به گزارش خبرگزاری ایمنا از قم، شهر قم این روزها حالوهوای دیگری دارد، از خیابانهای منتهی به حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س) تا مسیرهای ارتباطی به مسجد مقدس جمکران، از میدانها و معابر اصلی تا کوچههای قدیمی اطراف بافت مرکزی شهر، نشانههای آمادگی برای میزبانی از جمعیتی میلیونی بهوضوح دیده میشود.
دیوارها آذینبندی شده است، بنرها و تصاویر شهید آقای خامنهای در نقاط مختلف شهر نصب شده و شعارهای انقلابی و عاشورایی در سطح شهر طنینانداز است؛ گویا قم بار دیگر خود را برای یک صحنه بزرگ تاریخی و آیینی مهیا میکند.
شهر قم در تاریخ معاصر ایران نقشی یگانه دارد؛ این شهر همواره یکی از اصلیترین پایگاههای فکری، سیاسی و مردمی انقلاب اسلامی بوده است و از روزهای آغاز نهضت اسلامی تا دوران دفاع مقدس و سالهای پس از آن، قم بارها نشان داده که در بزنگاههای بزرگ، تنها یک میزبان نیست، بلکه خود بخشی از متن ماجراست.
وقتی خبر تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب در این شهر منتشر شد، موجی از اندوه، انتظار و آمادگی در میان مردم شکل گرفت، برای بسیاری از قمیها این تنها یک مراسم رسمی نیست، لحظهای است که شهرشان باید با تمام ظرفیتهای عاطفی، اجتماعی و اجرایی خود وارد میدان شود.
سهشنبه شانزدهم تیر، شهر قم بار یک رخداد تاریخی را نیز به دوش میکشد و همین نگاه، از روزهای قبل، شهر را به کارگاهی بزرگ از هماهنگی، همدلی و آمادگی تبدیل کرده است.
تقسیم شهر، استقرار ستادها و آمادهباش کامل دستگاهها
بر اساس برنامهریزی انجامشده، شهر قم برای مدیریت این اجتماع بزرگ به چند منطقه و ناحیه عملیاتی تقسیم شده است و ستادهای میدانی در بخشهای مختلف شهر مستقر شدهاند؛ این تقسیمبندی برای آن است که خدمات شهری، امدادی، ترافیکی، اسکان و پشتیبانی با سرعت و دقت بیشتری انجام شود و شهر در برابر حجم عظیم جمعیت، دچار آشفتگی نشود.
گزارشهای رسمی نشان میدهد که برای این مراسم، ظرفیت اسکان گستردهای در نظر گرفته شده است و مراکز مختلفی از جمله مدارس، مساجد، حسینیهها، دانشگاهها، مراکز ورزشی، حوزههای علمیه، اماکن متبرکه و موقوفات در آمادهباش قرار گرفتهاند. گفته میشود ظرفیت اسکان برای حدود یک میلیون زائر تدارک دیده شده است؛ عددی که خود بهخوبی گویای ابعاد این رویداد است.
در سطح اجرایی نیز، دستگاههای مختلف از استانداری و فرمانداری گرفته تا شهرداری، پلیس راهور، نیروهای امدادی، سپاه، بسیج، مجموعههای خدمات شهری و نهادهای مردمی، در یک همافزایی کمسابقه وارد میدان شدهاند، این هماهنگی تنها یک برنامه اداری نیست، نشانهای از آن است که شهر قم این مراسم را در حد یک مأموریت ملی میبیند.

شهرداری قم در آمادهباش بیستوچهارساعته
یکی از مهمترین جلوههای آمادگی شهر، حضور شبانهروزی نیروهای شهرداری در نقاط مختلف مسیرهای اصلی است؛ نیروهای خدمات شهری، پاکبانها، عوامل فضای سبز، نیروهای نظارت و پشتیبانی، همه در حالت آمادهباش قرار دارند تا مسیرها پاکیزه، منظم و ایمن باقی بمانند.
