حسن اکبری در گفتوگو با خبرنگار ایمنا در یزد با اشاره به آمار روزهای بالاتر از حد استاندارد در شهرهای مختلف استان یزد اظهار کرد: در سال ۱۴۰۴، شهرستان یزد ۶۸ روز، میبد ۷۲ روز، اردکان ۱۰۳ روز، بافق ۲۲ روز، مهریز ۳۵ روز و اشکذر ۶۵ روز ناسالم را تجربه کرده است که این آمار بر اساس میانگین ۲۴ ساعته ثبتشده توسط ایستگاههای سنجش کیفیت هوا محاسبه شده است.
وی با بیان اینکه روزهای ناسالم به دو دسته کلی تقسیم میشوند، افزود: دسته نخست مربوط به فصل زمستان و پدیده وارونگی هواست؛ بهگونهای که از حدود ساعت یک و نیم تا دو بامداد، پدیده سکون هوا حاکم شده و آلایندههای ناشی از صنایع و ترافیک در زیر لایه سرد هوا حبس میشوند و تا ساعات ۹ تا ۱۰ صبح، غلظت آلایندهها به حداکثر میرسد و روز ناسالم رقم میخورد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان یزد دسته دوم روزهای ناسالم را مربوط به فصل بهار، پاییز و حتی برخی روزهای تابستان دانست و گفت: در این بازهها، ناپایداری جو و وزش باد از کانونهای فرسایش فعال، گرد و غبار را از جادههای خاکی، تالابهای خشکشده و اراضی لخت و فاقد پوشش گیاهی به هوا معلق میکند و شرایط ناسالم را ایجاد میکند.
اکبری با اشاره به وضعیت تیر سالجاری افزود: در تیر، تعداد روزهای ناپایدار و طوفانی قابلتوجه بود و در روزهای همراه با طوفان، غلظت گرد و غبار بسیار بالا ثبت شده است.
راهکارهای کنترل آلودگی صنعتی؛ از پلمپ تا هوشمندسازی
وی درباره راهکارهای کنترل آلودگی نوع اول که منشأ صنعتی و ترافیکی دارد، گفت: تشدید پایشها، برخورد با صنایع آلاینده از طریق تذکر، اخطار، قرارگیری در لیست صنایع آلاینده، جریمههای بازدارنده، معرفی به دادگاه و پلمپ واحدهای شدیداً آلاینده در دستور کار قرار دارد. همچنین اکیپهای پایش را افزایش دادهایم و پروژه هوشمندسازی تشخیص آلودگی صنایع را دنبال میکنیم.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان یزد با بیان اینکه محدودیت جدی استقرار صنایع آلاینده در محورهای حساس اعمال میشود، اظهار داشت: نظارت بر آزمایشگاههای معتمد، پایش سرزده واحدهای صنعتی توسط پایشگران تأمینشده از نظام مهندسی و پیگیری مسائل رویزمینمانده در کارگروهها از دیگر اقدامات است.
اکبری مسئله حادتر را روزهای ناسالم ناشی از گردوغبار دانست و تأکید کرد: برای این نوع آلودگی که در شرایط ناپایداری هوا از کانونهای فرسایش خارج از استان وارد میشود، عملاً حتی راهحل میانمدتی نیز وجود ندارد؛ زیرا این پدیده در بازههای زمانی طولانی رخ میدهد و رفع آن زمانبر است.
منشأ گردوغبار؛ از کویرهای سمنان تا عراق و عربستان
وی منشأ اصلی ریزگردهای اخیر را عمدتاً خارج از استان دانست و افزود: کویرهای جنوب سمنان، مناطق اطراف تالاب گاوخونی و همچنین منابع خارج از کشور نظیر عراق، عربستان، سوریه و کشورهای شمالی از جمله کانونهای تولید گردوغبار هستند که بخش زیادی از کشور از جمله استان یزد را تحت تأثیر قرار دادهاند.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان یزد با اشاره به اینکه در گذشته نیز گردوغبار وجود داشته اما شدت آن کمتر بوده، تصریح کرد: برداشت بیرویه از سفرههای آب زیرزمینی در کل کشور، کویرها و تالابهایی نظیر دشت کویر، کویرهای شرق اصفهان، جنوب سمنان، کویر قم، کویر ابرکوه، مروست، سیاهکوه و تالاب گاوخونی را خشک کرده و پوشش گیاهی اطراف آنها را از بین برده است و اکنون با خاکهای لختی روبهرو هستیم که با اندک وزش باد، ذرات آن در هوا معلق میشود.
عزم ملی و دیپلماسی منطقهای؛ دو راهبرد اساسی
اکبری برای کاهش گردوغبار، خواستار عزم ملی شد و خاطرنشان کرد: مدیریت برداشت آب از سفرهها، حفظ پوشش گیاهی، جلوگیری از تغییر کاربری اراضی و کنترل فعالیتهای معدنی و جادهسازی در طبیعت باید به جدیت دنبال شود. این موضوعات در دستگاههای مختلف از جمله وزارت نیرو، شرکتهای آب منطقهای، وزارت جهاد و ادارات کل منابع طبیعی مدیریت میشود.
وی تغییر اقلیم را یک مسئله جهانی خواند و گفت: افزایش میانگین دما نسبت به گذشته، تبخیر را تشدید کرده و خشکی هوا، خشکی خاک، فرسایش بیشتر زمین و گردوغبار بیشتر را به دنبال داشته است. مقابله با تغییر اقلیم نیازمند عزم جهانی است و دیپلماسی بین کشورها در زمینه تأمین حقابههای محیطزیستی نیز میتواند بسیار اثرگذار باشد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست استان یزد در پایان از شهروندان خواست در روزهای طوفانی و ناپایدار به توصیههای دانشگاه علوم پزشکی و مدیریت بحران توجه کنند و کمترین رویارویی را با هوای آزاد داشته باشند و اطلاعیههای اداره کل محیط زیست را جدی بگیرند؛ چراکه غلظت بالای ذرات معلق در بازههای کوتاهمدت برای سلامتی بسیار زیانآور است و پس از کاهش غلظت، شرایط قابلتحملتر میشود.
نظر شما