به گزارش خبرگزاری ایمنا، آیتالله سید ابوالحسن مهدوی امروز _جمعه دوم مرداد_ در خطبههای نماز جمعه این هفته اصفهان با تأکید بر نقش بیبدیل نماز جمعه در تقویت تقوای فردی و انسجام اجتماعی، اظهار کرد: یکی از مهمترین اموری که میتواند تقوای انسان را تقویت کند، حضور در اجتماعات دینی، بهویژه نمازهای جماعت و در رأس آن نماز جمعه است؛ زیرا نماز جمعه علاوه بر جنبه عبادی، بستری برای وحدت، آگاهیبخشی و انسجام جامعه اسلامی به شمار میرود.
وی با اشاره به فرارسیدن پنجم مرداد، سالروز اقامه نخستین نماز جمعه پس از پیروزی انقلاب اسلامی به فرمان حضرت امام خمینی (ره) در سال ۱۳۵۸، گفت: نماز جماعت، اجتماع مؤمنان در سطح محلهها را شکل میدهد، اما نماز جمعه، همه این اجتماعات محلی را در یک اجتماع بزرگ و واحد گرد هم میآورد و همین ویژگی، جایگاه ویژهای به این فریضه الهی بخشیده است.
امام جمعه موقت اصفهان ادامه داد: در احکام شرعی نیز بر این موضوع تأکید شده است؛ بهگونهای که اگر نماز جمعه با شرایط شرعی در مکانی اقامه شود، افرادی که تا شعاع دو فرسخی آن قرار دارند، موظف به حضور هستند. در روایات نیز حکمت این محدوده بیان شده است؛ به این معنا که در گذشته مردم بدون وسیله نقلیه، پس از اقامه نماز صبح حرکت میکردند، دو فرسخ مسیر را پیاده میپیمودند تا پیش از ظهر خود را به نماز جمعه برسانند و پس از پایان نماز نیز دو فرسخ دیگر بازمیگشتند و پیش از غروب آفتاب به محل سکونت خود میرسیدند. این حکم نشاندهنده اهمیت فوقالعاده اجتماع مسلمانان در نماز جمعه است.
آیتالله مهدوی خاطرنشان کرد: از سوی دیگر، در شعاع یک فرسخی محل برگزاری نماز جمعه، اقامه نماز جمعه دیگری جایز نیست؛ زیرا فلسفه این حکم آن است که همه مسلمانان در یک اجتماع واحد حضور پیدا کنند و از مسائل مهم شهر، کشور و جهان اسلام آگاه شوند. در این میان، امام جمعه نیز مسئولیتی سنگین در تبیین مسائل دینی، اجتماعی و سیاسی جامعه بر عهده دارد.
وی با اشاره به اهتمام ویژه اسلام نسبت به آمادگی برای حضور در نماز جمعه گفت: در روایات آمده است که از شب جمعه، خواندن سوره مبارکه «جمعه» در نمازهای واجب مستحب است تا مؤمنان از نظر معنوی برای حضور در این اجتماع عبادی و سیاسی آماده شوند. همچنین از صبح روز جمعه نیز مسلمانان مأمور شدهاند خود را برای شرکت در نماز جمعه مهیا کنند و حتی سفر غیرضروری در این ساعات مکروه شمرده شده است؛ زیرا ممکن است انسان را از حضور در این اجتماع بزرگ اسلامی محروم کند.
امام جمعه موقت اصفهان با اشاره به جایگاه ویژه نماز جمعه در آموزههای دینی، اظهار کرد: در روایات اسلامی حتی برای مسافران نیز بر حضور در نماز جمعه تأکید فراوان شده است. هرچند مسافر از نظر فقهی الزام به شرکت در نماز جمعه ندارد، اما در روایات آمده است که اگر بدون ضرورت در این اجتماع عبادی حضور یابد، ثواب فراوانی برای او نوشته میشود و این خود بیانگر اهمیت فوقالعاده این فریضه الهی است.
