به گزارش خبرگزاری ایمنا، هپاتیتهای ویروسی همچنان یکی از مهمترین چالشهای سلامت عمومی در جهان به شمار میروند؛ بیماریهایی که به دلیل سیر خاموش و بدون علامت خود، سالها میتوانند در بدن فرد باقی بمانند و بدون آنکه بیمار از ابتلای خود آگاه باشد، بهتدریج کبد را دچار آسیبهای جبرانناپذیر کنند. سازمان جهانی بهداشت (WHO) با نامگذاری ۲۸ ژوئیه (هفتم مرداد) به عنوان روز جهانی هپاتیت، بر ضرورت افزایش آگاهی عمومی، تشخیص زودهنگام، گسترش غربالگری و دسترسی عادلانه به درمان تأکید کرده است. شعار روز جهانی هپاتیت در سال ۲۰۲۶ با محوریت «هپاتیت؛ بیایید آن را از بین ببریم» (Let's Break It Down)، بر شکستن موانع آگاهی، تشخیص و درمان تأکید دارد و از دولتها، نظامهای سلامت، رسانهها و مردم میخواهد برای حذف این بیماری به عنوان یک تهدید سلامت عمومی تا سال ۲۰۳۰، همکاری گستردهتری داشته باشند.
بر اساس تازهترین برآوردهای سازمان جهانی بهداشت، حدود ۳۰۴ میلیون نفر در جهان با هپاتیتهای مزمن B و C زندگی میکنند و سالانه بیش از ۱.۳ میلیون نفر بر اثر عوارض ناشی از این بیماریها از جمله سیروز و سرطان کبد جان خود را از دست میدهند؛ رقمی که هپاتیت را در کنار بیماریهایی مانند سل و HIV، در زمره مهمترین بیماریهای عفونی مرگبار جهان قرار داده است. با این حال، یکی از نگرانکنندهترین واقعیتها آن است که بخش قابل توجهی از مبتلایان از بیماری خود اطلاع ندارند و بدون دریافت درمان، ناخواسته در معرض پیشرفت بیماری و انتقال ویروس به دیگران قرار میگیرند. همین موضوع موجب شده است که متخصصان از هپاتیت با عنوان «بیماری خاموش» یا «اپیدمی پنهان» یاد کنند.
در ایران، بهواسطه اجرای برنامههای ملی واکسیناسیون، ارتقای نظام انتقال خون، توسعه خدمات بهداشتی و درمانی و اجرای برنامههای غربالگری، وضعیت هپاتیت نسبت به بسیاری از کشورهای منطقه مطلوبتر است. برآوردها نشان میدهد شیوع هپاتیت B در کشور حدود یک درصد و شیوع هپاتیت C حدود ۰.۳ درصد است که در مقایسه با میانگین جهانی، پایین ارزیابی میشود. با این حال، کارشناسان حوزه بیماریهای واگیر معتقدند که پایین بودن شیوع به معنای پایان تهدید نیست؛ زیرا همچنان تعداد قابل توجهی از مبتلایان به دلیل نداشتن علائم، از بیماری خود بیاطلاع هستند و تنها زمانی به مراکز درمانی مراجعه میکنند که بیماری وارد مراحل پیشرفته و آسیب کبدی غیرقابل بازگشت شده است.
پیشرفتهای پزشکی در سالهای اخیر، چشمانداز مقابله با هپاتیت را متحول کرده است. امروزه برای هپاتیت C داروهایی در دسترس قرار دارد که در صورت تشخیص بهموقع و مصرف منظم، در بیش از ۹۵ درصد موارد منجر به حذف کامل ویروس از بدن میشود. همچنین واکسیناسیون گسترده هپاتیت B که از اوایل دهه ۱۳۷۰ در برنامه ایمنسازی کشور قرار گرفته، نقش تعیینکنندهای در کاهش شیوع این بیماری ایفا کرده است. با وجود این دستاوردها، متخصصان همچنان بر اهمیت شناسایی افراد در معرض خطر، انجام آزمایشهای غربالگری، رعایت اصول پیشگیری و مراجعه بهموقع برای درمان تأکید میکنند؛ زیرا موفقیت درمان، ارتباط مستقیمی با زمان تشخیص بیماری دارد.
