به گزارش خبرگزاری ایمنا، در ادامه مسیر آرسنال برای رسیدن به قهرمانی لیگ برتر انگلیس، این تیم باید در ورزشگاه امارات میزبان اورتون باشد؛ دیداری که از یک جنبه برای میکل آرتتا اهمیت ویژهای دارد. سرمربی آرسنال برای نخستینبار در شمال لندن برابر تیم سابق خود قرار میگیرد؛ تیمی که اکنون هدایت آن را مربی پیشین او یعنی دیوید مویس بر عهده دارد و با اورتون برای کسب سهمیه اروپایی تلاش میکند.
آرتتا در دوران بازیگری خود شش سال و نیم در اورتون حضور داشت؛ مدت زمانی که از حضور او در هر باشگاه دیگری بیشتر بود. پس از آن نیز پنج سال پایانی دوران فوتبالش را در آرسنال سپری کرد و در نهایت در ورزشگاه امارات از فوتبال خداحافظی کرد.
سرمربی اسپانیایی آرسنال محصول آکادمی مشهور لا ماسیا در باشگاه بارسلونا است؛ منطقه باسک اسپانیا نیز که زادگاه او محسوب میشود، مربیان برجستهای مانند ژابی آلونسو، آندونی ایرائولا و اونای امری را به فوتبال معرفی کرده است. همین موضوع باعث شده آرتتا از ابتدای زندگی فوتبالی خود در معرض ایدههای تاکتیکی متنوع قرار بگیرد.
با این حال به نظر میرسد دوره حضور او در ورزشگاه گودیسون پارک و کار زیر نظر دیوید مویس تأثیر عمیقی بر نگاه تاکتیکی آرتتا گذاشته است؛ تأثیری که اکنون در نسخه فعلی آرسنال نیز قابل مشاهده است.
اورتونِ میانه دهه ۲۰۰۰ نمونهای کلاسیک از تیمهای سختکوش لیگ برتر انگلیس به شمار میرفت؛ تیمی که بازی مقابل آن، بهویژه در خانه، بسیار دشوار بود. آنها با بودجهای محدود بیشترین بهره را از داشتههای خود میبردند و فوتبالشان بر پایه بازی مستقیم، جنگندگی و قدرت بدنی شکل گرفته بود؛ ویژگیهایی که در بسیاری از جنبهها میتواند الگویی برای آرسنال کنونی آرتتا محسوب شود.
زندگی میکل آرتتا در دوران بازیگری تقریباً هیچ شباهتی به شخصیت او در قامت یک مربی ندارد. او در سالهای جوانی بیشتر شبیه یک بازیکن جهانگرد میان باشگاههای بزرگ بود. فوتبال حرفهای خود را از بارسلونا آغاز کرد اما هرگز برای تیم اول این باشگاه به میدان نرفت. سپس بهصورت قرضی راهی پاری سن ژرمن شد و در آنجا کنار ستارههایی مانند رونالدینیو، مائوریسیو پوچتینو و جی‑جی اوکوچا بازی کرد.
پس از آن راهی رنجزرز شد؛ در دورهای که فوتبال اسکاتلند هنوز در رقابتهای اروپایی قدرت قابل توجهی داشت. آرتتا سپس به اسپانیا بازگشت و به رئال سوسیداد پیوست، باشگاهی که از دوران کودکی طرفدار آن بود.
با این حال او در باشگاه محبوبش فرصت چندانی برای بازی پیدا نکرد و در میانه فصل ۲۰۰۵-۲۰۰۴ بهصورت قرضی به اورتون پیوست؛ همان فصلی که تافیها در نهایت موفق شدند در میان چهار تیم برتر لیگ برتر انگلیس قرار بگیرند.
آرتتا هنگام ترک سنسباستین اظهار کرد: از جدایی از سوسیداد ناراحت هستم. با امید زیادی به آنجا رفتم اما واضح است که سرمربی روی من حساب نمیکند و نمیتوانم اجازه بدهم این وضعیت ادامه پیدا کند. ابتدای فصل خوب بازی نکردم اما بعد از آن هم دیگر فرصتی به من داده نشد. احساس خوبی ندارم که پول بگیرم اما فوتبال بازی نکنم و امیدوارم انتقال به اورتون این فرصت را در اختیارم بگذارد.
