نگاه تخصصی به سیمای شهری؛ ضرورت امروز کرمانشاه است

مدرس گروه معماری و مهندس پایه یک گفت: سیمای شهری کرمانشاه نیازمند توجه بیشتر به اصول معماری و استفاده از نظر متخصصان این حوزه است تا ظرفیت‌های طبیعی و اقلیمی شهر در طراحی شهری بهتر مورد استفاده قرار گیرد.

به گزارش خبرگزاری ایمنا از کرمانشاه، شراره شیخیان، مدرس دروس معماری و در مراسم رونمایی از ۱۰ عنوان کتاب معماری اظهار کرد: این ۱۰ کتاب که طی دو سال اخیر به ثبت و چاپ رسیده، حاصل هفت سال تدریس دانشگاهی، تجربه فعالیت حرفه‌ای و پژوهش‌هایی است که در حوزه معماری داشته‌ام.

وی افزود: چهار عنوان از این کتاب‌ها به‌صورت تخصصی در حوزه معماری و مرتبط با دروسی است که در دانشگاه تدریس می‌کنم و بخش دیگری از آثار نیز با توجه به نیاز دانشجویان برای پژوهش، تحقیق و نگارش پایان‌نامه تهیه شده است.

مدرس گروه معماری دانشگاه ملی مهارت گفت: در تألیف این کتاب‌ها مطالب اصلی و کاربردی حوزه معماری را به‌صورت خلاصه ارائه کرده‌ام تا دانشجویان بتوانند از این آثار به‌عنوان منابع و مراجع دانشگاهی استفاده کنند.

شیخیان با اشاره به عناوین این آثار گفت: «عناصر و جزئیات اجرایی ساختمان»، «طراحی شهری»، «فضاهای شهری»، «طراحی فضاهای آموزشی»، «تحلیل معماری اسلامی و هندسه مقدس»، «ابعاد ریاضی در طراحی و الگوریتم‌ها» و «نماد و معنا و تجربه فضایی در معماری معاصر» از جمله کتاب‌هایی است که در این مدت تألیف کرده‌ام.

از «انسان، طبیعت، معماری» تا «تیسفون»

این مدرس گروه معماری اضافه کرد: یکی از کتاب‌هایی که برای من اهمیت زیادی دارد، «انسان، طبیعت، معماری» است که سال‌هاست این درس را تدریس می‌کنم. مباحث این درس گسترده است و دانشجویان برای پیدا کردن منابع و جمع‌بندی مطالب با دشواری مواجه بودند، بنابراین تلاش کردم مجموعه‌ای منسجم و خلاصه از مباحث مورد نیاز آن‌ها تهیه کنم.

شیخیان ادامه داد: در این کتاب ارتباط میان انسان، طبیعت و معماری بررسی شده و نمونه‌هایی از معماری بیونیک و الهام گرفتن از ساختار موجودات و معماری ارگانیک و بهره‌گیری از طبیعت مورد توجه قرار گرفته است. نمونه‌هایی مانند آثار فرانک لوید رایت و خانه آبشار نیز برای درک بهتر ارتباط معماری با طبیعت قابل بررسی است.

وی افزود: در تدریس این مباحث تلاش می‌کنم دانشجویان فقط مطالب را حفظ نکنند، بلکه با استفاده از طراحی، اسکیس، نمونه‌های واقعی و فعالیت‌های خلاقانه، ارتباط میان مفاهیم را درک کنند.

سیمای شهری کرمانشاه نیازمند نگاه تخصصی است

شیخیان ادامه داد: کتاب «تحلیل معماری اسلامی و هندسه مقدس» نیز با توجه به مباحثی که در رشته معماری و مرمت مطرح می‌شود، نوشته شده و در آن تعدادی از آثار تاریخی و شیوه‌های معماری مورد بررسی قرار گرفته است. این کتاب حاصل مطالعه چندین منبع و همچنین تجربه‌ای است که در حوزه معماری داشته‌ام و هدفم ارائه یک جمع‌بندی کاربردی برای دانشجویان بوده است.

وی درباره کتاب «ابعاد ریاضی در طراحی و الگوریتم‌ها» اظهار کرد: بسیاری از دانشجویان به‌ویژه در رشته‌های فنی و حرفه‌ای ممکن است در مباحث ریاضی، فیزیک و محاسبات نظری ضعف داشته باشند، بنابراین تلاش کردم مفاهیم مرتبط با ابعاد ریاضی و الگوریتم‌ها را به شکلی ارائه کنم که دانشجوی معماری بتواند ارتباط آن‌ها را با فرآیند طراحی بهتر درک کند.

