به گزارش خبرگزاری ایمنا، فریبرز مکاریانرجبی شامگاه_سهشنبه هفتم مهر_ در جلسه کارگروه تخصصی اجتماعی و فرهنگی، سلامت و امنیت غذایی شهرستان ضمن تحلیل شاخصهای بهداشت عمومی و افزایش چشمگیر امید به زندگی در کشور، اظهار کرد: ضرورت فوری تغییر رویکرد نظام سلامت از هزینهکردهای سرسامآور درمانی به سمت پیشگیری اولیه و ارتقای سواد سلامت عمومی امری مهم تلقی میشود.
وی با استناد به آمارهای جهانی و کشوری، شکاف موجود میان هزینههای سنگین مراحل پیشرفته بیماریها و هزینههای اندک غربالگری را یک چالش اقتصادی و اجتماعی جدی برشمرد و افزود: خواستار ورود تشکلهای مردمی و خیریهها به حوزه بهداشت، سبک زندگی و مداخلات زودهنگام در سطح محلات هستیم.
فوق تخصص خون وسرطان بزرگسالان و استاد دانشگاه علو پزشکی اصفهان با استناد به روندهای آماری تصریح کرد: شاخص علمی امید به زندگی در کشور از حدود ۵۵ سال در سال ۱۹۷۵ به ۷۷.۶ سال در سال ۲۰۲۰ رسیده است.
مکاریان ادامه داد: این در حالی است که میانگین کنونی جهان حدود ۷۳ سال برآورد میشود و ایران با دارا بودن آماری نزدیک به ۴.۵ سال بالاتر از میانگین جهانی، در کنار ارمنستان و ترکیه جزو بالاترین سطوح منطقه قرار دارد که نشاندهنده دستاوردهای ملموس نظام سلامت طی چند دهه اخیر است.
وی با تاکید بر لزوم صیانت از این دستاوردها و تداوم مسیر ارتقای سلامت توضیح داد: با وجود پیشرفتهای حاصلشده، همچنان ظرفیتهای گستردهای برای بهبود شاخصها وجود دارد؛ اما حفظ و استمرار این مسیر مستلزم توجه اساسی به ریشههای شیوع بیماریهای مزمن و مهار هزینههای سرسامآور آن است.
شکاف عظیم اقتصادی میان پیشگیری و درمان مراحل پیشرفته سرطان
فوق تخصص خون و سرطان بزرگسالان با مقایسه ارقام درمانی و پیشگیرانه گفت: ابتلای فرد به سرطان روده بزرگ در مراحل دو و سه به بالا، سالیانه بین یک تا پنج میلیارد تومان هزینه درمانی مستقیم و غیرمستقیم بر فرد، خانواده و کشور تحمیل میکند؛ این در شرایطی است که انجام تستهای دورهای ارزانقیمت غربالگری نظیر فیت (FIT) از سنین ۴۰ یا ۴۵ سالگی به بعد، خونریزیهای میکروسکوپی ناشی از طیف وسیعی از بیماریها از زخم معده ساده و هموروئید تا مراحل اولیه تومور را پیش از پیشرفت آشکار میسازد و از تحمیل دهها میلیارد تومان بار مالی جلوگیری به عمل میآورد.
مکاریان با اشاره به سطوح سهگانه پیشگیری اظهار کرد: در سطح نخست یا پیشگیری اولیه، هدف اصلی جلوگیری از ورود فرد به مرحله بیماری با حذف عوامل خطرساز است که اقتصادیترین و اثربخشترین شیوه به شمار میرود و سطح دوم شامل غربالگری برای شناسایی بهموقع ضایعات خاموش نظیر پولیپهای روده است و سطح سوم، تشخیص زودهنگام و مدیریت بالینی را در بر میگیرد تا عوارض ناتوانکننده مهار شود.
