دستاوردهای جمهوری اسلامی ایران در حوزه زنان و خانواده از دریچه قانون

پس از پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷، تحولی بنیادین در جایگاه و نقش زنان و نهاد خانواده در کشور رخ داد و جمهوری اسلامی ایران با تکیه بر آموزه‌های دینی و هویت فرهنگی جامعه، رویکردی جدید و نوین را در قبال زنان و خانواده به‌عنوان هسته مرکزی جامعه پایه‌ریزی کرد.

به گزارش خبرگزاری ایمنا، پس از پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷، تحولی بنیادین در جایگاه و نقش زنان و نهاد خانواده در کشور رخ داد. جمهوری اسلامی با تکیه بر آموزه‌های دینی و هویت فرهنگی جامعه، رویکردی جدید و نوین را در قبال زنان و خانواده به‌عنوان هسته مرکزی جامعه پایه‌ریزی کرد که در تقابل با الگوهای وارداتی غربی و شرقی قرار داشت. این رویکرد، زن را نه به‌عنوان کالا یا موجودی در حاشیه، بلکه به‌مثابه محور اصیل خانواده و یکی از ارکان اصلی پیشرفت جامعه معرفی کرد.

در طول بیش از چهار دهه، این نگاه به تدوین سیاست‌ها و برنامه‌هایی در حوزه‌های قانونی، آموزشی، بهداشتی، اجتماعی و فرهنگی منجر شده است و گزارش حاضر با نگاهی به مهم‌ترین دستاوردهای جمهوری اسلامی ایران در حوزه زنان و خانواده تا سال ۱۴۰۱، تلاش دارد تصویری مستند از این مسیر ارائه دهد؛ از مهم‌ترین محورهای قابل بررسی می‌توان به رشد بی‌سابقه سطح سواد و حضور فعال زنان در آموزش عالی، تصویب قوانین حمایتی از خانواده، ارتقای شاخص‌های سلامت و بهداشت مادران و کودکان، و توسعه مشارکت اجتماعی و اقتصادی بانوان اشاره کرد.

این دستاوردها در حالی حاصل شده که همواره بر حفظ کرامت، شخصیت و منزلت زن مسلمان ایرانی در چارچوب ارزش‌های اسلامی تأکید شده است.

حوزه تقنینی و مقررات

  • تصویب مواد مشخص در قانون اساسی به منظور حفظ حقوق زنان و جلوگیری از تبعیض علیه آنها، از جمله بند ۱۴ اصل سوم قانون اساسی که بر تأمین حقوق همه جانبه افراد اعم از زن و مرد و ایجاد امنیت قضائی عادلانه برای همه و تساوی عمومی در برابر قانون تأکید نموده است. همچنین اصل ۲۰ و ۲۱ که به ترتیب به برابری همه در برابر قانون و نیزوظیفه دولت به تضمین حقوق زنان در تمام جهات تأکید دارد.
  • تصویب قانون کاهش ساعات کار بانوان شاغل دارای شرایط خاص
  • تصویب بند ت ماده ۸۰ برنامه پنج ساله ششم توسعه با موضوع تکلیف دولت مبنی تهیه و تأیید طرح جامع توانمندسازی زنان سرپرست خانوار و ارائه آن به مجلس شورای اسلامی
  • تصویب ماده ۱۰۱ برنامه پنج ساله ششم توسعه با موضوع تکالیف دستگاه‌های اجرایی درخصوص مشارکت زنان در تصمیم سازی و مدیریت به عنوان یکی از شاخص های عدالت جنسیتی
  • تصویب قانون برابری دیه زن و مرد در موارد قتل و جراحات بدنی
  • تصویب قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت در تاریخ ۲۴/۰۷/۱۴۰۰ و اتخاذ تدابیر حمایتی از مادران، زنان باردار و شیرده
  • ایجـاد و اسـتقرار سـامانه ملـی رصـد و پایـش امـور زنـان و خانـواده بـه منظـور رصـد و پایـش شـاخص های عدالـت جنسـیتی، برنامه‌هـا و سـاختار و تشـکیلات زنـان و خانـواده در دسـتگاه‌های اجرایـی کـه در چارچـوب ایـن سـامانه ملـی، گـزارش عملکـرد هـر دسـتگاه در جهـت ارتقـاء وضعیـت زنـان و خانـواده بـرای مراجـع نظارتـی و مسـئولان قابـل رصـد می‌باشـد.

حوزه اجرایی و توانمندسازی زنان

  • اجرای سیاست‌های اقتصادی و اجتماعی برای توانمندسازی اقتصادی زنان به ویژه در دوران کرونا، از جمله تخصیص بیمه بیکاری برای زنان و مردانی که به دلیل همه گیری کرونا شغل خود را از دست داده‌اند و افزایش دوبرابری وام کرونایی ویژه زنان سرپرست خانوار، اختصاص مبلغ ۱۰۰ میلیون تومان وام اشتغال برای مددجویان سازمان بهزیستی از محل بند «ب» تبصره ۱۶ به صورت قرض الحسنه برای ایجاد اشتغال پایدار
  • ایجاد ۲۴۰۳ شغل توسط زنان کارآفرین
  • فعالیت ۷۳۵ زن به عنوان مدیرعامل شرکت‌های دانش بنیان
  • تاسیس ۲۵۰ شرکت دانش بنیان توسط زنان
  • تسهیل فرآیند اعطای مجوز به سمن‌های مرتبط با زنان
  • تأسیس مراکز دائمی‌برای تأمین و فروش محصولات تولیدشده توسط زنان
  • کاهش نرخ بیکاری زنان ۱۵ساله و بیشتر
  • ایجاد ستاد توانمندسازی زنان سرپرست خانوار در شهرداری‌های سراسر کشور
  • توانمندسازی و خودکفایی ۱۱۸۷۱۰۸ نفر از زنان و دختران سرپرست خانوار
  • راه‌اندازی مرکز رشد و شتابدهی کسب و کار زنان، توسعه کارآفرینی و اشتغال زنان، حمایت از اشتغالزایی در حوزه تعاونی‌های روستایی زنان
  • پرداخت حدود ۶۰۰۰ میلیارد ریال تسهیالت بانکی به مشاغل خانگی در سال ۱۳۹۹
  • افزایش نرخ مشارکت زنان فعال در عرصه‌ی فناوری‌ اطلاعات

