وقتی ایران، کربلای دیگری می‌شود

به گزارش خبرگزاری ایمنا از البرز، «کل ارض کربلا و کل یوم عاشورا»؛ شاید هیچ روزی به اندازه اربعین، معنای این جمله را به تصویر نکشد. میلیون‌ها عاشق این روزها از نجف تا کربلا قدم برمی‌دارند، اما میلیون‌ها دل دیگر نیز در ایران، اگرچه از کاروان زیارت جا مانده‌اند، مسیر عشق را در شهرها و روستاهای خود ادامه می‌دهند. جاماندگان اربعین، جامانده نیستند؛ آنان زائرانی هستند که جغرافیا مانع حضورشان شده، نه دلدادگی‌شان.

صدای «لبیک یا حسین» فقط میان ستون‌های جاده نجف تا کربلا شنیده نمی‌شود؛ این صدا، سال‌هاست در کوچه‌های ایران نیز طنین‌انداز شده است.

اربعین، فقط یک پیاده‌روی نیست؛ بزرگ‌ترین اجتماع انسانی جهان است؛ راهی که نه با تبلیغات شکل گرفته، نه با اجبار و نه با وعده‌ای دنیایی. میلیون‌ها انسان، از ده‌ها ملیت، با زبان‌ها، فرهنگ‌ها و رنگ‌های مختلف، تنها به یک دلیل راهی می‌شوند؛ پاسخ دادن به دعوت مردی که هزار و چهارصد سال پیش، خونش را برای زنده ماندن حقیقت بخشید.

پیاده‌روی اربعین، بیش از آنکه حرکت پاها باشد، حرکت دل‌هاست؛ سفری که مقصدش فقط کربلا نیست، بلکه بازگشت انسان به حقیقت خویش است. در این مسیر، ثروتمند و فقیر کنار هم غذا می‌خورند، غریبه‌ها برادر می‌شوند و خدمت به زائر، عبادتی بزرگ‌تر از هر منفعت شخصی تلقی می‌شود، اما همه نمی‌توانند خود را به بین‌الحرمین برسانند.

بعضی گذرنامه ندارند، برخی بیماری و کهولت سن، گروهی مسئولیت خانواده و عده‌ای نیز محدودیت‌های اقتصادی یا شرایط اجتماعی، آنان را از این سفر بازمی‌دارد. با این حال، عشق به حسین(ع) هیچ‌گاه پشت مرزها متوقف نمی‌شود.

از همین باور بود که آیین جاماندگان اربعین متولد شد؛ آیینی که امروز دیگر یک مراسم محلی نیست، بلکه به یکی از بزرگ‌ترین اجتماعات مذهبی ایران تبدیل شده است.

امسال، همزمان با اربعین حسینی، ایران یکپارچه به کربلایی دیگر تبدیل می‌شود.

در تهران، سیل عاشقان از ده‌ها مسیر به سمت حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) حرکت خواهند کرد؛ جایی که بیش از ۷۰۰ موکب آماده خدمت‌رسانی به زائران است. مسئولان این مراسم، اربعین امسال را متفاوت از سال‌های گذشته می‌دانند؛ اربعینی که در امتداد حوادث منطقه، مقاومت ملت‌های مظلوم و یاد شهدای جنگ اخیر، رنگ و بویی دیگر گرفته است.

در یزد، پیاده‌روی جاماندگان در ۵۹ نقطه شهری و روستایی برگزار می‌شود و ۵۲۰ موکب مردمی از عزاداران پذیرایی خواهند کرد؛ شهری که کوچه‌های خشتی‌اش، این بار نیز با زمزمه «یا حسین» جان تازه می‌گیرد.

در اصفهان، گستره این حرکت شگفت‌انگیزتر از همیشه است؛ ۱۱۷ مسیر پیاده‌روی با مجموع ۳۵۱ کیلومتر و پیش‌بینی حضور یک میلیون و ۲۵۰ هزار نفر، نشان می‌دهد اربعین دیگر تنها یک مراسم نیست؛ یک فرهنگ زنده است که نسل به نسل منتقل می‌شود.

مازندران نیز از این قافله عقب نمانده است؛ مراسم جاماندگان در بیش از ۵۰ شهر و ۲ هزار و ۵۰۰ روستا برگزار می‌شود؛ جایی که پایان هر مسیر، به گلزار شهدا ختم می‌شود؛ گویی راه کربلا، از کنار مزار کسانی می‌گذرد که خود، ادامه‌دهندگان راه عاشورا بوده‌اند.

در تبریز، عاشقان سیدالشهدا(ع) مسیر میدان شهید بهشتی تا مصلای اعظم را طی می‌کنند؛ پیاده‌روی‌ای که با قرائت زیارت اربعین و نماز جماعت به پایان می‌رسد و جلوه‌ای از وحدت و دلدادگی مردم آذربایجان را به نمایش می‌گذارد.

در مشهد، خیل جاماندگان از میدان بسیج تا حرم مطهر امام رضا(ع) قدم خواهند زد؛ مسیری که آغاز دهه پایانی صفر را با عطر اربعین پیوند می‌زند و با مشارکت هیئت‌ها، گروه‌های جهادی و مواکب مردمی، جلوه‌ای از خدمت بی‌منت را به تصویر می‌کشد.

و البرز، استانی که سال‌هاست سهم خود را از این دلدادگی ادا می‌کند.

از امامزاده محمد(ع) کرج تا امامزاده طاهر مهرشهر، از ماهدشت و محمدشهر تا هشتگرد، فردیس، نظرآباد، اشتهارد، طالقان، چهارباغ، گرمدره، کمالشهر و تنکمان، مردم مسیرهایی را قدم می‌زنند که مقصد همه آن‌ها یکی است؛ رسیدن به حسین(ع).

در این مسیرها، کودکانی را می‌بینی که قمقمه آب میان زائران تقسیم می‌کنند؛ نوجوانانی که پرچم‌های سرخ را بر دوش گرفته‌اند؛ مادرانی که کالسکه کودکشان را هل می‌دهند و سالمندانی که با عصا قدم برمی‌دارند؛ همان‌هایی که شاید آرزوی حضور در کربلا را سال‌ها در دل داشته‌اند، اما امروز کربلا را به شهر خود آورده‌اند.

موکب‌ها نیز فقط محل پذیرایی نیستند. هر استکان چای، هر لقمه نان، هر بطری آب و هر لبخند خادمان، تمرینی است برای همان فرهنگی که اربعین را بزرگ‌ترین نمایش همدلی جهان کرده است؛ فرهنگی که در آن، خدمت کردن افتخار است، نه تکلیف.

شاید فلسفه جاماندگان اربعین نیز همین باشد؛ اینکه حسین(ع)، کسی را از سفر عشق محروم نمی‌کند. اگر پاها به کربلا نرسید، دل‌ها که رسیده‌اند. اگر بین‌الحرمین دور است، راه حسین از هر کوچه‌ای می‌گذرد که در آن نام او زنده باشد.

اربعین، تنها پایان چهل روز عزاداری نیست؛ آغاز دوباره یک عهد است؛ عهدی که هر سال میلیون‌ها انسان آن را با قدم‌هایشان امضا می‌کنند.

و جاماندگان...

آن‌ها هرگز جامانده نیستند؛ فقط مسیرشان از نجف نمی‌گذرد، اما مقصدشان همان کربلاست؛ همان جایی که تاریخ هنوز با صدای «هل من ناصرٍ ینصرنی» زنده است و هر قدمی که برای حسین برداشته می‌شود، پاسخی است به آن ندای جاودانه.