آیت الله مهدوی افزود: این اهتمام تنها به دوران حاکمیت اسلامی محدود نبوده است، بلکه در دوران امامت امام صادق (ع) نیز، با وجود آنکه شرایط شرعی اقامه نماز جمعه فراهم نبود و حکومتهای وقت نماز جمعه را برگزار میکردند، آن حضرت یاران خود را به حضور در اجتماع مسلمانان توصیه میکردند.
وی ادامه داد: یکی از اصحاب امام صادق (ع) نقل میکند که از ایشان پرسیدم آیا مقصود شما این است که روز جمعه نزد شما بیاییم و نماز جمعه را با شما اقامه کنیم؟ حضرت فرمودند: خیر، مقصود من این است که در اجتماع مسلمانان شرکت کنید؛ زیرا دوست دارم در پرونده اعمال شما سابقه حضور در نماز جمعه ثبت شده باشد.
امام جمعه موقت اصفهان تصریح کرد: یکی از اصحاب امام صادق (ع) نقل میکند که از ایشان پرسیدم آیا مقصود شما این است که روز جمعه نزد شما بیاییم و نماز جمعه را با شما اقامه کنیم؟ حضرت فرمودند: خیر، مقصود من این است که در اجتماع مسلمانان شرکت کنید؛ زیرا دوست دارم در پرونده اعمال شما سابقه حضور در نماز جمعه ثبت شده باشد.
آیتالله مهدوی با استناد به آیه نهم سوره مبارکه جمعه، گفت: خداوند متعال میفرماید: «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِذَا نُودِیَ لِلصَّلَاةِ مِن یَوْمِ الْجُمُعَةِ فَاسْعَوْا إِلَیٰ ذِکْرِ اللَّهِ» که ظاهر این آیه بر وجوب دلالت دارد. هرچند برخی از فقهای بزرگ آن را بر وجوب تخییری حمل کردهاند، اما اصل دستور الهی برای حرکت به سوی نماز جمعه روشن و آشکار است.
وی با اشاره به دیدگاه برخی مراجع تقلید افزود: مرحوم آیتالله العظمی سیدابوالقاسم خویی در پاسخ به استفتایی تصریح کردهاند که اگر نماز جمعه با شرایط شرعی اقامه شود، حضور افراد واجد شرایط در محدوده مقرر واجب خواهد بود. بر اساس این دیدگاه، پس از اقامه نماز جمعه، کسانی که مشمول حکم هستند نمیتوانند بدون عذر شرعی نماز ظهر را به جای نماز جمعه اقامه کنند.
امام جمعه موقت اصفهان ادامه داد: حتی فقها تصریح کردهاند اگر فردی بنا بر هر دلیلی قصد ترک نماز جمعه را داشته باشد، نباید در آغاز وقت نماز ظهر را بخواند، بلکه باید آنقدر صبر کند که یقین پیدا کند دیگر امکان رسیدن به رکعت دوم نماز جمعه برای او وجود ندارد؛ سپس نماز ظهر را اقامه کند، این احکام همگی نشاندهنده اهمیت اجتماع مسلمانان در روز جمعه است.

وی تأکید کرد: مقصود از این مطالب بیان فتوا نیست، بلکه توجه دادن به جایگاه رفیع نماز جمعه در معارف اسلامی است؛ زیرا مجموعه آیات، روایات و دیدگاههای فقها همگی بر اهمیت این اجتماع بزرگ عبادی و اجتماعی دلالت دارند و نشان میدهند اسلام برای حضور مؤمنان در کنار یکدیگر ارزش ویژهای قائل است.
