به گزارش خبرگزاری ایمنا، با گذشت نزدیک به دو هفته از آغاز حملات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، ارزیابی رسانههای معتبر جهانی نشان میدهد که محاسبات اولیه کاخ سفید برای دستیابی به یک پیروزی سریع با چالشهای جدی روبهرو شده است.
در حالی که دولت آمریکا تلاش میکند روایت «تضعیف قاطع ایران» را برجسته کند، گزارشها و تحلیلهای منتشرشده در رسانههای بینالمللی از واقعیتی متفاوت حکایت دارند: جنگ نه تنها اهداف اعلامی واشنگتن را محقق نکرده، بلکه آمریکا را در موقعیتی پیچیده و پرهزینه قرار داده است.
شکست محاسبه نخست: تغییر معادله قدرت در ایران رخ نداد
یکی از اهداف اعلامی یا ضمنی عملیات نظامی آمریکا با حمله به ایران و به شهادت رساندن رهبر معظم انقلاب اسلامی، تغییر معادلات قدرت در ایران بود، اما ارزیابیهای منتشرشده در رسانههای آمریکایی نشان میدهد که چنین هدفی تحقق نیافته است و مردم ایران امروز متحدتر از همیشه با حکومت در خیابانها حضور دارند.
خبرگزاری رویترز در گزارشی به نقل از منابع اطلاعاتی آمریکا اعلام کرد که ساختار قدرت در ایران همچنان پایدار است و نشانهای از فروپاشی سیاسی یا امنیتی دیده نمیشود. این گزارش تأکید میکند که برخلاف برخی پیشبینیها در واشنگتن، حملات نظامی نتوانسته انسجام سیاسی و امنیتی ایران را از بین ببرد.
به نوشته رویترز، حتی برخی مقامات آمریکایی نیز اذعان کردهاند که دولت ترامپ در تعریف اهداف جنگ دچار ابهام بوده و در مقاطع مختلف از «تغییر رژیم» تا «مهار توان نظامی ایران» مواضع متفاوتی اتخاذ کرده است.
این وضعیت باعث شده تحلیلگران غربی از شکست اولین فرض استراتژیک جنگ سخن بگویند.
شکاف در جبهه متحدان آمریکا
یکی دیگر از نشانههای دشواری موقعیت واشنگتن، واکنش متحدان منطقهای آن است، خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داده که چند کشور عربی حوزه خلیج فارس از نحوه آغاز عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل ناراضی بودهاند و معتقدند این اقدام بدون هماهنگی لازم انجام شده است.
به نوشته این رسانه، برخی دولتهای منطقه نگراناند که درگیری میان ایران و آمریکا به جنگی فراگیر تبدیل شود و امنیت و اقتصاد آنها را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
این نگرانیها زمانی جدیتر شد که حملات متقابل ایران و متحدانش دامنه درگیری را به بخشهای مختلف منطقه کشاند.
انتقاد اروپا از رویکرد یکجانبه واشنگتن
در اروپا نیز نشانههای فزایندهای از انتقاد نسبت به اقدام نظامی آمریکا دیده میشود.
به گزارش رویترز، برخی رهبران اروپایی هشدار دادهاند که این جنگ میتواند به تشدید بیثباتی در خاورمیانه و افزایش خطرات امنیتی برای اقتصاد جهانی منجر شود.
این انتقادها نشان میدهد که برخلاف برخی مداخلات نظامی گذشته آمریکا، این بار اجماع گسترده غربی برای حمایت از واشنگتن شکل نگرفته است؛ موضوعی که توان دیپلماتیک آمریکا برای مدیریت بحران را محدودتر میکند.
گسترش جنگ و افزایش ریسک منطقهای
تحولات میدانی نیز نشان میدهد که جنگ از چارچوب اولیه خود فراتر رفته است، گزارشهای رسانههای بینالمللی حاکی از آن است که حملات موشکی و پهپادی و درگیریهای متقابل باعث شده دامنه جنگ به نقاط مختلف منطقه کشیده شود.
برخی تحلیلگران معتقدند همین روند، بزرگترین نگرانی راهبردی واشنگتن است؛ زیرا جنگی که قرار بود محدود و کوتاه باشد، اکنون به بحرانی منطقهای تبدیل شده است.
فشار افکار عمومی در داخل آمریکا
در داخل آمریکا نیز فضای سیاسی به تدریج پیچیدهتر میشود.
نظرسنجیهای منتشرشده در رسانههای آمریکایی نشان میدهد که حمایت افکار عمومی از ورود به یک جنگ جدید در خاورمیانه محدود است و بسیاری از شهروندان نسبت به پیامدهای اقتصادی و انسانی آن نگران هستند.
افزایش هزینههای نظامی و احتمال تلفات بیشتر نیز میتواند فشار سیاسی بر دولت آمریکا را در هفتههای آینده افزایش دهد.
بحران انرژی؛ پیامد جهانی جنگ
یکی از مهمترین تبعات این درگیری، تأثیر آن بر بازار جهانی انرژی است.
اختلال در مسیرهای انتقال نفت در خلیج فارس و افزایش تنشها در منطقه باعث شده قیمت انرژی با نوسانات جدی روبهرو شود و نگرانیها درباره یک شوک اقتصادی جهانی افزایش یابد.
برای بسیاری از اقتصادهای جهان، ادامه این جنگ میتواند به افزایش تورم و بیثباتی اقتصادی منجر شود.
معمای استراتژیک ترامپ
در چنین شرایطی، دولت ترامپ با یک انتخاب دشوار روبهروست:
- تشدید جنگ که میتواند منطقه را به یک درگیری گستردهتر بکشاند
- عقبنشینی یا محدود کردن عملیات که به معنای پذیرش شکست در اهداف اعلامی خواهد بود
به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران در رسانههای غربی از موقعیت کنونی آمریکا با عنوان «بنبست راهبردی» یاد میکنند.
تحولات روزهای اخیر نشان میدهد که جنگ علیه ایران برخلاف پیشبینی برخی تصمیمگیران در واشنگتن، به یک عملیات سریع و کمهزینه تبدیل نشده است.
- ساختار سیاسی ایران همچنان پابرجاست
- اجماع بینالمللی قاطعی برای حمایت از آمریکا شکل نگرفته
- متحدان منطقهای با احتیاط و نگرانی به جنگ نگاه میکنند
- دامنه درگیری در حال گسترش است
- فشارهای داخلی و اقتصادی بر واشنگتن افزایش یافته است
در چنین شرایطی، بسیاری از تحلیلگران معتقدند که تصمیم دولت ترامپ برای ورود به این جنگ و هدف قرار دادن رأس قدرت در ایران، یکی از پرریسکترین قمارهای سیاست خارجی آمریکا در سالهای اخیر بوده است؛ قماری که هرچه زمان میگذرد، نشانههای بنبست در آن آشکارتر میشود.
نظر شما