پیوست فرهنگی؛ نقطه عطف مدیریت شهری اصفهان در مسیر نهادینه‌سازی فرهنگ

نگاه فرهنگی در بسته پرواز اصفهان بر تقویت هویت محله‌ای و مشارکت اجتماعی شهروندان استوار شده است؛ معاون فرهنگی شهردار و رئیس سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اصفهان در گفت‌وگوی تفصیلی با خبرنگار ایمنا به تشریح رویکردهای فرهنگی این بسته تحول‌آفرین پرداخته است.

به گزارش خبرگزاری ایمنا، بسته پرواز اصفهان در حوزه فرهنگ تلاشی هدفمند برای پیوند توسعه شهری با زیست فرهنگی شهروندان به شمار می‌رود؛ رویکردی که می‌کوشد فرهنگ را از یک فعالیت جانبی به محور اصلی کیفیت زندگی شهری تبدیل کند و با توزیع متوازن برنامه‌ها در مناطق مختلف زمینه مشارکت فعال شهروندان و تقویت سرمایه اجتماعی را فراهم آورد.

در این رویکرد فرهنگی تمرکز اصلی بر محله به عنوان کوچک‌ترین واحد اجتماعی شهر قرار گرفته است و برنامه‌ها به گونه‌ای طراحی شده‌اند که متناسب با ویژگی‌ها و نیازهای فرهنگی هر منطقه باشند و بتوانند ظرفیت‌های بومی را فعال کنند، این نگاه سبب می‌شود شهروندان نه به‌عنوان مخاطب صرف بلکه به عنوان کنشگر فرهنگی در فرآیند اجرا حضور داشته باشند.

بسته فرهنگی پرواز اصفهان تلاش کرده است، عدالت فرهنگی را از شعار به عمل تبدیل کند؛ به این معنا که همه مناطق پانزده‌گانه و محدوده ناژوان سهمی مشخص از رویدادها و زیرساخت‌های فرهنگی داشته باشند و این توزیع عادلانه موجب شده است دسترسی به برنامه‌های فرهنگی از مرکز شهر فراتر رود و محلات کمتر دیده شده نیز در کانون توجه قرار گیرند.

یکی از اهداف مهم این بسته افزایش نشاط اجتماعی در فضاهای عمومی شهر است و برگزاری رویدادهای فرهنگی در بوستان‌ها میدان‌ها و مراکز محله‌ای موجب شده است تا فضاهای شهری کارکردی زنده‌تر پیدا کنند و تعامل میان شهروندان افزایش پیدا کند این حضور جمعی نقش مهمی در تقویت حس تعلق و اعتماد اجتماعی ایفا می‌کند.

در طراحی برنامه‌های فرهنگی توجه ویژه‌ای به گروه‌های سنی مختلف شده است و کودکان نوجوانان جوانان و خانواده‌ها هر یک مخاطبان بخشی از این بسته هستند و برای هر گروه فعالیت‌هایی متناسب با نیازها و علایق آنان پیش‌بینی شده است و این تنوع برنامه‌ها موجب می‌شود تا فرهنگ به بخشی از زندگی روزمره شهروندان تبدیل شود.

بسته پرواز در حوزه فرهنگ تنها به برگزاری رویداد محدود نمانده و به توسعه زیرساخت‌های نرم فرهنگی نیز توجه داشته است و آموزش شهروندی ارتقای مهارت‌های اجتماعی و تقویت سواد فرهنگی از جمله محورهایی است که در قالب کارگاه‌ها نشست‌ها و برنامه‌های تعاملی دنبال شده و به توانمندسازی اجتماعی کمک می‌کند.

نگاه فرهنگی بسته پرواز اصفهان به فضاهای طبیعی و گردشگری شهر نیز توجه دارد و محدوده ناژوان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین پهنه‌های طبیعی شهر میزبان برنامه‌هایی شده است که پیوند میان فرهنگ و محیط زیست را تقویت می‌کند، این برنامه‌ها علاوه بر ارتقای آگاهی عمومی تجربه‌ای متفاوت از تفریح فرهنگی را برای شهروندان رقم می‌زند.