شیخیان افزود: در کتاب «نماد و معنا و تجربه فضایی در معماری معاصر» نیز موضوعاتی مانند نماد، معنا، تجربه فضایی، ارتباط انسان با محیط، معماری پایدار، استفاده از مصالح بومی و کاهش مصرف انرژی مورد توجه قرار گرفته است و موضوعاتی مانند استفاده از انرژی خورشیدی و توجه به آسایش و امنیت کاربران در طراحی فضاها نیز بررسی شده است.

وی یکی دیگر از آثار خود را کتاب «تیسفون» عنوان کرد و گفت: این کتاب را با همکاری خانم دکتر پرژک تهیه کرده‌ام و برای من اثری ارزشمند است، زیرا در آن میان ادبیات و معماری ارتباط برقرار شده است. همکاری و تجربه ایشان نیز در شکل‌گیری این اثر بسیار مؤثر بود.

شیخیان ادامه داد: کتاب «تیسفون» می‌تواند برای دانشجویان و پژوهشگران حوزه ادبیات و همچنین دانشجویان معماری، مرمت و معماری جهان مورد استفاده قرار گیرد و به‌ویژه برای دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری نیز جنبه پژوهشی و مرجع داشته باشد.

تجربه حرفه‌ای در کنار تدریس دانشگاهی

وی با اشاره به سابقه فعالیت حرفه‌ای خود گفت: در کنار تدریس دانشگاهی، سال‌ها در حوزه نظارت معماری فعالیت داشته‌ام و ۱۷ سال است که به‌عنوان ناظر معماری فعالیت می‌کنم. همچنین دارای دفتر مهندسی و گروه معماری آرت‌بیم در کرمانشاه هستم و این تجربه حرفه‌ای در کنار تدریس و پژوهش به من کمک کرده است تا مسائل معماری را هم از منظر دانشگاهی و هم از منظر اجرا دنبال کنم.

شیخیان اظهار کرد: بخشی از تلاش من در تألیف این کتاب‌ها انتقال تجربه به نسل جدید است؛ زیرا دانشجو نباید برای رسیدن به یک موضوع علمی و پژوهشی همه مسیر را از نقطه صفر آغاز کند. اگر تجربه‌های استادان و پژوهشگران به شکل درست در اختیار دانشجویان قرار گیرد، آن‌ها می‌توانند مسیر پژوهش و طراحی را سریع‌تر و دقیق‌تر طی کنند.

ظرفیت‌های طبیعی کرمانشاه در طراحی شهری دیده شود

وی در ادامه با اشاره به موضوع طراحی شهری گفت: یکی از موضوعاتی که باید در کرمانشاه جدی‌تر دنبال شود، توجه به سیمای شهری و استفاده از ظرفیت‌های طبیعی، اقلیمی و جغرافیایی شهر است.

شیخیان افزود: در کتاب «طراحی شهری» تلاش کرده‌ام شهر را از جنبه‌های مختلف بررسی کنم و موضوعاتی مانند فضاهای شهری، اقلیم، ویژگی‌های کالبدی و ارتباط میان عناصر مختلف شهر را مورد توجه قرار دهم. برای طراحی یک فضای شهری ابتدا باید مطالعات کمی و کیفی انجام شود و پس از شناخت درست بستر، ایده به کانسپت و در نهایت به فضای واقعی تبدیل شود.

وی ادامه داد: شهر فقط مجموعه‌ای از ساختمان‌ها نیست و در طراحی شهری باید انسان، نیازهای او و نحوه استفاده از فضا نیز مورد توجه قرار گیرد. اگر فضای شهری بدون شناخت کاربران طراحی شود، ممکن است از نظر فنی شکل مناسبی داشته باشد اما نتواند پاسخگوی نیاز شهروندان باشد.

شیخیان با اشاره به ظرفیت‌های طبیعی کرمانشاه اظهار کرد: کرمانشاه از نظر طبیعی و اقلیمی ظرفیت‌های زیادی دارد، اما در برخی نقاط این ظرفیت‌ها آن‌طور که باید در طراحی شهری مورد استفاده قرار نگرفته است.

وی افزود: به‌عنوان نمونه، محدوده‌های بالادست شهر و اطراف طاق‌بستان از نظر منظر، طبیعت و ظرفیت گردشگری ویژگی‌هایی دارد که می‌توان با برنامه‌ریزی مناسب از آن‌ها استفاده کرد. این مناطق می‌توانند در بخش‌هایی با تراکم کمتر، فضای سبز بیشتر و کاربری‌های تفریحی و گردشگری مورد توجه قرار گیرند.