در همین راستا، خبرنگار ایمنا به مناسبت روز جهانی هپاتیت، در گفتوگویی تفصیلی با رضا فدایی، متخصص بیماریهای عفونی و مسئول بیماریهای واگیر مرکز بهداشت استان اصفهان، ابعاد مختلف این بیماری، راههای انتقال، گروههای در معرض خطر، اهمیت غربالگری، ظرفیتهای تشخیصی و درمانی کشور و نقش واکسیناسیون در کنترل هپاتیت را بررسی کرده است. وی در این گفتوگو با تأکید بر اینکه بسیاری از مبتلایان سالها بدون هیچ علامتی زندگی میکنند، خواستار مشارکت جدی مردم، رسانهها و نظام سلامت در افزایش آگاهی عمومی و تحقق هدف حذف هپاتیت به عنوان یک تهدید مهم سلامت عمومی شد، مشروح این گفتوگو را در ادامه میخوانید:
ایمنا:به مناسبت روز جهانی هپاتیت، مهمترین پیامی که لازم است افراد درباره این بیماری بدانند چیست و چرا سازمان جهانی بهداشت همچنان بر آگاهیبخشی درباره هپاتیت تأکید دارد؟
فدایی: روز جهانی هپاتیت فرصتی است تا توجه جامعه را به یکی از مهمترین بیماریهای خاموش اما قابل پیشگیری و قابل درمان جلب کنیم. مهمترین پیامی که باید به مردم منتقل شود این است که هپاتیت، بهویژه هپاتیتهای B و C، در اغلب موارد بدون علامت است و بسیاری از مبتلایان سالها از بیماری خود هیچ اطلاعی ندارند. همین ویژگی سبب شده است که این بیماری به «اپیدمی خاموش» معروف شود.
کبد بزرگترین عضو داخلی بدن است و نقش بسیار مهمی در حفظ سلامت انسان دارد. این عضو وظایفی مانند تنظیم سوختوساز مواد غذایی، ذخیره ویتامینها، تولید پروتئینهای حیاتی، ساخت عوامل انعقادی خون، دفع سموم و متابولیسم بسیاری از داروها را بر عهده دارد. بنابراین هرگونه آسیب مزمن به کبد میتواند عملکرد بسیاری از دستگاههای بدن را مختل کند.
ویروسهای هپاتیت زمانی که وارد بدن میشوند، ممکن است سالها در سلولهای کبد باقی بمانند و بدون ایجاد هیچ نشانهای، به تدریج موجب التهاب مزمن، تخریب سلولهای کبدی، ایجاد فیبروز، سیروز و در نهایت سرطان کبد شوند. به همین دلیل، بسیاری از بیماران زمانی به پزشک مراجعه میکنند که بیماری وارد مراحل پیشرفته شده و فرصت طلایی درمان زودهنگام از دست رفته است.
سازمان جهانی بهداشت هدف حذف هپاتیت ویروسی به عنوان یک تهدید مهم سلامت عمومی تا سال ۲۰۳۰ را دنبال میکند و تحقق این هدف بدون مشارکت مردم، افزایش آگاهی عمومی، تشخیص زودهنگام، غربالگری گروههای پرخطر و دسترسی آسان به درمان امکانپذیر نیست.
جمهوری اسلامی ایران در سالهای اخیر اقدامات بسیار مؤثری در زمینه کنترل هپاتیت انجام داده است و از نظر میزان شیوع، در مقایسه با بسیاری از کشورهای جهان در وضعیت مطلوبی قرار دارد، اما این به معنای پایان کار نیست. هنوز تعدادی از مبتلایان از بیماری خود بیاطلاع هستند و شناسایی همین افراد، مهمترین گام در مسیر حذف هپاتیت است.
