به گزارش خبرگزاری ایمنا، تاریخ هر ملت، لحظههایی دارد که در آن، روایت یک زندگی، به روایت یک اندیشه تبدیل میشود؛ اندیشهای که با گذشت زمان نهتنها کمرنگ نمیشود، بلکه بیش از گذشته محل رجوع، تحلیل و الهام قرار میگیرد. در چنین مقاطعی، پرسش اصلی دیگر این نیست که یک شخصیت چه گفت یا چه کرد؟، بلکه این است که چگونه میتوان مسیر ترسیمشده از سوی او را در عرصه عمل ادامه داد و آن را به نقشه راه آینده کشور تبدیل کرد.
رهبر شهید انقلاب اسلامی در طول دهههای متمادی، با طرح مباحثی همچون خودباوری، اتکا به ظرفیتهای داخلی، مردمباوری، عدالت، پیشرفت، استقلال، هویت ایرانی-اسلامی، علم، فناوری و برنامهریزی بلندمدت، چارچوبی روشن برای حرکت جمهوری اسلامی ایران ترسیم کردند. منظومهای فکری که در آن، پیشرفت کشور نه در وابستگی به بیرون، بلکه در اعتماد به سرمایههای انسانی، ظرفیتهای ملی و مشارکت آگاهانه مردم معنا پیدا میکند.
هماکنون و همزمان با آیین تشییع رهبر شهید انقلاب، بازخوانی این منظومه فکری و بررسی نسبت آن با مسئولیت امروز مدیران، نخبگان و مردم، بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. اینکه چگونه میتوان از این میراث فکری در اداره کشور، مدیریت شهرها، تقویت سرمایه اجتماعی، حفظ وحدت ملی و حرکت در مسیر پیشرفت بهره گرفت، پرسشی است که پاسخ به آن، افق آینده ایران را روشنتر خواهد کرد.
خبرگزاری ایمنا در پرونده ویژه «ایرانی که او میخواست» با گفتوگو با مسئولان، مدیران و صاحبنظران، تلاش کرده است ابعاد مختلف این چشمانداز را از منظرهای گوناگون بررسی کند؛ اینکه ایران مطلوب رهبر شهید چه ویژگیهایی داشت، مسئولیت مدیران و مردم برای تحقق آن چیست و چگونه میتوان با تکیه بر خودباوری، وحدت ملی و اعتماد به ظرفیتهای داخلی، راهی را که ایشان برای آینده ایران ترسیم کردند، ادامه داد.
آنچه در ادامه میخوانید، حاصل گفتوگوی خبرنگار ایمنا با حجتالاسلام منوچهر مهرویپور، عضو شورای اسلامی شهر اصفهان درباره «ایرانی که رهبر شهید میخواست؛ مسئولیت مدیران و مردم در تحقق آرمانهای انقلاب اسلامی» است.

عدالت، هویت و امید؛ سه محور نگاه رهبر شهید به مدیریت شهری
ایمنا: رهبر شهید انقلاب در طول سالهای زعامت خود، در حوزههای مختلف فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، علمی و مدیریتی، رهنمودها و افقهای روشنی را ترسیم کردند. با توجه به حوزه مسئولیت و فعالیت جنابعالی، مهمترین مطالبه و چشماندازی که ایشان برای این عرصه ترسیم کردهاند، از دیدگاه شما چیست؟
مهرویپور: اگر بخواهم تمام نگاه رهبر شهید انقلاب به مدیریت شهری را در یک جمله خلاصه کنم، باید بگویم ایشان «شهر را محل زندگی انسان میدانستند، نه تنها محل استقرار ساختمانها» و در منظومه فکری ایشان، توسعه زمانی ارزشمند است که به افزایش کرامت انسان، عدالت اجتماعی، هویت فرهنگی و امید به آینده منجر شود.
رهبر شهید همواره بر عدالت بهعنوان روح همه برنامههای توسعه تأکید داشتند. این عدالت فقط به معنای توزیع بودجه نیست، بلکه یعنی هیچ شهروندی به دلیل محل سکونت، شرایط اقتصادی یا موقعیت اجتماعی از خدمات باکیفیت شهری محروم نماند. شهری که ایشان آرمان آن را ترسیم میکردند، شهری است که در آن جنوب و شمال، مرکز و حاشیه، همه سهمی برابر از امکانات، امنیت، فضای سبز، حملونقل، خدمات فرهنگی و فرصتهای رشد داشته باشند.
