موسی خنافره در گفتوگو با خبرنگار ایمنا در خوزستان با اشاره به ضرورت بازنگری در شیوه مدیریت مواکب و تجمعات مردمی اظهار کرد: مواکب و هیئات مذهبی از سرمایههای ارزشمند اجتماعی شهر اهواز هستند که علاوه بر کارکردهای مذهبی و فرهنگی، ظرفیت قابل توجهی برای تقویت همبستگی اجتماعی، حل مسائل محلات، توسعه مشارکت شهروندی و ارتقای سرمایه اجتماعی دارند.
وی افزود: رویکرد جدید معاونت فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز، عبور از نگاه فقط اجرایی و مناسبتی به مواکب و حرکت به سمت مدیریت راهبردی ظرفیتهای مردمی است. در این چارچوب، تلاش میکنیم با بهرهگیری از توان هیئات مذهبی، تشکلهای اجتماعی، گروههای جهادی و فعالان محلی، زمینه شکلگیری شبکهای پایدار از مشارکتهای مردمی را فراهم کنیم.
معاون فرهنگی اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز با تأکید بر ضرورت در نظر گرفتن رویکردی متوازن در ساماندهی مواکب تصریح کرد: سیاست مدیریت شهری نباید تنها بر افزایش تعداد مواکب یا محدودسازی فعالیت آنها متمرکز باشد. تداوم فعالیتهای بدون برنامه، همچون توقف ناگهانی و بدون مطالعه آنها، میتواند پیامدهای اجتماعی و اجرایی بهدنبال داشته باشد.
خنافره ادامه داد: بازآرایی هوشمند مواکب باید بر مبنای نیاز واقعی محلات، میزان مشارکت مردم، رضایت ساکنان، ظرفیت داوطلبان، هزینههای مدیریت شهری، ملاحظات ایمنی و امکان استفاده دوباره از فضاها باشد.
وی خاطرنشان کرد: هدف ما ایجاد تعادل میان حفظ سرمایههای اجتماعی و مذهبی شهر، ارتقای کیفیت خدمات و رعایت حقوق شهروندان است، بنابراین هرگونه تصمیم درباره استمرار، اصلاح یا تغییر کارکرد مواکب باید بر پایه ارزیابی میدانی و گفتوگو با ذینفعان باشد.
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی درباره شیوه جانمایی و ساماندهی جغرافیایی مواکب اظهار کرد: یکی از موضوعات مهم در مدیریت تجمعات مردمی، انتخاب الگوی مناسب برای توزیع جغرافیایی و ارائه خدمات است. در این زمینه، الگوی ترکیبی چندسطحی میتواند ضمن حفظ دسترسی شهروندان، به ارتقای نظم خدماتی و مدیریت بهتر فضاهای شهری کمک کند.
خنافره افزود: در این الگو، سه سطح شامل پایگاههای اصلی شهری، پایگاههای ناحیهای و هستههای سبک محلی پیشبینی میشود. پایگاههای اصلی وظیفه پشتیبانی و ارائه خدمات گستردهتر را بر عهده خواهند داشت، پایگاههای ناحیهای نقش هماهنگی و پوشش خدمات در محدودههای مشخص را ایفا میکنند و هستههای محلی نیز با تکیه بر ظرفیت مساجد، هیئات و گروههای مردمی، خدمات موردنیاز شهروندان را در سطح محله ارائه خواهند داد.
وی تأکید کرد: این ساختار میتواند زمینه توزیع متوازن خدمات، کاهش تمرکز غیرضروری، افزایش دسترسی محلی و استفاده مؤثرتر از ظرفیتهای اجتماعی مناطق هشتگانه شهرداری اهواز را فراهم کند.
تبدیل مواکب از ایستگاههای پذیرایی به پایگاههای چندمنظوره مردمیار
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز با اشاره به ضرورت ارتقای کارکرد مواکب گفت: یکی از محورهای اصلی برنامههای پیشنهادی، تبدیل مواکب از مراکز فقط پذیرایی و خدمات مقطعی به پایگاههای چندمنظوره مردمیار است؛ پایگاههایی که بتوانند متناسب با نیازهای هر محله، در حوزههای فرهنگی، اجتماعی، حمایتی و سلامت عمومی نقشآفرینی کنند.
