غلامرضا ساکتی در گفتوگو با خبرنگار ایمنا با اشاره به ظرفیتهای اقتصادی مدیریت پسماند اظهار کرد: برخلاف تصور رایج، پسماند تر بهخودیخود منبع درآمد نیست، بلکه مدیریت آن هزینههای قابل توجهی را به شهرداریها تحمیل میکند، بنابراین باید با بهرهگیری از اصول اقتصاد چرخشی، بخشی از این هزینهها از طریق بازیافت، فراوری و بازگرداندن مواد به چرخه مصرف جبران شود.
وی افزود: آنچه با عنوان «طلای کثیف» شناخته میشود، در واقع بخش قابل بازیافت پسماند است؛ موادی همچون کاغذ، کارتن، پلاستیک، بطریهای PET و دیگر اقلامی که در صورت تفکیک صحیح از مبدأ، ارزش اقتصادی دارند.
مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری اصفهان تصریح کرد: هرچه مواد قابل بازیافت با پسماند تر و مواد آلی کمتر مخلوط شوند، امکان بازیافت و استفاده مجدد از آنها بیشتر خواهد بود، اما اختلاط این مواد در مخازن، فرایند جداسازی را دشوار و کیفیت و ارزش اقتصادی مواد بازیافتی را کاهش میدهد.
ساکتی ادامه داد: اصفهان بیش از دو دهه است که برنامه تفکیک پسماند از مبدأ را بهصورت مستمر دنبال میکند و در این مدت علاوه بر ایجاد زیرساختهایی از جمله مخازن و تجهیزات مورد نیاز، برنامههای آموزشی، فرهنگی و محلهمحور متعددی برای افزایش مشارکت شهروندان اجرا شده است.
وی خاطرنشان کرد: یکی از مهمترین ارکان موفقیت مدیریت پسماند، آموزش و فرهنگسازی است، از اینرو طی سالهای گذشته برنامههای مختلفی برای آموزش نسل آینده اجرا شده است و دانشآموزان مقاطع مختلف از طریق بازدیدهای آموزشی، برنامههای تعاملی و استفاده از فناوریهای نوین با مفاهیم تفکیک از مبدأ، حفاظت از محیط زیست و مدیریت صحیح منابع آشنا شدهاند.
مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری اصفهان گفت: آموزش دانشآموزان تنها یک اقدام آموزشی نیست، بلکه میتواند فرهنگ تفکیک پسماند را از مدرسه به خانواده و سپس به جامعه منتقل کند و در بلندمدت رفتار شهروندان را در زمینه مدیریت پسماند تغییر دهد.
ساکتی با اشاره به تفاوت شرایط اصفهان با بسیاری از شهرهای کشور افزود: هنوز در بسیاری از شهرها پسماندهای قابل بازیافت بدون تفکیک در مخازن زباله قرار میگیرند، اما استمرار برنامههای فرهنگی و آموزشی در اصفهان موجب شده است حساسیت شهروندان نسبت به تفکیک پسماند افزایش پیدا کند و این موضوع یکی از دستاوردهای مهم مدیریت شهری در سالهای گذشته باشد.
وی تصریح کرد: اگر تنها ۱۰ تا ۱۵ درصد از پسماندها پیش از اختلاط با پسماند تر در مبدأ تفکیک شوند، بخش قابل توجهی از مواد ارزشمند بازیافتی حفظ میشود؛ در مقابل، اختلاط مواد خشک و قابل بازیافت با پسماند تر موجب کاهش کیفیت و ارزش اقتصادی آنها خواهد شد.
انرژی ارزان؛ مانع اقتصادی شدن پسماند
مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری اصفهان با اشاره به چالشهای اقتصادی این حوزه اظهار کرد: با وجود پیشرفتهایی که در زمینه تفکیک از مبدأ حاصل شده است، هنوز نمیتوان پسماند را یک منبع درآمد قابل توجه برای شهرداریها دانست؛ یکی از مهمترین ظرفیتهای اقتصادی این صنعت در جهان، تولید انرژی و فروش برق حاصل از تبدیل پسماند است.
ساکتی افزود: پایین بودن قیمت انرژی در کشور باعث شده است تولید انرژی از پسماند در بسیاری از موارد از توجیه اقتصادی کافی برای سرمایهگذاران برخوردار نباشد و این مسئله یکی از موانع توسعه این بخش بهشمار میرود.
وی ادامه داد: هرچه فناوریهای تبدیل پسماند به انرژی توسعه و هزینه اجرای این فناوریها کاهش پیدا کند، امکان حضور سرمایهگذاران در این حوزه بیشتر خواهد شد و میتوان انتظار داشت بخشی از هزینههای مدیریت پسماند از محل تولید انرژی و محصولات حاصل از فرآوری جبران شود.
ساکتی گفت: بخش آلی پسماند نیز در صورتی که به انرژی یا محصولات قابل استفاده تبدیل نشود، هزینههای مدیریت شهری را افزایش میدهد و شهرداریها ناچار به پرداخت هزینههای قابل توجه برای جمعآوری، انتقال، پردازش و دفع آن هستند.
وی تأکید کرد: در اقتصاد چرخشی، هدف این است که مواد تا حد امکان در چرخه مصرف باقی بمانند و کمترین میزان پسماند به مرحله دفع نهایی برسد، بنابراین نگاه به پسماند نباید تنها به جمعآوری و دفن محدود شود.
اصفهان بهدنبال مدیریت پسماند، نه فقط دفن زباله
مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری اصفهان خاطرنشان کرد: رویکرد اصلی اصفهان «مدیریت و دفع اصولی پسماند» است، نه فقط دفن آن، زیرا دفن تنها یکی از مراحل چرخه مدیریت پسماند محسوب میشود.
ساکتی افزود: در این چرخه، مراحل مختلفی همچون پردازش، جداسازی، بازیافت، بازاستفاده و انرژیگیری از پسماند دنبال میشود و تنها بخشی از پسماند که امکان بهرهبرداری دوباره از آن وجود ندارد، پس از طی مراحل لازم و با رعایت ضوابط زیستمحیطی وارد مرحله دفع نهایی خواهد شد.
وی گفت: آینده مدیریت پسماند در گروی تکمیل همین زنجیره است، یعنی از یکسو شهروندان باید تفکیک از مبدأ را جدی بگیرند و از سوی دیگر، زیرساختهای پردازش، بازیافت و فناوریهای تبدیل پسماند به محصولات و انرژی توسعه پیدا کند تا پسماند از یک هزینه مستمر برای مدیریت شهری به ظرفیتی اقتصادی و زیستمحیطی تبدیل شود.
نظر شما