به گزارش خبرگزاری ایمنا، حجتالاسلام علیرضا پناهیان در پنجمین شب هیئت محبین اهلبیت (ع) با موضوع «راز و رمزهای تربیت دینی از منظر امام شهید» با تاکید بر نقش ایمان در ایجاد امنیت روانی و معنوی اظهار کرد: یکی از مهمترین وظایف خانوادهها و نظام آموزشی، آموزش ایمان به نسل جدید است، اما این آموزش بیش از آنکه از طریق گفتار صورت گیرد، در رفتار والدین و مربیان شکل میگیرد.
وی با بیان اینکه کودکان بیش از سخنان بزرگترها، رفتار و حالات روحی آنها را مشاهده و درونی میکنند، افزود: فرزندان به دقت نگرانیها، امیدها، ترسها، آرامش و شیوه مواجهه والدین و معلمان با مسائل مختلف زندگی را رصد میکنند؛ از همین رو، پدر و مادر مضطرب و نگران، ناخواسته اضطراب و ناامنی را به فرزندان خود منتقل میکنند و در مقابل، والدین آرام و باایمان میتوانند احساس امنیت را در وجود کودکان نهادینه کنند.
این کارشناس دینی با اشاره به اهمیت امنیت در فرایند تربیت عنوان کرد: بسیاری از نیازهای جسمی کودکان به صورت مستقیم بیان میشود، اما احساس ناامنی اغلب به شکل غیرمستقیم بروز پیدا میکند؛ گاهی پرخاشگریها، رفتارهای غیرعادی یا واکنشهای نامتعارف کودکان ریشه در کمبود احساس امنیت دارد و باید مورد توجه خانوادهها و مربیان قرار گیرد.
بیشتر بخوانید:
- امام شهید چطور زمینه رشد مردم را فراهم کرد؟
- چرا «قرب الهی» بهترین هدف برای تربیت کودک است؟
- جایگاه «اخلاق» در تربیت دینی کجاست؟
- چرا محرم از رمضان در تربیت دینی اثرگذار است؟
پناهیان با تأکید بر اینکه امنیت واقعی از شناخت خداوند حاصل میشود، گفت: برخی تلاش میکنند با نادیده گرفتن عوامل تهدیدکننده یا ایجاد غفلت نسبت به خطرات، احساس امنیت ایجاد کنند، در حالی که این روشها پایدار نیست. انسان باید ناامنیها و تهدیدها را بشناسد، اما در عین حال منبع اصلی قدرت و امنیت را نیز بشناسد و به آن تکیه کند.
وی افزود: ایمان زمانی معنا پیدا میکند که انسان در برابر خطرها و ناامنیها قرار گیرد؛ کسی که خود را بینیاز و بیخطر تصور میکند، نیازی به ایمان احساس نخواهد کرد، از همین رو قرآن کریم نیز بر این نکته تأکید دارد که احساس استغنا میتواند زمینهساز غفلت و طغیان انسان شود.
این استاد حوزه و دانشگاه با اشاره به ضرورت معرفی قدرت الهی به کودکان تصریح کرد: یکی از مهمترین محورهای تربیت دینی، آشنا کردن نسل جدید با قدرت خداوند است؛ کودک باید بداند که پشتوانهای مقتدر، مهربان و قابل اعتماد در عالم وجود دارد و همین شناخت، آرامش و امنیت درونی را برای او به ارمغان میآورد.
وی ادامه داد: در کنار معرفی قدرت الهی، باید رحمت، محبت و مهربانی خداوند نیز برای کودکان تبیین شود، اما آنچه بیش از هر چیز به انسان آرامش میبخشد، احساس اتکا به قدرت بیپایان پروردگار است؛ قرآن کریم نیز سرشار از آیاتی است که عظمت، اقتدار و حاکمیت خداوند بر عالم هستی را به تصویر میکشد و همین مفاهیم، زمینهساز آرامش مؤمنان است.
