به گزارش سرویس ترجمه خبرگزاری ایمنا، خوشنویسی ژاپنی (شودو، shodō) پس از توصیه نهاد ارزیابی یونسکو نسبت به ثبت در فهرست میراث فرهنگی ناملموس، در آستانه ورود به این فهرست قرار گرفت؛ اقدامی که راه را برای به رسمیت شناختن رسمی آن در اواخر سال جاری هموار میکند. آژانس امور فرهنگی ژاپن اعلام کرد این نهاد ارزیابی، شودو را واجد همه پنج معیار لازم برای قرار گرفتن در فهرست نماینده میراث فرهنگی ناملموس بشریت سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) دانسته است.
تصمیم نهایی قرار است در اوایل دسامبر، طی بیستویکمین نشست کمیته بیندولتی حفاظت از میراث فرهنگی ناملموس یونسکو گرفته شود که از سیام نوامبر تا پنجم دسامبر در شهر شیامن چین برگزار میشود. در صورت تأیید، شودو بیستوچهارمین عنوان ژاپنی در این فهرست خواهد بود، تئاتر کابوکی، واشوکو (غذای سنتی ژاپنی) و تئاتر نو ازجمله عناوین ثبتشده این فهرست است.
وزیر آموزش ژاپن، از این توصیه استقبال و بر ارزش این هنر سنتی ژاپنی در جهانی تاکید کرد که روزبهروز دیجیتالیتر میشود و در بیانیهای گفت: «در زمانی که فناوریهای دیجیتال، از جمله هوش مصنوعی مولد، در حال پیشرفت هستند، شودو بهعنوان عملی که حساسیت و تواناییهای بیان را پرورش میدهد، اهمیت بیشتری پیدا میکند.»

شودو هنر نوشتن کانجی (حروف چینی) و کانا (خطوط آوایی ژاپنی) با استفاده از قلممو، مرکب، سنگ مرکب و کاغذ است؛ این هنر اگرچه بهطور گسترده بهعنوان شکلی از هنر شناخته میشود، همچنان از نامههای دستنویس و دفترهای یادبود مراسم گرفته تا کاکیزومه (سنت خطاطی در آغاز سال نو)، در بخشهای زیادی از زندگی روزمره ژاپنیها جای دارد. ریشههای این هنر به چین باستان بازمیگردد و گسترش آیین بودا به ژاپن در حدود قرن پنجم میلادی به رواج رونویسی از سوترهها کمک کرد و سپس سبکی متمایز ژاپنی در دوره هیآن (۷۹۴ تا ۱۱۸۵ میلادی)، همراه با پیدایش کانا و شکوفایی شعر واکا، شکل گرفت.
با این حال، شودو با وجود اهمیت فرهنگی دیرینهاش با چالشی جدی روبهروست؛ یعنی جایگزینی روزافزون نوشتن با دست با فناوری دیجیتال. بر اساس نظرسنجی سال ۲۰۲۰ این آژانس، حدود ۸۸.۸ درصد از کسانی که زمانی شودو آموخته بودند دیگر آن را تمرین نمیکنند و شایعترین دلیل آن، کمبود فرصت برای تمرین پس از پایان تحصیلات مدرسه است. کمیته ارزیابی یونسکو در بررسی خود بر نقش این هنر در حفظ هویت فرهنگی، تشویق خلاقیت و انتقال دانش سنتی میان نسلها تأکید کرد. نخستوزیر ژاپن، نیز از این توصیه استقبال کرد و طی پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت از اینکه شودو بهعنوان سنتی فرهنگی شایسته انتقال به نسلهای آینده به رسمیت شناخته شده «بسیار خرسند» است و احترام قلبی خود را به همه دستاندرکارانی که برای حفظ و توسعه شودو بیوقفه تلاش کردهاند ابراز کرد.

شودو نخستین شکل خوشنویسی نیست که به این فهرست افزوده میشود؛ خوشنویسی چینی که با قلممو حروف را در پنج سبک مختلف مینویسد در سال ۲۰۰۹ و خوشنویسی عربی که بهصورت پیوسته از راست به چپ نوشته میشود و با کشیدگی و انقباض حروف شکلهای بیانی میآفریند در سال ۲۰۲۱ در این فهرست ثبت شدند.


نظر شما