به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، عکاسی امروز چنان با زندگی روزمره انسانها درآمیخته است که ثبت یک تصویر در چند ثانیه به امری عادی تبدیل شده، اما پشت این سادگی، بیش از دو قرن تجربه، آزمون، شکست و نوآوری قرار دارد. نخستین تلاشهای موفق برای ثبت تصویر، راهی طولانی را برای بشر باز کرد تا بتواند لحظهها را نه فقط در حافظه، بلکه روی سطحی ماندگار ثبت و با دیگران به اشتراک بگذارد.
یکی از نخستین چهرههای تاریخ عکاسی، ژوزف نیسهفور نیپس، مخترع و پژوهشگر فرانسوی بود که در دهه ۱۸۲۰ توانست تصویری را با استفاده از فرایندهای شیمیایی ثبت کند. تلاشهای او نقطه عطفی در تاریخ ثبت تصویر بهشمار میرود و زمینه را برای پیشرفتهایی فراهم کرد که بعدها عکاسی را به یکی از مهمترین ابزارهای ثبت تاریخ بشر تبدیل کرد.
در ادامه این مسیر، لویی داگر، هنرمند و مخترع فرانسوی، نقش مهمی در توسعه فناوری عکاسی ایفا کرد. داگر هجدهم نوامبر ۱۷۸۷ در کورمی-آن-پاریزی فرانسه متولد شد و از کودکی به هنر علاقه داشت. او در نوجوانی نزد یک معمار آموزش دید و همین تجربه، درک او از ساختار، نور، فضا و نحوه شکلگیری تصاویر را تقویت کرد. چند سال بعد به پاریس رفت و در زمینه طراحی صحنههای نمایشی و اپرا فعالیت کرد.
داگر در دهه ۱۸۲۰ همراه با همکاریهای هنری خود، نوعی نمایش تصویری گسترده و شفاف را توسعه داد که بعدها با عنوان «دیوراما» شناخته شد. این نمایشها با استفاده از نور، رنگ و تصاویر بزرگ، جلوهای متحرک و واقعگرایانه از مناظر و صحنهها ایجاد میکردند و مخاطبان زیادی را به خود جذب میکردند. با این حال، هزینه بالای این پروژهها سرانجام مشکلات مالی زیادی برای داگر ایجاد کرد.
آشنایی داگر با نیپس، مسیر زندگی هر دو را به تاریخ عکاسی پیوند زد. نیپس پیش از مرگ خود در سال ۱۸۳۳، در زمینه ثبت تصاویر با روشهای شیمیایی به موفقیتهایی دست یافته بود. داگر پس از آن به آزمایشهای خود ادامه داد و سرانجام با استفاده از مواد شیمیایی و صفحات نقرهای، فرآیندی را توسعه داد که به «داگرئوتیپ» شهرت یافت.
داگر در سال ۱۸۳۹ این روش را معرفی کرد که یکی از مهمترین نقاط عطف در تاریخ عکاسی محسوب میشود. از این مرحله به بعد، ثبت تصویر بهتدریج از یک آزمایش علمی و هنری دشوار به فناوریای قابل استفاده برای افراد بیشتری تبدیل شد.
در دهههای بعد، فناوری دوربین و مواد حساس به نور به سرعت پیشرفت کرد. دوربینها تغییر کردند، زمان لازم برای ثبت تصویر کاهش یافت و امکان ثبت عکسهای دقیقتر و کاربردیتر فراهم شد. در ابتدا عکاسی فرآیندی زمانبر و پیچیده بود، اما بهتدریج دوربینهای کوچکتر و قابل حملتر به بازار آمدند و عکاسی را از محیطهای تخصصی به زندگی روزمره مردم وارد کردند.
ورود شرکتهایی همچون کداک و بعدها برندهای بزرگ دیگری همچون کانن، در گسترش عکاسی عمومی نقش مهمی داشت. دوربینها سادهتر و در دسترستر شدند و ثبت تصاویر خانوادگی، سفر، رویدادهای اجتماعی و لحظههای روزمره به بخشی از فرهنگ عمومی تبدیل شد.
در همین حال، عکاسی تنها یک ابزار ثبت خاطرات باقی نماند. از جنگها و تحولات سیاسی گرفته تا زندگی مردم، تغییرات اجتماعی، حوادث طبیعی، پیشرفتهای علمی و تحولات شهرها، عکسها به اسناد بصری تاریخ تبدیل شدند. دوربین توانست لحظههایی را ثبت کند که شاید در صورت نبود تصویر، بخش مهمی از جزئیات آنها برای همیشه از حافظه جمعی بشر حذف میشد.
پیشرفت فناوری در قرن بیستم این روند را سرعت بخشید. دوربینهای مورد استفاده در جنگ جهانی دوم، در مقایسه با تجهیزات اولیه عکاسی، امکانات بیشتری برای ثبت تصاویر در شرایط دشوار داشتند. پس از آن نیز ظهور دوربینهای سبکتر، فیلمهای پیشرفتهتر و در نهایت فناوری دیجیتال، تعریف عکاسی را بهطور اساسی تغییر داد.
با ورود دوربینهای دیجیتال، دیگر برای ثبت هر تصویر نیازی به فیلم و فرآیندهای شیمیایی ظهور عکس نبود. عکاس میتوانست نتیجه را بهسرعت مشاهده کند، تصاویر ناموفق را حذف کند و تعداد بسیار بیشتری عکس ثبت کند. سپس دوربین تلفنهای همراه، عکاسی را بیش از هر زمان دیگری در دسترس عموم قرار داد.
امروز بهطور تقریبی هر تلفن هوشمند میتواند در چند ثانیه تصویری با کیفیت بالا ثبت کند و آن را در سراسر جهان منتشر کند. هوش مصنوعی، پردازش محاسباتی تصویر، عکاسی در نور کم، لنزهای چندگانه و فناوریهای جدید نیز مرزهای عکاسی را بیش از پیش جابهجا کردهاند.
با وجود این تحولات، ماهیت اصلی عکاسی همچنان تغییر نکرده است: ثبت یک لحظه. گاهی یک عکس ساده از یک چهره، خیابان، منظره طبیعی یا رویدادی روزمره میتواند احساسی را منتقل کند که توصیف آن با کلمات دشوار است. عکاسی از همین منظر، ترکیبی از فناوری، هنر، مشاهده و روایت است؛ هنری که میتواند هم یک خاطره شخصی باشد و هم سندی برای تاریخ.
روز جهانی عکاسی نیز در همین چارچوب فرصتی برای توجه دوباره به قدرت تصویر است. این مناسبت در سال ۲۰۱۰ توسط عکاس حرفهای، کورسکه آرا، با هدف تشویق مردم به ثبت و به اشتراک گذاشتن عکسهایی که برای آنها معنا و اهمیت دارند، شکل گرفت.
امروز، روز جهانی عکاسی فقط یادآور تاریخچه دوربینها و فناوریهای ثبت تصویر نیست؛ بلکه فرصتی است برای دیدن دوباره جهان از دریچه قابهایی که عکاسان در نقاط مختلف آن ثبت کردهاند. برخی از این تصاویر، لحظهای تاریخی را جاودانه کردهاند، برخی زیبایی طبیعت و شهرها را به تصویر کشیدهاند و برخی دیگر زندگی انسانها و احساسات آنها را روایت میکنند.
به مناسبت روز جهانی عکاسی در ادامه میتوانید مجموعهای از مشهورترین و ماندگارترین عکسها را ببینید که هر یک به شیوهای متفاوت، بخشی از جهان و زندگی انسان را در یک قاب ثبت کردهاند.
نظر شما