بسته پرواز اصفهان در حوزه فرهنگ تلاشی برای ایجاد شهری زنده پویا و مشارکت‌محور است، شهری که در آن توسعه کالبدی بدون توجه به فرهنگ معنا ندارد و برنامه‌های فرهنگی به عنوان زیربنای توسعه پایدار نقش‌آفرینی می‌کنند.

آنچه در ادامه می‌خوانید، حاصل گفت‌وگوی خبرنگار ایمنا با کمال حیدری، معاون فرهنگی شهردار و رئیس سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اصفهان به‌منظور تشریح سیاست‌ها اهداف و دستاوردهای فرهنگی «بسته پرواز اصفهان» در مسیر ارتقای کیفیت زندگی شهری است.

پیوست فرهنگی؛ نقطه عطف مدیریت شهری اصفهان در مسیر نهادینه‌سازی فرهنگ

ایمنا: جایگاه حوزه فرهنگ، هنر و رسانه در بسته پرواز چیست و چرا توسعه فرهنگی برای تحقق مفهوم «شهر زندگی» ضروری تلقی می‌شود؟

حیدری: شعار شهرداری اصفهان با عنوان «اصفهان من، شهر زندگی» بر مفهومی عمیق و معنادار از زندگی شهری تأکید دارد؛ مفهومی که نشاط، امید، معنا و کیفیت زیستن را در کنار یکدیگر تعریف می‌کند.

زندگی زمانی معنا پیدا می‌کند که این مؤلفه‌ها کنار هم باشند و کمرنگ شدن هرکدام، مفهوم زندگی را مخدوش می‌کند؛ ازاین‌رو خدمات مدیریت شهری با هدف ایجاد بسترهای متنوع زندگی برای شهروندان طراحی شده است و در این میان، حوزه فرهنگ جایگاهی ویژه در شهر اصفهان دارد؛ شهری که هویت آن با پیشینه‌ای عمیق و تمدنی درهم‌تنیده با فرهنگ، هنر و رسانه شناخته می‌شود.

همین سابقه تاریخی و فرهنگی اصفهان را به شهری مطرح در سطح ملی و بین‌المللی تبدیل کرده و ویژگی «اصفهانی بودن» را به‌عنوان نمادی از فرهنگ، موفقیت و هویت برجسته کرده است؛ موضوعی که در لایه‌های مختلف اجتماعی و شهری نمود دارد.

جایگاه فرهنگ، هنر و رسانه در «بسته پرواز اصفهان» ناظر بر همین اهمیت راهبردی است، چراکه ارتقای کیفیت زندگی شهروندان، توسعه شهری و افزایش رضایتمندی اجتماعی ارتباطی مستقیم با توسعه فرهنگی دارد.

این بسته تنها محدود به خدمات عمرانی نیست، بلکه ابعاد اجتماعی و فرهنگی متعددی را در بر می‌گیرد که به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم بر زیست شهری و تعاملات اجتماعی شهروندان اثرگذار است.

بسته‌های تعریف‌شده در این مسیر، با ایجاد چرخه‌ای نو در خدمات فرهنگی شهر، بستر بهره‌مندی گروه‌های مختلف سنی و اجتماعی از کودکان، نوجوانان و بانوان تا سالمندان را فراهم می‌کند؛ این برنامه‌ها تلاش دارد عدالت در دسترسی و عدالت مکانی خدمات فرهنگی را تقویت کند تا شهروندان در نقاط مختلف شهر بتوانند به‌صورت عادلانه از امکانات فرهنگی بهره‌مند شوند.

تمرکز ویژه بر کودکان، نوجوانان و بانوان در برنامه‌های فرهنگی شهر زندگی، ریشه در نقش بنیادین این گروه‌ها در شکل‌گیری مفهوم زندگی دارد. در خانواده، بانوان محور شکل‌گیری زیست معنادار هستند و کودکان و نوجوانان حاملان شادی، نشاط و امید به آینده محسوب می‌شوند؛ بنابراین تعامل دوسویه فرهنگ با این گروه‌ها، نقشی تعیین‌کننده در ارتقای فرهنگ شهری و کیفیت زندگی اجتماعی ایفا می‌کند.

