به گزارش خبرگزاری ایمنا، انقلاب اسلامی ایران نقطه عطفی در تاریخ ملت ایران و آغازگر فصل جدیدی از خودباوری، استقلال و پیشرفت برای جامعه ایرانی بود. تجربه چهار دهه تلاش و مقاومت، گواهی بر توانمندی ملت ایران در عبور از سختیها و حفظ ارزشهای دینی، ملی و انقلابی است، اما تحولات سریع جهانی و پیچیدگیهای عرصههای اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی، ضرورت ترسیم مسیر روشن برای آینده را بیش از پیش برجسته ساخته است. در این میان، مقام معظم رهبری با صدور بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی، افق روشنی برای حرکت انقلابی ملت ایران ارائه کرده و نقش و جایگاه جوانان را به عنوان موتور اصلی و هسته مرکزی این حرکت تأکید کردهاند.
بیانیه گام دوم انقلاب، نهتنها یک سند راهبردی، بلکه چراغ هدایتگری است که با تحلیل دستاوردهای چهل ساله گذشته و تبیین اهداف بلندمدت، مسیر پیشرفت و تعالی کشور را در حوزههای مختلف مشخص میسازد. یکی از نکات برجسته این بیانیه، تأکید بر توانمندیها، شور، ابتکار و خلاقیت جوانان به عنوان سرمایه اصلی انقلاب است. جوانان، با بهرهگیری از دانش، خلاقیت و روحیه جهادی قادر هستند نقش مؤثر و سازندهای در تحقق اهداف کلان انقلاب ایفا کنند و گام دوم را با قوت و انگیزه بیشتر پیش ببرند.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی و شکلگیری نظام اسلامی بود که جوانان فرصت یافتند در پیشبرد مسائل کلان و خرد کشور مشارکت فعال داشته باشند و سند آن، فعالیتهای گسترده و تاریخساز خیل جوانان در زمان پیروزی انقلاب اسلامی ایران و هشت سال دفاع مقدس است که به خوبی بیانگر مسئولیتپذیری، روحیه انقلابی، شناخت دقیق تهدیدها و فرصتها و تلاش مستمر برای ارتقای علمی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی جوانان است و این مسئولیتها علاوه بر اینکه فرصتی برای بروز استعدادها و توانمندیهای فردی است، نقشی حیاتی در شکلدهی به آینده کشور و تثبیت ارزشهای انقلاب اسلامی دارد و به عبارت دیگر، جوانان امروز، سرمایه اصلی تحقق بیانیه گام دوم هستند و نقش آنها در پیشبرد اهداف نظام جمهوری اسلامی ایران، بیبدیل و تعیینکننده خواهد بود.
مقام معظم رهبری در بیانیه گام دوم انقلاب، جوانان را به عنوان هسته اصلی این حرکت معرفی کردهاند، چرا که جوانان با انرژی، خلاقیت و غیرت خود میتوانند موتور محرکه پیشرفت کشور باشند و باید با شناخت دقیق این بیانیه و اهداف آن، نقش خود را در تحقق این سند راهبردی ایفا کنند. آگاهیبخشی، مطالبهگری و مشارکت فعال از جمله وظایف جوانان در این مسیر است. همچنان این کشور به جوانها نیاز دارد و بیش از گذشته بسترهایی در راستای افزایش مشارکت و نقشآفرینی آنها فراهم کرده است و ازاینرو است که میبینیم در جای جای این کشور، جوانهایی در عرصههای مختلف فعالیت میکنند و هرکدام در زمینه تخصص خود افتخارآفرینی داشتهاند و همچنان جوانان باید بیش از پیش با ایجاد شبکههای علمی، فرهنگی و اجتماعی زمینههای همافزایی و همکاری را فراهم کنند، ارتباط بیشتر میان حوزه و دانشگاه، استفاده از ظرفیتهای فناوری و تقویت روحیه جهادی از جمله اقداماتی است که میتواند حرکت کشور را در گام دوم شتاب ببخشد.
