به گزارش خبرگزاری ایمنا، در جریان ادامه درگیریهای هفته گذشته بین ایران و آمریکا در منطقه، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی سیاست از بین بردن سیستمهای نظارتی ایالات متحده آمریکا در منطقه را ادامه داد و موفق شد یک بالن نظارتی ارتش آمریکا را بر فراز اربیل در کردستان عراق هدف قرار دهد و منهدم کند.
منطقه شمال عراق مدتهاست که هم بهدلیل وجود گسترده نیروهای تجزیهطلب و ضدانقلاب و نیروهای ارتش آمریکا بهعنوان یکی از نقاط فشار علیه کشور ما مدنظر بوده و بهویژه در جریان جنگ رمضان و درگیریهای بعد از آن جزو مناطقی بوده که بهشدت مورد تهاجم نیروهای مسلح کشورمان قرار گرفته است.
مسئله درباره شمال عراق دارای پیچیدگیهای خاصی از بخشهای مختلفی است، از جغرافیای کوهستانی منطقه از یک سو تا بهنوعی حضور ترکیه بهعنوان یک عضو ناتو در بخشهایی از شمال عراق کنار نیروهای آمریکایی تا فعالیت واضح و مشخص عوامل سرویسهای اطلاعاتی رژیم صهیونیستی و بهویژه پوشش پدافندی و هوایی که بهطور عمده توسط آمریکا در این نقطه برقرار شده است، موجب میشود در مجموع منطقه موسوم به اقلیم کردستان عراق مکانی پرچالش باشد.
چند هفته پیش از انهدام بالن نظارتی آمریکا و پرواز آن بر فراز اربیل در شمال عراق
در راستای برنامه نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در بحث کور کردن حداکثری هر نوع سیستم راداری، شنود الکترونیکی و نظارتی ارتش آمریکا اطراف ایران از ابتدای جنگ رمضان تا امروز تلاشهای گستردهای با نتایج درخشانی ثبت شده است، از شکار رادار راهبردی در قطر تا بحث انهدام رادارهای سامانه پدافندی تاد و سامانه پاتریوت تا رادارهای نظارتی چه در جنوب و غرب کشور و حتی چندین اصابت دقیق در منطقه کردستان عراق انجام شده است، همچنین هفته پیش سپاه موفق به کسب یک شکار جالب شد.
شکار بالن جاسوسی آمریکا با پهپاد شاهد
در روزهای اولیه بامداد چهارشنبه هفته گذشته یک فروند بالن نظارتی مدل PSS-T ارتش آمریکا که در منطقه شمال عراق اطراف فرودگاه اربیل مستقر بود، توسط پهپادهای شاهد ۱۳۶ نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هدف قرار گرفته منهدم شد.

تصویری از بالن مدل PSS-T ارتش آمریکا
بالنهای نظارتی را میتوان یک طرح ترکیبی از ایده قدیمی بهنام بالن و در عین حال ترکیب آن با سیستمهای مدرن همچون انواع رادار، سیستمهای اپتیکی و دیگر سامانهها همچون سیستمهای رله مخابراتی به حساب آورد. بهدلیل افزایش ارتفاع بهصورت واضح منطقه تحتپوشش سامانههای اپتیکی و راداری موردنظر شدید افزایش پیدا کرده است و این مسئله بهویژه برای شناسایی و هشدار اولیه درباره حملات با موشکهای کروز و پرندههای بدون سرنشین نقش مهمی دارد.
واژه PSS-T مخفف عبارت ( The Persistent Surveillance System – Tethered) است که میتوان بهنوعی آن را «سیستم نظارتی مداوم ـ مهارشده» ترجمه کرد. مسئله عبارت «مهارشده» بدین معناست که این بالنها بهخلاف تصور عامه و قدیمی از بالنهای در حال پرواز تنها در یک نقطه ثابت قرار میگیرند و همچون یک برجک نگهبانی عمل میکنند.
پیمانکار اصلی ساخت این سامانه برای ارتش آمریکا شرکت لاکهید مارتین است. بالن موردنظر ۳۵ متر طول دارد و توانایی حمل ۵۰۰ کیلوگرم محمولههای مختلف را دارد. عدد دقیقی برای ارتفاع قرارگیری این بالن بهصورت رسمی اعلام نشده است، اما برخی منابع رقم ۷۵۰ متر را برای آن اعلام کردند.
این سیستم بهصورت بیستوچهارساعته توان جستوجوی محیط اطراف را دارد و بهطور معمول هر دوره باقیماندن آن در آسمان یک ماه است و بعد از آن برای انجام انواع تعمیرات و اقدامات نظارتی نیازمند پایین آورده شدن است.
در بحث آنچه این بالن میتواند با خود حمل کند، باید گفت که گزینهها میتواند بسیار متفاوت و متنوع باشد، اما آنچه در منابع آشکار بیشتر دیده میشود ترکیبی از راداری بهنام Vista F۲۵ است که در باند ایکس فعالیت میکند و بسته به اندازه و نوع اهداف بردی بین ۸ تا ۶۰ کیلومتر میتواند داشته باشد. این رادار در باند ایکس فعالیت میکند و توانایی پوشش ۳۶۰ درجه اطراف خود را نیز دارد.