در کنار این رویکرد، اصفهان دارای برندهای فرهنگی مهمی همچون «شهر دوستدار کودک و نوجوان» و میزبانی جشنواره‌های مرتبط با کودک است که توسعه و تعالی آن‌ها نیازمند زیرساخت، برنامه‌ریزی و حمایت مستمر است. ارتقای این برندها در سطوح محلی، ملی و بین‌المللی و فراهم‌سازی فرصت بهره‌مندی شهروندان از آن‌ها، می‌تواند جایگاه اصفهان را به‌عنوان شهری فرهنگی و شهر زندگی، بیش از پیش تثبیت کند.

ایمنا: پردیس سینمایی کودکان و نوجوانان اصفهان یک پروژه کم‌نظیر در کشور است، این پردیس چه نقشی در توسعه عدالت فرهنگی و تبدیل اصفهان به قطب سینمای کودک دارد؟

حیدری: پردیس سینمایی کودکان به‌عنوان پروژه‌ای کم‌نظیر در شهر اصفهان اجرا شد؛ پروژه‌ای که نقشی جدی در توسعه عدالت فرهنگی و حرکت اصفهان به‌سوی تبدیل‌شدن به قطب سینمای کودک و نوجوان ایفا می‌کند.

این پردیس با فراهم‌سازی بستر تخصصی سینما برای کودکان و نوجوانان، گام عملی در مسیر توسعه زیرساخت‌های فرهنگی متناسب با ادبیات و نیازهای این گروه سنی محسوب می‌شود.

در این پردیس سینمایی، چندین اتفاق مهم رقم خورد؛ ایجاد پنج سالن سینمایی متنوع با ابعاد و قابلیت‌های استاندارد، یکی از بسترهای ارزشمند برای بهره‌مندی کودکان و نوجوانان از سینما در قالبی متناسب با زبان و نگاه خودشان بود.

این مجموعه در شهر رویاها شکل گرفت و با پیگیری دست‌اندرکاران و دغدغه‌مندی مدیریت شهری، به یکی از نمونه‌های شاخص فرهنگی اصفهان تبدیل شد.

در کنار توسعه سینما، موضوع عدالت مکانی نیز مورد توجه قرار گرفت و توسعه بازیکده‌های کودک و نوجوان در سطح شهر دنبال شد. در این راستا، ۲۵ بازیکده در شهر توسعه یافت تا دسترسی متوازن‌تری برای کودکان فراهم شود، همچنین ظرفیت‌های جدیدی در شرق اصفهان، پارک قلمستان و محدوده خیابان ابن‌سینا در حال اضافه‌شدن است که این فضاها را تخصصی‌تر و گسترده‌تر می‌کند.

از دیگر اقدامات پیش‌بینی‌شده، ایجاد سالن تئاتر و نمایش کودک در مجموعه پارک قلمستان است؛ سالنی که در کنار ظرفیت‌های شرق شهر، برای شمال اصفهان نیز به‌صورت مشارکتی توسعه پیدا می‌کند و وارد مدار بهره‌برداری خواهد شد؛ این اقدام در راستای ارتقای جایگاه شهر دوستدار کودک و تقویت برند کودک و نوجوان اصفهان تعریف شده است.

یکی از دغدغه‌های اصلی این رویکرد آن بوده که توجه به کودک و نوجوان تنها به برگزاری مقطعی جشنواره‌ها محدود نشود. هدف، ایجاد زیرساخت‌های ماندگار فرهنگی است تا نمایش فیلم، فعالیت‌های هنری و فضاهای تفریحی به‌صورت مستمر در اختیار این گروه قرار گیرد؛ زیرساخت‌هایی که در قالب بسته‌های فرهنگی، به‌تدریج در سطح شهر فراهم شده‌اند.