کارآمد بودن سپردن کارهای پیچیده و مسیرهای دشوار به جوانان؛ سرمایهای گرانسنگ برای انقلاب اسلامی
محمدجواد اخوان، نویسنده، دکتری علوم سیاسی و فعال رسانه با اشاره به نقش، جایگاه و رسالت انقلابی جوانان در بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی در یادداشتی نوشته است: «تأکید مداوم رهبر معظم انقلاب اسلامی در این بیانیه بر نقش، جایگاه و رسالت انقلابی «جوانان مؤمن، دانا و کاردان» بهخصوص در جهت عبور از چالشهای پیرامون انقلاب و نظام، امر روشنی است که با مروری گذرا بر مفاد آن آشکار میشود، اما جوانان چگونه میتوانند گام دوم انقلاب اسلامی را در ۴۰ سال پیشرو طی کنند؟
انقلاب اسلامی تجارب گرانسنگی را در کوران بحرانها به دست آورد و از دل چالشها، فرصتهایی برای ملت ایران خلق شد که بهرهگیری از این تجربهها، یکی از سرمایههای بیمانند امروز ماست؛ از جمله این تجارب، موفقیتآمیز و کارآمد بودن سپردن کارهای پیچیده و مسیرهای دشوار به جوانان مؤمن و انقلابی است. موفقیتهای چشمگیر انقلاب در حراست از تمامیت ارضی و امنیت ملی در دهه نخست انقلاب، سازندگی کشوری که سالهای سال تحت آوار ویرانههای استعمار و نفوذ بیگانه بود و در نهایت جهشهای خیرهکننده علمی در دهههای سوم و چهارم انقلاب، همه و همه آوردههای دادن فرصت کافی و اعتماد به جوانان انقلابی مؤمن برای نظام بود.
بههیچعنوان نمیتوان و نباید تجربهها را نادیده گرفت و مقصود نگارنده این نیست که از ظرفیت مدیران مجرب و توانمند متعهد به نظام و انقلاب بهرهگیری نکرد، اما نیاز به اثبات ندارد که مدیریت اجرایی، مستلزم نشاط و پویاییای است که در نسلهای گذشته تقریباً پایان پذیرفته است. با اندکی تدبیر صحیح میتوان در سمتهای مشاورهای و برخی حوزههای تصمیمگیری کلان از ظرفیت مدیران مجرب و متعهد بهره جست و ظرفیت مدیریت اجرایی را برای مدیران جوان خالی کرد.
جوانان در همه عرصهها با خلق معجزه ملّت ایران را از تنگناها عبور دادند / کشور به عزم جمعی جوانان تلاشگر نیاز دارد
اینک نیازمند یک تحوّل مدیریتی در کشور هستیم؛ تحوّل بهمعنای بهرهگیری از تجربیات موفق گذشته در واگذاری امور به جوانان که در همه عرصهها با خلق معجزه ملّت ایران را از تنگناها عبور دادند؛ سپردن امر به جوانان توصیهای است که باید در تمام دهه پنجم انقلاباسلامی به آن توجه شود.
البته ناگفته پیداست که نقشآفرینی جوانان در این برهه حساس تنها محدود به حضور در پستهای مدیریتی و جایگزینی در مشاغل حکومتی نیست؛ اکنون کشور به عزم جمعی جوانان تلاشگر در عرصههای گوناگون فکری، فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی نیاز دارد تا با نگاه مؤمنانه و انقلابی و با رویکرد اندیشه ورزانه و دانشبنیان، در خصوص چارچوبهای عبور کشور از چالشهای کنونی چارهاندیشی کرده و هریک به سهم خود باری از دوش مردم بزرگوار ایران بردارند.
در طلیعه دهه پنجم انقلاب اسلامی، چند سالی بیشتر تا آغاز قرن پانزدهم هجری شمسی باقی نمانده و انقلاب در دومین گام خود و در سالهای آغازین قرن آینده از مرحله «ثباتآفرینی» به مرحله «تمدنسازی» وارد خواهد شد؛ مرحلهای که پیشنیاز آن ایجاد آمادگی کامل در ساختارهای موجود و جامعه است و جوانان مؤمن و انقلابی باید در اندک فرصت باقیمانده تا قرن آینده، کشور را برای یک خیزش بزرگ تمدنی آماده سازند، انشاءالله.»
جوانان، هسته اصلی و محور حرکت در گام دوم انقلاب اسلامی
حجتالاسلام وحید کرباسی، استاد حوزه و دانشگاه و کارشناس سیاسی دفتر ملی پاسخگویی دفتر تبلیغات اسلامی با اشاره به اهمیت بررسی وظیفه جوانان در گام دوم انقلاب به خبرنگار ایمنا میگوید: بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی در سال ۱۳۹۷ توسط مقام معظم رهبری خطاب به ملت ایران صادر شد، هرچند مخاطب اصلی این بیانیه تمام مردم ایران هستند، اما جوانان به عنوان هسته اصلی و محور حرکت مورد تأکید ویژه قرار گرفتهاند و مقام معظم رهبری در این بیانیه بارها جوانان را مخاطب اصلی خود دانستهاند و نقش محوری آنها را در پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی برجسته کردهاند.
