روشنایی هوشمند؛ نسخه شهری برای پارک‌های کم‌مصرف و ایمن

به گزارش خبرگزاری ایمنا، روشنایی پارک‌ها یکی از بخش‌های مهم خدمات شهری است که علاوه بر تأمین امنیت و آرامش شهروندان، سهم قابل‌توجهی در مصرف انرژی دارد. روشن ماندن چراغ‌ها در ساعات کم‌تردد، خرابی تجهیزات و نبود امکان پایش لحظه‌ای از جمله مسائلی است که می‌تواند هزینه نگهداری و مصرف انرژی را افزایش دهد.

در این میان، روشنایی هوشمند می‌تواند راهکاری برای مدیریت بهینه این زیرساخت باشد. شهرداری‌ها می‌توانند با نصب چراغ‌های LED کم‌مصرف، حسگرهای حرکتی و نوری و سامانه‌های کنترل از راه دور، شدت و زمان روشنایی را متناسب با میزان حضور شهروندان و شرایط محیطی تنظیم کنند.

یکی از نخستین اقدامات در این مسیر، شناسایی و پایش شبکه روشنایی موجود است. شهرداری‌ها باید اطلاعات مربوط به تعداد چراغ‌ها، میزان مصرف انرژی، عمر تجهیزات، نقاط دارای خرابی و ساعات اوج مصرف را در یک سامانه یکپارچه ثبت کنند تا تصمیم‌گیری برای نوسازی بر اساس داده انجام شود.

گام بعدی، جایگزینی چراغ‌های فرسوده با تجهیزات کم‌مصرف و مجهز به قابلیت کنترل هوشمند است. این تجهیزات می‌توانند امکان تنظیم شدت نور، خاموش و روشن شدن خودکار و اعلام خرابی را برای مدیریت شهری فراهم کنند.

استفاده از حسگرهای حرکتی نیز می‌تواند نقش مهمی در کاهش مصرف داشته باشد. در بخش‌هایی از پارک که تردد شهروندان در ساعات مشخصی کاهش پیدا می‌کند، شدت نور می‌تواند به‌صورت خودکار کاهشی شود؛ با نزدیک شدن افراد روشنایی افزایش پیدا می‌کند و این شیوه علاوه بر صرفه‌جویی انرژی، امکان تأمین روشنایی متناسب با نیاز واقعی را فراهم می‌کند.

از سوی دیگر، شهرداری‌ها می‌توانند روشنایی پارک‌ها را به سامانه‌های مدیریت مرکزی متصل کنند. در چنین ساختاری، وضعیت چراغ‌ها، میزان مصرف انرژی و خرابی احتمالی تجهیزات از طریق یک داشبورد قابل پایش خواهد بود و نیروهای خدمات شهری می‌توانند بدون بازدیدهای مکرر، محل دقیق نقص را شناسایی کنند.

البته هوشمندسازی به نصب چراغ و حسگر محدود نمی‌شود، شهرداری‌ها باید در طراحی این سیستم، ایمنی، آسایش بصری، جلوگیری از آلودگی نوری و حفظ امنیت شهروندان را نیز در نظر بگیرند. کاهش مصرف انرژی نباید به قیمت ایجاد نقاط تاریک یا کاهش احساس امنیت در مسیرهای پیاده‌روی تمام شود.

از منظر اقتصادی نیز اجرای طرح‌های روشنایی هوشمند می‌تواند در بلندمدت هزینه‌های مصرف برق و نگهداری را کاهش دهد؛ به‌ویژه اگر پروژه‌ها ابتدا در پارک‌های پرتردد و دارای مصرف انرژی بالا اجرا و پس از ارزیابی نتایج به سایر فضاهای شهری تعمیم داده شوند.

در نهایت، پارک هوشمند بدون زیرساخت روشنایی هوشمند کامل نخواهد بود. حرکت شهرداری‌ها به سمت شبکه‌های روشنایی قابل‌کنترل و داده‌محور می‌تواند علاوه بر مدیریت مصرف انرژی، کیفیت خدمات شهری و امنیت فضاهای عمومی را ارتقا دهد و یکی از پایه‌های شکل‌گیری شهرهای هوشمند باشد.