در ادامه این مسیر، استفاده از ظرفیت ۳۵ حسینیه و مسجد محلی که امکان تبدیل بخشی از فضاهای آن‌ها به فضاهای بازی، ورزش و فعالیت‌های اجتماعی را دارند نیز در دستور کار قرار گرفت. این فضاها علاوه بر کودکان، برای بانوان نیز قابل بهره‌برداری است و به توسعه سرانه دسترسی محله‌محور کمک می‌کند؛ اقدامی که با هدف گسترش نشاط، سرگرمی و شادی متناسب با سن کودکان دنبال می‌شود.

ایمنا: مهمترین اتفاق فرهنگی سال جاری در شهر اصفهان چه بوده است؟

حیدری: اگر قرار باشد به مهم‌ترین اتفاق فرهنگی سال جاری در شهر اصفهان اشاره شود، «پیوست فرهنگی» نخستین مفهومی است که به ذهن می‌رسد؛ موضوعی که سال‌ها به‌عنوان یکی از دغدغه‌های ملی و کشوری مطرح بوده و بارها مورد تأکید مقام معظم رهبری قرار گرفته، اما با وجود اهمیت بالا، همچون بسیاری از موضوعات کلیدی دیگر، در مرحله اجرا کمتر مورد توجه قرار گرفته بود.

پیوست فرهنگی از جمله مصوباتی است که ریشه در سال‌های گذشته دارد و بارها درباره آن صحبت شده است، اما اجرایی‌شدن آن نیازمند اراده جدی بود؛ در این دوره، سازمان مربوطه و همکاران آن با جدیت ویژه‌ای وارد میدان شدند و این موضوع به‌صورت مستمر در کارگاه‌های شورای اسلامی شهر دنبال شد؛ مسیری که با تأکید و همراهی مستقیم شهردار شتاب بیشتری گرفت.

پیوست فرهنگی به‌صورت رسمی به تمام ارکان مدیریت شهری ابلاغ شد؛ به این معنا که از این پس هر پروژه‌ای که قرار است در شهر اجرا شود، باید الزامات فرهنگی را در نظر بگیرد.

این پیوست شامل مجموعه‌ای از المان‌ها، شاخص‌ها و گزاره‌هاست که به‌واسطه آن‌ها، ابعاد فرهنگی هر پروژه از ابتدا تعریف و به بدنه اجرایی آن گره زده می‌شود.

بر اساس این رویکرد، دیگر صرف ارائه گزارش فرهنگی کافی نیست، بلکه پروژه‌ها باید از ابتدا دارای هویت و پیوست فرهنگی باشند. پرسش اصلی این است که پیش از اجرای هر طرح، چه ابعاد فرهنگی باید دیده می‌شد و چه مؤلفه‌هایی مغفول مانده بود. پاسخ به این پرسش‌ها، اثرگذاری واقعی پروژه‌ها را در ارتقای فرهنگ شهری معنا می‌بخشد و آن‌ها را از اقدامات صرفاً عمرانی متمایز می‌کند.

بر همین اساس، از سال ۱۴۰۵ و در قالب مصوبه اصلی شورای اسلامی شهر به‌ویژه در کمیسیون فرهنگی اجتماعی شهرداری، لحاظ‌کردن پیوست فرهنگی در پروژه‌های عمرانی شهر به یک الزام تبدیل می‌شود. این تصمیم به‌عنوان یکی از ارزشمندترین اتفاقات فرهنگی سال‌های اخیر تلقی می‌شود که در صورت نهادینه‌شدن، می‌تواند اصفهان را به‌صورت جهشی در ابعاد فرهنگی متحول کند.

ایمنا: آیا بودجه و اعتبارات حوزه فرهنگی در بودجه سال جاری شهرداری پاسخگوی نیازهای این کلان‌شهر بوده است؟

حیدری: بودجه و اعتبار حوزه فرهنگ در شهرداری اصفهان بر اساس توان مدیریت شهری در تحصیل درآمد تنظیم شده است و به‌طور طبیعی هرچه میزان درآمد افزایش پیدا کند، امکان تقویت این بخش نیز بیشتر می‌شود. با توجه به نگاه فرهنگی شهردار و ارزش‌گذاری شورای شهر بر حوزه فرهنگ، انتظارها برای افزایش بودجه بالاست، هرچند هنوز فاصله‌ای میان وضعیت موجود و انتظارات وجود دارد.

