به گزارش خبرگزاری ایمنا، تیم ملی فوتبال ایران پس تساوی دو بر دو برابر نیوزیلند در هفته نخست رقابتهای جامجهانی ۲۰۲۶ در هفته دوم برابر بلژیک صفآرایی کرد و تقابل این دو تیم با تساوی بدون گل به پایان رسید. در این جدال حساس مهدی طارمی در دقیقه ۲۵ روی ارسال زمینی احسان حاجصفی از روی ضربه ایستگاهی دروازه کورتوآ را باز کرد، اما گل وی به دلیل آفساید مردود اعلام شد.
اگرچه در این دیدار بلژیک مالک توپ و میدان بود، اما در نیمه دوم با اخراج مدافع این تیم، ۱۰ نفره بازی را دنبال کرد، با این وجود شاگردان ژنرال موفق نشدند نتیجه بازی را به سود خود بازگردانند.
بازی دفاعی مقابل بلژیک طبیعی بود
هوتن نگاری، آنالیزور تخصصی و مدرس فوتبال کشورمان در گفتوگو با خبرنگار ایمنا با آنالیز تقابل ایران و بلژیک اظهار کرد: طبیعی بود که مقابل تیمی همچون بلژیک با رویکردی دفاعی وارد زمین شویم و من نیز موافق پیاده کردن سبکی دفاعی بودم، اما مسئله این است که نباید صرفاً به دفاع فکر میکردیم. اگر بازی را بهخصوص در نیمه نخست و تا قبل از ۱۰ نفره شدن بلژیک در دقیقه ۶۶ به دقت بررسی کنیم، متوجه میشویم که ایران در عمل با سیستم ۱_۴_۵ بازی میکرد. احسان حاجصفی که کنار سعید عزتاللهی قرار داشت، هنگام حملات بلژیک به خط دفاع اضافه میشد و در کنار مدافعان قرار میگرفت. در نتیجه آرایش تیم به پنج مدافع، چهار هافبک و یک مهاجم تبدیل میشد.
وی افزود: این موضوع به خودی خود ایرادی ندارد، چراکه مقابل بلژیک بازی میکردیم و طبیعی بود که با ساختاری دفاعی وارد مسابقه شویم. تا حد زیادی نیز به هدف خود رسیدیم، اما این سؤال وجود دارد که آیا فقط دفاع کردن را تمرین کرده بودیم؟ آیا تمام فوتبال ما فقط دفاع کردن بود یا برای حمله هم برنامهای داشتیم؟ اگر نیمه نخست را مرور کنید، متوجه خواهید هر زمان که بازیکنان ما صاحب توپ میشدند و مالکیت را به دست میآوردند، بدون هدف توپ را به زمین حریف ارسال میکردند. حتی دفع توپهای ما نیز در بسیاری از مواقع هدفمند نبود و صرفاً توپ از منطقه خطر دور میشد.
چرا باید جهانبخش بازی کند؟
آنالیزور فوتبال کشورمان تصریح کرد: نکته دیگری که به آن انتقاد دارم، استفاده از صالح حردانی است. البته به نظر میرسد کادر فنی در بین دو نیمه متوجه این مسئله شد و آن را اصلاح کرد، اما سؤال من این است که چرا پس از خروج صالح حردانی، علیرضا جهانبخش وارد زمین شد؟ حردانی در فاز دفاعی مشکلاتی داشت، بارها از فضای پشت سر وی ضربه خوردیم و فضای سمت راست تیم ملی در اختیار حریف قرار گرفته بود. بلژیکیها به راحتی از آن سمت نفوذ میکردند.