خنافره ادامه داد: در این چارچوب، ایجاد میزهای خدمت با مشارکت دستگاههای اجرایی، استفاده از ظرفیت مشاوران داوطلب در حوزههای خانواده، حقوق و روانشناسی، ارتباط با خیرین و نیکوکاران محلی برای شناسایی و رفع نیازهای اقشار کمبرخوردار و ایجاد سازوکارهای محلهمحور برای رسیدگی به مسائل شهروندان در دستور کار قرار میگیرد.
وی افزود: همچنین ارائه خدمات اولیه سلامت و غربالگری، طراحی برنامههای ویژه کودکان، نوجوانان و سالمندان، حمایت از کسبوکارهای خرد محلی، برگزاری بازارچههای محلهای، اجرای پویشهای مسئولیت اجتماعی و فراهمکردن زمینه گفتوگو و هماندیشی شهروندان از جمله ظرفیتهایی است که میتوان در این پایگاهها فعال کرد.
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی خاطرنشان کرد: تحقق این رویکرد مستلزم همکاری دستگاههای اجرایی، نهادهای حمایتی، سازمانهای مردمنهاد، خیران و فعالان اجتماعی است و شهرداری میتواند نقش تسهیلگر و هماهنگکننده این همکاریها را ایفا کند.
خنافره با تأکید بر اهمیت سرمایه انسانی در مدیریت اجتماعی اظهار کرد: مدیران هیئات مذهبی، مسئولان مواکب، گروههای جهادی و فعالان اجتماعی از مهمترین ظرفیتهای مردمی شهر هستند و توانمندسازی آنان باید بهعنوان یکی از محورهای اساسی برنامههای فرهنگی و اجتماعی شهرداری مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: آموزشهای مدیریتی، ارتقای مهارتهای اجرایی، آشنایی با اصول مدیریت داوطلبان، توانایی شناسایی مسائل اجتماعی و تقویت ارتباط میان تشکلها میتواند به افزایش اثربخشی فعالیتهای مردمی منجر شود.
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز تصریح کرد: در کنار آموزش، باید زمینه شبکهسازی افقی میان هیئات و تشکلها فراهم شود تا مجموعههای مردمی بتوانند بدون وابستگی به ساختارهای متمرکز، تجربیات خود را به اشتراک بگذارند، از ظرفیت یکدیگر استفاده کنند و برای حل مسائل مشترک محلات همکاری داشته باشند.
وی با اشاره به نقش نهادهای واسط در توسعه مشارکت اجتماعی گفت: حلقههای میانی و نهادهای واسط، نقش مهمی در پیوند میان مدیریت شهری و تشکلهای مردمی دارند. تقویت این نهادها میتواند به ساماندهی بهتر ظرفیتهای داوطلبانه، آسان شدن همکاریهای بینبخشی و افزایش پایداری برنامههای اجتماعی کمک کند.
خنافره افزود: طراحی سازوکارهای حمایتی، ایجاد زمینه برای تأمین مالی مشارکتی، توسعه الگوهای همکاری میان شهرداری و تشکلهای مردمی و استفاده از ظرفیت نهادهای واسط در ارزیابی میدانی برنامهها، از اقداماتی است که میتواند در این مسیر بررسی و پیگیری شود.
وی تأکید کرد: حمایت از تشکلهای مردمی باید بر اساس ضوابط شفاف، نیازهای واقعی محلات و میزان اثربخشی فعالیتها صورت گیرد تا ضمن حفظ استقلال و روحیه داوطلبانه این مجموعهها، زمینه استفاده بهینه از ظرفیت آنها فراهم شود.
ارتقای مشارکت شهروندان از حضور مقطعی به مسئولیتپذیری اجتماعی
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز با بیان اینکه مشارکت اجتماعی تنها به حضور شهروندان در رویدادها محدود نمیشود، اظهار کرد: هدف ما حرکت از مشارکت جمعیتی به سمت مشارکت مسئولانه است، به این معنا که شهروندان علاوه بر حضور در برنامهها، در شناسایی مسائل، ارائه راهکار و اجرای فعالیتهای اجتماعی نیز نقش فعال داشته باشند.
وی ادامه داد: برای تحقق این هدف، آموزشهای میدانی، تقسیم مسئولیت متناسب با توان داوطلبان، ارتقای مهارتهای اجرایی و ایجاد سازوکارهای خودتنظیمی در میان گروههای مردمی ضروری است.
خنافره خاطرنشان کرد: در این رویکرد، حفظ انگیزه، کرامت و روحیه داوطلبانه فعالان مردمی اهمیت ویژهای دارد و حرفهایسازی فعالیتها باید بهگونهای انجام شود که موجب تضعیف انگیزههای مردمی نشود.