آنچه برای رئال سوسیداد یک از دست دادن محسوب میشد، برای اورتون یک دستاورد بزرگ بود. آرتتا خیلی زود به یکی از محبوبترین بازیکنان ورزشگاه گودیسون پارک تبدیل شد.
در سال ۲۰۲۵ نیز دیوید مویس با یادآوری آن دوران، با علاقه درباره شخصیت و شکلگیری ذهنیت فوتبالی شاگرد سابق خود صحبت کرد.
دیوید مویس گفت: میکل از نظر درک فوتبال بازیکن بسیار باهوشی بود. او دقیقاً میدانست میخواهد چگونه بازی کند. اگر به باشگاههایی که در آنها رشد کرده نگاه کنید میبینید مسیر بسیار خوبی داشته؛ دورههایی در پاریسنژرمن، بارسلونا و رئال سوسیداد. قبل از اینکه به رنجرز برود و بعد به اینجا بیاید، تجربه حضور در باشگاههای بزرگ با ساختارهای حرفهای را داشت.
وی افزود: میکل در طول دوران حرفهایاش باشگاههای زیادی را دیده بود و بسیاری از آنها باشگاههای بزرگی بودند. گاهی اوقات کمی غر میزد، اما این هم میتواند نشانه خوبی باشد. او میخواست همهچیز درست انجام شود، میخواست تیم بهتر بازی کند.
سرمربی اسکاتلندی در پایان خاطرنشان کرد: اما برای ما بازیکن بسیار خوبی بود؛ کاپیتانی عالی، فوتبالیستی فوقالعاده و در واقع یکی از بهترین خریدهایی که در آن زمان انجام دادیم.
رابطه میان میکل آرتتا و دیوید مویس تنها یک رابطه معمولی میان مربی و بازیکن نبود. در طول سالها بارها مشخص شده که این ارتباط تأثیر عمیقی بر هر دو نفر گذاشته است؛ موضوعی که تقریباً در هر مصاحبهای که آنها درباره یکدیگر انجام دادهاند دیده میشود.
آرتتا در سال ۲۰۲۱ درباره مربی سابقش گفت: او باعث شد انسان بهتری شوم و در مراحل ابتدایی دوران حرفهایام زودتر به بلوغ برسم. مویس بسیار سختگیر و چالشبرانگیز بود، اما در عین حال فوقالعاده حمایتکننده هم بود. من واقعاً شیوه مدیریت او را دوست داشتم؛ هم در برخورد با گروه و هم در تعامل با بازیکنان بهصورت فردی.
سرمربی کنونی آرسنال ادامه داد: او در باشگاه یک باور واقعی ایجاد کرده بود؛ اینکه همه باید کنار هم باشند، مراقب یکدیگر باشند و هیچکس مهمتر از تیم نباشد. وقتی کنار هم بودیم فضای بسیار خاصی در تیم شکل گرفته بود.
آرتتا همچنین اعتراف کرد که وقتی مویس در برخی باشگاهها با دورههای دشوار مواجه میشد، این موضوع برای او دردناک بوده است.
آرتتا در این باره گفت: وقتی دوران سختی را پشت سر میگذاشت واقعاً ناراحت میشدم، چون فکر میکردم در بعضی جاها با او منصفانه رفتار نشد. من کیفیتهای او را میشناسم و خوشحالم که حالا دوباره موفق شده است و کاری را انجام میدهد که واقعاً در آن عالی است.
او اضافه کرد: وقتی تیمهایش را میبینم، کاملاً مشخص است که بازتابی از شخصیت خودش هستند؛ همان چیزی که دوست دارد در فوتبال انجام دهد.
چند ماه پیش نیز از آرتتا پرسیده شد احساس واقعی او نسبت به مویس چیست. پاسخ وی کوتاه اما روشن بود: «اگر بخواهم با یک کلمه توصیف کنم، میگویم قدردانی و تحسین. او عشق به فوتبال را به من یاد داد و همچنین صداقتی را که این بازی در هر شرایطی از شما میطلبد.»
آرتتا ادامه داد: او انسان فوقالعادهای است. نحوه مدیریت باشگاه، کارکنان و بازیکنانش واقعاً مثالزدنی است. برای هر کاری که برای من و برای اورتون انجام داد بسیار قدردانش هستم. در واقع او برای کل فوتبال انگلیس یک الگو بوده است؛ چه در روزهای خوب و چه در روزهای سخت.