آیت الله مهدوی یادآور شد: در قرآن کریم تنها دو آیه درباره اذان وجود دارد؛ یکی در سوره مائده که به اصل اذان اشاره میکند و دیگری در سوره جمعه که به اذان ظهر روز جمعه اختصاص دارد. خداوند در این آیه نمیفرماید به سوی نماز بشتابید، بلکه میفرماید: «فَاسْعَوْا إِلَیٰ ذِکْرِ اللَّهِ»؛ یعنی به سوی یاد خدا حرکت کنید. این تعبیر نشان میدهد که نماز جمعه برجستهترین مصداق ذکر الهی است و مؤمنان باید با شتاب خود را به این اجتماع عبادی برسانند.
امام جمعه موقت اصفهان ادامه داد: خداوند در ادامه همین سوره نیز پس از پایان نماز جمعه دستور میدهد که مردم برای کسب روزی و فعالیت اقتصادی در زمین پراکنده شوند، اما همزمان تأکید میکند که در متن زندگی و تجارت نیز یاد خدا را فراموش نکنند، این بدان معناست که ذکر الهی نباید به زمان اقامه نماز محدود شود، بلکه باید در سراسر زندگی انسان جاری باشد.
وی با بیان اینکه یاد خدا آثار فراوانی در زندگی انسان دارد، تصریح کرد: یکی از مهمترین آثار ذکر الهی آن است که اگر انسان خدا را یاد کند، خداوند نیز او را یاد خواهد کرد؛ البته این یاد الهی، غیر از رحمت عامی است که شامل همه بندگان میشود. یاد ویژه خداوند نسبت به بنده، به این معناست که او را در مسیر درست هدایت میکند و اجازه نمیدهد در تشخیص وظیفه و مصالح واقعی خود دچار غفلت و خطا شود.
آیتالله مهدوی با استناد به آیات قرآن کریم گفت: خداوند در سوره بقره میفرماید: «فَاذْکُرُونِی أَذْکُرْکُمْ»؛ مرا یاد کنید تا شما را یاد کنم. همچنین در سوره حشر آمده است: «وَلَا تَکُونُوا کَالَّذِینَ نَسُوا اللَّهَ فَأَنْسَاهُمْ أَنْفُسَهُمْ»؛ از کسانی نباشید که خدا را فراموش کردند و در نتیجه خداوند آنان را نسبت به حقیقت وجود و مصالح خودشان دچار غفلت کرد.
وی افزود: مقصود از این آیه آن نیست که خداوند بندگان را فراموش میکند، زیرا پروردگار هرگز دچار فراموشی نمیشود؛ بلکه معنای آن این است که اگر انسان خدا را از زندگی خود کنار بگذارد، در تشخیص خیر و صلاح خویش گرفتار غفلت خواهد شد و دیگر نمیتواند مصلحت واقعی خود را بشناسد.
امام جمعه موقت اصفهان ادامه داد: یکی از جلوههای این غفلت آن است که انسان اهمیت نماز جمعه را درک نمیکند و بهراحتی آن را با برنامههای دیگر، تفریح، دیدارهای غیرضروری یا کارهای روزمره جایگزین میکند، در حالی که ممکن است حتی از حکم شرعی مربوط به این مسئله نیز آگاهی نداشته باشد. این همان غفلتی است که قرآن کریم نسبت به آن هشدار داده است.
وی خاطرنشان کرد: هنگامی که خداوند بندهای را مورد عنایت ویژه خود قرار میدهد، او را نسبت به وظایف دینی و مصالح زندگی آگاه میکند و اجازه نمیدهد در مسیر زندگی گرفتار اشتباههای ناشی از غفلت شود؛ از همین رو، استمرار یاد خدا مهمترین عامل حفظ انسان از لغزشها و انحرافهاست.
آیت الله مهدوی در خطبه دوم با اشاره به موضوع مذاکرات اظهار کرد: شورای عالی امنیت ملی با این تضمین که از حقوق ملت دفاع خواهد شد، اجازه آغاز مذاکرات را درخواست کرد و رهبر معظم انقلاب نیز با وجود آنکه بر اساس مبانی و اصول، موافق این مسیر نبودند، با اتکا به همین تضمین و با تأکید بر دلسوزی مسئولان، با انجام مذاکرات موافقت کردند.