وی ادامه داد: اما بزرگترین ابهام برای من این است که وقتی رامین رضاییان را به جای صالح حردانی وارد زمین میکنید، دیگر چرا باید جهانبخش بازی کند؟ مگر قرار نبود روی ضدحملات برنامه داشته باشیم؟ یکی از مهمترین ابزارهای ضدحمله، استفاده از بازیکنان سرعتی است. آیا جهانبخش در شرایط فعلی بازیکن سرعتی به شمار میرود؟
نگاری بیان کرد: چرا از مهدی قایدی استفاده نشد؟ چرا حسینزاده یا دنیس درگاهی فرصت حضور زودهنگام در زمین را پیدا نکردند؟ از سوی دیگر، ما تمام مسابقات خود را با یک چارچوب مشخص و ترکیبی ثابت برگزار میکنیم و این مسئله عجیب است. هر کسی که تیم ملی را دنبال کند، از قبل میداند چه بازیکنی قرار است برای ایران به میدان برود و این یک ضعف بزرگ برای تیم کشورمان است.
بازی مقابل نیوزیلند و بلژیک قابل مقایسه نیست
آنالیزور فوتبال کشورمان خاطرنشان کرد: اگر ترکیب تیم ملی را بررسی و بازیکنان دفاعی و هافبکهای دفاعی را از سایر نفرات جدا کنیم، متوجه میشویم که بخش عمده بازیکنان حاضر در زمین مدافع یا هافبک دفاعی بودند. پیش از این نیز گفته بودم که رامین رضاییان بازیکن بسیار خوبی است. جدا از تلاش بازیکنان و درخشش علیرضا بیرانوند که بدون تردید عملکرد فوقالعادهای داشت و نیازی به توضیح بیشتر درباره او نیست، باید به عملکرد شجاع خلیلزاده نیز اشاره کنم. با وجود اینکه شجاع خلیلزاده در سالهای پایانی دوران فوتبال خود قرار دارد، اما بازی بسیار خوبی انجام داد و عملکرد دفاعی قابل توجهی داشت. حتی میتوانم بگویم اگر بیرانوند آنگونه درخشان ظاهر نمیشد، شجاع خلیلزاده یکی از جدیترین گزینهها برای عنوان بهترین بازیکن ایران در این مسابقه بود.
وی بیان کرد: اگر بخواهیم از منظر دفاعی بازی مقابل بلژیک را با مسابقه برابر نیوزیلند مقایسه کنیم، باید توجه داشته باشیم که شرایط این دو بازی به طور کامل متفاوت بود. مقابل بلژیک، تیم ملی ایران به طور کامل در فاز دفاعی قرار داشت و برنامه مشخص دیگری جز دفاع کردن در تیم کشورمان دیده نمیشد. درخصوص بازی مقابل نیوزیلند باید گفت زمانی که تیمی حمله میکند، طبیعی است که در ضدحملات آسیبپذیر شود، فضاها افزایش پیدا کند و فاصله خطوط بیشتر شود.
نگاری یادآور شد: اما در دیدار برابر بلژیک شرایط تیم ملی متفاوت بود. بلژیک به راحتی تا پشت محوطه جریمه ایران پیش میآمد و از آن نقطه به بعد با ساختار دفاعی فشرده ایران روبهرو میشد. در چنین صحنههایی ایران با پنج مدافع، چهار هافبک و یک مهاجم بازی میکرد. به همین دلیل معتقدم مقایسه عملکرد خط دفاعی ایران در این دو مسابقه چندان درست نیست، چراکه شرایط تاکتیکی دو بازی متفاوت بود.
هیچ برنامهای برای حمله نداشتیم
آنالیزور فوتبال کشورمان اضافه کرد: یکی دیگر از مشکلاتی که در ترکیب و سیستم تیم ملی وجود داشت حضور محبی در پست وینگر چپ بود. اگر یک بار دیگر بازی را مشاهده کنید، حتی گزارشگر مسابقه نیز به ندرت نام محبی را بر زبان آورد. این موضوع نشان میدهد که وی در عمل تأثیرگذاری چندانی در جریان مسابقه نداشت. نکته دوم که پیشتر نیز به آن اشاره کردم، این است که به نظر میرسد تیم ملی تمرینی برای حمله نداشته است. انگار تمام برنامهریزی ما این بوده که مقابل بلژیک فقط دفاع کنیم. شاید حتی کادر فنی تصور نمیکرد که بلژیک با اتفاقی که در بازی رخ داد ۱۰ نفره شود یا شرایط مسابقه به شکلی پیش برود که ایران بتواند از پلن هجومی خود استفاده کند.
