به گزارش خبرگزاری ایمنا، اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه در نشست خبری امروز _دوشنبه چهارم آبان_ به تشریح مهمترین دیدگاه‌ها، تصمیمات و اقدامات وزارت امور خارجه پرداخت.
امنیت منطقه در دستور کار نشست تهران است
بقایی در پاسخ به این پرسش که «معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی امروز اعلام کردند که جمهوری اسلامی ایران میزبان مقامات ارشد سه کشور منطقه است. درباره این حضور و سفر توضیح بفرمایید، این نشست در چه قالبی قرار است برگزار شود و چه مباحثی در آن مطرح خواهد شد؟» اظهار کرد: معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی اعلام کرد که تهران امروز میزبان مقام‌های ارشد سه کشور ترکیه، پاکستان و عربستان سعودی خواهد بود. وزیر دفاع عربستان، فرمانده ارتش پاکستان و رئیس دستگاه اطلاعاتی ترکیه به تهران سفر می‌کنند.
وی ادامه داد: این ابتکار در جریان سفر آقای عاصم منیر به تهران مطرح شد و جمهوری اسلامی ایران نیز با نظر مساعد آن را بررسی کرد. پس از انجام مقدمات، قرار است این نشست امروز برگزار شود.
سخنگوی وزارت خارجه افزود: از نظر ما، اصل اینکه کشورهای منطقه به دنبال ایجاد یا دست‌کم تامل درباره سازوکارهای امنیت منطقه‌ای بر مبنای منافع و مصالح خود هستند، امر مبارکی است. این نشست می‌تواند مقدمه‌ای برای اقدامات بیشتر در راستای شکل‌دهی به امنیت درون‌زا باشد؛ موضوعی که ما چند دهه است بر آن اصرار داریم و تأکید می‌کنیم که امنیت منطقه جز با اتکا به خواست و ملاحظات امنیتی کشورهای منطقه تأمین نخواهد شد.
بقایی خاطرنشان کرد: اتفاقات دو سال اخیر، به‌ویژه هشت ماه گذشته، نشان داد که امنیت پایدار و قابل اتکا در منطقه ما تنها با ایجاد اعتماد و همکاری میان کشورهای منطقه میسر خواهد شد.
وی گفت: در جریان دیدارهای این سه مقام با رئیس‌جمهور و دبیر شورای عالی امنیت ملی، درباره این موضوعات گفت‌وگو خواهد شد. از آنجا که این نشست، نخستین جلسه از این نوع است، موضوعات مختلفی برای بررسی و تصمیم‌گیری پیش رو خواهد بود؛ اما قاعدتاً مهمترین مسائل مؤثر بر امنیت منطقه، از جمله توسعه‌طلبی رژیم صهیونیستی و تحولات فلسطین اشغالی و مناطق پیرامونی لبنان، در این نشست مورد بحث قرار می‌گیرد. به‌طور کلی، چنین نشستی نمی‌تواند بدون در نظر گرفتن پیامدهای تجاوز نظامی آمریکا علیه ایران برای امنیت کل منطقه برگزار شود. این مسئله نیز یکی از موضوعات مهمی است که باید در این چارچوب مورد توجه قرار گیرد.
اروپا در دو سال گذشته خود را به بخشی از مشکل تبدیل کرد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره تغییر رویکرد کشورهای اروپایی در قبال ایران و تاکید بر دیپلماسی با وجود رویکرد مضر پیشین گفت: من مطمئن نیستم که بتوانیم این مسئله را تغییر رویکرد بنامیم؛ ممکن است صرفاً یک ژست سیاسی باشد. امیدواریم طرف‌های اروپایی با مشاهده پیامدهای تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی بر امنیت منطقه و تحولات داخلی کشورهای خود، با واقع‌بینی بیشتری به تحولات غرب آسیا نگاه کنند.
