به گزارش خبرگزاری ایمنا، تحولات جوی نشان میدهد که اقلیم ایران ماهیتی پویا و متغیر دارد، ماهیتی که میتواند در بازهای کوتاه، مناطق مختلف کشور را با شرایط متفاوتی از نظر بارش، دما و رطوبت روبهرو کند و این تغییرات نهتنها بر زندگی روزمره اثر میگذارد، بلکه نقش مستقیمی در وضعیت منابع آبی، کشاورزی و مدیریت بحران دارد.
پراکندگی بارشها در نقاط مختلف کشور، در کنار نوسانات دمایی، تصویری چندلایه از شرایط اقلیمی ترسیم میکند، بعضی مناطق نشانههایی از بهبود وضعیت رطوبتی را تجربه میکنند و برخی دیگر همچنان با چالش کمبارشی یا تنش خشکی مواجهاند و همین تفاوتها ضرورت تحلیل منطقهای و پرهیز از نگاه یکسان به کل کشور را برجسته میکند، از سوی دیگر، بررسی شاخصهای مرتبط با خشکسالی و تغییرات دما نشان میدهد که ارزیابی وضعیت جوی تنها با اتکا به یک مؤلفه امکانپذیر نیست. مجموعهای از عوامل در کنار هم تعیین میکنند که شرایط فعلی تا چه اندازه میتواند پایدار یا گذرا باشد و چه پیامدهایی برای ماههای پیشرو خواهد داشت.
گزارش وضعیت بارش، دما و خشکسالی کشور | بازه آماری ۱۴ تا ۲۰ اردیبهشت
صادق ضیائیان، رئیس مرکز ملی پیشبینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوای سازمان هواشناسی کشور در گفتوگو با خبرنگار ایمنا با بیان اینکه در هفته سیوسوم سال زراعی جاری و در بازه زمانی چهاردهم تا بیستم اردیبهشت، بیشتر استانهای نیمه شمالی کشور بارندگی داشته است، اظهار کرد: میانگین بارش تمام استانهای کشور در این هفته از میانگین بارش بلندمدت کمتر بوده و میانگین بارش کشور نسبت به بلندمدت ۳.۶ میلیمتر کمتر بوده است.
وی افزود: بیشینه بارش تجمعی این هفته در ایستگاه گلعلیآباد استان مازندران به میزان ۵۶.۸ میلیمتر و در ایستگاههای باشقشلاق و زرینرود اقلیمشناسی استان زنجان، بهترتیب ۴۱.۲ میلیمتر و ۳۹.۷ میلیمتر ثبت شده است.
آخرین وضعیت بارندگی کشور | بیشتر استانها بارشی کمتر از نرمال داشتند
رئیس مرکز ملی پیشبینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوای سازمان هواشناسی کشور با بیان اینکه نقشه انحراف مجموع بارش تجمعی هفته سیوسوم سال زراعی جاری را نسبت به بازه زمانی مشابه بلندمدت (۱۳۹۹ تا ۱۳۷۰) نشان میدهد، ادامه داد: مطابق این نقشه، انحراف بارش دریافتی نسبت به بلندمدت در بیشتر استانهای کشور طی این هفته کمتر از نرمال بوده است.
وی گفت: استانهای خراسان شمالی، گلستان، مازندران، گیلان و زنجان در بخشهایی از مساحت خود بارش بیشتر از نرمال تا ۲۰ میلیمتر و در بخشهایی دیگر بارش کمتر از نرمال تا ۲۰ میلیمتر داشتهاند.
ضیائیان افزود: استانهای سیستان و بلوچستان، هرمزگان و بوشهر در شرایط نرمال قرار داشته است و سایر استانهای کشور در تمام یا بخشهایی از مساحت خود بارش کمتر از نرمال تا بیش از ۴۰ میلیمتر را تجربه کردهاند.
وضعیت خشکسالی کشور | تداوم خشکسالی خفیف تا شدید در بیشتر استانها
وی با اشاره به اینکه نقشه شاخص کوتاهمدت مؤثر خشکسالی (EDI) منتهی به ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ وضعیت خشکسالی چهاردهروزه کشور را نشان میدهد، تصریح کرد: بر اساس این شاخص، استانهای جنوبی کشور در شرایط نرمال قرار داشته است و سایر استانها با درجاتی از خشکسالی خفیف تا شدید روبهرو بودهاند.
رئیس مرکز ملی پیشبینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوای سازمان هواشناسی کشور ادامه داد: استانهای خراسان شمالی، خراسان رضوی، مازندران و گیلان در بخشهایی از مساحت خود ترسالی خفیف تا شدید و در بخشهای دیگری خشکسالی خفیف تا متوسط را تجربه کردهاند.
وی خاطرنشان کرد: استانهای هرمزگان و بوشهر در شرایط نرمال بودهاند و سایر استانهای کشور نیز در تمام یا بخشهایی از مساحت خود خشکسالی خفیف تا شدید داشتهاند.
آخرین وضعیت دمای کشور | افزایش ۲.۳ درجهای میانگین دما نسبت به بلندمدت
ضیائیان با بیان اینکه نمودار و نقشه بیهنجاری دمایی هفته سیوسوم سال زراعی جاری اختلاف میانگین دمای این هفته با میانگین بلندمدت (۱۳۹۹ تا ۱۳۷۰) را در هفته مشابه برای کشور و استانها نشان میدهد، گفت: میانگین دمای کشور در این هفته ۲.۳ درجه سانتیگراد بیشتر از بلندمدت بوده و بیشتر استانها روند افزایش دما را تجربه کردهاند.
وی افزود: بیشترین بیهنجاری مثبت دمای میانگین هفته مربوط به استان خراسان جنوبی به میزان ۳.۸ درجه سانتیگراد و بیشترین بیهنجاری منفی دما مربوط به استان ایلام به میزان ۰.۷ درجه سانتیگراد بوده است.
رئیس مرکز ملی پیشبینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوای سازمان هواشناسی کشور خاطرنشان کرد: استانهای زنجان، کردستان، آذربایجان شرقی و گیلان تغییر دمایی محسوسی نسبت به میانگین بلندمدت خود نداشتهاند.
آنچه از بررسی شرایط جوی برمیآید، استمرار الگوی نوسانی در اقلیم کشور است، الگویی که در آن، همزمان نشانههایی از ترسالی و خشکسالی در نقاط مختلف دیده میشود. این وضعیت، بیش از هر چیز بر ضرورت پایش مداوم و تحلیل دقیق دادههای هواشناسی تأکید دارد.
مدیریت منابع آب و برنامهریزی بخش کشاورزی در چنین شرایطی نیازمند رویکردی منعطف و آیندهنگر است. تغییرات دمایی و نوسانات بارش میتواند بر چرخههای تولید، ذخیره و مصرف آب اثر بگذارد و تصمیمگیریهای کوتاهمدت و بلندمدت را تحت تأثیر قرار دهد.
آنچه اهمیت دارد آمادگی در برابر تغییرات و تقویت سازوکارهای پیشبینی و مدیریت بحران است، شناخت روندهای جوی و توجه به شاخصهای اقلیمی میتواند مسیر تصمیمسازی را هموارتر کند و تابآوری کشور را در برابر ناپایداریهای آبوهوایی افزایش دهد.
نظر شما