رادار مدل Vista F۲۵ که زیر یک بالن نظارتی نصب شده است
در بحث سیستمهای نظارت اپتیکی همگزینههای مختلف و زیادی را میتوان برای این کلاس از بالنها در نظر گرفت، اما ارتش آمریکا در اسناد مختلفی بهطور عمده به سیستمهای سری WESCAM همچونMX۱۵ ،MX۲۰ و MX۲۵ اشاره میکند. این سیستمها ترکیبی قوی از دوربینهای نظارتی روزانه و حرارتی و در صورت لزوم سیستمهای مسافتسنج و نشانهگذار لیزری را نیز با خود حمل میکنند و میتوانند مساحت گستردهای را پوشش بدهند.

سه نمونه سیستمهای نظارت اپتیکی مدل WESCAM
ترکیب این رادار و این سری از سیستمهای اپتیکی میتواند یک لایه بسیار قوی در بحث کشف اولیه و دادن اطلاعات لازم برای درگیری به سامانههای پدافندی درباره موشکهای کروز و پرندههای بدون سرنشین بدهد. قیمت یک بسته کامل شامل بالن و یک ترکیب از رادار و اپتیک مناسب نیز رقمی در حدود ۱۵ تا۲۰ میلیون دلار را شامل میشود.
ذکر این مسئله در اینجا بسیار مهم است که نخست، این بالن میتواند به طیف گسترده از سیستمهای دیگر شامل سامانههای شنود الکترونیکی، رله ارتباطی، جنگ الکترونیک نیز مجهز شود، اما بیشتر برآوردها ازاین سیستم و حضور آن در منطقه اربیل بحث شناسایی و نظارت هوا پایه بوده است.
جغرافیای منطقه نیز از این ایده پشتیبانی میکند، چراکه منطقه کوهستانی کار را برای رادارهای زمینپایه سخت میکند و فضایی برای پنهانشدن به موشکهای کروز و پرندههای بدون سرنشین میدهد، زمانی که سامانههای شما از بالا به پایین در حال اسکن کردن هستند شانس کشف زودتر این تهدیدات بسیار افزایش پیدا میکند.
از بین بردن این سامانه در منطقه شمال عراق را در نهایت نه یک حرکت کوچک یا تنها تاکتیکی، بلکه یک قطعه در پازل استراتژی بزرگتر سپاه و نیروهای مسلح ایران برای پاکسازی مسیر هوایی از انواع سیستمهای شناسایی و اخطار اولیه است.
تجربه درگیریهای چند سال اخیر از زمان عملیات «وعده صادق۱» تا امروز نشان داده است که از بین رفتن هر کدام از این سیستمها ثانیههای ارزشمندی را از طرف مقابل برای کشف هدف و آمادهشدن برای مقابله با آن میگیرد و هرچه این سامانههای راداری و نظارتی کمتر باشند، احتمال عبور پرتابههای خودی از لایههای پدافندی دشمن افزایش پیدا خواهد کرد.
منبع: تسنیم

نظر شما