بهمن خدادادی در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا در چهارمحال‌وبختیاری با اشاره به رویکرد دانش‌آموزمحور برنامه‌های امسال با اشاره به اهمیت ۱۳ آبان به‌عنوان روز دانش‌آموز و روز ملی مبارزه با استکبار جهانی، اظهار کرد: مجموعه‌ای از برنامه‌های فرهنگی، تربیتی، بصیرتی و دانش‌آموزی در سطح مدارس استان پیش‌بینی شده است.
وی افزود: نواختن زنگ استکبارستیزی و روز دانش‌آموز در مدارس، برگزاری نشست‌های تبیینی و بصیرتی، فضاسازی فرهنگی و هنری، اجرای سرودهای دانش‌آموزی، مسابقات فرهنگی و هنری، پویش‌های رسانه‌ای، نمایشگاه دستاوردهای دانش‌آموزان و برپایی غرفه‌های فرهنگی و هنری از جمله این برنامه‌ها است.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری با اشاره به نقش تشکل‌های دانش‌آموزی در اجرای برنامه‌ها تصریح کرد: استفاده از ظرفیت سازمان دانش‌آموزی، بسیج دانش‌آموزی، انجمن اسلامی دانش‌آموزان، شوراهای دانش‌آموزی و خبرنگاران خبرگزاری پانا از محورهای مهم اجرای برنامه‌ها خواهد بود.
خدادادی ادامه داد: زنگ استکبارستیزی همزمان با سراسر کشور رأس ساعت هشت صبح در مدارس استان نواخته می‌شود و مدارس نمادین در شهرستان‌ها، مناطق و نواحی آموزشی میزبان مسئولان خواهند بود. همچنین اجرای سرود حماسی «ای میهن خدایی» توسط گروه‌های ۳۱۳ نفره دانش‌آموزی در شهرستان‌ها و مناطق و اجرای سرود هماهنگ استانی در جایگاه اصلی مراسم راهپیمایی از برنامه‌های شاخص امسال است.
وی با اشاره به دیگر برنامه‌های پیش‌بینی‌شده در مسیر راهپیمایی ۱۳ آبان گفت: موکب‌های پذیرایی، غرفه‌های خبرنگاران پانا، ایستگاه‌های نقاشی، مسابقات فرهنگی و نمایش دست‌سازه‌های استکبارستیزانه دانش‌آموزان با همکاری مجموعه‌های مرتبط برپا خواهد شد.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری اضافه کرد: دیدار هیئت‌های اندیشه‌ورز علوی و فاطمی با نماینده ولی‌فقیه در استان و امام‌جمعه شهرکرد، تجلیل از خانواده‌های شهدای دانش‌آموز و فرهنگی، برگزاری همایش «نوجوان جانفدای ایران» در آموزشگاه متوسطه اول شهید رئیسی ناحیه ۲ شهرکرد و حضور جامعه فرهنگیان و دانش‌آموزان در نماز جمعه از دیگر برنامه‌های این ایام است.
خدادادی با تأکید بر ضرورت انتقال صحیح مفاهیم تاریخی و هویتی به نسل جدید اظهار کرد: برای تبیین ۱۳ آبان باید از بیان صرفاً تاریخی و سخنرانی‌های طولانی فاصله بگیریم و به سمت روش‌های جذاب، تعاملی و متناسب با ویژگی‌های شناختی و روان‌شناختی دانش‌آموزان حرکت کنیم.
وی با اشاره به سه رویداد تاریخی این روز افزود: تبعید امام خمینی(ره) در سال ۱۳۴۳، شهادت دانش‌آموزان در ۱۳ آبان ۱۳۵۷ و تسخیر سفارت آمریکا در سال ۱۳۵۸ باید با زبان و شیوه مناسب برای گروه‌های سنی مختلف تبیین شود.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری ادامه داد: برای دانش‌آموزان دوره ابتدایی می‌توان از قصه‌گویی، نقاشی، نمایش و روایت‌های تصویری استفاده کرد، در دوره متوسطه اول، گفت‌وگوهای گروهی، مسابقات دانستنی‌ها و تولید محتوای هنری مؤثر است و در دوره متوسطه دوم نیز نشست‌های تحلیلی، بررسی اسناد تاریخی، مناظره و پرسش‌وپاسخ می‌تواند به تعمیق شناخت دانش‌آموزان کمک کند.
