از اندازه گیری دمای بدن با دست تا اختراع دماسنج جیوه ای

گابریل دانیل فارنهایت توجه خاصی به ساختن اسباب اندازه گیری دما داشت و جیوه را مورد استفاده قرار داد، سرانجام در سال ۱۷۱۴ میلادی دماسنج جیوه‌ای ساخت و در توسعه مقیاس درجه حرارت نقش مهمی ایفا کرد.

به گزارش گروه علم و فناوری ایمنا، گابریل دانیل فارنهایت در ۲۴ می سال ۱۶۸۶ متولد و در چنین روزی در سال ۱۷۳۶ درگذشت. او در زمینه فیزیک و هواشناسی فعالیت داشت و شهرت فارنهایت به دلیل اختراع دماسنج جیوه ای است.

 در قرن هفدهم نوعی دماسنج‌های گازی و الکلی ساخته شدند که دقت کافی نداشتند و تا زمان او در ساخت دماسنج از شیشه‌های کروی استفاده می‌شد تا اینکه او توانست شیشه‌های استوانه‌ای را بسازد. فارنهایت جیوه را مورد استفاده قرار داد و در سال ۱۷۱۴ میلادی دماسنج جیوه‌ای را ساخت و در ابتدا راهی برای پاکسازی جیوه ابداع کرد که به دیواره نچسبد.

 دماسنج جیوه ای توانایی اندازه‌گیری دماهای پایین‌تر از نقطه انجماد آب و بالاتر از نقطه جوش آن را دارا بود. در اروپا تا زمانی که هنوز درجه‌بندی سلسیوس معین نشده‌بود از فارنهایت استفاده می‌شد؛ اما امروزه در تمامی اروپا از سلسیوس استفاده می‌کنند که درجه‌بندی فارنهایت اکنون در ایالات متحده آمریکا مقیاس متداول محسوب می‌شود.

در دوران قدیم حرارت بدن فقط از راه تماس اندازه گرفته می‌شد. اما رطوبت و وزش باد بر حرارت بدن تاثیر می‌گذاشت. هیچ وسیله دقیقی برای تعیین درجه حرارت بدن نبود.

دماسنج جیوه ای در سال ۱۷۱۵ اختراع شد

در سال ۱۵۸۱، گالیله نخستین کسی بود که دماسنجی ابتدایی را درست کرد. او بنابر تجربیات قبلی خود می‌دانست که هوا وقتی گرم باشد منبسط می‌شود و هنگام سرما منقبض، و از این خاصیت هوا برای اندازه‌گیری درجه حرارت استفاده کرد. اما دماسنج گالیله اصلا دقیق نبود و تغییرات فشار در هوا بر آن تاثیر می‌گذاشت.

دانیل فارنهایت سی و پنج ساله از سرزمین مادری خود آلمان به آمستردام مهاجرت کرد تا کارخانه ذوب فلزات تاسیس کند. او همیشه از کمبود یک دماسنج مناسب برای صنایع نگران بود و در سال ۱۷۱۳ تصمیم گرفت که خود دماسنجی بسازد. در اویل سال ۱۷۱۴ او ابتکار جدیدی در ساخت دماسنج انجام داد. او به این نتیجه رسید که دماسنج بسیار دقیق خواهد بود، اگر به جای هوا از مایع استفاده کند. پس از بررسی‌های فراوان وی از جیوه مایع به دلیل نقطه انجماد پایین آن  (۳۸- درجه سانتی‌گراد) و نقطه جوش بسیار بالا (۳۸۰ دیجه سانتی‌گراد) استفاده کرد.

در تابستان ۱۷۱۴ فارنهایت راهی پیدا کرد که جیوه به درون لوله نچسبد، وی این کار را با تصفیه جیوه صورت داد. دومین ابتکار فارنهایت مقیاس عملی بود که بتواند درجات آن را روی دماسنج مشخص کند. اسحاق نیوتن در ۱۷۰۱ فاصله میان نقطه انجماد آب تا درجه حرارت بدن را به دوازده قسمت تقسیم کرد و آن را معیار تقسیم‌بندی روی دماسنج قرار داد. فارنهایت نیز تصمیم گرفت که از مفهوم نیوتن استفاده کند، اما می‌خواست از درج اعداد منفی روی دماسنج اجتناب کند. فارنهایت نمک کلراید و آمونیوم را به آب افزود و آن را آنقدر سرد کرد تا به درجه انجماد رسید تا در درجه‌بندی او به مقیاس صفر برسد. او به این نتیجه رسیده بود که تقسیم فاصله میان صفر و درجه حرارت بدن به ۱۲ درجه فاصله‌ی زیادی است. او هریک از دوازده تقسیم‌بندی نیوتن را به ۸ فاصله‌ کوچکتر که هرکدام را یک درجه نامید، تقسیم کرد. بنابراین درجه حرارت بدن در مقیاس فارنهایت ۹۶ شد ( ۱۲x ۸).

پاییز آن سال، فارنهایت تصمیم گرفت فاصله مابین نقطه انجماد و نقطه جوش آب را به ۱۸۰ قسمت تقسیم کند. در این حالت درجه حرارت بدن ۹۸.۶ فارنهایت شد. پس از آن دماسنج فارنهایت به سرعت در اروپا محبوبیت پیدا کرد و رایج شد.

فارنهایت نتایج تحقیقات خود را در سال ۱۷۲۴ میلادی منتشر کرد و در همان سال به عضویت انجمن سلطنتی انگلستان برگزیده شد.

کد خبر 319410

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.