بقایی ادامه داد: واقعیت این است که این سه کشور اروپایی در دو سال گذشته به‌هیچ‌وجه سازنده عمل نکرده‌اند. آنها حتی حاضر نشدند تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران را صریحاً و با زبان محکوم کنند. برعکس، مواضعی اتخاذ کردند که حاکی از حمایت یا دست‌کم مماشات و بی‌عملی در برابر چنین تجاوزی بود. این رفتار به‌هیچ‌وجه قابل قبول نیست.
وی با اشاره به اینکه اروپایی‌ها باید کارنامه دو سال گذشته خود را آسیب‌شناسی کنند، خاطرنشان کرد: متأسفانه اروپا خود را به بخشی از مشکل تبدیل کرد؛ هم از طریق تبعیت از آمریکا در موضوع موسوم به اسنپ‌بک و هم با خودداری از محکوم کردن تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه تأسیسات هسته‌ای ایران. اروپایی‌ها به‌جای آنکه تجاوز نظامی را محکوم کنند، پیوسته پیام‌هایی صادر کردند و مواضعی گرفتند که در راستای تأیید این تجاوز بود. به هر حال، امیدواریم این سه کشور اروپایی تحولات منطقه را واقع‌بینانه‌تر از گذشته ارزیابی کنند و تصمیم بگیرند رویکردی مستقل و سازنده در قبال مسائل غرب آسیا اتخاذ کنند.
بقائی خاطرنشان کرد: مماشات و بی‌تفاوتی در برابر چنین رویکردهایی به زیان تک‌تک کشورها خواهد بود. هیچ کشوری نمی‌تواند خود را از پیامدهای عملکرد هیئت حاکمه فعلی آمریکا مصون بداند؛ هیئت حاکمه‌ای که برای ارزش‌ها و هنجارهای حقوق بین‌الملل ارزشی قائل نیست.
وی افزود: در همین‌جا لازم است همبستگی خود را با مردم کوبا اعلام کنیم. مردم این کشور به دلیل محاصره اقتصادی غیرقانونی و نامشروع آمریکا در شرایط بسیار دشواری قرار دارند. کوبا نه برنامه هسته‌ای دارد و نه غنی‌سازی انجام می‌دهد، اما چند دهه است که با تحریم‌های آمریکا روبه‌روست. تنها خواسته مردم کوبا این است که اجازه داشته باشند استقلال خود را حفظ کنند، آن‌گونه که خود تشخیص می‌دهند زندگی کنند و نظام حکومتی خود را برگزینند؛ خواسته‌ای که با نظر آمریکایی‌ها سازگار نیست.
نیروهای مسلح ایران در برابر تهدیدهای علیه کشور قاطعانه اقدام می‌کنند
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره گزارش‌های منتشرشده از استقرار پایگاه‌های پهپادی در نزدیکی ایران، از جمله تحرکات اوکراینی‌ها در عراق و حضور هزاران ریزپرنده در اقلیم کردستان عراق، گفت: مطمئن باشید مسئولان رصد این تحولات، اوضاع را با دقت دنبال می‌کنند و هر زمان که لازم باشد، برای دفاع از کشور و دفع شرارت‌ها و تهدیدها اقدام خواهند کرد.
وی ادامه داد: گزارش‌های مربوط به اقدامات نیروهای مسلح را هم در جریان جنگ ۴۰ روزه و هم در روزهای پس از آن شنیده‌اید. هر جا احساس کرده‌ایم تهدید یا شرارتی متوجه حریم ایران است، نیروهای مسلح ما قاطعانه از کشور دفاع کرده‌اند و در ادامه نیز به همین ترتیب عمل خواهند کرد. تردید نکنید.
اعتراض ایران به نقض حقوق بشر در اروپا به سفیر ایتالیا ابلاغ شد
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره اعتراضات مردمی و برخوردهای نیروهای امنیتی در کشورهای اروپایی و سکوت نهادهای مدعی حقوق بشر در برابر این تحولات گفت: این موضوع جدیدی نیست. حقوق بشر به ابزاری تبدیل شده است که برخی کشورها هرگاه با منافع سیاسی‌شان سازگار باشد، از آن برای فشار بر کشورهای دیگر استفاده می‌کنند؛ اما زمانی که موضوع به خودشان یا دوستانشان مربوط می‌شود، سکوت می‌کنند یا به توجیه اتفاقات می‌پردازند.