وی یادآور شد: واقعیت این است که هر زمان صاحب توپ میشدیم، هیچ برنامه، الگو یا طرح مشخصی برای نزدیک شدن به دروازه حریف، ایجاد موقعیت یا اجرای ضدحمله نداشتیم. شاگردان قلعهنویی زمانیکه مالکیت توپ را در اختیار داشتند سردرگم بودند و هیچ نشانهای از یک برنامه هجومی از پیش تمرینشده در سبک بازی آنها دیده نمیشد. موضوع دیگری که برای من جای سؤال دارد، تعویضهای کادر فنی در هر دو مسابقه است.
نگاری افزود: واقعاً نمیدانم این تعویضها بر چه اساسی انجام شد. در بازی نخست، شهریار مغانلو خیلی زود به میدان آمد و در جدال با بلژیک نیز بهعنوان بازیکن تعویضی وارد زمین مسابقه شد، اما سؤال اینجا است که وقتی شهریار مغانلو را وارد زمین میکنیم، انتظار داریم چه اتفاقی رخ دهد؟ قرار است وی برای تیم گلزنی کند، اما در حدود ۴۰ دقیقهای که در زمین حضور داشت، تقریباً هیچ ارتباط مؤثری با توپ برقرار نکرد. آیا بازیکنی داشتیم که برای او ارسال انجام دهد؟ آیا برنامهای وجود داشت که از ویژگیهای مغانلو استفاده شود؟ هیچکدام از این اتفاقات رخ نداد.
فوتبال امروز فقط دفاع کردن نیست
آنالیزور فوتبال کشورمان بیان کرد: همین مسئله درباره تعویضهای دیگر همچون حضور مهدی ترابی و حسینزاده در دقایق پایانی مسابقه صدق میکند، واقعاً این سؤال مطرح است که چرا چنین تصمیماتی گرفته میشود و این تعویضها قرار است چه تأثیری بر روند بازی داشته باشند. از سوی دیگر، یکی از عجیبترین اتفاقهای مسابقه را باید رفتار سعید عزتاللهی دانست. بازیکنی در سطح ملی و حاضر در جام جهانی باید بهطور کامل از قوانین روز فوتبال آگاه باشد.
نگاری ادامه داد: در شرایطی که بلژیک ۱۰ نفره شده بود، عزتاللهی اقدام به وقتکشی کرد و در نتیجه برای چند دقیقه ایران نیز با ۱۰ بازیکن به بازی ادامه داد. نمیدانم آیا قوانین جدید برای بازیکنان تشریح شده است یا خیر. وقتی بازیکنی در آن سطح از فوتبال از قوانین جدید بیاطلاع باشد، ممکن است تیم خود را با مشکل روبهرو کند. ما حدود پنج تا شش دقیقه مشابه بلژیک ۱۰ نفره بازی کردیم و این احتمال وجود داشت که در همان بازه زمانی گل دریافت کنیم.
وی اضافه کرد: فوتبال امروز فقط دفاع کردن نیست. در گذشته اصطلاح «اتوبوسی دفاع کردن» را زیاد میشنیدیم، اما در سطح جام جهانی این سبک به تنهایی پاسخگو نیست. در چند بازی این دوره از مسابقات بارها دیدهایم که تیمها با وجود رویکرد دفاعی، صرفاً به دفاع کردن اکتفا نمیکنند. آنها برنامه و سازماندهی دارند، در واقع میدانند چه زمانی باید عقب بنشینند و چه زمانی باید حمله کنند. با کمترین تعداد پاس وارد فاز هجومی میشوند و موقعیت خلق میکنند. کیپورد مصداق بارز همین شیوه است.
