به گزارش خبرگزاری ایمنا، گروهی از مدیران ارشد شرکتهای هوش مصنوعی، دانشمندان و کارشناسان سیاستگذاری با انتشار نامهای سرگشاده هشدار دادند که پیشرفت سریع هوش مصنوعی میتواند موانع دانشی ساخت سلاحهای بیولوژیکی را تضعیف کند.
نکته اینجاست که تمرکز اصلی نامه بر خود هوش مصنوعی نیست، بلکه خواستار مقررات سختگیرانه بر تولید و توزیع اسیدهای نوکلئیک مصنوعی (همچون DNA) شده است؛ پیشنهادها شامل غربالگری سفارشها برای «توالیهای نگرانکننده»، تأیید هویت مشتریان و ثبت اطلاعات سفارشها است.
از نگاه بعضی کارشناسان این نامه یک تغییر جهت راهبردی هوشمندانه است؛ قانونگذاری مستقیم روی مدلهای زبانی بزرگ (LLM) با چالشهای فنی و سیاسی پیچیدهای روبهروست، اما تنظیمگری روی سنتز DNA که در انحصار معدود شرکتهای بزرگ است، به مراتب شدنیتر به نظر میرسد. به عبارت دیگر، شرکتهای هوش مصنوعی بهجای اینکه زیر ذرهبین بروند توپ را به زمین تولیدکنندگان DNA انداختهاند.
با این حال این استراتژی دو آسیب جدی دارد؛ اول، قابلیت دور زدن بالا، به این معنا که بازیگران حرفهای به راحتی میتوانند سفارش یک توالی بلند را به دهها قطعه کوتاه (زیر آستانه هشدار) تقسیم کرده و از چندین شرکت مختلف تحویل بگیرند، همچنین سنتز DNA ارزان در کشورهایی بدون مقررات سخت این پیشنهاد را بیشتر برای سایر کشورها محدود میکند.
دوم، مرز لغزنده «توالی نگرانکننده» است؛بسیاری از ژنهای مفید پژوهشی شباهت بالایی به عوامل بیماریزا دارند. تعریف دقیق «نگرانکننده» نهتنها فنی، بلکه سیاسی است و میتواند تحقیقات زیستی مشروع را مختل کند.
نکته پنهان نامه اینجاست که امضاکنندگان عملاً میگویند «خطر اصلی از هوش مصنوعی نیست، بلکه از دسترسی آسان به DNA ساختهشده است»؛ شاید این یک تاکتیک کلاسیک در لابیگری است؛ پذیرش مقررات در بخشی که مشکل اصلی نیست تا از مقررات مستقیم روی محصول خود فرار کنند.
این اتحاد «بیسابقه» از نظر رسانهای جذاب و از نظر سیاسی هوشمندانه است، اما اثربخشی واقعی آن منوط به سه شرط خواهد بود؛ نخست، تبدیل شدن به یک استاندارد جهانی الزامآور (نه فقط کشورهای خاص)، دوم، همراهی با بازرسیهای واقعی در زنجیره تأمین و سوم استفاده از خود هوش مصنوعی برای نظارت بر الگوهای سفارش مشکوک؛ بدون این سه شرط، این نامه بیشتر ادای وظیفه نمادین است تا یک سد دفاعی واقعی در برابر سلاحهای بیولوژیک.
نظر شما