بخش قابل توجهی از دغدغه معاونت فرهنگی و سازمان فرهنگی شهرداری معطوف به این موضوع بوده است که بسیاری از مکان‌های فیزیکی فرهنگی شهر دچار فرسودگی شده‌اند، به‌همین دلیل رویکرد غالب این بوده است که به‌جای راه‌اندازی پروژه‌های جدید، تمرکز بر اورهال، نوسازی و به‌روزرسانی این فضاها به‌ویژه از نظر شکل، شمایل و مأموریت آن‌ها، در دستور کار قرار گیرد.

این رویکرد همان موضوعی است که در پرسش‌های پیشین نیز به آن اشاره شد؛ به‌گونه‌ای که برای سال ۱۴۰۵ بخشی از این نگاه در بودجه لحاظ شده و تعریف «فضاهای تحولی و تعاملی» یا همان مراکز تحول تعاملی در دستور کار قرار گرفته است. هدف از این اقدام، تغییر مأموریت مراکز فرهنگی موجود و تبدیل آن‌ها به الگوهایی متناسب با نیازهای جدید جامعه است.

در صورت تحقق این رویکرد، می‌توان آن را جهشی دیگر در مدیریت فرهنگی شهر دانست؛ به‌ویژه اگر پیوست فرهنگی در تمامی پروژه‌های شهری، همچنین در مراکز زیرمجموعه سازمان فرهنگی مانند کتابخانه‌ها و فرهنگسراها اجرایی شود. این اقدام می‌تواند این مراکز را از فضای قدیمی خارج کرده و با مأموریت‌های نو و فناوری‌های به‌روز همگام سازد.

مقدمات این تحول فراهم شده و حتی در بودجه نیز پیش‌بینی‌هایی برای آن صورت گرفته است. چنین مسیری می‌تواند نقش مهمی در آینده فرهنگی شهر ایفا کند، به‌ویژه در حوزه آموزش؛ چراکه نسل جدید تفاوت‌های بنیادینی با گذشته دارد و این تفاوت باید هم در فضاهای فیزیکی، هم در شیوه‌های آموزشی و هم در تجهیزات و امکانات مورد استفاده برای فراهم‌سازی بسترهای نوین آموزشی، به‌روشنی دیده شود.

ایمنا: مرکز همایش‌های های بین‌المللی اصفهان بارها میزبان برگزاری رویدادهای فرهنگی در شهر بوده است؛ این مجموعه چه نقشی در دیپلماسی فرهنگی، توسعه تعاملات هنری گردشگری و معرفی جهانی اصفهان دارد؟

حیدری: مرکز همایش‌های بین‌المللی اصفهان طی سال‌های اخیر بارها میزبان برگزاری رویدادهای فرهنگی در سطح شهر بوده و جایگاه خود را به‌عنوان فضایی با ظرفیت بالا تثبیت کرده است.

زمانی که یک مکان از توان و زیرساخت مناسب برخوردار باشد، به‌طور طبیعی امکان میزبانی رویدادهای بزرگ و باکیفیت، به‌ویژه جشنواره‌ها و برنامه‌های بین‌المللی، در آن فراهم می‌شود.

رویدادهایی که ماهیت بین‌المللی دارند، چه در حوزه مدیریت شهری و چه خارج از آن مانند برنامه‌های دانشگاهی، استانی و فرابخشی، به‌صورت طبیعی به سمت چنین مجموعه‌ای سوق داده می‌شوند.

این مرکز به‌عنوان پایگاهی برای برگزاری کارهای فاخر و ارزشمند شناخته می‌شود و بستری مناسب برای تجمع اندیشه‌ها، جریان‌های فرهنگی و هنری و تبادل تجربیات در مقیاس وسیع فراهم می‌کند.

هرچه ارتباطات این مجموعه با فضاهای بیرونی، اعم از ملی و بین‌المللی، توسعه پیدا کند، به همان نسبت سطح جایگاه شهر و استان نیز ارتقا پیدا کند.

