به گزارش خبرگزاری ایمنا، در یک کشف مهم در حوزه اخترفیزیک، دو سیاره فراخورشیدی گازی با نامهای HD 114082 b و HD 114082 c در اطراف ستارهای جوان در فاصله حدود ۳۱۱ سال نوری از زمین شناسایی شدهاند. این دو جرم آسمانی بهعنوان طولانیترین سیارات عبوری جوان که تاکنون از طریق روش ترانزیت کشف شدهاند، معرفی شدهاند.
روش ترانزیت به حالتی گفته میشود که در آن یک سیاره هنگام عبور از مقابل ستاره میزبان خود، موجب کاهش جزئی در نور آن میشود و همین افت نور به دانشمندان امکان شناسایی و بررسی ویژگیهای سیاره را میدهد.
این دو سیاره غولپیکر گازی دارای دورههای مداری حدود ۲۲۵ روز برای سیاره درونی و ۳۱۴ روز برای سیاره بیرونی هستند. میزان خطا در برآورد دوره مداری سیاره دورتر حدود ۹ درصد گزارش شده است. نکته مهم این است که ستاره میزبان تنها حدود ۱۵ میلیون سال سن دارد؛ عددی بسیار ناچیز در مقایسه با عمر ۴.۵ میلیارد ساله خورشید.
یکی از ویژگیهای مهم این منظومه، وجود «رزونانس مداری» میان دو سیاره است. در این وضعیت، حرکت مداری آنها بهگونهای هماهنگ شده که برای هر یک بار گردش سیاره بیرونی، سیاره درونی بهطور تقریب دو بار به دور ستاره میچرخد. این هماهنگی گرانشی موجب تعامل پایدار میان دو سیاره و تأثیرگذاری آنها بر تکامل مدار یکدیگر میشود.
از نظر فیزیکی، هر دو سیاره در دسته «غولهای پفکرده» قرار میگیرند. با وجود اینکه اندازه آنها بهطور تقریب همسطح مشتری است، چگالی بسیار پایینی دارند. سیاره بیرونی حتی ۳۶ درصد بزرگتر از مشتری گزارش شده و چگالی آن بیش از ۷.۵ برابر کمتر از آب است؛ بهطوری که از نظر تئوریک اگر در اقیانوسی بسیار بزرگ قرار گیرد، قابلیت شناوری خواهد داشت.
بر اساس تحلیل پژوهشگران، این سیارات احتمالاً در بخشهای بیرونی دیسک گاز و غبار اطراف ستاره شکل گرفتهاند و سپس در طول زمان به سمت مدارهای فعلی خود مهاجرت کردهاند. این روند مهاجرت سیارهای یکی از کلیدیترین فرآیندها در شکلگیری منظومههای سیارهای جوان محسوب میشود.
دادههای این تحقیق از ترکیب رصدهای تلسکوپهای فضایی و زمینی ناسا، آژانس فضایی اروپا و مراکز پژوهشی مختلف به دست آمده است. همچنین سیاره HD 114082 b پیشتر در سال ۲۰۲۲ شناسایی شده بود و کشف سیاره دوم در این مطالعه جدید، امکان تحلیل دقیقتری از ساختار این منظومه را فراهم کرده است.
پژوهشگران در ادامه پیشنهاد دادهاند که برای درک بهتر این سیستم، از تلسکوپ فضایی جیمز وب برای بررسی ترکیب جوی این سیارات استفاده شود. همچنین تحلیل دقیقتر تعاملات گرانشی میان آنها میتواند اطلاعات مهمی درباره پایداری مدارها در منظومههای جوان ارائه دهد.
در مجموع، این کشف نهتنها یک رکورد جدید در شناسایی سیارات عبوری ثبت کرده، بلکه به دانشمندان کمک میکند تا مراحل اولیه شکلگیری سیارات در جهان را با دقت بیشتری بررسی کنند.
نظر شما