به گزارش خبرگزاری ایمنا و به نقل از راشاتودی، روسیه و چین طی سالهای اخیر یک شراکت اقتصادی گسترده ایجاد کردهاند و همزمان همکاریهای خود را در قالب گروههایی همچون بریکس، سازمان همکاری شانگهای، گروه ۲۰ و شورای امنیت سازمان ملل تقویت کردهاند. دو کشور میگویند هدف از توسعه این شبکه همکاریهای دوجانبه و چندجانبه، کاهش اثر فشارهای خارجی بر اقتصادشان و حرکت به سمت نظم جهانی «چندقطبی» است.
سفر دو روزه ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، به پکن که از سهشنبه آغاز شده، قرار است روابط دو قدرت همسایه را بیشازپیش تقویت کند.
شبکه RT در گزارش خود، مهمترین محورهای همکاری اقتصادی روسیه و چین را بررسی کرده است.
رشد چشمگیر تجارت
حجم تجارت دوجانبه دو کشور برای سه سال متوالی از ۲۰۰ میلیارد دلار فراتر رفته و در سال ۲۰۲۵ به بیش از ۲۴۰ میلیارد دلار رسیده است. بر اساس آمار گمرکی، گردش تجاری در چهار ماه نخست سال ۲۰۲۶ به ۸۵.۲ میلیارد دلار رسیده که نسبت به سال گذشته نزدیک به ۲۰ درصد رشد داشته است.
چین ۱۶ سال متوالی بزرگترین شریک تجاری روسیه بوده و روسیه نیز به جمع هشت شریک اصلی تجاری چین راه یافته است. روسیه نفت، مواد خام و محصولات کشاورزی صادر میکند و در مقابل چین ماشینآلات، خودرو، تجهیزات الکترونیکی و کالاهای مصرفی به روسیه میفروشد. تشدید جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲ و تحریمهای غرب علیه روسیه نیز این روند را سرعت بخشیده است.
همگرایی مالی
روسیه و چین تا حد زیادی استفاده از ارزهای غربی را در تجارت دوجانبه کنار گذاشتهاند و همه تراکنشها اکنون با روبل و یوان انجام میشود. مسکو میگوید این تغییر وابستگی به زیرساختهای مالی «غیردوست» برپایه دلار و یورو را کاهش داده و تجارت دو کشور را در برابر فشارها و تحریمها مقاومتر کرده است.
انرژی؛ ستون اصلی همکاری
با وجود محدودیتهای غرب، چین تجارت انرژی خود با روسیه را گسترش داده و به بزرگترین خریدار نفت روسیه تبدیل شده است. روسیه نیز از تأمینکنندگان اصلی نفت خام، گاز خط لولهای، LNG و زغالسنگ برای چین محسوب میشود. دو کشور در سال ۲۰۲۲ شراکت «بدون محدودیت» را اعلام کردند.
راهاندازی خط لوله «قدرت سیبری» در سال ۲۰۱9 نقطه عطفی در صادرات گاز روسیه به چین بود و این مسیر در دسامبر ۲۰۲۴ به ظرفیت کامل طراحی خود رسید. دو کشور در حال پیشبرد پروژه خط لوله «قدرت سیبری ۲» از مسیر مغولستان هستند که میتواند صادرات گاز از میداننهای سیبری غربی را بهطور قابل توجهی افزایش دهد.
در مجموع، صادرات گاز روسیه به چین در آینده میتواند از ۱۰۰ میلیارد مترمکعب در سال فراتر رود و یکپارچگی انرژی دو اقتصاد را تقویت کند.
روسیه علاوهبر خطوط لوله، صادرات LNG خود را از پروژههای قطب شمال و شرق دور همچون «یامال LNG»، «آرکتیک LNG 2» و «ساخالین ۲» افزایش داده و بخشی از این محمولهها از مسیر «دریای شمالی» حمل میشود.
برای پکن، انرژی روسیه به معنای دسترسی نزدیکتر، قیمت رقابتی و کاهش ریسک فشار غرب است. برای مسکو نیز چین بازاری پایدار و بلندمدت محسوب میشود.
توسعه زیرساختی
روسیه و چین در سالهای اخیر ارتباطات حملونقل مرزی خود را گسترش دادهاند؛ از جمله افتتاح پلهای ریلی و جادهای روی رودخانه آمور در شرق دور، همچنین پروژه ساخت نخستین تلهکابین بینالمللی جهان میان شهرهای هایهه و بلاگووشچنسک در دست توسعه است.
علاوهبر زیرساختهای سنتی، دو کشور در حال بررسی ایجاد یک کریدور حملونقل هیدروژنی برای کامیونهای سنگین بدون آلایندگی در مسیرهای تجاری اصلی هستند.
بسیاری از این پروژهها در چارچوب ابتکار «کمربند و جاده» چین (BRI) تعریف شدهاند.
صنعت، فناوری و سرمایهگذاری
مسکو و پکن همکاریهای خود را در صنایع پیشرفته از جمله هوانوردی، انرژی هستهای، اقتصاد دیجیتال و پروژههای نوآوری مشترک توسعه دادهاند، همچنین توافقنامه بهروزشدهای برای تشویق و حمایت متقابل از سرمایهگذاریها، چارچوب حقوقی همکاریهای بلندمدت را تقویت کرده است.
بر اساس اعلام صندوق سرمایهگذاری مستقیم روسیه، بیش از ۹۰ پروژه مشترک به ارزش حدود ۱۸ تریلیون روبل (حدود ۲۵۳ میلیارد دلار) در حال اجراست که حوزههایی همچون زیرساخت، انرژی و لجستیک را پوشش میدهد.
تحریمهای غربی موجب شده دو کشور همکاریهای فناورانه خود را تسریع کنند و وابستگی به فناوریها و پلتفرمهای غربی را کاهش دهند. چین سرمایهگذاری خود در بخشهایی همچون کشاورزی، مخابرات، فناوری 5G و لجستیک دیجیتال در روسیه را افزایش داده است.
سایر حوزههای همکاری
فراتر از اقتصاد و صنعت، مسکو و پکن همکاریهای خود را در حوزههایی همچون گردشگری، آموزش و توسعه منطقهای نیز گسترش دادهاند. تسهیل سفر بدون ویزا و ایجاد مسیرهای پروازی جدید، گردشگری و سفرهای کاری را افزایش داده است، همچنین دانشگاهها و نهادهای منطقهای دو کشور همکاریهای علمی، سرمایهگذاری و پروژههای فرامرزی را تقویت کردهاند.
نظر شما