این فرایند نشان‌دهنده باز شدن دروازه‌های اندیشه و تعامل است؛ امری که امکان ارتباط مؤثرتر با دیگر نقاط جهان را فراهم کرده و زمینه رویارویی با نگاه‌ها و رویکردهای جدید را مهیا می‌سازد.

وجود چنین فضایی با امکانات جمعی گسترده و فضاهای فیزیکی متنوع، نقش مهمی در تسهیل برگزاری رویدادهای بزرگ ایفا می‌کند؛ این رویدادها در واقع مقدمه‌ای برای حرکت رو به جلو هستند؛ حرکتی که می‌تواند به جهشی در حوزه رویدادهای فرهنگی منجر شود و با غنای بیشتر و وسعت دید گسترده‌تر، جایگاه فرهنگی اصفهان را در سطوح بالاتر تثبیت کند.

ایمنا: در پروژه‌های سال ۱۴۰۴، سه مجموعه تخصصی مادر و کودک پیش‌بینی شده است؛ این مراکز با چه رویکردی طراحی شده‌اند و چه خدمات آموزشی، سلامت‌محور و اجتماعی برای تقویت بنیان خانواده ارائه خواهند کرد؟

حیدری: در پروژه‌های پیش‌بینی‌شده سال ۱۴۰۴، سه مجموعه تخصصی مادر و کودک تعریف شده است که یکی از شاخص‌ترین آن‌ها، مرکز فرهنگسرای فرش در منطقه ۱۵ به‌شمار می‌رود. این مجموعه با هدف توسعه فرهنگی، حمایت از زنان سرپرست خانوار و احیای هویت صنایع دستی طراحی شده و بر فعالیت‌های دست‌محور و مهارت‌افزا تمرکز دارد.

این مرکز به‌صورت یک پکیج کامل کارآفرینی تعریف شده است؛ پکیجی که از مرحله ایده‌پردازی آغاز می‌شود، آموزش و مهارت‌آموزی را در بر می‌گیرد و تا مرحله تولید، فروش محصول، برندینگ و اتصال به بازار ادامه پیدا می‌کند. در کنار این مسیر، طراحی مرکز سلامت جسمی و روانی ویژه بانوان نیز پیش‌بینی شده است.

در این مجموعه، امکان حضور فرزندان بانوان و ایجاد بستر مناسب برای نگهداری و فعالیت کودکان فراهم شده تا زنان بتوانند هم‌زمان با ایفای نقش خانوادگی، در مسیر تولید و عرضه محصولات خود فعال باشند.

کلیت این بسته در منطقه ۱۵ با همراهی مدیریت منطقه و تصمیم‌گیری در سطوح عالی مدیریتی برای دعوت از افراد و راه‌اندازی بخش‌های مختلف شکل گرفته است.

مرکز دیگری با محوریت بانوان در خانه روغنی به‌عنوان یکی از بناهای ارزشمند و سنتی شهر تعریف شده است که به‌طور تخصصی به آموزش مهارت‌ها و ایجاد محیط کسب‌وکار برای زنان هنرمند می‌پردازد؛ در این فضا حمایت از زنان هنرمند، آموزش حرفه‌ای و فراهم‌سازی مسیرهای عرضه محصولات به‌صورت هدفمند دنبال می‌شود.

در ادامه این رویکرد، با همکاری شهرک علمی و تحقیقاتی و دانشگاه صنعتی، یک مرکز تخصصی دیگر برای طی مراحل مختلف کسب‌وکار و کارآفرینی هنرمندان تعریف شده است؛ مرکزی که علاوه بر تولید، بر راه‌های عرضه، به‌روز شدن در بازار، اتصال به بازار سرمایه و توسعه برند محصولات تمرکز دارد.

در پارک قلمستان، مجموعه‌ای ویژه کودکان و نوجوانان پیش‌بینی شده است که بخشی از آن به بانوان اختصاص دارد. این بخش نه با رویکرد کسب‌وکار، بلکه با محور مشاوره، خانواده، فرزندپروری و ارتقای مهارت‌های تربیتی طراحی شده و به‌عنوان مرکزی اجتماعی و حمایتی، در اختیار شهروندان اصفهانی قرار خواهد گرفت.

