به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، نتایج تازهترین پژوهشها نشان میدهد که حملونقل عمومی دیگر تنها یک طرح عمرانی نیست، بلکه به یک سامانه یکپارچه و دادهمحور تبدیل شده است؛ سامانهای که در آن هوش مصنوعی، برقیسازی ناوگان و شبکههای بههمپیوسته، شیوه جابهجایی در شهرها را دگرگون کردهاند. از ناوگان برقی سانتیاگو و خودروهای خودران تامپره گرفته تا پایانههای یکپارچه مکزیکوسیتی و خیابانهای مردممحور بوگوتا، شهرهای پیشرو در سال ۲۰۲۶ نشان دادهاند که جابهجایی پایدار شهری، نتیجه مجموعهای هماهنگ از طراحی هوشمند، تأمین مالی، سیاستگذاری و مدیریت کارآمد است؛ نه حاصل یک اقدام یا فناوری واحد.
در ادامه به معرفی شهرهایی میپردازیم که هر یک با رویکردی متفاوت، پیشگام این تحول جهانی هستند:

سانتیاگو، شیلی؛ پیشگام اتوبوسهای برقی
سانتیاگو، همچنان یکی از الگوهای اصلی حملونقل عمومی بر پایه اتوبوسهای برقی، در آمریکای لاتین بهشمار میرود. پیشبینی میشود تا سال ۲۰۲۶ تعداد اتوبوسهای برقی این شهر به ۴۴۰۰ دستگاه برسد؛ رقمی که نزدیک به ۷۰ درصد کل ناوگان اتوبوسرانی سانتیاگو را تشکیل میدهد و آن را به یکی از بزرگترین ناوگانهای اتوبوس برقی جهان تبدیل میکند.
این شهر تاکنون شبکهای گسترده شامل ۴۱ پایانه ویژه اتوبوسهای برقی در ۱۴ منطقه شهری، ایجاد کرده است که همه با استانداردهای بالای زیستمحیطی، ایمنی بالا و طراحی بی نظیر، ساخته شدهاند. دستاوردهای این برنامه اکنون بهطور کامل محسوس است؛ میزان آلودگی صوتی در مسیرهای اصلی نزدیک به ۴۴ درصد کاهش یافته است و فرصتهای شغلی تازهای در زمینه نگهداری و تعمیر خودروهای برقی ایجاد شده است.
مدیران شهر سانتیاگو، توجه ویژهای به برابری دارند و شرکتهای حملونقل موظف شدهاند در سالهای آینده، سهم زنان را در میان رانندگان به ۱۸ درصد برسانند. افزون بر این، تمام اتوبوسهای برقی جدید برای استفاده افراد دارای هر نوع توانایی جسمی، مناسبسازی شدهاند و به سکوهای کمارتفاع، فضای ویژه ویلچر و سامانههای اطلاعرسانی داخل خودرو، مجهز هستند. تجربه شهر سانتیاگو نشان میدهد که هماهنگی میان سیاستگذاری، تأمین مالی و قانونگذاری، میتواند زمینهساز یک دگرگونی اساسی در حملونقل شهری باشد.
بوبانشوار، هند؛ برقیسازی با شیوهای نوین در تأمین مالی
شهر بوبانشوار در هند، با تمرکز بر دسترسپذیری و پایداری، یکی از پیشگامان تحول در زمینه حملونقل شهری است و قرار است ۱۰۰ دستگاه اتوبوس برقی جدید به ناوگان این شهر افزوده شود. ویژگی برجسته این طرح، شیوه تأمین مالی آن است. در واقع شرکتهای خصوصی بر پایه میزان پیمایش، یعنی تعداد کیلومترهای طیشده، دستمزد دریافت میکنند و درآمد حاصل از فروش بلیت در میزان پرداخت به آنها، تأثیری ندارد. این روش، خطرهای مالی را کاهش و انگیزه ارائه خدمات منظم و کارآمد را افزایش میدهد.
دولت هند نیز تا ۶۰ درصد هزینه ساخت زیرساختهای عمرانی و تمام هزینههای زیرساخت برقرسانی ایستگاههای شارژ را پرداخت میکند. این همکاری میان دولت و بخش خصوصی، نمونهای موفق برای کشورهای در حال توسعه به شمار میرود که قصد دارند با هزینهای مناسب، ناوگان حملونقل عمومی خود را برقی کنند. افزون بر توسعه ناوگان برقی، سامانه «مو باس» این شهر بهدلیل توجه به برابری جنسیتی، آموزش نیروی کار و افزایش دسترسی گروههای کمبرخوردار به خدمات حملونقل نیز شناخته میشود.
تامپره، فنلاند؛ حملونقل خودران در خدمت زندگی روزمره
شهر تامپره با اجرای نخستین طرح «آزمایشگاه زنده» حملونقل عمومی خودران که با پشتیبانی مالی اتحادیه اروپا اجرا میشود، گامی مهم در آینده جابهجایی شهری برداشته است. در این شهر یک خودروی خودران دوازدهنفره، بهعنوان بخشی از سامانه رسمی حملونقل عمومی فعالیت میکند و مسافران همانند دیگر وسایل نقلیه عمومی، برای استفاده از آن کرایه پرداخت میکنند. این خودرو بهطور کامل با شبکه حملونقل موجود در شهر یکپارچه شده است.
تنها طی سه ماه نخست اجرای این طرح، بیش از پنج هزار نفر از آن استفاده کردند؛ موضوعی که نشان میدهد فناوری خودران میتواند به جای حذف سامانههای موجود، آنها را تکمیل کند و ارتباط میان مبدأ یا مقصد نهایی سفر و شبکه اصلی حملونقل را بهبود بخشد. مدل طرح تامپره بر اجرای تدریجی استوار است؛ به این معنا که سامانه ابتدا با سطح پایینتری از خودکار بودن آغاز به کار کرده است و سپس بهسوی استقلال کامل، حرکت میکند. این روند باعث افزایش اعتماد شهروندان به فناوریهای نوین میشود و به کاهش آلودگی نیز کمک میکند.
بوگوتا، کلمبیا؛ بازگرداندن خیابانها به مردم
بوگوتا این روزها به یکی از اثرگذارترین نمونههای نوآوری در حملونقل شهری در آمریکای لاتین، تبدیل شده است. سامانه اتوبوسهای تندروی این شهر، توانسته عملکردی نزدیک به مترو را با هزینهای بسیار کمتر، فراهم کند. مسیرهای ویژه اتوبوس باعث شده است وسایل نقلیه عمومی از ترافیک سنگین عبور کنند و سفرها سریعتر و قابل پیشبینیتر شوند، همچنین در این شهر، سرمایهگذاری گسترده در مسیرهای دوچرخهسواری انجام شده است و بعضی خیابانهای اصلی در روزهای مشخص، به روی خودروها بسته میشوند و در اختیار دوچرخهسواران، دوندگان و عابران پیاده قرار میگیرد.
این اقدامات تنها به بهبود حملونقل، کمک نمیکند، بلکه فرهنگ استفاده از فضای شهری را نیز دگرگون میکند، بنابراین هنگامی که خیابانها برای مردم طراحی شوند، شهروندان ارتباط متفاوتی با شهر خود برقرار میکنند. تجربه شهر بوگوتا نشان میدهد که نوآوری در حملونقل به همان اندازه که به فناوری وابسته است، به نوآوری اجتماعی نیز نیاز دارد.
نظر شما