وی افزود: آنچه در کشورهای اروپایی در حال وقوع است، آشکارا نقض حقوق بشر محسوب می‌شود. استفاده بیش از حد از خشونت و محدودیت‌های وضع‌شده برای اعمال حق تجمعات مسالمت‌آمیز با تعهدات بین‌المللی حقوق بشری فرانسه، بلژیک و سایر کشورهایی که شاهد اعتراضات مردمی هستند، مطابقت ندارد. پیش‌تر سفیر فرانسه را به وزارت امور خارجه احضار کردیم و روز گذشته نیز سفیر ایتالیا احضار شد. در این دیدارها، مراتب نگرانی و اعتراض خود را نسبت به نقض‌های گسترده و فاحش حقوق بشر به این کشورها ابلاغ کردیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه خاطرنشان کرد: شاهد بودید که برای نمونه، در فرانسه مشکلات را به برخی جناح‌ها یا در مواردی به پیامدهای تحولات خلیج فارس و تنگه هرمز در زمینه سوخت نسبت دادند. اگر این ادعاها درست است، باید مسئولیت اقدامات خود را بپذیرند. کشورهای اروپایی در جریان تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران همراهی کردند؛ تجاوزی که منشأ اصلی ناامنی در منطقه ما و ناامنی در کشتیرانی است.
وی ادامه داد: بارها این موضوع را مطرح کرده‌ایم و بار دیگر تأکید می‌کنم که کشورهای اروپایی باید درباره حمایت‌های خود پاسخگو باشند؛ به‌ویژه اعضای ناتو که به‌طور گسترده در طراحی و تدارک حمله نظامی غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران مشارکت داشتند. تاکنون پاسخی به این مطالبه داده نشده است؛ مطالبه‌ای که گذشت زمان آن را کمرنگ نخواهد کرد.
«بمب هسته‌ای ایران» دروغی بود که مبنای تجاوز نظامی قرار گرفت
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره اظهارات رئیس‌جمهور پیشین آمریکا مبنی بر اینکه ایران سلاح هسته‌ای نداشته و واشنگتن از راه دیپلماسی مانع دستیابی ایران به بمب هسته‌ای شده است، گفت: نداشتن سلاح هسته‌ای از سوی ایران یک واقعیت است. ایران نه‌تنها هیچ‌گاه سلاح هسته‌ای نداشته، بلکه هرگز به دنبال دستیابی به آن نیز نبوده است. این بخشی از واقعیت دو دهه اخیر است. واقعیت دیگر این است که ایران با حسن نیت در روند مذاکرات شرکت کرد و در سال ۲۰۱۵ معاهده‌ای را امضا کرد؛ اما طرف آمریکایی تنها سه سال بعد، بدون هیچ دلیل و بهانه‌ای، از این معاهده خارج شد و سپس اقدامات گسترده‌ای را علیه ایران به اجرا گذاشت.
وی افزود: امیدواریم افکار عمومی آمریکا از این واقعیت‌ها آگاه شود؛ اینکه هیئت حاکمه این کشور طی چند دهه، تحت تأثیر القائات رژیم صهیونیستی، دروغ بزرگی به نام «بمب هسته‌ای ایران» را به افکار عمومی خود القا کرده و سپس همین دروغ را مبنای تجاوز نظامی علیه ایران قرار داده است. با وجود اینکه ادعا کردند برنامه هسته‌ای ایران را به‌طور کامل از بین برده‌اند، هشت ماه پس از آن بار دیگر به ایران تجاوز نظامی کردند.