سرمربی آرسنال همچنین معتقد است مویس نشان داده است که شخصیت واقعی افراد دقیقاً در لحظات دشوار مشخص میشود.
آرتتا در این باره میگوید: مهم نیست شرایط چقدر سخت باشد؛ وقتی میبینید یک نفر چگونه رفتار میکند، آنوقت شخصیت واقعیاش را میشناسید. دیوید دقیقاً چنین فردی است و این موضوع بسیار قابل تحسین است.
در سال ۲۰۲۳ نیز آرتتا بار دیگر درباره اهمیت مویس در مسیر حرفهای خود صحبت کرد و تأکید کرد که مربی اسکاتلندی کسی بود که او را از منطقه امنش خارج کرد.
وی گفت: این فقط احترام نیست، بلکه تحسین است. من عاشق بازی کردن زیر نظر او بودم. وقتی مربی ما بود، من حاضرم بودم برایش از دیوار هم عبور کنم؛ همانطور که بسیاری از بازیکنان آن تیم چنین احساسی داشتند.
آرتتا ادامه داد: او مربی بسیار خوبی است؛ در مدیریت گروه و برخورد با بازیکنان فوقالعاده عمل میکند. انسانی قابل اعتماد است و مردی است که همیشه به حرفش پایبند میماند. من چیزهای زیادی از او یاد گرفتم.
سرمربی آرسنال همچنین فاش کرد که مویس در دوران بازیگریاش از او خواسته بود در پستهایی بازی کند که هرگز پیش از آن تجربه نکرده بود.
«او از من میخواست در موقعیتهایی بازی کنم که تا آن زمان هرگز در آنها بازی نکرده بودم. شیوهای که با آن مرا به چالش میکشید و در عین حال حمایت، محبت و اعتماد به من میداد، دقیقاً همان تعادلی بود که نیاز داشتم. او بهترین نسخه من را بیرون کشید و بسیار کمک بزرگی برایم بود.»
مسیرهای حرفهای دیوید مویس و میکل آرتتا بار دیگر در سال ۲۰۱۴ به هم رسید. چند ماه پس از اخراج پرسر و صدای مویس از منچستریونایتد، این مربی اسکاتلندی پیشنهاد هدایت رئال سوسیداد را دریافت کرد؛ و جالب اینکه آرتتا در آن زمان به مربی سابق خود توصیه کرده بود این پیشنهاد را بپذیرد.
آرتتا در آن زمان به رسانههای اسپانیایی گفته بود: من نظر خودم را درباره لا رئال به او گفتم. او مربیای است که دوست دارد تیم را کاملاً تحت کنترل داشته باشد و فکر میکنم با این گروه بازیکنان موفق خواهد شد. او مربی نیست که صرفاً روی نیمکت بنشیند و نظاره کند؛ بلکه بسیار تحلیل میکند و دقیقاً میداند میخواهد تیمش چگونه بازی کند.
وی همچنین تأکید کرد: او مربیای است که از بازیکنانش بسیار توقع دارد و سخت کار میکند. البته ممکن است بعضی از این ویژگیها در برخی شرایط اثر منفی هم داشته باشد، اما اگر تصمیم گرفته هدایت رئال سوسیداد را بپذیرد، حتماً به پتانسیل باشگاه برای پیشرفت اعتقاد دارد.
با این حال دوران حضور مویس در سوسیداد چندان طولانی نبود. او تنها ۳۶۴ روز در این باشگاه ماند و در نهایت مشکلاتی مانند مانع زبانی و نتایج ضعیف باعث شد نتواند روند تیم را تغییر دهد.
اما تأثیر ونگر و گواردیولا چه شد؟
زمانی که آرسن ونگر در سال ۲۰۱۸ از آرسنال جدا شد، نام آرتتا بهعنوان یکی از گزینههای جانشینی مطرح شد. او پنج سال زیر نظر ونگر بازی کرده بود و حتی بازوبند کاپیتانی توپچیها را نیز به بازو بسته بود.
پس از خداحافظی از فوتبال در سال ۲۰۱۶، آرتتا به کادر فنی پپ گواردیولا در منچسترسیتی پیوست. در آن دوران او بهعنوان دستیار سرمربی نقش مهمی در پیشرفت دو وینگر تیم یعنی رحیم استرلینگ و لروی سانه ایفا کرد؛ بازیکنانی که در فاصله سه سال از همکاری با او موفق شدند جایزه بهترین بازیکن جوان اتحادیه بازیکنان حرفهای فوتبال انگلستان را به دست آورند.