از سوی دیگر، ایشان بارها بر مردمیسازی اداره کشور تأکید کردند. این نگاه برای مدیریت شهری یعنی مردم تنها دریافتکننده خدمات نباشند، بلکه شریک تصمیمسازی و تصمیمگیری باشند. شوراهای اسلامی شهر نیز دقیقاً بر همین مبنا شکل گرفتهاند؛ یعنی صدای مردم در اداره شهر باشند، نه تنها یک نهاد اداری.
نکته مهم دیگر، توجه ایشان به هویت ایرانی-اسلامی شهرها بود. توسعه اگر هویت یک شهر را از بین ببرد، پیشرفت نیست. اصفهان با همه پیشینه تمدنی، فرهنگی، هنری و مذهبی خود، باید در مسیر توسعه، اصالت خود را نیز حفظ کند. از نگاه من، مهمترین مطالبه رهبر شهید از مدیران شهری همین بود که شهر را همزمان آباد، عادلانه، هویتمند، مردممحور و امیدآفرین بسازند.
ایمنا: «باید برخاست» بر ضرورت حرکت برای ساختن ایرانی که رهبر شهید انقلاب آرمان آن را ترسیم کرده بودند، تأکید دارد. از نگاه شما، مسئولان و آحاد مردم برای تحقق این افق، چه وظایف و مسئولیتهایی بر عهده دارند و چگونه میتوان در این مسیر گام برداشت؟
مهرویپور: «باید برخاست» از نگاه من، دعوت به یک قیام نظامی یا تنها یک حرکت سیاسی نیست، بلکه دعوت به برخاستن از رخوت، بیتفاوتی و روزمرگی است. رهبر شهید بارها نشان دادند که آینده را کسانی میسازند که احساس مسئولیت میکنند، نه کسانی که فقط مطالبهگر هستند.
مسئولان باید نخستین کسانی باشند که از جای خود برمیخیزند، یعنی شجاعت تصمیمگیری داشته باشند، شفاف عمل کنند، عدالت را قربانی مصلحتهای کوتاهمدت نکنند، از فساد فاصله بگیرند و سرمایه اجتماعی مردم را مهمترین سرمایه کشور بدانند. امروز مردم بیش از هر چیز به صداقت، کارآمدی و پاسخگویی نیاز دارند.
در مقابل، مردم نیز نقش بیبدیلی دارند. هیچ جامعهای تنها با دولتها ساخته نمیشود. مشارکت اجتماعی، قانونمداری، حفظ محیطزیست، صیانت از اموال عمومی، مطالبهگری منصفانه، حمایت از تولید داخلی، پرداخت مسئولانه حقوق شهروندی و حضور فعال در عرصههای فرهنگی و اجتماعی، همه اجزای ساختن ایران آینده است.
به باور من، ایرانی که رهبر شهید آرزوی آن را داشتند، نه با شعار، بلکه با میلیونها اقدام کوچک، اما مستمر ساخته میشود؛ از درست انجام دادن وظیفه یک کارمند گرفته تا امانتداری یک مدیر، انصاف یک کاسب، تعهد یک معلم، وجدان یک مهندس و مسئولیتپذیری یک شهروند. هرکس اگر سهم خود را درست انجام دهد، ایران همان خواهد شد که ایشان برای آن سالها مجاهدت کردند.
پیگیری جنایتکاران؛ از ترامپ تا نتانیاهو در پرونده ترور
ایمنا: رهبر شهید انقلاب، عمر پربرکت خود را با شهادت در جنایت رژیم صهیونیستی و آمریکا به پایان رساندند. از نگاه شما، خونخواهی حقیقی و ادامه راه این شهید بزرگوار، در حوزه مسئولیت هر یک از مسئولان و مردم، چگونه معنا پیدا میکند؟
مهرویپور: در فرهنگ شیعه، خونخواهی هرگز به معنای انتقام صرف نیست، بلکه به معنای زنده نگه داشتن راه، آرمان و هدف شهید است. اگر امروز از خونخواهی رهبر شهید سخن میگوییم، باید بدانیم که مهمترین جلوه آن، ساختن ایرانی قویتر، پیشرفتهتر، عادلانهتر و متحدتر است.