امام جمعه موقت اصفهان افزود: از همان ابتدا نیز روشن بود که طرف مقابل، یعنی آمریکا، قابل اعتماد نیست؛ زیرا ضامن واقعی باید اختیار عمل به تعهدات خود را داشته باشد، در حالی که تجربه نشان داده است آمریکا به هیچ عهد و پیمانی پایبند نیست و بارها تعهدات خود را نقض کرده است.
وی با استناد به آیه ۱۲ سوره توبه تصریح کرد: قرآن کریم درباره کسانی که پیمانهای خود را میشکنند، هشدار داده و تأکید میکند که آنان هیچ پایبندی به سوگندها و تعهدات خود ندارند؛ ازاینرو نباید به وعدههای آنان اعتماد کرد. تجربه مذاکرات نیز نشان داد که اتکا به چنین دشمنی نمیتواند حقوق ملت ایران را تضمین کند و این موضوع باید برای آینده درسآموز باشد.
آیتالله سید ابوالحسن مهدوی با تأکید بر لزوم عبرت گرفتن از تجربه مذاکرات، اظهار کرد: نتیجه این تجربه نشان داد همان اصولی که از آغاز بر آن تأکید میشد، صحیح بوده است. بر اساس آموزههای اسلامی، نباید به دشمنی که سابقه دشمنی و بدعهدی دارد اعتماد کرد؛ زیرا تجربه ثابت کرده است که چنین طرفی به هیچیک از تعهدات خود پایبند نیست.
وی با استناد به آیات قرآن کریم افزود: گاهی دشمن در جریان مذاکرات با انجام بخشی از تعهدات یا ارائه برخی امتیازهای محدود، تلاش میکند فضای امید و اعتماد ایجاد کند، اما این اقدامات نباید موجب غفلت از ماهیت و سابقه او شود. ممکن است برخی محدودیتها را به دلایل اقتصادی یا سیاسی کاهش دهد، اما این رفتارها نباید به معنای تغییر رویکرد یا قابل اعتماد بودن او تلقی شود.
امام جمعه موقت اصفهان ادامه داد: اگر مذاکرهکنندگان تصور کنند که با چنین اقداماتی در حال نزدیک شدن به یک توافق پایدار هستند، این نگاه میتواند خطرآفرین باشد. از منظر قرآن کریم، اعتماد و اطمینان به دشمنی که سابقه نقض پیمان دارد، جایز نیست و مؤمنان باید همواره با بصیرت و هوشیاری رفتار کنند.
وی با اشاره به برخی آیات سوره آلعمران اظهار کرد: قرآن کریم هشدار میدهد که دشمن گاهی با اظهار ایمان یا نشان دادن رفتارهای ظاهراً دوستانه، درصدد ایجاد تردید و سستی در میان مؤمنان است. ازاینرو مسلمانان باید مراقب باشند که در برابر اینگونه رفتارها دچار خوشبینی و غفلت نشوند.
آیتالله مهدوی در ادامه به حضور گسترده مردم در آیین تشییع شهدای اخیر اشاره کرد و گفت: حضور میلیونی مردم در این مراسم، جلوهای از وفاداری ملت به آرمانهای انقلاب اسلامی بود و به تعبیر بسیاری از ناظران، یکی از کمنظیرترین اجتماعات مردمی در سالهای اخیر به شمار میرفت.
وی افزود: شعار محوری مردم در این مراسم، مطالبه انتقام از عاملان این جنایت بود. البته مقصود از انتقام، وجود اراده و مطالبه برای اجرای عدالت و مجازات عاملان جنایت است و این موضوع نباید به معنای صرفنظر کردن از حق یا فراموشی این مطالبه تلقی شود.