پناهیان با اشاره به داستان حضرت آدم(ع) اظهار کرد: شیطان برای فریب انسان، ابتدا احساس ناامنی ایجاد میکند و آنچه زمینه لغزش حضرت آدم(ع) را فراهم کرد، ایجاد نگرانی نسبت به از دست رفتن نعمتها بود؛ این ماجرا نشان میدهد که بسیاری از انحرافات و آسیبهای فردی و اجتماعی از احساس ناامنی سرچشمه میگیرد.
وی همچنین بر ضرورت آموزش مفاهیم غیبی به کودکان تأکید کرد و گفت: همانگونه که باید خداوند، فرشتگان و عالم غیب را به کودکان معرفی کرد، لازم است نسبت به دشمنی شیطان نیز آگاهیبخشی صورت گیرد؛ کودک باید بداند در کنار عوامل مادی، عوامل غیرمادی نیز در زندگی انسان تأثیرگذار هستند و این شناخت میتواند مسیر ایمان به غیب را برای او هموار کند.
این کارشناس دینی با بیان اینکه هدف اصلی تعلیم و تربیت، نزدیک شدن به خداوند است، افزود: همه آموزههای دینی در نهایت انسان را به سمت «قرب الهی» هدایت میکنند. انسان باید بیاموزد که تمام فعالیتهای خود را در مسیر نزدیک شدن به منبع قدرت، رحمت و کمال قرار دهد و این نگاه از دوران کودکی باید در او شکل بگیرد.
وی نماز را یکی از مهمترین ابزارهای تقرب به خداوند دانست و تصریح کرد: اگر نماز به درستی برای کودکان و نوجوانان تبیین شود، آنها این عبادت را تنها مجموعهای از اعمال ظاهری نخواهند دید، بلکه آن را فرصتی برای ارتباط با خداوند، کسب آرامش و دریافت نیرو و انرژی معنوی در زندگی تلقی خواهند کرد.
پناهیان با اشاره به نقش خانواده در ایجاد امنیت عاطفی کودکان گفت: محبت به تنهایی کافی نیست، آنچه اهمیت دارد، ایجاد احساس امنیت پایدار در روابط خانوادگی است؛ کودک باید مطمئن باشد که محبت والدین وابسته به شرایط و رفتارهای مقطعی نیست و در هر شرایطی از حمایت عاطفی خانواده برخوردار خواهد بود.
وی افزود: بسیاری از آسیبهای روحی در بزرگسالی ریشه در ناامنیهای عاطفی دوران کودکی دارد، از همین رو در آموزههای دینی نیز نسبت به قهرهای طولانیمدت و رفتارهایی که امنیت عاطفی افراد را مخدوش میکند، هشدار داده شده است.
این استاد حوزه و دانشگاه با بیان اینکه جامعه مؤمن باید خود را مسئول ایجاد امنیت برای دیگران بداند، خاطرنشان کرد: ایمان تنها یک امر فردی نیست، بلکه انسان مؤمن تلاش میکند امنیت، آرامش و آسایش را برای اطرافیان و جامعه خود فراهم کند؛ هرچه ارتباط انسان با خداوند عمیقتر شود، احساس مسئولیت او نسبت به امنیت و آرامش دیگران نیز افزایش پیدا میکند.
وی در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به فرهنگ عاشورا و تربیت نسل مؤمن در مکتب اهلبیت(ع) اظهار کرد: یکی از جلوههای ایمان حقیقی را میتوان در یاران و فرزندان خاندان امام حسین(ع) مشاهده کرد؛ نسلی که در پرتو تربیت الهی، از تهدیدها و خطرها هراسی نداشت و با اتکا به ایمان و یقین، در مسیر حق ایستادگی کرد.
پناهیان تأکید کرد: تربیت صحیح زمانی محقق میشود که کودکان و نوجوانان ضمن شناخت تهدیدها و ناامنیهای زندگی، راه دستیابی به آرامش را نیز بیاموزند و بدانند که امنیت حقیقی تنها در سایه ایمان، توکل به خداوند و ارتباط با منبع بیپایان قدرت و رحمت الهی به دست میآید.
نظر شما