وی با بیان اینکه این بیانیه در واقع یک سند راهبردی و نقشه راه برای پیشرفت کشور در چهل سال دوم انقلاب است که ضمن آسیبشناسی گذشته، به بررسی نقطه آغازین انقلاب در سال ۱۳۵۷ و چگونگی تداوم این مسیر در آینده میپردازد، میافزاید: در راستای تحقق بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی، جوانان، مردم و مسئولان باید چند اقدام اساسی انجام دهند و نخستین گام، فهم دقیق و شناخت عمیق این بیانیه است، زیرا این سند به دلیل دارا بودن نکات ظریف، ریزبینیها و اهمیت بالای آن ضرورت دارد که نه تنها در رسانهها و توسط فعالان این عرصه تبیین شود، بلکه به عنوان یک واحد درسی در دانشگاهها، حوزههای علمیه و حتی کتابهای درسی دبیرستانها گنجانده شود.
دبیر تشکل نخبگانی حوزه علمیه با اشاره به اینکه مطالبهگری جوانان و نوجوانان از دیگر اقدامات مهم و ارزشمند است، ادامه میدهد: جوانان باید پیشگام باشند و نهتنها منتظر فراهم شدن میدان توسط مسئولان نباشند، بلکه با اقدام و حرکت، زمینههای نقشآفرینی خود را فراهم کنند؛ تجربه جنگ دفاع مقدس نیز نشان داد که بسیاری از فرماندهان، جوانانی بودند که با نشان دادن استعدادها و توانمندیهای خود به مراتب بالای مسئولیت رسیدند، بنابراین جوانان و نوجوانان باید با مطالبهگری نقش خود را در تحقق این بیانیه پررنگتر کنند و برای تغییر ساختارهای ناکارآمد که حرکت کشور را کند کردهاند، تلاش کنند.
حجتالاسلام کرباسی عنوان میکند: شبکهسازی و همافزایی میان جوانان نیز از دیگر اقدامات ضروری است و ایجاد ارتباط و همکاری بین دو نهاد مهم علم، یعنی حوزه و دانشگاه، به عنوان موتورهای اصلی پیشرفت، بسیار حیاتی است، بر این اساس جوانان باید با استفاده از ظرفیتهای موجود در کشور، شبکههای مؤثری ایجاد و از این طریق به تحقق اهداف این بیانیه کمک کنند.
ایران در نگاه دشمنانش، قدرتی تأثیرگذار در عرصه بینالملل است / ایران و اسلام، پرچمدار علم و تکنولوژی در جهان
وی اضافه میکند: شناخت و تحلیل نقشههای دشمن و آگاهی از توطئههایی که برای تضعیف کشور طراحی شده است نیز از دیگر وظایف مهم جوانان است، چرا که اگر جوانان غیرتمند ایران، نقشه دشمن را درک کنند و بدانند که تحریمها، ترورها و دیگر اقدامات دشمن همگی در راستای متوقف کردن حرکت رو به جلو کشور است، با غیرت و تلاش بیشتری در مقابل این توطئهها ایستادگی خواهند کرد.
این استاد حوزه و دانشگاه با تاکید بر اینکه مهمترین نکتهای که جوانان باید به آن توجه کنند، درک کارآمدی نظام جمهوری اسلامی و پیشرفتهای حاصل شده در طول این چهار دهه است، خاطرنشان میکند: اگر جوانان بدانند که انقلاب اسلامی از نقطه صفر در سال ۱۳۵۷ شروع کرده است و امروز به جایگاهی رسیده که حتی دشمنان نیز آن را به عنوان یک قدرت تأثیرگذار در عرصه بینالملل میشناسند، به حتم با انگیزه بیشتری پای کار خواهند آمد.
حجتالاسلام کرباسی میافزاید: پیشرفتهای علمی، فناوری و صنعتی ایران در زمینههایی همچون سلولهای بنیادی، نانو، داروهای نوترکیب و هوا فضا علیرغم تحریمهای بیسابقه و جنگ تحمیلی نشاندهنده کارآمدی این نظام است، اما بعضی از رسانههای دشمن در فضای مجازی تلاش کردهاند تا این احساس کارآمدی را در ذهن جوانان تضعیف کنند؛ اگر جوانان به این آگاهی برسند که جمهوری اسلامی تاکنون کارآمد بوده و توانسته است در مقابل تمام توطئهها و فشارها مقاومت کند، برای ادامه این مسیر و پیشرفت بیشتر، احساس مسئولیت بیشتری خواهند کرد.
وی تاکید میکند: جوانان باید با مطالعه تاریخ تمدن اسلامی و ایرانی، به این درک برسند که ایران و اسلام در گذشته پرچمدار علم و تکنولوژی در جهان بودهاند و امروز نیز با وجود تمام مشکلات توانستهاند جایگاه خود را در عرصه جهانی تثبیت کنند؛ این آگاهی، انگیزه لازم برای حرکت رو به جلو و تحقق اهداف بیانیه گام دوم انقلاب را در جوانان ایجاد خواهد کرد.
