به گزارش خبرگزاری ایمنا، بافتهای تاریخی، بخشی از حافظه جمعی و هویت فرهنگی هر شهر به شمار میرود، فضاهایی که در دل کوچهها، گذرها، خانهها و بناهای قدیمی، روایتگر تاریخ، فرهنگ و سبک زندگی نسلهای گذشته هستند با این حال فرسودگی کالبدی، تغییر الگوهای زندگی، مهاجرت ساکنان و کمبود زیرساختهای شهری، بسیاری از این بافتها را با چالشهای جدی روبهرو کرده است؛ موضوعی که ضرورت بهسازی و احیای بافتهای تاریخی را بیشازپیش نمایان میکند.
بهسازی بافتهای تاریخی به معنای نوسازی کامل یا تخریب و ساخت مجدد نیست، بلکه فرایندی است که با حفظ اصالت، ارزشهای معماری و هویت فرهنگی، شرایط زندگی و بهرهبرداری از این مناطق را بهبود میبخشد. در این رویکرد تلاش میشود ضمن حفاظت از بناها و ساختارهای ارزشمند، زیرساختهای شهری، دسترسیها، خدمات عمومی و امکانات مورد نیاز ساکنان نیز ارتقا پیدا کند.
کارشناسان شهری بر این باور هستند که احیای بافتهای تاریخی علاوهبر حفظ میراث فرهنگی، میتواند نقش مهمی در توسعه گردشگری، رونق اقتصادی و افزایش کیفیت زندگی شهروندان ایفا کند.
تجربه بسیاری از شهرهای تاریخی جهان نشان داده است که سرمایهگذاری در بازآفرینی این مناطق، ضمن جذب گردشگران، فرصتهای شغلی جدیدی ایجاد کرده و به پویایی اقتصاد شهری کمک کرده است.
در ایران نیز شهرهایی همچون اصفهان، یزد، شیراز، کاشان و تبریز دارای بافتهای تاریخی ارزشمندی هستند که بخشی از هویت ملی کشور را شکل میدهد؛ اجرای طرحهای مرمت و بهسازی در این مناطق میتواند از تخریب تدریجی آثار تاریخی جلوگیری و زمینه بهرهبرداری پایدار از این ظرفیتها را فراهم کند.
موفقیت طرحهای بهسازی نیازمند مشارکت همزمان دستگاههای اجرایی، متخصصان حوزه میراث فرهنگی، مدیریت شهری و ساکنان محلی است و بدون حضور و همراهی مردم، بسیاری از پروژهها به اهداف خود دست پیدا نمیکنند چراکه بافت تاریخی تنها مجموعهای از ساختمانها نیست، بلکه فضایی زنده با روابط اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی خاص خود محسوب میشود.
امروزه نگاه به بافتهای تاریخی از یک رویکرد تنها حفاظتی فراتر رفته و به سمت «بازآفرینی شهری» حرکت کرده است، رویکردی که در آن حفظ میراث گذشته با تأمین نیازهای زندگی معاصر همراه میشود و در چنین شرایطی، بهسازی بافتهای تاریخی نهتنها اقدامی برای حفاظت از گذشته، بلکه سرمایهگذاری برای آینده شهرها و حفظ هویت آنها برای نسلهای آینده به شمار میرود.
نظر شما