امام جمعه موقت اصفهان با استناد به آیه ۳۳ سوره اسراء تصریح کرد: خداوند برای ولیّ کسی که مظلومانه کشته شده است، حق قصاص قرار داده و این حکم، یکی از احکام مسلم قرآن کریم است.
وی همچنین با اشاره به روایتی از امام صادق (ع) درباره تفسیر این آیه در ارتباط با قیام حضرت ولیعصر (عج)، اظهار کرد: در این روایت بر حق الهی برای اجرای عدالت و قصاص خون مظلومان تأکید شده است.
وی ادامه داد: کسانی که نسبت به جنایت علیه اولیای الهی رضایت داشته باشند یا از آن حمایت کنند، در مسئولیت آن شریک هستند و روایات اسلامی نسبت به این مسئله هشدار دادهاند. ازاینرو، ملت ایران نیز هرگز مطالبه اجرای عدالت درباره عاملان این جنایت را فراموش نخواهد کرد.
آیتالله مهدوی خاطرنشان کرد: قرآن کریم در آیات ۱۳ و ۱۴ سوره توبه نیز به مؤمنان وعده داده است که ایستادگی در برابر دشمنان و دفاع از حق، موجب آرامش دلهای مؤمنان و تحقق وعده الهی خواهد شد و این مسیر، راهی است که جامعه اسلامی باید با بصیرت و استقامت آن را دنبال کند.
آیتالله سید ابوالحسن مهدوی در ادامه خطبههای نماز جمعه با اشاره به تحولات منطقه، اظهار کرد: یکی دیگر از موضوعات مهم، جایگاه راهبردی تنگه هرمز است. امروز بار دیگر مشاهده میشود که آمریکا به بهانههای مختلف تلاش میکند نسبت به این آبراه راهبردی موضعگیری و اعمال نفوذ کند، در حالی که اهمیت تنگه هرمز صرفاً به موقعیت جغرافیایی آن محدود نمیشود، بلکه یکی از مهمترین اهرمهای قدرت جمهوری اسلامی ایران در معادلات منطقهای و بینالمللی به شمار میرود.
وی افزود: دشمنان جمهوری اسلامی بهخوبی میدانند که این گذرگاه دریایی چه نقشی در امنیت انرژی جهان و معادلات اقتصادی منطقه دارد؛ از همین رو، همواره تلاش کردهاند با فشارهای سیاسی، نظامی و رسانهای، جمهوری اسلامی ایران را از بهرهگیری از ظرفیتهای قانونی و راهبردی خود بازدارند.
امام جمعه موقت اصفهان با بیان اینکه ملت ایران در طول سالهای گذشته نشان داده است در برابر فشارها عقبنشینی نخواهد کرد، تصریح کرد: هرگاه دشمن احساس کند میتواند با تهدید یا فشار، اراده ملت ایران را تضعیف کند، دچار خطای محاسباتی شده است. تجربههای گذشته نشان داده است که هر اندازه فشارها افزایش یافته، انسجام ملی و ایستادگی مردم نیز بیشتر شده است.
وی ادامه داد: جمهوری اسلامی ایران همواره بر اساس منطق، قانون و حفظ منافع ملی حرکت کرده است، اما این به معنای چشمپوشی از حقوق ملت نیست. هر کشوری موظف است از منافع و امنیت خود دفاع کند و جمهوری اسلامی نیز در این زمینه از حقوق قانونی خود کوتاه نخواهد آمد.
آیتالله مهدوی خاطرنشان کرد: دشمنان باید بدانند ملت ایران با اتکا به ایمان، وحدت و تبعیت از ولایت، در برابر زیادهخواهیها خواهد ایستاد و همانگونه که در مقاطع مختلف تاریخ انقلاب اسلامی از آزمونهای سخت عبور کرده است، در آینده نیز با حفظ انسجام و هوشیاری، توطئههای دشمنان را خنثی خواهد کرد.
نظر شما