ایمنا: قله فعالیت‌های فرهنگی شهر اصفهان در سال جاری چه بوده است؟

حیدری: حوزه فرهنگ، حوزه‌ای سرشار از قله‌ها و رویدادهای متنوع است؛ به‌گونه‌ای که از ابتدای سال و هم‌زمان با نوروز، هفته فرهنگی اصفهان آغاز می‌شود و بلافاصله دهه ولایت و کرامت، جشنواره کودک و مجموعه‌ای از رویدادهای شهری، استانی، ملی، مذهبی و بین‌المللی در تقویم فرهنگی شهر جریان پیدا می‌کند.

تعدد این برنامه‌ها این پرسش را ایجاد می‌کند که شهروندان تا چه اندازه از این حجم رویدادها بهره‌مند می‌شوند. در فرآیند برنامه‌ریزی، برای هر برنامه فرهنگی نظرسنجی‌هایی درباره کیفیت اجرا انجام می‌شود، اما مسئله اصلی آن است که شهروندان چگونه از برگزاری این رویدادها مطلع می‌شوند و مسیر دسترسی آن‌ها به اطلاعات فرهنگی شهر چیست.

اطلاع‌رسانی برنامه‌های فرهنگی اصفهان از طریق کانال‌های مختلف انجام می‌شود؛ از انتشار اطلاعات در حوزه فرهنگی شهر گرفته تا تبلیغات محیطی در سطح شهر، با این حال، شلوغی فضای تبلیغات شهری موجب می‌شود بخشی از پیام‌ها دیده نشود یا حساسیت لازم نسبت به آن‌ها شکل نگیرد و این مسئله بر میزان مشارکت شهروندان تأثیر می‌گذارد.

در کنار اطلاع‌رسانی فیزیکی، از بسترهای مجازی نیز برای آگاهی‌بخشی استفاده می‌شود، اما همچنان یکی از مهم‌ترین دغدغه‌ها، ایجاد ارتباطی عمیق‌تر، هدفمندتر و هوشمندتر با شهروندان است. ارتباطی که بتواند فراتر از اطلاع‌رسانی صرف، مشارکت واقعی مردم اصفهان را در رویدادهای فرهنگی تقویت کند.

ایمنا: چه کارها یا اهدافی را مدنظر داشتید، اما به هدف خودتان نرسیدید و دلایل آنچه بوده است؟

حیدری: با وجود برنامه‌ها و ایده‌های متعدد فرهنگی، بخشی از اقدامات موردنظر به‌دلیل محدودیت‌های مالی اجرایی نشده است؛ در حالی که برنامه‌ریزی برای ایجاد مجموعه‌هایی همچون تئاتر شهر یا تکمیل پروژه سرزمین کودکان و نوجوانان در دستور کار بوده، اما شرایط مالی اجازه تحقق کامل این اهداف را نداده و تنها در روزهای پایانی سال، آغاز بخشی از این پروژه‌ها ممکن شده است.

محدودیت منابع مالی، ناگزیر اولویت‌بندی برنامه‌ها را تحت تأثیر قرار داده و سبب شده برخی اهداف فرهنگی به تعویق بیفتد؛ با این حال، ایده‌های متعددی همچنان در ذهن برنامه‌ریزان فرهنگی وجود دارد، از جمله توسعه فضای نمایش به‌ویژه در حوزه تئاتر کمدی و ایجاد تحول در ساختار و ماهیت کتابخانه‌ها با رویکرد مراکز فرهنگی تحولی و تعاملی است.

وجود حدود ۷۰ کتابخانه شهری که به‌عنوان پاتوق جوانان شناخته می‌شوند، فرصتی ارزشمند برای توسعه جذابیت برنامه‌ها و افزایش حضور فعال مخاطبان به‌شمار می‌رود، همچنین طرح توسعه «بازیکده‌ها» که ابتدا با امکان اجرای حدود ۳۰ مورد در حسینیه‌ها آغاز شد، اکنون با شناسایی ۱۶۰ ظرفیت بالقوه، می‌تواند دسترسی شهروندان را به فضاهای بازی و نشاط اجتماعی به‌طور چشمگیری افزایش دهد.