چرا شهریار مغانلو؟
آنالیزور فوتبال کشورمان عنوان کرد:چنین مواردی در تیم ملی ما دید نمیشود یا این مسائل تمرین نشده یا شرایط مسابقات اجازه اجرای آن را نمیدهد و یا مهمتر از همه، میانگین سنی تیم موجب شده در ضدحملات سرعت لازم را نداشته باشیم. برای من همچنان یک سؤال بزرگ باقی مانده است؛ چرا از مهدی قایدی استفاده نمیشود؟ یکی از مهمترین مؤلفههای ضدحمله، داشتن بازیکن سرعتی است. در حال حاضر سریعترین بازیکن تیم ملی ایران مهدی قایدی است. پس چرا از وی استفاده نمیکنیم؟
وی خاطرنشان کرد: آیا منطقی نبود که قایدی به جای شهریار مغانلو وارد زمین شود؟ آیا وی نمیتوانست در فضاهای باز به تیم کمک کند؟ قایدی توانایی بالایی در نبردهای یک در مقابل یک دارد، از سرعت قابل توجهی برخوردار است و در ضربات نهایی نیز بازیکن باکیفیتی به شمار میرود. به همین دلیل معتقدم بخشی از تصمیماتی که روی نیمکت تیم ملی گرفته میشود، نهتنها به تیم کمک نمیکند، بلکه در برخی مواقع به ضرر تیم کشورمان تمام میشود.
مقابل مصر به مشکل میخوریم
نگاری تصریح کرد: من مطمئن هستم اگر مقابل مصر نیز با همین استراتژی وارد زمین شویم، با مشکل روبهرو خواهیم شد. حتی معتقدم اگر بلژیک در آن صحنه ۱۰ نفره نمیشد، احتمالاً نتیجه مسابقه به تساوی ختم نمیشد. طبیعی است که همه از به ثمر رسیدن گل توسط طارمی خوشحال شدند و در عین حال بابت مردود شدن آن نیز ناراحت بودند، اما اگر بخواهیم از منظر فنی به صحنه نگاه کنیم، من چندان اعتقادی ندارم که این گل حاصل یک برنامه تاکتیکی باشد.
وی یادآور شد: اگر تصاویر پشت دروازه را مشاهده کرده باشید، مهدی طارمی در آن صحنه بدون مزاحمت خاصی در فضای مناسبی قرار گرفته بود و بازیکنی وی را به شکل مؤثر مهار نمیکرد. در چنین شرایطی، هر بازیکنی که از هوش لازم برخوردار باشد، میتواند آن فضا را تشخیص دهد و ضربه را بزند. به همین دلیل در نگاه اول، این صحنه بیشتر حاصل هوش فردی بازیکنان و استفاده مناسب از فضای موجود به نظر میرسد و نتیجه یک حرکت از پیش تمرین شده، نیست.
گل ایران بر اساس خلاقیت به ثمر رسید
آنالیزور فوتبال کشورمان بیان کرد: بعید میدانم گل مردود ایران حاصل یک برنامه تمرینی باشد. اگر چنین حرکتی تمرین شده بود، در بازیهای گذشته تیم کشورمان یا دست کم در دیدارهای دوستانه باید نشانههایی از آن را مشاهده میکردیم. وقتی یک تیم روی ضربات ایستگاهی یا حرکات ترکیبی کار میکند، آن برنامه در طول مسابقات مختلف تکرار میشود و تنها به یک صحنه محدود نمیماند. در چند بازی گذشته تیم ملی نشانه مشخصی از کارهای تیمی یا ضربات ایستگاهی تمرینشده ندیدیم. زمانی که یک حرکت حاصل تمرین باشد، به طور معمول چند بار تکرار میشود.
وی اضافه کرد: در آن صحنه خاص، احسان حاجصفی با هوش بالای خود فضای مناسب را تشخیص داد و پاس خوبی برای طارمی ارسال کرد. از بدشانسی ما، موقعیت به شکلی پیش رفت که گل مردود اعلام شد، اما معتقدم این صحنه بیشتر حاصل هوش فردی بازیکنان بود و نتیجه یک برنامه از پیش طراحیشده، نبود. زمانی که روی پاسکاری و جابهجایی بازیکنان کار میکنید، دو مؤلفه بسیار مهم یعنی آگاهی محیطی و حرکت بدون توپ وجود دارد؛ بزرگترین ایراد تیم ملی ایران این است که به محض در اختیار گرفتن توپ، نخستین گزینه بازیکنان دفع کردن آن است.
