروز اگر کسی قصد بازدید از مقبره پدر سینمای ناطق ایران را داشته باشد، با یک زمین بایر روبهرو خواهد شد که به پارکینگ خودروها تبدیل شده و انگار که تنها یک تابلوی معرفی مقبره، سهم عبدالحسین سپنتا از دنیای هنر و روزنامهنگاری بوده است.
عبدالحسین سپنتا ۸ فروردین ماه ۱۳۴۸ درگذشت و در مقبره خانوادگیاش در حاشیه تخت فولاد به خاک سپرده شد. اما این مقبره فراموش شده خصوصی که در کنار خیابان مصلی(آب ۲۵۰) واقع شده بود، در دهه ۸۰ ظاهرا به دلیل اختلافات خانواده سپنتا و شهرداری، با هدف ساماندهی مقبره توسط ورثۀ سپنتا تخریب شد و پس از نبش قبر، مزار سپنتا چند قدم آنسوتر در زمینی بایر و بیهیچ نام و نشانی قرار گرفت.
ساسان سپنتا، فرزند عبدالحسین سپنتا، در مورد این واقعه چنین توضیح میدهد: «محلی که پدرم در آنجا دفن شده، آرامگاه تعدادی دیگر از اعضای خانوادهام از جمله ۲ مادربزرگ و دایی پدرم نیز هست. در این محوطه بنای طاقیشکلی ساخته شده که سقف آن در حال ریزش بود. از آنجا که برخی از اعضای فامیل برای خواندن فاتحه بر سر مزار میآمدند، قرار شد این محل را ساماندهی کنیم. بر این اساس، از امامجمعه اصفهان مجوز نبش قبر گرفتیم و اجازه پیدا کردیم اجساد را به جایی دیگر منتقل کنیم تا پایههای طاق درست شوند. همچنین، از آنجا که این محل سند داشت، با دوندگی بسیار از شهرداری مجوز گرفتیم آنجا را بسازیم چون این آرامگاه که در اطرافش منزل مسکونی قرار دارد، به زبالهدانی و محل شستن ماشین تبدیل شده بود. اما به مجرد اینکه خواستیم آنجا را دیوارکشی کنیم، از طرف قبرستان تخت فولاد آمدند و گفتند که اینجا باید جزو مجموعه تخت فولاد باشد. به همین ترتیب قضیه دچار کشمکش شد و دیواری را که ساخته بودیم، با بلدوزر تخریب کردند و درب آهنی را که گذاشته بودیم، کندند و بردند».
این درحالی است که مدیریت مجموعه تخت فولاد معتقد است که مرحوم ساسان سپنتا، فرزند مرحوم سپنتا به قصد کسب ارزش مالی زمین مقبره، مزار پدرش را تخریب کرده است. بدین ترتیب، هنگامی که شهرداری اصفهان مدیریت تخت فولاد را مسئول رسیدگی به امور قبرهای خصوصی میکند، مقبره سپنتا دچار کشمکش میشود.
به هر روی نام تخت فولاد اصفهان سالهاست که با تاریخ سینمای ایران نیز گره خورده است، اما اندکی قدرت و تلاش و مسئولیت پذیری است که می تواند به مرمت و بازسازی آرامگاه پدر سینمای ناطق ایران و خانۀ محل اقامت وی در خیابان شیخ بهایی اصفهان منتهی شود و این دو مکان ویژه را به منظور ارج نهادن به نام و خاطرۀ عبدالحسین سپنتا و همچنین سینمای اصفهان و ایران، پویا و زنده سازد.
نظر شما