حمایت از زنان در عرصه بهداشت و درمان

  • انجام ۹۵درصد زایمان‌ها در کشور توسط متخصصین زنان و زایمان

  • اجرای شبکه‌ی پوشش همگانی سلامت برای ۱۰۰درصد شهرنشینان و ۹۹درصد روستائیان و عشای
  • کسب رتبه دهم در جهان از نظر کمترین میزان مرگ از سرطان دهانه رحم
  • کاهش نرخ مر گ‌ومیر نوزادان و کودکان زیر ۵ سال
  • افزایش امید به زندگی در زنان از ۵۶.۲ سال در ۱۹۷۶ به ۷۹.۴ سال در ۲۰۱۸
  • افزایش پوشش زایمان ایمن به بیش از ۹۸ درصد تا ۲۰۱۶
  • تأسیس بانک بافت تخمدان انسانی در کشور در ۲۰۱۷
  • انجام نخستین پیوند بافت تخمدان انسانی در زنان مبتلا به سرطان در کشور در ۲۰۱۹

حمایت از زنان در عرصه ورزش

  • افتتاح کانال رادیویی ورزش بانوان به عنوان تحولی جدید در عرصه ورزش بانوان و رسانه ملی در تیر ۱۴۰۱
  • افزایش فدراسیون‌های ورزش بانوان از یک فدراسیون در ۱۹۷۹ به ۴۹ فدراسیون در ۲۰۱۸
  • وجود ۲۷۳ رشته ورزشی فعال برای بانوان در سطح کشور
  • راه اندازی ۵۲۰۰ ایستگاه ورزش به منظور ارتقای سلامتی و نشاط
  • فعالیت ۴۱۱ مرکز ورزشی اختصاصی برای افراد دارای معلولیت
  • افزایش مربیان زن از ۳۲ مربی در ۱۹۷۸ به ۱۲۱۰۰۰ تا ۱۴۰۰
  • حضور داوران ملی و بین المللی زن در عرصه‌های مختلف ورزشـی نسـبت به چهل سـال گذشـته
  • حضور زنان در ۹۷ کرسی بین‌المللی در فدراسیون‌های ورزشی جهان

حمایت از زنان در عرصه فرهنگی و آموزش

  • حــدود ۸۰ درصــد از فعالیت‌هــای ســوادآموزی بــه دختــران و زنــان بخصـوص در مناطـق روسـتایی اختصـاص یافتـه اسـت.
  • افزایش تعداد زنان مؤلف از ۱۱ زن در سال۱۹۷۸ به ۲۳۵۴۳ نفر تا ۱۴۰۰ رسیده است.
  • افزایش زنان برنده جشنواره فیلم فجر از ۵ زن در سال ۲۰۰۱ به ۱۷زن در ۲۰۲۰
  • فعالیت ۹۰۳ زن فیلم ساز در عرصه‌ی سینما و فعالیت ۲۰۰۰زن متخصص در پشت صحنه‌ی سینما

  • دریافت ۱۱۴جایزه‌ی ملی و ۱۲۸ جایزه‌ی بین المللی جشنواره‌ها ی مطرح توسط فیلمسازان زن

  • رشد درصد نام‌نویسی دانش‌آموزان دختر در مقطع دبستان و دبیرستان

  • محو کامل شکاف جنسیتی در امر آموزش در کشور در دوسطح ابتدائی و متوسطه

  • زنان ۵۶ درصد از دانشجویان دانشگاه‌های دولتی کشور

زنان و محیط‌زیست

  • تصدی ۴ دوره ریاست «سازمان محیط زیست» توسط زنان
  • تخصیص یک چهارم از پست‌های مدیریت کلان محیط زیست کشور به زنان
  • زنان ۴۰درصد از معاونین سازمان محیط زیست

شایان ذکر است موفقیت جمهوری اسلامی ایران در انتخابات کمیسیون مقام زن (اوریل ۲۰۲۱) و عضویت کشورمان در این کمیسیون برای دوره ۲۰۲۶-۲۰۲۲ یک دستاورد ارزشمند و فرصت بسیار مهم برای صیانت از وجهه و ارتقای جایگاه کشور در عرصه حقوق زنان می‌باشد.

این موارد که توسط وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران منتشر شده است، تنها بخش کوچکی از رشد چندساله و افزایش مشارکت و نقش‌آفرینی زنان در عرصه‌های مختلف کشور است که تا به امروز و این لحظه نیز ادامه داشته و افزایش خواهد داشت. به حتم مطالعه و مرور این دستاوردها و افتخارات یادآور این نکته است که جمهوری اسلامی ایران در طی بیش از ۴۵ سال فعالیت و تلاش، در عرصه‌های متعدد بر قله‌های جهان درخشیده است و این امر جز با همت و پشتکار مردان و زنان، جوانان، نوجوانان و دانش‌آموزان ضمن الطاف و فضل الهی تحقق نیافته است.

کد خبر 944470

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.