به گزارش خبرگزاری ایمنا، بازآفرینی شهری بهعنوان یکی از مهمترین رویکردهای توسعه پایدار، با هدف نوسازی بافتهای فرسوده، ارتقای ایمنی شهری و بهبود کیفیت زندگی شهروندان در حال اجراست؛ برنامهای که کارشناسان آن را گامی مؤثر در مسیر دستیابی به شهرهایی ایمنتر، زیستپذیرتر و برخوردار از خدمات و زیرساختهای مناسب میدانند.
بازآفرینی شهری در سالهای اخیر به یکی از محورهای اصلی سیاستگذاری در حوزه مسکن و توسعه شهری تبدیل شده است. این برنامه با تمرکز بر بافتهای فرسوده، سکونتگاههای غیررسمی و محلات کمبرخوردار، به دنبال ارتقای کیفیت زندگی شهروندان و کاهش آسیبپذیری شهری است.
بر اساس اعلام شرکت بازآفرینی شهری ایران، اجرای پروژههای بازآفرینی علاوه بر نوسازی واحدهای مسکونی، شامل توسعه خدمات عمومی، بهسازی معابر، ایجاد فضاهای فرهنگی و اجتماعی و ارتقای زیرساختهای شهری نیز میشود. کارشناسان معتقدند موفقیت این طرحها در گرو همکاری دولت، شهرداریها، بخش خصوصی و ساکنان محلات هدف است.
در همین راستا، وزارت راه و شهرسازی بارها بر نقش بازآفرینی شهری در تحقق توسعه پایدار و کاهش شکافهای اجتماعی در شهرها تأکید کرده است و به گفته مسئولان این وزارتخانه، حمایتهای قانونی و مشوقهای مالی برای تسهیل نوسازی بافتهای فرسوده و جذب سرمایهگذاران در نظر گرفته شده است.
کارشناسان حوزه شهرسازی نیز معتقدند بازآفرینی موفق تنها به ساختوساز محدود نمیشود و باید ابعاد اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی محلات را نیز در بر بگیرد. به باور آنها مشارکت مستقیم ساکنان در فرایند تصمیمگیری و اجرای پروژهها میتواند به افزایش اثربخشی طرحها و پایداری نتایج منجر شود.
از سوی دیگر، رشد جمعیت شهری و فرسودگی بخشی از زیرساختهای موجود، ضرورت تسریع در اجرای برنامههای بازآفرینی را بیش از گذشته نمایان کرده است. فعالان این حوزه بر این باورند که بهبود کیفیت فضاهای عمومی، افزایش ایمنی ساختمانها و ارتقای دسترسی به خدمات شهری از مهمترین دستاوردهای این سیاست خواهد بود.
با توجه به اهمیت نوسازی بافتهای فرسوده و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان، بازآفرینی شهری همچنان یکی از اولویتهای اصلی مدیریت شهری و دولت به شمار میرود. کارشناسان تأکید دارند که تداوم حمایتهای مالی، تسهیل مقررات و جلب مشارکت ساکنان میتواند روند اجرای این برنامهها را تسریع کرده و زمینهساز توسعه متوازن و پایدار شهرها شود.
بازآفرینی شهری در بافتهای فرسوده و بومی فراتر از نوسازی کالبدی ساختمانها، تلاشی برای حفظ هویت محلی، ارتقای کیفیت زندگی ساکنان و افزایش تابآوری شهرها در برابر مخاطرات طبیعی و انسانی است.
در بسیاری از شهرهای ایران، محلات قدیمی علاوه بر ارزشهای تاریخی و فرهنگی با چالشهایی همچون فرسودگی زیرساختها، کمبود خدمات شهری، معابر نامناسب و آسیبپذیری در برابر حوادث روبهرو هستند.
کارشناسان حوزه شهرسازی معتقدند اجرای برنامههای بازآفرینی در این مناطق باید با رویکردی متوازن میان حفظ اصالت معماری بومی و تأمین نیازهای زندگی امروز انجام شود، چنین رویکردی ضمن جلوگیری از تخریب هویت محلات، زمینه را برای رونق اقتصادی، توسعه گردشگری و افزایش سرمایهگذاری در مناطق هدف فراهم میکند.
بوشهر؛ نمونهای از پیوند بازآفرینی و هویت بومی
استان بوشهر به دلیل برخورداری از بافتهای تاریخی و محلات قدیمی با معماری منحصربهفرد ساحلی، از جایگاه ویژهای در حوزه بازآفرینی شهری برخوردار است. بافت تاریخی شهر بوشهر که یکی از ارزشمندترین بافتهای تاریخی جنوب کشور به شمار میرود، مجموعهای از خانهها، گذرها و فضاهای شهری است که هویت فرهنگی و معماری این منطقه را در خود جای داده است.
در سالهای اخیر، برنامههای بازآفرینی در شهرهای مختلف استان با هدف بهبود زیرساختها، ارتقای خدمات عمومی، ساماندهی فضاهای شهری و افزایش ایمنی ساختمانها دنبال شده است. در شهر بوشهر نیز حفظ ویژگیهای معماری بومی در کنار مقاومسازی بناها و بهبود کیفیت زندگی ساکنان، از مهمترین اهداف طرحهای بازآفرینی به شمار میرود.
کارشناسان بر این باورند که موفقیت برنامههای بازآفرینی در بوشهر میتواند علاوه بر ارتقای شاخصهای زیستپذیری شهری، به حفظ میراث معماری خلیجفارس، توسعه گردشگری فرهنگی و تقویت هویت محلی کمک کند؛ موضوعی که در سالهای اخیر بیش از گذشته مورد توجه مدیران شهری و متولیان حوزه بازآفرینی قرار گرفته است.
نظر شما