به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، در سال ۲۰۲۶، با وجود پیشرفت فناوریهای مدیریت شهری و افزایش سرمایهگذاری در زیرساختهای سبز، بسیاری از شهرها همچنان با بحران آلودگی، دستوپنجه نرم میکنند. این وضعیت نهتنها ظاهر خیابانها و محلهها را تحت تاثیر قرار میدهد، بلکه سلامت شهروندان، کیفیت فضاهای عمومی و حتی فرصتهای اقتصادی را نیز کاهش میدهد. بر اساس گزارش سال ۲۰۲۶ مؤسسه IQAir ، تنها ۱۴ درصد شهرهای مورد مطالعه توانستهاند استاندارد سالانه سازمان جهانی بهداشت برای ذرات معلق PM۲.۵ را رعایت کنند. همچنین ۲۵ شهر آلوده جهان از نظر این آلاینده در هند، پاکستان و چین قرار داشتند. در رتبهبندی شاخص آلودگی شهری Numbeo در سال ۲۰۲۶ نیز کاتماندو، تتوو، فریدآباد، اولانباتور و داکا در میان شهرهای دارای بالاترین میزان آلودگی قرار گرفتهاند. این آمار نشان میدهد که بحران آلودگی دیگر محدود به یک منطقه جغرافیایی نیست و شهرهای آسیایی، اروپایی و آفریقایی را به شکلهای مختلف درگیر کرده است. در ادامه به معرفی کثیفترین شهرهای جهان در سال ۲۰۲۶ و رتبهبندی آنها میپردازیم:

کاتماندو نپال؛ شهری گرفتار دود، گردوغبار و زباله
کاتماندو در رتبهبندی شاخص آلودگی شهری Numbeo در سال ۲۰۲۶، با امتیاز ۹۵.۷ از ۱۰۰ در صدر شهرهای آلوده قرار گرفته است. موقعیت جغرافیایی این شهر در درهای محصور میان کوهها، باعث میشود آلایندهها بهویژه در فصلهای سرد و کمباد بهراحتی پراکنده نشوند. ترافیک سنگین، خودروهای فرسوده، فعالیتهای ساختمانی، گردوغبار خیابانها و انتشار آلایندههای صنعتی، از عوامل اصلی کاهش کیفیت هوای پایتخت نپال هستند. بانک جهانی در گزارش سال ۲۰۲۵ خود نیز آلودگی هوا را مهمترین عامل خطر برای سلامت شهروندان در نپال معرفی کرده است. زندگی روزمره در کاتماندو برای بسیاری از ساکنان با نگرانی درباره کیفیت هوا، دسترسی به آب سالم و مدیریت زباله، همراه است. در روزهای آلوده، فعالیتهای ورزشی و حضور طولانیمدت در فضای باز، دشوارتر میشود و کودکان و سالمندان، در معرض آسیبپذیری بیشتری قرار می گیرند. توسعه حملونقل عمومی پاک، کنترل گردوغبار پروژههای ساختمانی و بهبود سیستم جمعآوری پسماند، از اقداماتی هستند که میتوانند شرایط محیطی این شهر را بهبود دهند.

تتوو، مقدونیه شمالی؛ آلودهترین شهر اروپا
تتوو در شمال مقدونیه و در دامنه کوههای شار قرار گرفته است و یکی از نمونههای مهم بحران آلودگی هوا در منطقه بالکان محسوب می شود. این شهر در شاخص آلودگی Numbeo سال ۲۰۲۶ با امتیاز ۹۵.۶ در رتبه دوم قرار دارد. استفاده از سوختهای جامد برای گرمایش خانهها، فعالیتهای صنعتی، خودروهای قدیمی و شرایط جغرافیایی منطقه از عوامل اصلی تجمع آلایندهها هستند. نتایج پژوهشی که در سال ۲۰۲۶ در نشریه Atmospheric Pollution Research منتشر شد، نشان داد که در دوره اندازهگیری، میانگین روزانه PM۲.۵ در بعضی روزها به ۴۶ میکروگرم در متر مکعب رسیده است. ساکنان تتوو در زمستان، با روزهایی روبهرو میشوند که دود و مهآلودگی، دید افقی را کاهش میدهد و کیفیت حضور در فضاهای عمومی را تحت تاثیر قرار میدهد. آلودگی محیطی فقط به خیابانهای این شهر محدود نیست و میتواند از طریق ورود ذرات معلق به داخل ساختمانها، کیفیت هوای خانهها و محل کار را نیز کاهش دهد. در سال ۲۰۲۶، اتحادیه اروپا و سازمان UNOPS برنامهای با بودجه ۱۰ میلیون یورو برای بهبود کیفیت هوای شهرهای مقدونیه شمالی تنظیم کردهاند که نوسازی سیستمهای گرمایشی و توسعه فضای سبز از بخشهای آن است.