شیخیان ادامه داد: نمونه‌هایی از این نوع نگاه را می‌توان در شهرهایی مانند همدان و محدوده‌هایی مانند تپه عباس‌آباد مشاهده کرد که طبیعت و منظر شهری در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گرفته‌اند. معتقدم کرمانشاه نیز باید متناسب با ویژگی‌های خودش چنین رویکردی را دنبال کند.

ضرورت ایجاد هماهنگی در نمای ساختمان‌ها

وی با اشاره به تأثیر تراکم و نحوه ساخت‌وساز بر کیفیت محیط شهری گفت: زمانی که در یک محدوده ساختمان‌های متراکم و خانه‌های کوچک بدون توجه کافی به فضای باز، نور، منظر و نیازهای اجتماعی ساخته می‌شود، کیفیت زندگی در آن محیط نیز تحت تأثیر قرار می‌گیرد و ممکن است مشکلات اجتماعی و احساس ناامنی افزایش پیدا کند.

شیخیان تصریح کرد: طراحی شهری باید به‌گونه‌ای باشد که میان ساختمان، فضای سبز، مسیرهای حرکتی، فضاهای عمومی و نیازهای اجتماعی شهروندان ارتباط منطقی ایجاد شود و نمی‌توان تنها با نگاه به ساخت یک ساختمان، درباره کیفیت یک محله تصمیم گرفت.

وی یکی دیگر از مسائل مهم در کرمانشاه را ناهماهنگی نماهای ساختمانی دانست و گفت: وقتی در یک خیابان چندین نوع نمای متفاوت بدون هیچ ارتباط بصری با یکدیگر اجرا می‌شود، سیمای شهری دچار آشفتگی می‌شود. ممکن است یک ساختمان با سنگ، ساختمان دیگری با آجر، ساختمانی با چوب یا مصالح دیگر اجرا شود و هیچ انسجامی میان این نماها وجود نداشته باشد.

مدرس گروه معماری افزود: برای هر محله باید ضوابط مشخصی در زمینه نما، تناسبات، ابعاد، رنگ و مصالح وجود داشته باشد تا در عین حفظ خلاقیت معمار، یک هویت بصری مشترک نیز در فضای شهری شکل بگیرد.

وی اظهار کرد: موضوع سیمای شهری باید به دست متخصصان معماری و شهرسازی سپرده شود و نمی‌توان این مسئله را صرفاً به افرادی واگذار کرد که تجربه اجرایی ساختمان دارند. اجرای ساختمان با طراحی و سیاست‌گذاری برای سیمای شهری دو موضوع متفاوت است و هرکدام نیازمند دانش تخصصی خود است.

تصمیم‌گیری شهری باید با نظر متخصصان انجام شود

شیخیان ادامه داد: به‌عنوان ناظر معماری، بارها شاهد بوده‌ام که اگر جزئیات طراحی و اجرای نما از ابتدا به شکل اصولی پیش‌بینی نشود، ساختمان بعد از چند سال با مشکلات مختلف مواجه می‌شود. بنابراین لازم است از مرحله طراحی تا اجرا، نظارت تخصصی جدی گرفته شود.

این مهندس پایه یک معماری با تأکید بر ضرورت حضور متخصصان در تصمیم‌گیری‌های شهری گفت: کارشناسان معماری و شهرسازی باید نقش پررنگ‌تری در شوراها، کمیته‌ها و تصمیم‌گیری‌های مربوط به سیمای شهری داشته باشند. اگر قرار است درباره شکل شهر و آینده آن تصمیم‌گیری شود، نظر افرادی که به‌صورت تخصصی در این حوزه فعالیت کرده‌اند باید شنیده شود.

وی افزود: ایجاد سازوکارهای تخصصی برای بررسی سیمای شهری می‌تواند به هماهنگی بیشتر در ساخت‌وسازها کمک کند. معتقدم استان کرمانشاه نیز به یک نگاه تخصصی‌تر و منسجم‌تر در این زمینه نیاز دارد و باید موضوع سیمای شهری به‌عنوان بخشی از کیفیت زندگی شهروندان مورد توجه قرار گیرد.

شیخیان خاطرنشان کرد: معماری فقط ساختن یک بنا نیست، بلکه با آسایش، امنیت، کیفیت زندگی و حتی ارتباطات اجتماعی انسان‌ها ارتباط دارد و اگر این موضوع در طراحی شهر مورد توجه قرار گیرد، می‌توان شهری متناسب‌تر با نیازهای مردم و ظرفیت‌های طبیعی و اقلیمی کرمانشاه ایجاد کرد.

کد مطلب 1004347

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.