بقائی خاطرنشان کرد: نکته جالب این است که همچنان همان ادعا را تکرار می‌کنند. شاید در طول تاریخ کمتر سابقه داشته باشد که دروغی مبنای تهدید علیه صلح و امنیت بین‌المللی قرار گیرد، بر اساس آن به کشوری حمله شود و پس از آن نیز همان دروغ برای تهدید دوباره آن کشور تکرار شود.
میراث مشترک تمدنی ایران و ازبکستان مبنای تقویت روابط دوستانه است
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره انتشار مطالب کنایه‌آمیز از سوی برخی سفارتخانه‌های ایران در پی سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به ازبکستان و حضور او در شهرهایی مانند سمرقند و بخارا و همچنین واکنش‌های احتمالی مقام‌های ازبکستان به این مطالب، گفت: اصلا. اجازه بدهید ابتدا بیتی از رودکی بزرگ را نقل کنم:
«بوی جوی مولیان آید همی
یاد یار مهربان آید همی
ای بخارا، شاد باش و دیر زی
میر زی تو شادمان آید همی»
وی خاطرنشان کرد: پیوندها و علایق ایران و ازبکستان به امروز و دیروز محدود نمی‌شود. سمرقند و بخارا، مانند بسیاری از شهرها و مناطق باستانی آسیای مرکزی، قفقاز و شبه‌قاره، بخشی از میراث مشترک تمدنی و فرهنگی ایران با دیگر ملت‌ها هستند. ما به این میراث مشترک افتخار می‌کنیم و باید آن را بستری برای تقویت روابط با کشورهای همسایه، از جمله کشورهای آسیای مرکزی و قفقاز، قرار دهیم.
بقائی ادامه داد: در واقع، مخاطب مطالب منتشرشده از سوی دوستان ما در برخی سفارتخانه‌ها، طرف آمریکایی بود. هدف این بود که یادآوری شود تندگویی‌ها و تندخویی‌های آمریکایی‌ها درباره تمدن، فرهنگ و تاریخ ایران تا چه اندازه نادرست و نامتناسب است. میراث مشترک ایران و کشورهای منطقه را می‌توان در جای‌جای این منطقه مشاهده کرد.
وی تصریح کرد: برای روابط خود با ازبکستان ارزش بسیار زیادی قائل هستیم و اطمینان داریم که داشته‌های مشترک ما در سرزمین‌های مختلف، از جمله کشورهای همسایه و فراتر از آن، مبنایی برای تداوم و تقویت روابط دوستانه میان ملت‌ها خواهد بود.
مردم برزیل نشان دادند تسلیم فشارهای ناروا نمی‌شوند
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره شکست جریان راست‌گرای نزدیک به دونالد ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری برزیل و پیامدهای آن برای سیاست‌های آمریکا در آمریکای لاتین گفت: از این فرصت استفاده می‌کنم تا به مردم برزیل و رئیس‌جمهور منتخب این کشور تبریک بگویم. انتخابات برزیل بسیار مهم بود و تصمیم مردم این کشور درباره سیاست‌هایی که قرار است دنبال کنند، معنادار است.
وی افزود: مردم برزیل نشان دادند که تسلیم القائات و فشارهای ناروا نمی‌شوند و آنچه را به مصلحت کشور خود می‌دانند، انتخاب می‌کنند. فکر می‌کنم به همین مقدار بسنده کنم.
منادی منافع ملی و امنیت ملی ایران هستیم، نه قیمت نفت
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ادعاهای مقام‌های آمریکایی مبنی بر تلاش ایران برای افزایش قیمت نفت در آستانه انتخابات آمریکا و همچنین جعلی بودن گزارش‌های مربوط به انفجار یا غرق شدن کشتی‌ها بر اثر برخورد با مین در تنگه هرمز گفت: ما منادی نفت یا کالای دیگری نیستیم؛ ما منادی منافع ملی و امنیت ملی ایران هستیم. آنچه برای ما اهمیت دارد، صیانت از منافع و امنیت ملی ایران است.