در بعضی مناطق از جمله محدودههای پرتردد اطراف حرم و معابر منتهی به محلهای تجمع، ستادهای میدانی بهصورت ویژه مستقر و تانکرهای آب، مخازن ذخیره، تجهیزات نظافت، امکانات روشنایی و اقلام مورد نیاز برای پشتیبانی از زائران جانمایی شدهاند تا در صورت افزایش غیرمنتظره جمعیت، خدمات بدون وقفه ادامه پیدا کند.
در کنار اینها، سامانه ۱۳۷ شهرداری قم نیز بهصورت شبانهروزی فعال شده است و در هر شیفت، گروهی از نیروها پاسخگوی مردم و زائران هستند. این سامانه بهویژه در مواقع شلوغی و ازدحام، نقش مهمی در راهنمایی شهروندان، ثبت گزارشها و حتی پیگیری افراد گمشده ایفا میکند.
این سطح از آمادگی نشان میدهد که مدیریت شهری قم، تنها به زیباسازی یا فضاسازی اکتفا نکرده است، بلکه برای لحظهبهلحظه این مراسم، برنامه عملیاتی دارد.
«هر خانه یک موکب»؛ مشارکت مردمی در اوج
شاید مهمترین ویژگی این روزهای قم نهتنها آمادگی دستگاهها بلکه آمادگی مردم است، این مراسم بدون حضور و همراهی مردم قابل تصور نیست و از روزهای گذشته، حسینیهها، مساجد، هیئات مذهبی، گروههای جهادی، خادمان موکبها، بسیجیان، دانشجویان، طلاب، بازاریان، رانندگان، کسبه و خانوادههای شهدا، همه خود را برای حضور و خدمت آماده کردهاند.
شعارهایی از جنس «هر خانه یک موکب، هر خانه یک زائرسرا» در شهر شنیده میشود، شعاری که تنها یک عبارت تبلیغاتی نیست، بلکه نشانهای از روحیه میزبانی مردم قم است و بسیاری از خانوادهها از اکنون اعلام آمادگی کردهاند که خانههای خود را برای پذیرایی، اسکان یا استراحت زائران در اختیار قرار دهند. این همان سرمایه اجتماعی قم است؛ سرمایهای که در بزنگاههای بزرگ، خود را نه در گفتار، بلکه در عمل نشان میدهد.
بازار، هیئات، مدارس، دانشگاهها، آستان مقدس، مساجد و حتی بعضی نهادهای صنفی نیز به این موج پیوستهاند. فضای شهر مردمی، عاطفی و آیینی است؛ گویا هرکس در این شهر، به سهم خود میخواهد در این وداع تاریخی نقشی داشته باشد.

تبوتاب در میان گروههای مختلف
آنچه در قم جریان دارد، تنها یک آمادگی فیزیکی نیست، بلکه یک تبوتاب اجتماعی و عاطفی است. پیرمردان انقلابی، زنان خانهدار، جوانان هیئتی، طلاب، دانشجویان، بازاریان، رانندگان تاکسی، نیروهای خدماتی، دانشآموزان و خانوادههای شهدا، هرکدام به نحوی در انتظار این روز هستند.
در هیئات مذهبی، حال و هوای محرم زودتر از موعد رسیده است و روضهها رنگ و بوی وداع گرفتهاند، در بسیاری از مجالس نام رهبر شهید در کنار نام شهدا و بزرگان مقاومت برده میشود. برای مردم قم، این تشییع تنها بدرقه پیکری عزیز نیست، بلکه تجدید عهد با راه و مکتبی است که سالها برای آن ایستادهاند.
کسبه اطراف حرم و معابر مرکزی شهر از روزهای گذشته خود را با این موج هماهنگ کردهاند؛ برخی برای کمک به زائران، برخی برای تأمین آب و خوراک و برخی با باز نگهداشتن مسیرها و تسهیل عبور جمعیت. این همافزایی مردمی، بخش جداییناپذیر از تصویر قم در این روزهاست.