محقق نشدن ایده «کوثر فرهنگی» از دیگر موارد بوده است؛ فضایی مشابه بازار کوثر یا باغ کتاب تهران که بتواند محصولات فرهنگی و هنری فاخر تولیدشده توسط هنرمندان را در معرض دید عموم شهروندان قرار دهد؛ فضایی که تاکنون به‌دلیل نبود مکان مناسب، به مرحله اجرا نرسیده است.

اصفهان با پیشینه تمدنی غنی و جایگاه برجسته در حوزه‌هایی چون آشپزی، هنر، موسیقی، آواز، خط و تاریخ شفاهی محلات، همچنان موزه مردم‌شناسی ندارد؛ موضوعی که به‌عنوان یکی از خلأهای جدی فرهنگی مطرح می‌شود و تحقق آن می‌تواند تصویر کامل‌تری از هویت تاریخی و فرهنگی این شهر بزرگ را به شهروندان و گردشگران ارائه دهد.

ایمنا: چه صحبتی با شهروندان دارید؟

حیدری: اصفهان، شهری با مردم فرهیخته و نجیب، همواره مایه افتخار مدیریت شهری بوده است؛ مردمانی که با فرهنگ، هنر و ایثار خود این شهر را در سطح ملی و بین‌المللی برجسته کرده‌اند. نقش‌آفرینی تاریخی بزرگان این شهر در علم، هنر و فرهنگ شیعه، نشان از اصالت و ظرفیت بالای اصفهان دارد که باید قدر دانسته شود و زمینه خدمت‌رسانی را برای مسئولان فراهم کند.

دلبستگی عمیق شهروندان به اصفهان و تعصب مثبت نسبت به هویت شهری، از مهم‌ترین عوامل موفقیت در توسعه شهری است. تجربه تعامل با سفرا و شهرداران کشورهای دیگر نشان می‌دهد اصفهان در دنیا به‌عنوان نماد فرهنگی ایران شناخته می‌شود و معماری، هنر و فرهنگ غنی آن، بیش از بسیاری از بخش‌های دیگر ایران، زبانزد بین‌المللی است و این جایگاه، مسئولیت مدیران شهری را سنگین‌تر می‌کند.

مسئولیت مدیریت شهری در قبال چنین شهروندان فرهیخته، تنها به پروژه‌های عمرانی محدود نمی‌شود؛ از پاکیزه نگه داشتن شهر تا ایجاد فضاهای فرهنگی، ورزشی و تفریحی، همه بخشی از نقش مدیران در خدمت به مردم است. نمونه‌ای از این مسئولیت شهروندی، اقدام سریع یک شهروند برای جلوگیری از ریختن زباله در خیابان بود که نشان می‌دهد مردم اصفهان علاقه و مسئولیت نسبت به شهر خود دارند.

با وجود محدودیت‌های اقتصادی و مالی، تلاش مدیریت شهری برای ارائه خدمات با کیفیت ادامه دارد؛ پروژه‌های مختلف از جمله توسعه اتوبوس‌های برقی، باغ ارغوان، مترو و امکانات فرهنگی با منابع مردم اجرا می‌شود و هدف از این اقدامات، ارتقای کیفیت زندگی و بهره‌مندی شهروندان از ثمره مشارکت خودشان در توسعه شهر است.

تاکید بر همدلی و مشارکت مردم در کنار مدیریت شهری، کلید سرعت بخشیدن به تحقق اهداف کلان است. اگر فضای اقتصادی و منابع با درایت و همکاری مردم تقویت شود، اجرای پروژه‌های فرهنگی، خدماتی و عمرانی با سرعت بیشتری محقق می‌شود و اصفهان می‌تواند با حفظ هویت فرهنگی و تاریخی خود، در مسیر توسعه پایدار و همه‌جانبه گام بردارد.

کد خبر 944116

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.