وی افزود: عامل و علت افزایش قیمت نفت، خود آمریکایی‌ها هستند؛ زیرا تنگه هرمز و کشتیرانی بین‌المللی را ناامن کرده‌اند. فراموش نکنیم که تنها چند ماه قبل، رئیس‌جمهور آمریکا با افتخار اعلام کرد که رفتار آنها مانند دزدان دریایی است. آنها کشتی‌های مختلفی را تصاحب کردند.
بقائی ادامه داد: مشکلاتی که مردم آمریکا و جهان در زمینه افزایش قیمت سوخت و دیگر مسائل اقتصادی با آن مواجه هستند، ریشه در اقدامات غیرقانونی و تجاوزکارانه آمریکا علیه کشورهای مختلف، به‌ویژه در منطقه ما، دارد.
وی درباره ادعاهای مطرح‌شده در این زمینه گفت: این موضوع چندان جای تعجب ندارد. درباره جنایت میناب نیز هر از گاهی ادعا می‌کنند که آن جنایت حاصل هوش مصنوعی یا تصویرسازی بوده است. بنابراین، باید این ادعاها را در حد و اندازه واقعی خود ارزیابی کرد. واقعیت‌ها در منطقه و جهان خود را نشان می‌دهند و بر توهمات و ادعاهای کاملا بی‌اساس غلبه می‌کنند.
اختلاف مقام‌های اسرائیلی، رویکرد جنگ‌طلبانه این رژیم را تغییر نمی‌دهد
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره گزارش‌های منتشرشده از اختلاف بنیامین نتانیاهو و رئیس ستاد کل ارتش رژیم صهیونیستی بر سر حمله به ایران و تأثیر این اختلاف‌ها بر آمادگی دفاعی جمهوری اسلامی ایران گفت: هیچ. می‌دانیم که این مجموعه، با وجود تفاوت‌هایی که ممکن است در تاکتیک‌ها داشته باشد، در شرارت و توسعه‌طلبی اتفاق نظر دارد.
وی افزود: عملکرد این رژیم در منطقه نشان می‌دهد که در تلاش برای ناامن‌سازی کشورهای منطقه، عملا مسیر مشترکی را دنبال می‌کند. نکته مهم این است که فارغ از این تفاوت‌های جزئی، رژیم صهیونیستی را رژیمی جنگ‌طلب و سلطه‌جو در منطقه می‌شناسیم. کشورهای منطقه باید توانمندی‌های خود را تقویت کنند تا بتوانند با شرارت‌های این رژیم مقابله کنند.
قطر درباره سرنوشت خلبانان ایرانی باید پاسخگو باشد
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره سرنوشت خلبانان ایرانی در قطر گفت: تا زمانی که سند، مدرک یا شواهدی دال بر شهادت قهرمانان وطن در اختیار نداشته باشیم یا اطلاعات دقیق و مستندی در این زمینه به ما ارائه نشود، بر این مبنا عمل می‌کنیم که کشوری که هواپیماهای آنها در آنجا مورد اصابت قرار گرفته است، باید پاسخگو باشد.
وی افزود: ما در هر فرصتی این موضوع را مطرح کرده‌ایم. اطلاع دارید که مدتی قبل یک هیئت فنی اعزام شد و گفت‌وگوهای خوبی در آنجا صورت گرفت. همچنان پیگیر این موضوع هستیم و در تعامل نزدیک با ستاد کل نیروهای مسلح قرار داریم.
مسائل یمن و عربستان باید از راه گفت‌وگو حل‌وفصل شود
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره احتمال تلاش آمریکا برای گشودن جبهه‌ای جدید علیه ایران از راه تشدید تنش‌ها میان یمن و عربستان گفت: تحلیلگران ممکن است تحلیل‌های مختلفی ارائه کنند، اما در این موضوع که امنیت منطقه و کل منطقه غرب آسیا همچون ظروف مرتبط به یکدیگر متصل هستند، تردیدی وجود ندارد. ناامنی در یک نقطه می‌تواند پیامدها و آثار خود را در نقاط دیگر نیز نشان دهد.