بنابراین پیام اصلی روز جهانی هپاتیت این است که اگر در گروههای پرخطر قرار دارید یا احتمال تماس با عوامل خطر را در گذشته داشتهاید، حتی اگر کاملاً سالم هستید و هیچ علامتی ندارید، برای انجام آزمایش و غربالگری مراجعه کنید؛ زیرا تشخیص زودهنگام، جان انسانها را نجات میدهد.
ایمنا: هپاتیت چیست و مهمترین تفاوت هپاتیتهای A، B و C از نظر راه انتقال، شدت بیماری و پیامدهای سلامت چیست؟
فدایی: اصطلاح هپاتیت به معنای التهاب کبد است. این التهاب میتواند به دلایل مختلفی از جمله ویروسها، مصرف برخی داروها، الکل، بیماریهای خودایمنی یا اختلالات متابولیک ایجاد شود، اما شایعترین علت هپاتیت در جهان، عفونتهای ویروسی هستند.
در میان انواع مختلف ویروسهای هپاتیت، سه نوع A، B و C از اهمیت بیشتری برخوردارند. البته رفتار این ویروسها با یکدیگر کاملاً متفاوت است و شناخت این تفاوتها نقش مهمی در پیشگیری از بیماری دارد.
هپاتیت A معمولاً از طریق آب و غذای آلوده و رعایت نکردن بهداشت فردی منتقل میشود. این بیماری اغلب به صورت حاد بروز میکند و در بیشتر افراد بدون ایجاد آسیب دائمی بهبود مییابد. بنابراین برخلاف تصور عمومی، هپاتیت A معمولاً به بیماری مزمن تبدیل نمیشود.
در مقابل، هپاتیت B و هپاتیت C عمدتاً از طریق تماس با خون آلوده منتقل میشوند. استفاده مشترک از سرنگ، اعتیاد تزریقی، خالکوبی یا اقدامات زیبایی با وسایل غیراستریل، برخی تماسهای جنسی پرخطر و در مواردی انتقال از مادر مبتلا به نوزاد از مهمترین راههای انتقال این دو بیماری هستند.
ویروس هپاتیت B و بهویژه هپاتیت C این قابلیت را دارند که برای سالهای طولانی در بدن باقی بمانند و به بیماری مزمن تبدیل شوند. در صورت عدم تشخیص و درمان، این بیماریها میتوانند به فیبروز کبد، سیروز، نارسایی کبد و سرطان اولیه کبد منجر شوند که از مهمترین علل مرگومیر ناشی از بیماریهای کبدی در جهان هستند.
امروز برای هپاتیت B واکسن بسیار مؤثر وجود دارد و اجرای برنامه واکسیناسیون نوزادان در کشور از اوایل دهه ۷۰ شمسی، نقش بسیار مهمی در کاهش شیوع این بیماری داشته است. برای هپاتیت C اگرچه هنوز واکسن مؤثری در دسترس نیست، اما داروهای جدید میتوانند در بیش از ۹۰ تا ۹۵ درصد بیماران، ویروس را به طور کامل از بدن حذف کنند؛ مشروط بر اینکه بیماری در زمان مناسب تشخیص داده شود.
از همین رو تأکید ما این است که مردم علاوه بر رعایت اصول بهداشتی، از انجام هرگونه اقدام پزشکی، دندانپزشکی، آرایشی یا زیبایی در مراکز غیرمجاز خودداری کنند و در صورت قرار گرفتن در معرض عوامل خطر، آزمایشهای تشخیصی را به تعویق نیندازند؛ زیرا پیشگیری و تشخیص زودهنگام، مؤثرترین راه مقابله با هپاتیت است.
