به گزارش خبرگزاری ایمنا، سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی بهعنوان یکی از مهمترین ابزارهای اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول راهاندازی شده است تا وضعیت اسناد عادی و ادعاهای مربوط به املاک بدون سند رسمی را ساماندهی کند. این سامانه با ایجاد بستری الکترونیکی، امکان ثبت ادعاهای مربوط به مالکیت، حق انتفاع، حق ارتفاق و برخی حقوق دیگر را فراهم کرده است و در نهایت به کاهش اختلافات ملکی و تثبیت مالکیت رسمی کمک میکند.
تمام خدمات این سامانه از طریق سکوی «کاتب» ارائه میشود و متقاضیان باید تنها از همین مسیر برای ثبت درخواست خود اقدام کنند.
نحوه ثبت ادعا در سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی
فرایند ثبت درخواست در این سامانه با ورود به سکوی «کاتب» آغاز میشود. نخستین مرحله، احراز هویت الکترونیکی متقاضی است که بر پایه دو مؤلفه اصلی انجام میشود:
- کد ملی
- شماره تلفن همراه متعلق به شخص متقاضی
در این مرحله، کد ملی با اطلاعات سازمان ثبت احوال تطبیق داده شده است و مالکیت شماره تلفن همراه نیز بررسی میشود تا هویت واقعی کاربر احراز شود.
پس از تکمیل احراز هویت، کاربر به خدمات الکترونیکی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور دسترسی خواهد داشت. در بخش «قانون الزام» سکوی کاتب، امکان ورود به سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی، ثبت ادعا و بارگذاری مدارک پیشبینی شده است.
مسئولان تأکید کردهاند که تنها مسیر رسمی ثبت ادعا همین درگاه است و شهروندان باید از مراجعه به وبگاههای غیررسمی یا افراد واسطه خودداری کنند.
چه افرادی میتوانند در سامانه ثبت ادعا کنند؟
این سامانه برای افرادی طراحی شده است که نسبت به اموال غیرمنقول فاقد سند رسمی دارای ادعا هستند. مهمترین موارد قابل ثبت عبارتند از:
- ادعای مالکیت عین
- ادعای مالکیت منافع بیش از دو سال
- حق انتفاع
- حق ارتفاق
هدف از ثبت این ادعاها، ساماندهی اسناد عادی، کاهش پروندههای اختلافات ملکی و فراهم کردن مقدمات دریافت سند رسمی برای املاک مشمول قانون است.
مهلت قانونی ثبت ادعا در سامانه
بر اساس ابلاغ رئیس قوه قضائیه، در مرحله فعلی مهلت قانونی دوساله تنها درباره املاکی آغاز شده است که دارای سند مالکیت حدنگاری بوده و تاریخ صدور سند آنها از یکم فروردین ۱۳۹۶ به بعد باشد، البته سایر اشخاص نیز امکان ورود به سامانه و ثبت ادعا را دارند، اما مهلت قانونی دوساله در حال حاضر تنها شامل همین گروه از املاک است.
متن ماده ۱۰ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول
مطابق ماده ۱۰ قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول:
«سازمان مکلف است، ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این قانون، سامانهای را با عنوان «ساماندهی اسناد غیررسمی» جهت ثبت ادعاهای راجع به مالکیت عین، مالکیت منافع بیش از دوسال و حق انتفاع و حق ارتفاق اموال غیرمنقول و مستندات مربوط به آن که قبل از راه اندازی سامانه مذکور ایجاد شده و فاقد سند رسمی هستند، ایجاد نماید.
مدعیان مذکور مکلفند ظرف دو سال از تاریخ راه اندازی این سامانه نسبت به درج مستندات و ادعاهای خود در سامانه مذکور و ظرف دو سال از تاریخ درج در سامانه، حسب مورد نسبت به تنظیم سند رسمی یا طرح دعوای الزام به تنظیم سند رسمی یا دعوای مرتبط در مراجع قضائی یا هر امر قانونی لازم دیگر به منظور أخذ سند رسمی مالکیت، اقدام و مدرک مربوط را در سامانه درج نمایند. پس از اقدام متقاضی، مراجع قانونی مربوط مکلفند اقدامات انجامشده توسط متقاضی و نیز نتیجه آن را در سامانه موضوع این ماده درج نمایند.
پس از مهلت مزبور هیچ ادعائی در سامانه قابل ثبت نیست. در صورت انقضای مواعد فوق الذکر و عدم اقدام قانونی مدعیان مذکور، ادعاهای مزبور علیه اراضی عمومی و دولتی از جمله اراضی ملی، موات، خالصه، مستحدث و ساحلی و همچنین علیه اشخاص ثالث با حسن نیت (بیاطلاع از معاملات معارض قبلی) دارنده سند رسمی، قابل استناد، استماع و معارضه نیست.
با وجود این، مدعی مذکور میتواند برای مطالبه قیمت مال غیرمنقول خود به نرخ روز حسب مورد به اشخاص ثالثی که عالماً نسبت به بارگذاری ادعاهای مستند به اسناد جعلی یا خلاف واقع در سامانه اقدام کردهاند، یا عالماً نسبت به معامله معارض با حق وی اقدام کردهاند یا ید ماقبل خود رجوع کند. دادگاهها مکلفند دعوای مطالبه قیمت روز مال غیرمنقول را در این موارد بپذیرند. راهاندازی رسمی سامانه موضوع این ماده به دستور رئیس قوه قضائیه در روزنامه رسمی اعلان عمومی میشود.»
مهمترین نکات سامانه ساماندهی اسناد غیررسمی
- ثبت ادعا فقط از طریق سکوی «کاتب» انجام میشود.
- احراز هویت با کد ملی و شماره تلفن همراه الزامی است.
- امکان ثبت ادعاهای مالکیت، حق انتفاع، حق ارتفاق و مالکیت منافع بیش از دو سال وجود دارد.
- مهلت قانونی فعلی فقط برای املاکی آغاز شده که سند حدنگاری آنها از اول فروردین ۱۳۹۶ به بعد صادر شده است.
- ثبت ادعا بهتنهایی کافی نیست و متقاضی باید در مهلت مقرر اقدامات قانونی لازم برای اخذ سند رسمی یا طرح دعوا را انجام داده و مستندات آن را نیز در سامانه بارگذاری کند.
نظر شما