آنچه سهشنبه شانزدهم تیر در قم رخ خواهد داد، آیین تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب است، اما حقیقت این مراسم عمیقتر از یک بدرقه معمولی است. این مراسم در واقع بیعتی دوباره با راه، اندیشه و مکتبی است که بیش از سه دهه بر ایران سایه هدایت افکند.
قم در این روز، میزبان بخشی از تاریخ معاصر ایران است، مردم با حضور خود نشان خواهند داد که پیوندشان با انقلاب تنها احساسی یا نمادین نیست، بلکه ریشهدار، تاریخی و آگاهانه است، احساس شرکتکنندگان در این تشییع و خدماترسانان تنها به غم و اندوه منحصر نمیشود، بلکه همه در عمق جان شان یک خشم مقدس نهفته است.
خشمی که در پیام آیتالله مکارم شیرازی، مرجع عالیقدر تشیع بهمناسبت برگزاری مراسم تشییع میتوان به خوبی آن را درک کرد؛ ایشان در بخشی از این پیام تاکید کردند «قاتلان و عاملان این جنایت بزرگ، که دستشان به خون آن شهید عزیز، فرماندهان، مسئولان، مردم بیدفاع و کودکان مظلوم آلوده شده، از کیفر الهی و مجازات عادلانه مصون نخواهند ماند و این خونهای پاک هرگز فراموش نخواهد شد.»

قم و حافظه تاریخی تشییعهای بزرگ
قم در حافظه تاریخی خود، بارها شاهد رویدادهای بزرگ و سرنوشتساز بوده است. این شهر در تشییع مراجع، علما، شهدا و چهرههای اثرگذار انقلاب همواره حضوری پرشور داشته و بارها ثابت کرده است که در لحظات حساس، میتواند به صحنهای از اتحاد و شکوه تبدیل شود.
تشییع سردار سلیمانی که فاتح قلبها بود و تشییع رئیسجمهور شهید آیتالله رئیسی از جمله این روزهای حساس در تاریخ قم هستند، روز تشییع آقای شهید ایران، شهر حال و هوای دیگری گرفته است و همه چیز نشان از خروش عظیمی درون امت اسلامی دارد.
در تاریخ تشییعهای بزرگ ایران، قم همواره یکی از شهرهای پیشتاز در حضور مردمی بوده است؛ شهری که با ساختار مذهبی، هویتی و انقلابی خود، ظرفیت گردهمآوردن خیل عظیم مردم را دارد و همین سابقه تاریخی موجب شده است که مراسم سهشنبه تنها یک رویداد مقطعی تلقی نشود، بلکه در امتداد حافظه جمعی مردم قم و ایران معنا پیدا کند.
آماده برای ثبت یک روز ماندگار
اکنون همهچیز در قم برای یک روز ماندگار آماده است؛ از خدمات شهری و حملونقل گرفته تا اسکان، امنیت، نظم ترافیکی، پشتیبانی مردمی و فضاسازی فرهنگی. شهر در حال نفسکشیدن در هوای یک واقعه بزرگ است؛ واقعهای که هم اشک دارد، هم افتخار، هم دلتنگی و هم مسئولیت.
سهشنبه شانزدهم تیر، قم نهتنها برای تشییع بلکه برای ثبت یک تصویر تاریخی از وفاداری، همدلی و حضور آماده میشود، شهری که میخواهد نشان دهد در لحظه وداع هم ایستاده میماند؛ شهری که میخواهد بگوید رابطهاش با رهبر شهید انقلاب با پایان حیات دنیوی او تمام نمیشود، بلکه در همین لحظات است که معنای عمیقتری پیدا میکند.
قم این روزها آماده است؛ آماده برای اشک، برای بدرقه، برای بیعت و برای آنکه در قاب تاریخ بهعنوان شهری که در بزرگترین وداع بزرگترین حضور را رقم زد، ثبت شود.
نظر شما