ایمنا: با توجه به اینکه بسیاری از مبتلایان تا سالها هیچ علامتی ندارند، این ویژگی چه چالشهایی برای نظام سلامت ایجاد میکند و چرا بر غربالگری تأکید ویژهای دارید؟
فدایی: مهمترین چالش هپاتیتهای B و C این است که این بیماریها در اغلب موارد بدون علامت هستند. برخلاف بسیاری از بیماریهای عفونی که با تب، درد یا علائم واضح همراهاند، فرد مبتلا به هپاتیت ممکن است ۱۰، ۲۰ و حتی ۳۰ سال بدون هیچ نشانه بالینی زندگی کند، در حالی که ویروس بهتدریج در حال آسیب رساندن به بافت کبد است.
همین ویژگی باعث میشود بسیاری از بیماران احساس نیاز به مراجعه نداشته باشند، زیرا تصور میکنند سالم هستند. در واقع، نبود علامت به معنای نبود بیماری نیست. به همین دلیل هپاتیت را یک بیماری خاموش مینامیم؛ بیماری که ممکن است سالها در سکوت پیشرفت کند و زمانی خود را نشان دهد که بخش قابل توجهی از کبد تخریب شده است.
از نگاه نظام سلامت، این موضوع اهمیت غربالگری را دوچندان میکند. ما نمیتوانیم منتظر بمانیم تا بیمار با علائم شدید مراجعه کند، زیرا در آن زمان ممکن است فرصت طلایی درمان از دست رفته باشد. بنابراین باید افرادی را که در معرض خطر قرار داشتهاند، حتی اگر کاملاً سالم به نظر میرسند، شناسایی و آزمایش کنیم.
امروز در کشور ما امکانات تشخیصی مناسبی برای این کار فراهم شده است. آزمایشهای غربالگری ساده، قابل دسترس و کمهزینه هستند و در صورت مثبت بودن، بررسیهای تکمیلی برای تأیید بیماری انجام میشود. این روند موجب میشود افراد پیش از بروز آسیبهای غیرقابل برگشت تحت درمان قرار گیرند.
طی سالهای اخیر هزاران نفر غربالگری شدهاند و تعداد قابل توجهی از مبتلایان در شرایطی شناسایی شدند که هیچ علامتی نداشتند و حتی تصور نمیکردند ناقل ویروس باشند. این افراد پس از تشخیص، درمان را دریافت کردند و از پیشرفت بیماری و عوارض بعدی پیشگیری شد. بنابراین مهمترین پیام ما این است که تشخیص زودهنگام، مؤثرترین و کمهزینهترین راه مقابله با هپاتیت است. هرچه بیماری زودتر شناسایی شود، احتمال درمان موفق، حفظ عملکرد طبیعی کبد و جلوگیری از انتقال بیماری به دیگران بیشتر خواهد بود.
ایمنا: چه افرادی بیشتر در معرض ابتلا به هپاتیت B و C قرار دارند و چه توصیهای برای این گروهها دارید؟
فدایی: اگرچه هر فردی ممکن است در صورت تماس با عوامل خطر به هپاتیت مبتلا شود، اما برخی گروهها بیش از دیگران در معرض خطر قرار دارند و لازم است با حساسیت بیشتری نسبت به انجام آزمایش و پیگیری وضعیت سلامت خود اقدام کنند.
افرادی که در سالهای گذشته به دفعات خون یا فرآوردههای خونی دریافت کردهاند، مصرفکنندگان مواد مخدر تزریقی، افرادی که سابقه استفاده مشترک از سرنگ دارند، کسانی که خالکوبی، سوراخ کردن بدن یا برخی اقدامات زیبایی را در مراکز فاقد استانداردهای بهداشتی انجام دادهاند، از مهمترین گروههای در معرض خطر محسوب میشوند.