وی با اشاره به اهمیت ارتباطات در مدیریت رویدادهای شهری گفت: مدیریت صحیح ارتباطات و اطلاعرسانی، یکی از الزامات موفقیت برنامههای اجتماعی و تجمعات مردمی است، در همین راستا، اطلاعرسانی شفاف، رصد مستمر فضای اجتماعی، دریافت بازخورد شهروندان و انعکاس روایتهای واقعی فعالان مردمی باید در دستور کار قرار گیرد.
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز افزود: استفاده از ظرفیت رسانههای رسمی، شبکههای اجتماعی و ابزارهای چندرسانهای میتواند به معرفی فعالیتهای مردمی، انتقال تجربیات موفق و افزایش آگاهی عمومی کمک کند، همچنین تدوین دستورالعملهای ارتباطی برای شرایط بحرانی و پیشبینی سازوکارهای پاسخگویی، از الزامات مدیریت مسئولانه رویدادهای شهری است.
خنافره با تأکید بر ضرورت توجه به حقوق شهروندان اظهار کرد: هر برنامه اجتماعی و فرهنگی در فضای شهری باید با در نظر گرفتن منافع و حقوق همه گروههای ذینفع اجرا شود. در این میان، ساکنان مناطق میزبان مواکب و تجمعات مردمی از جایگاه ویژهای برخوردارند و نظرات و مطالبات آنها باید در فرایند برنامهریزی و ارزیابی مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: شناسایی ذینفعان، بررسی آثار رویدادها بر زندگی روزمره مردم، ایجاد مسیرهای ارتباطی برای دریافت پیشنهادها و انتقادها و پیشبینی تمهیدات لازم برای کاهش مزاحمتهای احتمالی، از اقداماتی است که باید در مدیریت این برنامهها لحاظ شود.
وی ادامه داد: رعایت نظم ترافیکی، حفظ دسترسی شهروندان، مدیریت پسماند، کنترل آلودگی صوتی و توجه به ایمنی عمومی از جمله موضوعاتی است که در برگزاری تجمعات و فعالیتهای مردمی باید بهصورت جدی مورد توجه قرار گیرد.
گفتوگو و تعامل جایگزین رویکردهای تقابلی
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز در بخش دیگری از این گفتوگو با تأکید بر ضرورت تعامل با همه شهروندان گفت: مدیریت شهری باید ظرفیت شنیدن دیدگاههای مختلف را داشته باشد. در برنامهریزی و اجرای رویدادهای شهری، میان نقد و مطالبهگری مدنی و رفتارهای مخل نظم عمومی باید تفاوت قائل شد و زمینه طرح محترمانه دیدگاهها و نارضایتیها را فراهم کرد.
وی عنوان کرد: استفاده از ادبیات فراگیر، گفتوگو با گروههای مختلف اجتماعی و کاهش هزینههای جانبی برنامهها برای شهروندانی که در آنها مشارکت ندارند، میتواند به افزایش اعتماد عمومی و تقویت همزیستی اجتماعی کمک کند.
خنافره با اشاره به ضرورت بهرهگیری از ظرفیت مواکب در شرایط عادی و بحرانی شهر اظهار کرد: نگاه ما به مواکب و تجمعات مردمی، فراتر از مدیریت یک رویداد مقطعی است. این مجموعهها در صورت برخورداری از سازماندهی مناسب و ارتباط مؤثر با نهادهای مسئول، میتوانند به بخشی از زیرساخت اجتماعی شهر تبدیل شوند.
وی افزود: مواکب و تشکلهای مردمی در شرایط عادی میتوانند در تقویت همبستگی اجتماعی، توسعه فعالیتهای فرهنگی، شناسایی مسائل محلات و حمایت از گروههای آسیبپذیر نقشآفرینی کنند و در شرایط بحرانی نیز، در چارچوب ضوابط و با هماهنگی دستگاههای مسئول، در سازماندهی ظرفیتهای داوطلبانه و پشتیبانی اجتماعی مشارکت داشته باشند.
معاون فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اهواز تأکید کرد: چشمانداز ما، حرکت به سمت مدیریت اجتماعی محلهمحور و بهرهگیری هدفمند از ظرفیتهای مردمی است؛ رویکردی که در آن، مواکب، هیئات مذهبی و تشکلهای اجتماعی نهتنها برگزارکنندگان برنامههای مناسبتی، بلکه شرکای مدیریت شهری در شناسایی و حل مسائل اجتماعی و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان خواهند بود.
نظر شما