خدادادی تصریح کرد: هدف این است که دانش‌آموز بداند ۱۳ آبان صرفاً یک تاریخ در تقویم نیست، بلکه مجموعه‌ای از رویدادهای تاریخی مرتبط با استقلال‌خواهی، هویت ملی و حق تعیین سرنوشت ملت ایران است.
وی با اشاره به اهمیت سواد رسانه‌ای در تربیت نسل نوجوان گفت: دانش‌آموزان امروز در معرض حجم گسترده‌ای از اطلاعات، تصاویر و روایت‌های رسانه‌ای قرار دارند و برای مواجهه آگاهانه با این فضا به مهارت‌های تحلیلی نیاز دارند؛ ازاین‌رو، تقویت سواد رسانه‌ای و تربیت سیاسی دانش‌آموزان از اولویت‌های فعالیت‌های پرورشی است.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری افزود: استفاده از ظرفیت طرح‌هایی مانند لیگ جت، فعالیت خبرنگاران دانش‌آموزی پانا، تولید پادکست، ساخت کلیپ‌های کوتاه، برگزاری کارگاه‌های سواد رسانه‌ای و نشست‌های گفت‌وگومحور از جمله روش‌هایی است که می‌تواند به ارتقای قدرت تحلیل دانش‌آموزان کمک کند.
خدادادی خاطرنشان کرد: دانش‌آموزان باید بتوانند درباره یک خبر سؤال کنند، منبع آن را بررسی کنند، میان واقعیت و تحلیل تفاوت قائل شوند و با شناخت تکنیک‌های اقناع و عملیات روانی، اطلاعات را به‌صورت مستقل ارزیابی کنند، که هدف، تربیت دانش‌آموزانی پرسشگر و آگاه است که از قدرت تفکر نقادانه برخوردار باشند.
مشارکت دانش‌آموزان؛ راهکار عبور از برنامه‌های تکراری
وی با تأکید بر ضرورت افزایش نقش‌آفرینی دانش‌آموزان در فعالیت‌های فرهنگی و تربیتی اظهار کرد: یکی از سیاست‌های جدی مجموعه در حوزه پرورشی، عبور از فعالیت‌های صرفاً مناسبتی و حرکت به سمت برنامه‌های اثرگذار و مشارکت‌محور است و باید دانش‌آموز باید در برنامه‌های فرهنگی نقش‌آفرین باشد، نه اینکه صرفاً مخاطب و تماشاگر مراسم باشد.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری افزود: استفاده از ظرفیت شوراهای دانش‌آموزی و تشکل‌های فعال در مدارس برای طراحی، برنامه‌ریزی و اجرای فعالیت‌ها اهمیت ویژه‌ای دارد و دانش‌آموزان می‌توانند در تولید پادکست، طراحی پوستر، تهیه کلیپ، اجرای سرود، برگزاری نمایشگاه، مدیریت غرفه‌های دانش‌آموزی و تولید گزارش‌های خبری مشارکت کنند.
خدادادی تصریح کرد: ارزیابی برنامه‌ها نباید صرفاً بر اساس تعداد مراسم برگزارشده یا میزان حضور دانش‌آموزان انجام شود، بلکه کیفیت مشارکت، میزان خلاقیت، توانایی انتقال مفاهیم و میزان یادگیری دانش‌آموزان نیز باید مورد توجه قرار گیرد بنابراین هرچه دانش‌آموز در یک فعالیت فرهنگی نقش فعال‌تری داشته باشد، آن فعالیت از عمق تربیتی بیشتری برخوردار خواهد شد.
وی با اشاره به شرایط جغرافیایی و اجتماعی چهارمحال‌وبختیاری اظهار کرد: پراکندگی مدارس روستایی و عشایری و تفاوت امکانات آموزشی و فرهنگی در مناطق مختلف، ضرورت برنامه‌ریزی متناسب با شرایط هر منطقه را دوچندان می‌کند.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری ادامه داد: رویکرد ما این است که هیچ دانش‌آموزی به دلیل محل زندگی یا محدودیت امکانات از فرصت مشارکت در فعالیت‌های فرهنگی و تربیتی محروم نماند، که در این زمینه، استفاده از ظرفیت کارشناسان مناطق و شهرستان‌ها، مدیران مدارس، مربیان پرورشی، معلمان و تشکل‌های دانش‌آموزی اهمیت دارد.