با این حال در آخرین لحظه مدیران آرسنال تصمیم گرفتند ریسک استخدام مربی کمتجربهای مثل آرتتا را نپذیرند و در عوض اونای امری را به خدمت بگیرند. وقتی امری پس از مدت کوتاهی از سمت خود کنار رفت، مدیران باشگاه سرانجام به سراغ آرتتا رفتند و هدایت تیم را به هافبک سابق خود سپردند.
در سالهای نخست حضور آرتتا روی نیمکت آرسنال، تأثیر سبک بازی ونگر و گواردیولا بهوضوح دیده میشد. تیم او با پاسهای کوتاه، مالکیت بالا و فوتبال ترکیبی بازی میکرد؛ سبکی که در فصل ۲۰۲۳-۲۰۲۲ باعث شد آرسنال به یکی از جذابترین تیمهای لیگ برتر انگلیس تبدیل شود.
آرتتا درباره ونگر گفته است: او همیشه با من است. اگر ونگر نبود من امروز اینجا نبودم. وقتی باید درباره تصمیمی فکر کنم، اغلب به آن دوران برمیگردم و از خودم میپرسم او در چنین شرایطی چه کاری انجام میداد.
او همچنین به تأثیر گواردیولا و حتی خانوادهاش اشاره کرده و گفته است تجربیات زندگی، از مربیان گرفته تا والدین و همسرش، همگی در شکل دادن به شخصیت و سبک مربیگری او نقش داشتهاند.
چرا آرسنال امروز شبیه تیمهای مویس شده است؟
با وجود اینکه آرتتا بارها گفته چهار تأثیر اصلی در مسیر مربیگری او گواردیولا، ونگر، پوچتینو و مویس بودهاند، اما آرسنال فصل ۲۰۲۶-۲۰۲۵ بیش از هر چیز یادآور تیمهای دیوید مویس است.
دلیل این موضوع تا حد زیادی به تغییر ماهیت لیگ برتر انگلیس برمیگردد. فوتبال این لیگ حالا فیزیکیتر از همیشه شده و اهمیت ضربات ایستگاهی نیز افزایش یافته است. زمانی که آرتتا در سال ۲۰۲۱ نیکولا ژوور را بهعنوان مربی ضربات ایستگاهی استخدام کرد، هدف اولیه تنها بهبود جزئیات تاکتیکی بود، اما امروز این موقعیتها به یکی از اصلیترین سلاحهای آرسنال تبدیل شدهاند.
بهجز منچسترسیتی که همچنان تلاش میکند فوتبال مالکانه خود را حفظ کند، بسیاری از تیمهای لیگ به سبکهای فیزیکیتر و مستقیمتر بازگشتهاند؛ سبکی که یادآور فوتبال ۱۵ تا ۲۰ سال پیش است. آرسنال نیز مانند اورتونِ دوران مویس تیمی پر از بازیکنان قدبلند و قدرتمند در نبردهای تنبهتن ساخته است. تفاوت اصلی اینجاست که آرتتا این کار را با تیمی پرهزینه و در سطح مدعی قهرمانی انجام داده، نه با تیمی در میانه جدول.
نتیجه هم قابل توجه بوده است. آرسنال در این فصل تنها سه شکست در تمامی رقابتها داشته و هر سه شکست نیز تنها با اختلاف یک گل رقم خوردهاند. شاید توپچیها همچون گذشته حریفان را در هم نکوبند، اما آنقدر کنترل بازیها را در دست دارند که معمولاً نتیجه نهایی تحت تأثیر قرار نمیگیرد.
البته دیوید مویس پیش از این نیز توانسته شاگرد سابقش را متوقف کند. تیم وستهم یونایتد تحت هدایت او در فصل ۲۰۲۳-۲۰۲۲ پس از عقب افتادن با دو گل، بازی را به تساوی ۲-۲ کشاند و ضربه بزرگی به شانس قهرمانی آرسنال زد.
اکنون آرتتا امیدوار است تیمی که تا حدی به تصویر مربی سابقش شباهت پیدا کرده است، بتواند این بار برابر **اورتون**ِ تحت هدایت مویس پیروز شود و بار دیگر در مسیر فتح لیگ برتر انگلیس گام بردارد.
نظر شما