به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، در دهههای پیشین، توسعه شهری بیشتر با گسترش زیرساختها، رشد املاک و مستغلات و اجرای پروژههای حملونقل، تعریف میشد، اما در سال ۲۰۲۶، نسل جدیدی از اولویتهای شهری، در حال ظهور است، بهطوریکه شهرهای موفق بهطور فزاینده از دادههای شهری و مشارکت شهروندان برای طراحی سیاستهایی استفاده میکنند که پاسخگوی نیازهای واقعی ساکنان باشد. برایناساس، شهرها بیش از گذشته بر تابآوری، پایداری، هوشمندی دیجیتال، دسترسپذیری و کیفیت زندگی، تمرکز کردهاند. پژوهشهای اخیر نشان میدهد که شهرهای پیشرو جهان در حال عبور از الگوی سنتی «شهر هوشمند» هستند و به سمت رویکردهایی حرکت میکنند که فناوری، سازگاری با تغییرات اقلیمی و طراحی انسانمحور را با یکدیگر ترکیب میکنند. در واقع از قاره آسیا و آفریقا گرفته تا اروپا و آمریکای لاتین، چندین روند مشترک در حال بازآفرینی آینده زندگی شهری هستند. در ادامه به مهمترین روندهای شهری جهان در سال ۲۰۲۶ و جزئیات آنها میپردازیم:
تابآوری اقلیمی به مهمترین اولویت شهری تبدیل میشود
سازگاری با تغییرات اقلیمی بهتازگی، به یکی از مهمترین روندهای شهری سال ۲۰۲۶ تبدیل شده است. با افزایش موجهای گرما، سیلابها، خشکسالیها و رخدادهای شدید آبوهوایی، دولتهای محلی، سرمایهگذاری گستردهای در اقدامات تابآوری انجام میدهند. همچنین پژوهشگران بیشازپیش تأکید میکنند که تابآوری اقلیمی دیگر تنها یک موضوع زیستمحیطی نیست، بلکه چالشی اساسی در حوزه اقتصاد و سلامت عمومی به شمار میرود. در سال جدید، شهرها در حال بازطراحی خیابانها، فضاهای عمومی و زیرساختها هستند تا بهتر بتوانند با افزایش دما و خطرات ناشی از تغییرات اقلیمی مقابله کنند.
نمونههایی از این رویکرد را میتوان در شهرهایی مانند سنگاپور، روتردام و کپنهاگ، مشاهده کرد؛ جایی که راهبردهای سازگاری اقلیمی شامل زیرساختهای مقاوم در برابر سیل، طرحهای خنکسازی شهری و کریدورهای سبز است. در مناطق پرشتاب آسیا و آفریقا نیز برنامهریزی برای تابآوری، به ضرورتی اساسی تبدیل شده است، زیرا جمعیت شهری همچنان در حال افزایش است. در واقع تمرکز از واکنش به بحرانها به سمت پیشبینی و پیشگیری از آنها، از طریق برنامهریزی بلندمدت تغییر کرده است.
گسترش الگوی شهر ۱۵ دقیقهای
مفهوم «شهر ۱۵ دقیقهای» همچنان بر برنامهریزی شهری در سراسر جهان تأثیر میگذارد. ایده اصلی آن ساده است؛ اینکه شهروندان باید بتوانند بیشتر نیازهای روزانه خود، مانند رفتن به مدرسه، فروشگاه، مراکز درمانی و پارکها را در مدت کوتاهی با پیادهروی، دوچرخهسواری یا استفاده از حملونقل عمومی، برطرف کنند. پژوهشهای منتشرشده در سال ۲۰۲۶ نشان میدهد که این الگو در حال تطبیق با شرایط مختلف شهری، از کلانشهرهای متراکم گرفته تا شهرهای متوسط است.
شهرهایی مانند ملبورن، بارسلونا، پاریس و بخشهایی از سئول، تلاشهای خود را برای افزایش دسترسی محلی و کاهش وابستگی به خودروهای شخصی گسترش دادهاند. هدف از این رویکرد تنها پایداری زیستمحیطی نیست، بلکه ارتقای کیفیت زندگی، تقویت اقتصادهای محلی و ایجاد جوامع سالمتر است. در سال ۲۰۲۶، برنامهریزان شهری بیش از گذشته دسترسپذیری و نزدیکی خدمات را از شاخصهای اصلی موفقیت شهری میدانند.
احیای مناطق شهری و جنگلهای کوچک
تعداد فزایندهای از شهرها به «احیاسازی شهری» بهعنوان راهبردی برای مقابله با گرما، افزایش تنوع زیستی و ارتقای رفاه عمومی روی آوردهاند. یکی از نمونههای برجسته این روند، گسترش سریع جنگلهای کوچک متراکم به روش میاواکی است که میتوانند در فضاهای نسبتاً کوچک شهری، زیستبومهایی متراکم و خودپایدار ایجاد کنند. جنگلهای میاواکی، جنگلهای کوچک و بسیار متراکمی هستند که با استفاده از گونههای بومی درختان کاشته میشوند و چندین برابر سریعتر از جنگلهای معمولی رشد میکنند. این جنگلها به کاهش گرمای شهری، جذب دیاکسیدکربن، افزایش تنوع زیستی و بهبود کیفیت هوا در مناطق شهری کمک میکنند.
این طرحها در سراسر قاره آسیا، اروپا و آفریقا در حال اجرا است؛ زیرا شهرها به دنبال راهکارهای مقرونبهصرفه، برای مقابله با تغییرات اقلیمی هستند. برخلاف پروژههای سنتی فضای سبز، احیاسازی شهری، نه تنها بر زیباسازی فضاهای عمومی، بلکه بر احیای کارکردهای بومشناختی تمرکز دارد. جنگلهای کوچک، بامهای سبز، باغهای بارانی و کریدورهای متنوع زیستی، بهتدریج در برنامههای توسعه شهری ادغام میشوند. این روند نشاندهنده تغییر نگرشی گسترده است که طبیعت را نه یک امکان اختیاری، بلکه بخشی ضروری از زیرساختهای شهری میداند.
نظر شما