محمدرسول میرزایی در گفتوگو با خبرنگار ایمنا با بیان اینکه هوش مصنوعی آرامآرام از یک ابزار تازه و هیجانانگیز در دنیای فناوری فاصله گرفته و به مسئلهای جدی برای بازار کار تبدیل شده است، اظهار کرد: این فناوری اکنون میتواند بخشی از کارهای روزمره کارمندان، برنامهنویسان، حسابداران، طراحان، فروشندگان و حتی بعضی مشاغل تخصصی را انجام دهد و این پرسش را پررنگتر کند که در سالهای آینده چه تعداد از شغلهای امروز همچنان به نیروی انسانی نیاز خواهند داشت.
وی افزود: تازهترین بررسی شرکت Deloitte در استرالیا، ۸۲ شغل را در گروه مشاغلی قرار داده است که بیشتر از سایر حرفهها در معرض تأثیر هوش مصنوعی هستند؛ در این فهرست مشاغل اداری و دفتری سهم قابلتوجهی دارند؛ از منشیها، دستیاران اداری و کارکنان ورود اطلاعات گرفته تا حسابداران، کارمندان مراکز تماس، کارکنان بایگانی و برخی نیروهای حوزه فروش و خدمات.
این کارشناس حوزه هوش مصنوعی و بازار کار گفت: فهرست به مشاغل اداری محدود نمیشود؛ برنامهنویسان نرمافزار و سکو، تحلیلگران سیستم، متخصصان پایگاه داده، برخی متخصصان فناوری اطلاعات، طراحان گرافیک و وب، عکاسان و تعدادی از مشاغل مرتبط با اطلاعات نیز در میان ۸۲ شغل مورد بررسی قرار گرفتهاند.
میرزایی ادامه داد: یک نکته مهم در خواندن این فهرست وجود دارد؛ هوش مصنوعی قرار نیست این ۸۲ شغل را یکجا از بین ببرد؛ موضوع اصلی کاهش تقاضا برای نیروی انسانی در مشاغلی است که بخش زیادی از وظایف آنها قابلیت انجام شدن توسط سامانههای هوش مصنوعی را دارد. به بیان سادهتر، ممکن است ابتدا یک شغل تغییر کند، بخشی از وظایف آن به هوش مصنوعی سپرده شود و در ادامه تعداد نیروی مورد نیاز برای انجام همان کار کاهش پیدا کند.
وی خاطرنشان کرد: نشانههایی از این تغییر در بازار کار نیز دیده میشود؛ پژوهشگران دانشگاه استنفورد در بررسی دادههای اشتغال و دستمزد میلیونها نیروی کار در آمریکا تا ژوئن ۲۰۲۶ شواهدی از حذف گسترده مشاغل در کل اقتصاد پیدا نکردهاند، اما وضعیت برای برخی نیروهای جوان متفاوت بوده است؛ بر اساس این پژوهش اشتغال افراد ۲۲ تا ۲۵ ساله در مشاغلی که بیشترین میزان رویارویی با هوش مصنوعی را دارند حدود ۱۹ درصد پایینتر از روند مورد انتظار در مشاغلی است که رویارویی کمتری با این موضوع دارند.
کارشناس حوزه هوش مصنوعی و بازار کار گفت: این اتفاق یک نکته مهم را نشان میدهد؛ هوش مصنوعی نخستین ضربه را به کارکنان باسابقه نمیزند، بلکه ممکن است ورود نیروهای تازهکار به بعضی مشاغل را دشوارتر کند. وقتی یک شرکت میتواند بخشی از کارهای ابتدایی یک نیروی تازهوارد را با ابزارهای هوش مصنوعی انجام دهد، طبیعی است که انگیزه کمتری برای استخدام نیروی جدید داشته باشد.
میرزایی بیان کرد: گزارش مجمع جهانی اقتصاد نیز تصویری مشابه اما گستردهتر ارائه کرده است. بر اساس این گزارش، مشاغلی همچون صندوقداری، ورود اطلاعات، دستیار اداری، منشی اجرایی، کارکنان چاپ و بعضی مشاغل حسابداری در سالهای آینده با کاهش تقاضا روبهرو خواهند شد؛ در مقابل، حوزههایی همچون هوش مصنوعی، داده، امنیت سایبری و انرژیهای تجدیدپذیر با افزایش تقاضا همراه خواهند بود.
وی تاکید کرد: آنچه در حال وقوع است، مرگ مشاغل نیست، بلکه تغییر شکل بازار کار است. یک حسابدار ممکن است همچنان حسابدار باشد، اما بخشی از محاسبات و تهیه گزارشهای او را هوش مصنوعی انجام دهد. یک طراح گرافیک ممکن است همچنان طراح باشد، اما تولید نخستین طرحها را به ابزارهای مولد بسپارد. حتی برنامهنویس نیز ممکن است به جای نوشتن تمام کدها، بیشتر وقت خود را صرف طراحی، بررسی و اصلاح کدی کند که ماشین تولید کرده است.
کارشناس حوزه هوش مصنوعی و بازار کار گفت: شاید پرسش آینده بازار کار نهتنها این باشد که کدام شغل حذف میشود، بلکه پرسش مهمتر این است که کدام انسان میتواند در کنار هوش مصنوعی کار کند و کدام مهارتها دیگر ارزش گذشته را نخواهند داشت.
میرزایی با اشاره به اینکه تحول بازار کار از همین نقطه آغاز میشود، تاکید کرد: هوش مصنوعی جای انسان را نمیگیرد، اما انسانی که از کار با آن عقب بماند، بهطور حتم جایگاه خود را به انسانی بدهد که استفاده از این فناوری را آموخته است.
نظر شما