همچنین افرادی که رفتارهای جنسی پرخطر یا شرکای جنسی متعدد دارند، کارکنان حوزه سلامت که به واسطه شغل خود با خون و وسایل تیز و برنده در تماس هستند و اعضای خانواده افراد مبتلا به هپاتیت B نیز باید تحت نظر پزشک، اقدامات لازم برای پیشگیری و در صورت نیاز غربالگری را انجام دهند.
البته باید به یک نکته مهم نیز اشاره کنم؛ در سالهای اخیر سازمان انتقال خون جمهوری اسلامی ایران با اجرای دقیق برنامههای غربالگری، تمام خونهای اهدایی را از نظر آلودگی به ویروسهای هپاتیت بررسی میکند و همین موضوع موجب شده انتقال بیماری از طریق خون به حداقل ممکن برسد.
از سوی دیگر، انجام خدمات پزشکی، دندانپزشکی، آزمایشگاهی و حتی خدمات آرایشی و زیبایی در مراکز دارای مجوز و تحت نظارت، خطر انتقال بیماری را بسیار کاهش میدهد. رعایت اصول استریلیزاسیون و استفاده از وسایل یکبارمصرف از مهمترین عوامل پیشگیری از انتقال ویروس است.
توصیه ما به تمام افرادی که احتمال میدهند در گذشته در معرض هر یک از این عوامل خطر قرار گرفتهاند این است که بدون نگرانی و بدون احساس انگ اجتماعی، به مراکز منتخب مراجعه و آزمایشهای لازم را انجام دهند. مراجعه زودهنگام نه تنها به حفظ سلامت فرد کمک میکند، بلکه از انتقال احتمالی بیماری به سایر افراد جامعه نیز جلوگیری خواهد کرد.
ایمنا: اگر بیماری هپاتیت بهموقع تشخیص داده نشود، چه عوارضی میتواند برای بیمار ایجاد کند و این عوارض تا چه اندازه قابل پیشگیری هستند؟
فدایی: هپاتیتهای مزمن B و C در صورت تشخیص دیرهنگام میتوانند یکی از مهمترین علل بیماریهای پیشرفته کبدی باشند. ویروس در طول سالها به تدریج موجب التهاب مزمن کبد میشود و این التهاب مداوم، سلولهای سالم کبد را تخریب کرده و بافت طبیعی را به بافت فیبروتیک و غیرقابل عملکرد تبدیل میکند.
در مراحل بعدی، بیمار دچار سیروز کبدی یا همان چروکیدگی کبد میشود. در این مرحله، کبد توانایی انجام بسیاری از وظایف حیاتی خود را از دست میدهد و بیمار ممکن است با عوارضی مانند تجمع مایع در شکم، زردی پوست و چشم، خونریزیهای گوارشی ناشی از واریس مری، اختلالات انعقادی، کاهش سطح هوشیاری و نارسایی کبد مواجه شود.
از سوی دیگر، ابتلای طولانیمدت به هپاتیت B و C یکی از مهمترین عوامل خطر ابتلا به سرطان اولیه کبد محسوب میشود؛ بیماری که درمان آن بسیار دشوارتر و پرهزینهتر از مراحل اولیه هپاتیت است.
در مواردی که آسیب کبدی بسیار پیشرفته باشد، تنها راه درمان ممکن است پیوند کبد باشد؛ عملی پیچیده، پرهزینه و وابسته به وجود عضو اهدایی که با وجود توانمندی مراکز درمانی کشور، همواره بهترین گزینه نیست و قطعاً پیشگیری و درمان زودهنگام بر آن ارجحیت دارد.