وی ادامه داد: درباره موضوع یمن و عربستان، بارها تأکید کرده‌ایم که مسائل میان دو طرف باید از راه گفت‌وگو حل‌وفصل شود. آمادگی خود را برای هرگونه کمک در این مسیر اعلام کرده‌ایم. پیش‌تر نیز نقشه راهی میان دو طرف مورد تفاهم قرار گرفته بود.
سخنگوی وزارت امور خارجه تصریح کرد: همواره گفته‌ایم که رویکرد مبتنی بر تحریم، فشار و اقدام نظامی در قبال یمن، مشکلات را پیچیده‌تر می‌کند، به تضییع حقوق مردم این کشور می‌انجامد و خسارات و آسیب‌های فراوانی به یک کشور مسلمان در منطقه وارد می‌کند. امیدواریم عربستان در این مسیر گام بردارد و مسائل در شبه‌جزیره عربستان به سمت حل‌وفصل پیش برود.
لغو نشست صلاله مواضع ایران درباره امنیت منطقه را تغییر نمی‌دهد
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره پیشنهادهای جدید ایران برای گفت‌وگو با کشورهای منطقه پس از لغو نشست صلاله گفت: قرار نیست با برگزار نشدن یک نشست، مواضع اصولی خود را متوقف یا تعدیل کنیم. موضع اصولی ما این است که کشورهای منطقه باید برای تأمین امنیت مشترک گام بردارند. امیدواریم اتفاقی که امروز در حال رخ دادن است، مقدمه‌ای در همین مسیر باشد.
وی افزود: در جریان نشست بغداد سازمان همکاری اسلامی نیز پیشنهادهای ایران درباره این موضوع با کشورهای منطقه مطرح شد. این مسئله را به‌طور مستمر با کشورهای منطقه در میان می‌گذاریم و امیدواریم در چارچوب همین رویکرد، بتوانیم این ایده و ابتکار را پیش ببریم.
سفر رئیس‌جمهور به روسیه فرصتی برای رایزنی درباره انرژی است
بقائی درباره اهمیت سفر رئیس‌جمهور ایران به روسیه برای شرکت در نشست مجمع کشورهای صادرکننده گاز گفت: سفر رئیس‌جمهور برای شرکت در نشست سران کشورهای صادرکننده گاز انجام خواهد شد. این سفر اهمیت زیادی دارد؛ هم از نظر گفت‌وگو و رایزنی میان کشورهای مهم تأمین‌کننده انرژی در جهان، به‌ویژه گاز، و هم از نظر دیدارهای دوجانبه رئیس‌جمهور با همتایان خود از کشورهای شرکت‌کننده.
وی ادامه داد: همکاری‌های ایران و روسیه در حوزه انرژی سابقه‌ای طولانی دارد. نکته‌ای که آقای عراقچی به آن اشاره کردند، بیان موضوعی است که از مدت‌ها قبل در جریان بوده است. همکاری میان بخش انرژی ایران، به‌ویژه وزارت نفت، و روسیه نیز سابقه قابل‌توجهی دارد.
سخنگوی وزارت امور خارجه خاطرنشان کرد: در این نشست، همکاران ما از وزارت نفت نیز شرکت خواهند کرد و در جریان سفر و پس از آن، اطلاع‌رسانی لازم انجام خواهد شد.
ایران پیشنهاد مشخصی برای مذاکره از اروپا دریافت نکرده است
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره آمادگی ایران برای مذاکره با کشورهای اروپایی، با توجه به اظهارات وزیران امور خارجه این کشورها درباره دیپلماسی، گفت: شما پیشنهادی از سوی مقام‌های اروپایی دیده‌اید؟ ما پیشنهادی دریافت نکرده‌ایم؛ جز همان بیانیه سیاسی که قرائت کردند. درباره اهمیت مذاکره نیز تاکنون پیشنهاد مشخصی از سوی مقام‌های اروپایی دریافت نکرده‌ایم.
نظر شما