به گزارش خبرگزاری ایمنا، محرم سال جاری، شبیه هیچیک از محرمهای سالهای گذشته نبود؛ محرم مردمی که هنوز داغ شهادت رهبر انقلاب را بر سینه داشتند و با بغضهایی فروخورده، قدم در مجالس عزای سیدالشهدا (ع) گذاشتند. اشک بر حسین (ع) این بار با اشک فراق رهبر درهم آمیخته بود و همین، حال و هوایی متفاوت به کوچهها، خیابانها و میدانهای شهرهای ایران بخشید.
اگر در سالهای گذشته هیئتها بیشتر در حسینیهها و مساجد متمرکز بود، سال جاری امتداد عزاداریها به میدانهای اصلی شهر کشیده شد؛ شبهای محرم، خیابانها مملو از جمعیتی بود که گویی تصمیم گرفته بودند ایران را به یک حسینیه بزرگ تبدیل کنند؛ حسینیهای که تنها محل سوگواری نبود و به صحنهای برای همدلی، بازسازی روحیه ملی و تبیین مسائل روز تبدیل شد.
این تفاوت البته تنها در شکل برگزاری مراسم نبود، در محتوا نیز اتفاقات مهمی رخ داد. مداحان و سخنرانان، از چهرههای شناختهشده تا جوانان کمتر شناختهشده، تلاش کردند مفاهیمی همچون ایران، مقاومت، عزت ملی، بصیرت و ولایت را در کنار مضامین عاشورایی بازخوانی کنند، هیئت بار دیگر همان نقشی را ایفا کرد که در مقاطع حساس تاریخ انقلاب اسلامی بر عهده داشت؛ رسانهای مردمی برای روایت حقیقت و جلوگیری از غبارآلود شدن فضای افکار عمومی.
این مسئولیت زمانی پررنگتر شد که در بیستوهشتم خرداد، تفاهمنامهای میان رؤسای جمهور ایران و آمریکا بهصورت برخط امضا شد؛ توافقی که از همان ساعات نخست، پرسشها و ابهامهای فراوانی را در فضای عمومی ایجاد کرد. ساعاتی بعد، پیام رهبر انقلاب خطاب به ملت ایران منتشر شد؛ پیامی که ضمن بیان اینکه ایشان «علیالاصول نظر دیگری» درباره این روند داشتهاند، در آن تأکید کردند اجازه این مسیر تنها بر اساس تعهد مسئولان برای پاسداری از حقوق ملت و جبهه مقاومت صادر شده است و از این پس، ملت و رهبری منتظر تحقق همان شروط خواهند بود.
همین پیام، به یکی از مهمترین محورهای گفتوگو در هیئتهای محرم تبدیل شد. بسیاری از مداحان و خطیبان، با استناد به این پیام، تلاش کردند اهمیت مراقبت از اجرای تعهدات، مطالبهگری و تبعیت از رهنمودهای رهبری را برای مخاطبان خود تبیین کنند.
در میان این چهرهها، سخنان سیدرضا نریمانی بیش از دیگران مورد توجه قرار گرفت. مداحی که سالهاست صدای او با هیئت فدائیان حسین (ع) و آثار ماندگاری همچون «منم باید برم» گره خورده و سابقه حضور در جبهه مقاومت را نیز در کارنامه خود دارد، این بار نیز سکوت را جایز ندانست.
نریمانی در شبهای محرم، مضامین روشنگرانه را وارد متن نوحهها و مراثی خود کرد. عباراتی همچون «امر فقط امر سید مجتبی»، «حکم فقط حکم سید مجتبی»، «از شروط رهبری حاشا که یک دم بگذریم» و «جان فدای رهبریم» به شعارهایی تبدیل شد که هزاران نفر با او همصدا تکرار کردند.
اما شاید مهمترین اتفاق محرم سال جاری، احیای مفهومی بود که ریشه در متن عاشورا دارد؛ شعار «یالثارات الحسین». شعاری که قرنهاست در فرهنگ شیعه اعلام این حقیقت است که خون حسین (ع) فراموششدنی نیست و جامعه مؤمن اجازه نخواهد داد ظلم و انحرافی که به عاشورا انجامید، دوباره تکرار شود.
همین الگو بود که در بسیاری از هیئتهای سال جاری، در قالب شعار «یالثارات خامنهای» بازتاب پیدا کرد؛ شعاری که اعلام عهدی دوباره بود؛ عهدی برای آنکه تجربه تلخ تنها ماندن ولی جامعه اسلامی، آنچه به باور آنان در سال ۶۱ هجری برای امام حسین (ع) رخ داد، دیگر تکرار نشود. از همینرو، پیوند میان عاشورا و حوادث امروز، در بسیاری از نوحهها، شعارها و سخنرانیهای هیئتها به چشم میخورد.
در همین چارچوب، سیدرضا نریمانی در شب هشتم محرم، بخشی از دغدغههایی را که در میان بدنه هیئتها و مخاطبان خود شکل گرفته بود، صریح و بیپرده بیان کرد.
او در هیئتش به برخی اظهارات مسئولان اشاره کرد و توجه مسئولان به آنچه در شرایط حساس کشور و منطقه بر زبان میآورند را مهم و ضروری دانست.
همین مواضع البته بیهزینه نبود، همزمان با استقبال گسترده بخش قابل توجهی از مخاطبان هیئت، انتقادها و حملاتی نیز علیه این مداح انقلابی در شبکههای اجتماعی شکل گرفت؛ حملاتی که او را به سیاسیکردن هیئت متهم میکردند و حتی سابقه سالها فعالیت مذهبی، آثار ماندگار و حضورش در جبهه مقاومت را نیز نادیده گرفتند در حالی که او دغدغه مردم مبعوث شدهای را بیان کرده که بیش از 100 شب است در خیابان حاضر شدهاند.
با این حال، آنچه در میدانهای محرم دیده میشد، تصویری متفاوت ارائه میداد. استقبال گسترده مردم از این مجالس نشان میداد بخش مهمی از مخاطبان هیئت، این موضعگیریها را نه خروج از مسیر هیئت، بلکه امتداد همان رسالت تاریخی عاشورا در روشنگری و مطالبهگری میدانند.
شاید بتوان گفت مهمترین دستاورد محرم ۱۴۰۵ همین بود؛ اینکه هیئت، بار دیگر نشان داد تنها محل عزاداری نیست. هیئت، نهادی زنده و اجتماعی است که هرگاه جامعه با پیچ تاریخی روبهرو میشود، زبان تبیین میشود؛ جایی که مرثیه، حماسه و بصیرت در کنار یکدیگر قرار میگیرند و از دل آن، نسلی برای دفاع از حقیقت برمیخیزد.
سال جاری ایران، بیش از آنکه تنها میزبان مراسم عزاداری باشد، به حسینیهای بزرگ تبدیل شد؛ حسینیهای که در آن مردم، هم برای حسین (ع) گریستند، هم داغ رهبر شهید خود را تازه کردند و هم بار دیگر نشان دادند بعثت مردم، از متن هیئت آغاز میشود.
نظر شما