بخش عمده این عوارض قابل پیشگیری است. اگر بیماری در مراحل اولیه شناسایی شود، با درمان مناسب میتوان از پیشرفت آسیب کبدی جلوگیری کرد. در مورد هپاتیت C، درمانهای موجود در بیش از ۹۰ درصد بیماران منجر به حذف کامل ویروس میشود و در هپاتیت B نیز درمان دارویی میتواند تکثیر ویروس را کنترل کرده و خطر بروز سیروز و سرطان کبد را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
بنابراین تأکید ما همواره بر این است که هپاتیت بیماری قابل تشخیص، قابل کنترل و در بسیاری از موارد قابل درمان است؛ اما موفقیت درمان، مستقیماً به زمان تشخیص وابسته است. هرچه بیماری زودتر شناسایی شود، احتمال حفظ سلامت کبد و پیشگیری از عوارض جبرانناپذیر بیشتر خواهد بود.
ایمنا: آیا درمانهای مؤثری برای هپاتیت در دسترس بوده و این درمانها تا چه اندازه موفق است؟
فدایی: در سالهای اخیر، درمان هپاتیتهای ویروسی بهویژه هپاتیت C، تحولات چشمگیری داشته است. اگر در گذشته ابتلا به هپاتیت C یک بیماری مزمن و نگرانکننده تلقی میشد، امروز با ورود داروهای ضدویروس با اثر مستقیم، این بیماری در اغلب موارد قابل درمان قطعی است.
در حال حاضر، بیمارانی که مبتلا به هپاتیت C تشخیص داده میشوند، در صورت مصرف منظم داروها و تکمیل دوره درمان که معمولاً حدود ۱۲ هفته یا ۹۰ روز است، در بیش از ۹۰ تا ۹۵ درصد موارد به پاک شدن کامل ویروس از بدن دست پیدا میکنند. این موفقیت درمانی، یکی از دستاوردهای مهم پزشکی در دهههای اخیر محسوب میشود و فرصت بسیار ارزشمندی برای حذف این بیماری از جامعه فراهم کرده است.
در مورد هپاتیت B شرایط تا حدودی متفاوت است. اگرچه هنوز درمانی که بتواند ویروس را به طور کامل از بدن حذف کند در دسترس نیست، اما داروهای موجود میتوانند تکثیر ویروس را بهطور مؤثر کنترل کنند، التهاب کبد را کاهش دهند و از پیشرفت بیماری به سمت سیروز و سرطان کبد جلوگیری کنند. بسیاری از بیماران مبتلا به هپاتیت B با درمان مناسب میتوانند سالها زندگی طبیعی و باکیفیتی داشته باشند.
نکته بسیار مهم این است که اثربخشی درمان، ارتباط مستقیمی با زمان تشخیص بیماری دارد. هرچه بیماری در مراحل اولیه شناسایی شود، احتمال حفظ عملکرد طبیعی کبد و پیشگیری از عوارض جبرانناپذیر بیشتر خواهد بود. به همین دلیل، تأکید وزارت بهداشت و مراکز بهداشتی بر تشخیص زودهنگام و آغاز سریع درمان است.
در کشور ما نیز داروهای مورد نیاز بیماران از طریق نظام سلامت تأمین میشود و با حمایت بیمهها، بیماران میتوانند با حداقل هزینه از خدمات درمانی بهرهمند شوند. بنابراین امروز مهمترین چالش ما، نه کمبود درمان، بلکه شناسایی بیمارانی است که هنوز از ابتلای خود اطلاعی ندارند.
ایمنا: واکسیناسیون چه نقشی در کنترل هپاتیت B داشته است و چه توصیهای برای گروههای پرخطر دارید؟
فدایی: بدون تردید، واکسیناسیون هپاتیت B یکی از موفقترین برنامههای سلامت عمومی در جمهوری اسلامی ایران بوده است. از اوایل دهه ۷۰ شمسی، واکسن هپاتیت B وارد برنامه ایمنسازی کشوری شد و تمامی نوزادان در ساعات اولیه پس از تولد و سپس در نوبتهای بعدی این واکسن را دریافت میکنند.