دشمنان ایران از پیشرفت، انسجام و امید مردم هراس دارند، بنابراین هر اقدامی که سرمایه اجتماعی کشور را تقویت کند، هر پروژهای که کیفیت زندگی مردم را افزایش دهد، هر تصمیمی که عدالت را گسترش دهد و هر حرکتی که امید را در جامعه زنده نگه دارد، در حقیقت ادامه همان راهی است که رهبر شهید برای آن مجاهدت کردند.
در حوزه مدیریت شهری نیز این موضوع معنای روشنی دارد. اگر بتوانیم شهری بسازیم که در آن مردم احساس آرامش، امنیت، عدالت و تعلق داشته باشند، اگر بیتالمال را امانت بدانیم، اگر خدمت را بر تبلیغ ترجیح دهیم و اگر رضایت مردم را معیار موفقیت خود قرار دهیم، در حقیقت به آرمانهای آن شهید وفادار ماندهایم.
به اعتقاد من، بهترین پاسخ به جنایت دشمنان، ناامید نشدن، متوقف نشدن و با قدرت ادامه دادن مسیر پیشرفت ایران است؛ زیرا دشمن از همین ایران مقتدر و امیدوار هراس دارد و انتقام از فرد نیز باید گرفته شود، باید حتما به این سمت پیش برویم که از شخص نتانیاهو و ترامپ انتقام خون رهبر شهیدمان را بگیریم.
ایمنا: اگر امروز فرصتی برای گفتوگو با رهبر شهید انقلاب داشتید، دوست داشتید چه جمله یا سخنی را به ایشان بگویید؟
مهرویپور: اگر امروز افتخار گفتوگو با رهبر شهید را داشتم، پیش از هر چیز از ایشان بابت سالها مجاهدت، صبوری، استقامت و هدایت دلسوزانه ملت ایران قدردانی میکردم و میگفتم که بزرگترین میراث شما، تنها سخنرانیها و تصمیمهایتان نبود، بلکه روح امید، اعتماد به توان ملت و باور به آینده ایران بود که در جامعه دمیدید.
به ایشان میگفتم که امروز مسئولان بیش از هر زمان دیگری باید خود را در معرض این پرسش قرار دهند که آیا عملکرد ما در تراز توصیههایی است که شما درباره عدالت، مردمداری، پاکدستی، سادهزیستی، خدمت صادقانه و امیدآفرینی داشتید؟
و در پایان از ایشان میخواستم برای همه ما دعا کنند که در مسئولیتهایی که بر عهده داریم، امانتدار خوبی برای مردم باشیم؛ چراکه هیچ افتخاری بالاتر از این نیست که انسان پس از پایان مسئولیت، با رضایت مردم و آرامش وجدان از دنیا برود.
اندگارترین درس رهبر شهید انقلاب؛ مسئولیت امانت است، نه امتیاز
ایمنا: اگر خاطرهای از دیدار، گفتوگو یا یکی از بیانات و توصیههای رهبر شهید انقلاب دارید که بیش از دیگر خاطرات در ذهن و زندگی شما ماندگار شده است، لطفاً آن را بیان بفرمایید.
مهرویپور: شاید بیش از هر جملهای، این نگاه رهبر شهید در ذهن من ماندگار شده است که مسئولیت را «امانت» میدانستند، نه «امتیاز» و این یک جمله کوتاه است، اما اگر همه مدیران کشور به آن باور داشته باشند، بسیاری از مشکلات حل خواهد شد.
در طول سالهای مسئولیت، هر زمان که با تصمیمی دشوار یا مطالبهای از سوی مردم مواجه میشوم، این نگاه را به خود یادآوری میکنم که صندلی مسئولیت، محل خدمت است، نه محل بهرهمندی. مردم صاحبان اصلی این کشور هستند و مدیران تنها امانتداران آنان هستند.
رهبر شهید همواره بر امید تأکید میکردند. حتی در سختترین شرایط، هیچگاه جامعه را به بنبست دعوت نکردند و این روحیه برای من درس بزرگی است؛ اینکه هیچ مدیری حق ندارد ناامیدی را به جامعه منتقل کند؛ مسئولیت ما این است که واقعیتها را ببینیم، مشکلات را بپذیریم، اما همزمان افق حل مسائل و امید به آینده را نیز پیش روی مردم قرار دهیم. به گمان من، این یکی از ماندگارترین درسهایی است که از مکتب مدیریتی ایشان میتوان آموخت.
نظر شما