به اندازه کافی موقعیت خلق نکردیم
نگاری خاطرنشان کرد: اگر نیمه نخست بازی مقابل بلژیک را مرور کنید، تقریباً هر بازیکنی که صاحب توپ میشد، یا توپ را بیهدف به بیرون زمین میفرستاد یا با یک ارسال بلند آن را به زمین حریف منتقل میکرد، در بیشتر صحنهها نیز توپ دوباره در اختیار بلژیک قرار میگرفت. در نیمه دوم و پس از ۱۰ نفره شدن حریف نیز این مشکل ادامه داشت. ما به اندازه کافی حرکت نکردیم، در فضاهای مناسب قرار نگرفتیم و گزینههای پاس ایجاد نکردیم. به همین دلیل پاسهای دوم و سوم تیم شکل نمیگرفت و مالکیت توپ به سرعت از دست میرفت.
وی تصریح کرد: تیم بلژیک حتی با وجود یک بازیکن کمتر، در بسیاری از دقایق این حس را منتقل میکرد که از ایران نفرات بیشتری در زمین دارد. دلیل این مسئله کیفیت بالای جایگیری بازیکنان، آگاهی محیطی و حضور مستمر در فضاهای مناسب بود. بازیکنان حریف به خوبی میدانستند کجا قرار بگیرند و چگونه خود را در مسیر بازیکن صاحب توپ قرار دهند.
سرمربی بلژیک هم اشتباهاتی داشت
آنالیزور فوتبال کشورمان درباره نقاط ضعف بلژیک در این دیدار بیان کرد: از نظر من یکی از اشتباهات مهم سرمربی بلژیک استفاده از روملو لوکاکو در این مسابقه بود. وقتی وی میداند تیمی همچون ایران با ساختاری دفاعی بازی میکند، باید توجه کند به مهاجمی نیاز دارد که بتواند در فضاهای محدود توپ را دریافت کند، بچرخد و سریع ضربه بزند. لوکاکو در استفاده از قدرت بدنی و حفظ توپ بسیار خوب است و در نبردهای فیزیکی عملکرد مناسبی دارد، اما ویژگی اصلی او چرخش سریع در فضاهای محدود نیست.
نگاری اظهار کرد: در طول بازی بارها مشاهده کردیم که توپ را حفظ میکرد و بدن خود را مقابل مدافعان ما قرار میداد، اما زمانی که قصد چرخش و ضربه زدن داشت، مدافعان ایران توپ را از وی میگرفتند. به اعتقاد من اگر بازیکنی با ویژگیهای متفاوت و سرعت بالاتر در آن منطقه حضور داشت، شرایط برای خط دفاعی ایران دشوارتر میشد. حتی میتوان گفت ایران خوششانس بود که جرمی دوکو در این مسابقه حضور نداشت، چراکه وی میتوانست با سرعت و تواناییهای فردی خود مشکلات زیادی برای ساختار دفاعی تیم کشورمان ایجاد کند.
وی تصریح کرد: امیدوارم در دیدارهای آینده شرایط برای تیم کشورمان متفاوت باشد و شاهد گلها و موقعیتهای بیشتری باشیم، اما باز هم تأکید میکنم که ای کاش به بازیکنان جوان اعتماد بیشتری میشد. بازیکنانی همچون کسری طاهری و اسماعیل قلیزاده میتوانند انرژی و شادابی بیشتری به تیم اضافه کنند. حتی درباره خط خوردن امید نورافکن نیز معتقدم تصمیم درستی گرفته نشد. وی یکی از بهترین شوتزنان فوتبال ایران است و میتوانست در چنین مسابقاتی با شوت از راه دور به تیم کمک کند. همه میدانیم که در فوتبال ایران کمتر بازیکنی به کیفیت وی شوت میزند.
نظر شما