نتیجه این سیاست ملی، کاهش چشمگیر شیوع هپاتیت B در کشور بوده است؛ بهگونهای که میزان شیوع این بیماری از بیش از سه درصد در دهههای گذشته به حدود یک درصد یا حتی کمتر رسیده است. این موفقیت نشان میدهد که سرمایهگذاری در حوزه پیشگیری، تا چه اندازه میتواند از بروز بیماریهای مزمن و پرهزینه جلوگیری کند.
در کنار واکسیناسیون عمومی، برخی گروههای شغلی نیز به دلیل ماهیت فعالیت خود نیازمند توجه ویژه هستند. پزشکان، دندانپزشکان، پرستاران، کارکنان آزمایشگاهها، اتاقهای عمل، مراکز دیالیز، اورژانس و تمام افرادی که با خون، ترشحات بدن یا وسایل نوکتیز و برنده سروکار دارند، باید از وضعیت ایمنی خود در برابر هپاتیت B اطمینان حاصل کنند.
این افراد علاوه بر دریافت واکسن، لازم است در صورت نیاز، آزمایش سنجش سطح آنتیبادی را نیز انجام دهند تا مشخص شود ایمنی کافی در بدن آنها وجود دارد یا خیر. در برخی موارد ممکن است بر اساس نظر پزشک، تزریق دوز یادآور واکسن ضروری باشد.
البته باید توجه داشت که برای هپاتیت C هنوز واکسن مؤثری در دسترس نیست و به همین دلیل رعایت دقیق اصول کنترل عفونت، استفاده از وسایل استریل، تجهیزات یکبارمصرف و رعایت احتیاطات استاندارد، همچنان مهمترین راه پیشگیری از انتقال این بیماری محسوب میشود.
ایمنا: رسانهها چه نقشی در افزایش آگاهی عمومی و تحقق هدف حذف هپاتیت در کشور میتوانند ایفا کنند؟
فدایی: هپاتیت بیماری نیست که تنها گروه خاصی را درگیر کند یا از آن هراس داشته باشیم؛ بلکه بیماری است که با آگاهی، پیشگیری، واکسیناسیون، تشخیص بهموقع و درمان مناسب میتوان آن را کنترل و حتی در مورد هپاتیت C درمان کرد.
اگر سابقه دریافت مکرر خون، استفاده از سرنگ مشترک، انجام خالکوبی یا اقدامات زیبایی در مراکز غیرمجاز، رفتارهای پرخطر یا افزایش آنزیمهای کبدی در آزمایشهای قبلی دارید، مراجعه برای انجام آزمایش را به تأخیر نیندازید. ممکن است کاملاً بدون علامت باشید، اما تشخیص امروز میتواند از بروز بیماریهای جدی در سالهای آینده جلوگیری کند.
از رسانهها نیز انتظار داریم که موضوع هپاتیت را صرفاً به مناسبت روز جهانی هپاتیت محدود نکنند. اطلاعرسانی مستمر، آموزش عمومی، مقابله با باورهای نادرست، کاهش انگ اجتماعی بیماران و تشویق گروههای پرخطر به انجام غربالگری، نقش بسیار مهمی در موفقیت برنامههای ملی کنترل هپاتیت دارد.
امروز امکانات تشخیصی، درمانی و پیشگیری نسبت به گذشته بسیار گستردهتر شده است و کشور ما نیز زیرساختهای مناسبی برای ارائه این خدمات فراهم کرده است. بنابراین اگر مردم آگاه باشند و در زمان مناسب مراجعه کنند، میتوانیم موارد ابتلا را زودتر شناسایی کنیم و از بروز عوارضی مانند سیروز، نارسایی و سرطان کبد پیشگیری کنیم.
امیدواریم با همکاری مردم، رسانهها، جامعه پزشکی و نظام سلامت، در سالهای آینده به هدف سازمان جهانی بهداشت برای حذف هپاتیت به عنوان یک تهدید مهم سلامت عمومی دست پیدا کنیم و شاهد جامعهای سالمتر و عاری از عوارض این بیماری باشیم.