فریدآباد، هند؛ آلودگی صنعتی در کنار رشد سریع شهری
فریدآباد در ایالت هاریانا و در نزدیکی دهلی قرار دارد و یکی از مراکز مهم صنعتی هند محسوب میشود. این شهر در شاخص آلودگی Numbeo سال ۲۰۲۶ با امتیاز ۹۴.۵ در میان سه شهر آلوده نخست جهان قرار گرفته است. فعالیت کارخانهها، تردد کامیونها، مصرف سوختهای فسیلی، ساختوساز گسترده و گردوغبار ناشی از فعالیتهای عمرانی، فشار زیادی بر کیفیت هوای این شهر وارد میکنند. نزدیکی به منطقه کلانشهر دهلی نیز باعث شده است فریدآباد بخشی از بحران گسترده آلودگی دشت هند و گنگ باشد. زندگی در این شهر برای بسیاری از خانوادهها با مواجهه روزانه با دود خودروها و ذرات معلق، همراه است. در روزهای آلوده، باز نگهداشتن پنجرهها یا انجام فعالیتهای ورزشی در فضای باز به دغدغهای جدی تبدیل میشود. توسعه حملونقل عمومی، کنترل انتشار آلایندههای کارخانهها و نظارت بر فعالیتهای ساختمانی، از اقداماتی هستند که برای کاهش فشار زیستمحیطی بر این شهر ضرورت دارند.

اولانباتور مغولستان؛ شهری که زمستانهایش با دود پوشیده میشود
پایتخت مغولستان یکی از نمونههای شناختهشده بحران آلودگی هوا در آسیا است. این شهر در رتبهبندی Numbeo سال ۲۰۲۶، امتیاز ۹۴.۴ را کسب کرده است. سرمای شدید زمستان و وابستگی خانوارهای مناطق حاشیهای به زغالسنگ و چوب برای گرم کردن خانهها، از مهمترین عوامل آلودگی هوای شهر هستند. در ماههای سرد سال، دود حاصل از اجاقهای خانگی و سیستمهای گرمایشی در سطح شهر تجمع پیدا میکند و گاهی لایهای غلیظ از مهدود بر فراز محلهها شکل میگیرد. این وضعیت رفتوآمد افراد، فعالیت کودکان در فضای باز و سلامت خانوادهها را تحت تاثیر قرار میدهد. سازمان جهانی بهداشت در نوامبر ۲۰۲۶ نیز بر ضرورت کاهش مصرف زغالسنگ خانگی و گسترش انرژی پاک در مغولستان تاکید کرده است. توسعه گرمایش برقی و خورشیدی و بهبود عایقبندی خانهها، از راهکارهای مهم مقابله با این بحران محسوب می شود.

داکا بنگلادش؛ رودخانههایی که زیر فشار فاضلاب و زباله هستند
داکا با امتیاز ۹۴.۲ در شاخص آلودگی Numbeo سال ۲۰۲۶، یکی از آلودهترین شهرهای جهان محسوب میشود. رشد سریع جمعیت، توسعه صنایع، تراکم بالای ساختمانها و ضعف زیرساختهای دفع فاضلاب، این شهر را با مشکلات جدی زیستمحیطی روبهرو کرده است. بر اساس اعلام بانک جهانی در فوریه ۲۰۲۶، تنها حدود ۲۰ درصد ساکنان داکا به شبکه فاضلاب لولهکشی متصل هستند و بیش از ۸۰ درصد فاضلاب و پساب تصفیهنشده، وارد آبراهههای شهر میشود، همچنین بیش از نیمی از کانالهای شهری از بین رفته یا با پسماند و رسوبات بسته شدهاند. زندگی در داکا برای بسیاری از شهروندان به معنای رویارویی همزمان با آلودگی هوا، آب و محیط عمومی است. در محلههای پرتراکم، انباشت زباله، بوی نامطبوع آبراههها و دشواری دفع پسماند، شرایط بهداشتی را تحت تاثیر قرار میدهد. در پاسخ به این وضعیت، بانک جهانی در سال ۲۰۲۶ تامین مالی ۳۷۰ میلیون دلاری برنامهای را برای بهبود خدمات فاضلاب، مدیریت زباله و احیای رودخانهها و کانالهای داکا تصویب کرد. این برنامه قرار است خدمات بهتر مدیریت پسماند را برای حدود ۵۰۰ هزار نفر فراهم کند.






نظر شما