چالش صفهای غربالگری و ضرورت جهش در سواد سلامت محلات
وی با تبیین نقاط ضعف در لایههای اجرایی، افزود: در حال حاضر کمبود آگاهی، نقص در تجهیزات یا محدودیت در تعداد متخصصان گوارش سبب شده حدود ۱۵ تا ۲۰ هزار نفر در صفهای ارزیابی تکمیلی پس از آزمایشهای اولیه قرار گیرند؛ موضوعی که نشان میدهد اگر غربالگری به آموزش و فرهنگسازی عمومی گره نخورد، با بنبست روبهرو خواهد شد.
فوق تخصص خون وسرطان بزرگسالان با استناد به آمارهای دانشگاه علوم پزشکی توضیح داد: برآوردها نشان میدهد پوشش غربالگری در جامعه هدف اصفهان کمتر از ۲۰ تا ۳۰ درصد است؛ واقعیتی که لزوم حرکت به سوی آموزش محلهمحور را آشکار میسازد. برای دستیابی به این مهم باید از نفوذ اجتماعی چهرههای ورزشی، هنری و الگوهای اجتماعی در بستر سراهای محله و پایگاههای بهداشت بهره برد تا حساسیت جامعه نسبت به علائم هشداردهنده برانگیخته شود.
بلعیده شدن منابع سلامت در گرداب هزینههای درمانی
مکاریان با سابقه سه دهه طبابت در بخش انکولوژی تأکید کرد: در ساختار سلامت کشور، غول درمان در حال بلعیدن نوزاد آموزش و غربالگری است. تمرکز افراطی و هیجانی بر تجویز داروهای گرانقیمت چندصد میلیون تومانی در ماههای پایانی حیات بیماران که تنها منافع مقطعی روانی دارند، اما کارایی جمعی ندارند منابع ملی را تهی میکند.
وی ادامه داد: از سال ۱۳۷۱ که بهعنوان متخصص داخلی در اصفهان آغاز به کار کردم و تعداد متخصصان این حوزه انگشتشمار بود تا امروز که دهها نیروی تخصصی فعالیت دارند، صفوف درمان بیماران نهتنها خلوت نشده بلکه فشردهتر شده است.
فوق تخصص خون وسرطان بزرگسالان ادامه داد: تخلیه آب با لیوان از چشمهای جوشان کارساز نیست؛ بلکه باید سرچشمه آسیبها مسدود شود و خیرین سلامت نیز از خرید صرف تجهیزات رادیوتراپی و دستگاههای گرانقیمت درمانی، به سمت تأسیس خیریههای طب پیشگیری و ارتقای سلامت سوق داده شوند.
همپوشانی عوامل خطر بیماریهای قلبی و سرطان؛ نقش بنیادین سبک زندگی
مکاریان در تشریح علل مرگومیر بر پایه آمارهای بینالمللی و ملی یادآور شد: بررسی گزارشهای بهداشتی نشان میدهد بالغ بر ۵۰ درصد از موارد مرگ در بسیاری از کشورها ناشی از بیماریهای قلبی-عروقی و سرطانهاست و در ایران سوانح ترافیکی نیز در جایگاههای سوم یا چهارم مرگ قرار دارد. در حوزه سرطان روزانه حدود ۳۹۰ تا نزدیک ۴۰۰ مورد جدید در کشور ثبت میشود و نرخ بروز سالانه نیز در محدوده ۱۴۰ تا ۱۶۰ مورد به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر جمعیت گزارش شده است.
وی با تأکید بر لزوم تدوین قوانین بازدارنده و مهار عوامل خطرساز، خاطرنشان کرد: حدود ۷۵ درصد از عوامل ایجادکننده سرطان با بیماریهای قلبی-عروقی همپوشانی دارند که ریشه اصلی آنها در سبک زندگی نادرست، چاقی، کمتحرکی، تغذیه ناسالم، رفتارهای پرخطر و استعمال دخانیات نهفته است؛ مسائلی که کنترل آنها تنها از طریق نصیحت محقق نمیشود، بلکه نیازمند سیاستگذاریهای کلان، ممنوعیتهای سختگیرانه برای گروههای سنی زیر ۱۸ سال و مالیاتهای بازدارنده است تا نسل جوان از عوامل خطرساز بنیادین دور نگاه داشته شود.
نظر شما