خدادادی افزود: برنامه‌ها باید متناسب با امکانات هر منطقه طراحی شوند؛ به‌گونه‌ای که در مدارسی که دسترسی کمتری به امکانات دیجیتال دارند، از ظرفیت فعالیت‌های گروهی، نمایش‌های دانش‌آموزی، قصه‌گویی، مسابقات فرهنگی، سرود و فعالیت‌های هنری استفاده شود.
وی با بیان اینکه تشکل‌های دانش‌آموزی می‌توانند در انتقال تجربه و اجرای برنامه‌های مشترک میان مدارس شهری، روستایی و عشایری نقش مؤثری داشته باشند، تأکید کرد: هدف نهایی، تحقق عدالت تربیتی و فراهم کردن فرصت برابر برای شکوفایی استعدادهای دانش‌آموزان در سراسر استان است.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری با تأکید بر ضرورت پیوند دادن مفاهیم تاریخی با زندگی امروز نوجوانان اظهار کرد: مفهوم استکبارستیزی نباید به شعارها و نمادها محدود شود، بلکه باید آن را به زندگی واقعی دانش‌آموزان پیوند بزنیم تا نسل امروز بتواند ارتباط آن را با آینده خود و جامعه درک کند.
خدادادی افزود: استکبارستیزی در کنار شناخت تاریخی، با مفاهیمی همچون استقلال، عزت، خودباوری، عدالت‌خواهی، مقابله با تبعیض و ایستادگی در برابر زورگویی ارتباط دارد.
وی ادامه داد: وقتی دانش‌آموز ایرانی در حوزه علم، فناوری، هوش مصنوعی، پژوهش، نوآوری و کارآفرینی تلاش می‌کند و برای حل مسائل کشور ایده ارائه می‌دهد، در مسیر تقویت استقلال و توانمندی ملی گام برمی‌دارد.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری خاطرنشان کرد: در محیط مدرسه نیز می‌توان این مفاهیم را از طریق تقویت روحیه همکاری، احترام به حقوق دیگران، مسئولیت‌پذیری اجتماعی، مقابله با زورگویی و پذیرش تفاوت‌ها آموزش داد، هدف این است که دانش‌آموزان درک کنند استکبارستیزی تنها موضوعی تاریخی نیست، بلکه با ساختن آینده‌ای مستقل، پیشرفته، عادلانه و مبتنی بر توانمندی‌های داخلی ارتباط مستقیم دارد.
خدادادی با تأکید بر ضرورت ارزیابی کیفی فعالیت‌های پرورشی اظهار کرد: ارزیابی برنامه‌ها زمانی اثربخش است که از گزارش‌های کمی و آمار برگزاری مراسم فراتر برود و میزان تحقق اهداف تربیتی را نیز مشخص کند.
وی افزود: در ارزیابی برنامه‌های ۱۳ آبان، شاخص‌هایی مانند میزان شناخت دانش‌آموزان از پیشینه تاریخی این مناسبت، توانایی تحلیل مسائل اجتماعی و رسانه‌ای، میزان مشارکت در فعالیت‌های فرهنگی و گروهی، کیفیت تولیدات دانش‌آموزی و میزان خلاقیت در اجرای برنامه‌ها می‌تواند مورد توجه قرار گیرد.
مدیرکل آموزش‌وپرورش چهارمحال‌وبختیاری دریافت بازخورد مستقیم از دانش‌آموزان، مدیران مدارس، مربیان پرورشی و مسئولان تشکل‌های دانش‌آموزی را نیز مهم دانست و گفت: استفاده از پرسش‌نامه‌های کوتاه، نشست‌های گفت‌وگومحور، بررسی آثار تولیدشده توسط دانش‌آموزان و دریافت پیشنهادهای آنان می‌تواند تصویر دقیق‌تری از نقاط قوت و ضعف برنامه‌ها ارائه کند.
خدادادی تصریح کرد: فعالیت‌های فرهنگی و تربیتی باید فرایندی مستمر و پویا باشند؛ بنابراین، نتایج ارزیابی‌ها و بازخوردهای دریافتی می‌تواند مبنای اصلاح و ارتقای برنامه‌های سال آینده قرار گیرد.
وی خاطرنشان کرد: موفقیت این برنامه‌ها را باید در میزان اثرگذاری آن‌ها بر شناخت، نگرش و مهارت‌های دانش‌آموزان جست‌وجو کرد؛ به‌گونه‌ای که زمینه مشارکت آگاهانه، تقویت مسئولیت‌پذیری، افزایش قدرت تحلیل و رشد هویت ملی آنان فراهم شود.
نظر شما