جوانان، امید آینده کشور و محور حرکت عمومی هستند
حجتالاسلام محمدباقر مشکاتی، مشاور علمی معاونت فرهنگی آستان مقدس فاطمی و کارشناس و پژوهشگر حوزه دین نیز در یادداشتی به راهبرد کلان و حیاتی در گام دوم انقلاب پرداخت و نقش محوری مردم و جوانان را در حرکت عمومی گام دوم انقلاب تبیین کرد که در بخشی از آن آمده است: «رهبر انقلاب بارها تأکید کردهاند که آرمانهای انقلاب اسلامی، آرمانهایی بلند و درازمدت هستند که تنها با تلاش مسئولان و دولتمردان به نتیجه نمیرسد. تحقق عدالت، پیشرفت علمی، استقلال اقتصادی، و صدور فرهنگی و نفوذ راهبردی در سطح جهان، نیازمند یک جنبش عظیم مردمی است.
در گفتمان «حرکت عمومی»، مردم و بهویژه جوانان، نه تنها مخاطب، بلکه بازیگران اصلی و موتور محرکه هستند. از منظر رهبر حکیم انقلاب «جوانان، محور این حرکتاند». این تأکید از چند منظر حائز اهمیت است، چراکه جوانان دارای انرژی، نشاط، ابتکار و انگیزه بالایی هستند که برای شروع و ادامه یک حرکت عظیم ضروری است. جوانان، امید آینده کشور هستند و باید با آگاهی و بصیرت، مسئولیت ساختن فردای بهتر را بر عهده بگیرند. در طول تاریخ انقلاب، هرگاه ملت و جوان انقلابی به میدان آمده است، از موانع عبور کرده و پیروزی حاصل شده است. این تجربه در دوران دفاع مقدس، سازندگی و ایستادگی در برابر تحریمها، اثبات شده است.
بنابراین، امکان تحقق آرمانها، خروج از رکود و روزمرگی، خنثیسازی توطئهها و کاهش فاصله با وضع مطلوب، همگی مستلزم ایجاد و تقویت این جنبش عمومی از درون مردم انقلابی است. هر جامعهای که از حرکت باز ایستد، دچار رکود و عقبماندگی میشود.
حرکت عمومی بهمثابه یک نیروی محرکه، جامعه را از سکون و روزمرگی خارج کرده و به سمت پویایی و نوآوری سوق میدهد. دشمنان انقلاب همواره به دنبال ایجاد یأس، ناامیدی و انفعال در جامعه بودهاند؛ حرکت عمومی با ایجاد شور و امید، نقشههای دشمن را خنثی کرده و عزم ملی را برای غلبه بر مشکلات تقویت میکند. این حرکت، تلاشی هوشمندانه و هدفمند برای کاهش فاصله میان وضع موجود و وضع مطلوب است، وضع مطلوبی که در بیانیه گام دوم و در بیانیه «حوزه پیشرو و سرآمد» بهخوبی ترسیم شده است.»
تلاش و مشارکت جوانان و نوجوانان، لازمه تحقق چشمانداز آینده کشور و منطقه
بر این اساس، باید توجه داشت که از ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی، جوانان نقش موثر و شگرفی در پیشبرد اهداف و تحقق آرمانهای ملی و اسلامی داشتهاند و تاریخ معاصر به ما نشان میدهد نقش جوانانی را که در سمتها و مسئولیتهای مختلف و والایی در میدان خدمت و تلاش وارد شدند و از هیچ تلاشی دریغ نکردند تا جمهوری اسلامی ایران به این جایگاه فعلی و والای خود دست پیدا کند و به حتم برای تحقق چشماندازی که برای این کشور و منطقه ترسیم شده است، مثل گذشته تلاش و مشارکت جوانان و نوجوانان را طلب میکند.
جوانان باید با شناخت نقشههای دشمن برای تضعیف کشور، هوشیارانه در مقابل این توطئهها ایستادگی کنند. تحریمها، جنگ نرم و تبلیغات منفی، همه در راستای متوقف کردن پیشرفت ایران است و نوجوانان و جوانان با غیرت، آگاهی و هوشمندی میتوانند این توطئهها را خنثی کنند.
جوانان باید به این باور برسند که جمهوری اسلامی با وجود فشارها و سختیهای مختلف به پیشرفتهای چشمگیری دست پیدا کرده است؛ این درک، انگیزه لازم برای ادامه مسیر و تحقق اهداف گام دوم را در آنها ایجاد خواهد کرد. امید است جوانان و نوجوانان با ایمان، تلاش و پشتکار قوی بتوانند آیندهای درخشانتر از همیشه برای ایران اسلامی رقم بزنند.
