به گزارش خبرگزاری ایمنا، در روزگاری که بسیاری از جوانان میان دغدغههای اقتصادی، پیچیدگیهای فرهنگی و ترس از آینده، ازدواج را به تعویق میاندازند، هنوز هم هستند افرادی که تلاش میکنند چراغ یک سنت اصیل را روشن نگه دارند؛ سنتی که در نخستین روز ماه ذیالحجه با پیوند آسمانی حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه زهرا (س) معنا گرفت و قرنها بهعنوان الگویی برای زندگی مشترک مسلمانان باقی ماند.
سالروز ازدواج امیرالمؤمنین (ع) و بانوی دو عالم (س)، تنها یک مناسبت مذهبی در تقویم نیست، روایتی زنده از سادگی، همراهی، مسئولیتپذیری و ساختن زندگی بر پایه محبت و تفاهم است. الگویی که امروز، بیش از هر زمان دیگری، جامعه جوان ایران به بازخوانی و احیای آن نیاز دارد؛ بهویژه در شرایطی که مسئله ازدواج برای بخشی از جوانان به مسیری دشوار، پرهزینه و پیچیده تبدیل شده است.
در این میان، برخی مجموعههای مردمی و جهادی تلاش کردهاند فاصله میان جوانان و تشکیل خانواده را کمتر کنند؛ گروههایی که با تکیه بر مشاوره تخصصی، همسانگزینی آگاهانه و ترویج فرهنگ ازدواج آسان، بهدنبال احیای همان سنتی هستند که پیامبر اکرم (ص) آن را محبوبترین بنیان اجتماعی معرفی کردهاند.
گروه جهادی «احیاگران سنت نبوی» یکی از همین مجموعههاست؛ گروهی که طی سالهای اخیر با رویکردی تخصصی و در عین حال مردمی، در حوزه تسهیل ازدواج جوانان فعالیت کرده و تلاش کرده است مسیر انتخاب و تشکیل خانواده را برای بسیاری از دختران و پسران جوان، آگاهانهتر و مطمئنتر کند.
این مجموعه که در سالهای ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱ در میان طرحهای برتر تبلیغی کشور قرار گرفته، امروز علاوهبر فعالیت در حوزه همسانگزینی و مشاوره، توسعه فعالیتهای خود در سطح استانها و شهرهای مختلف کشور را نیز دنبال میکند؛ مسیری که هدف نهایی آن، تقویت بنیان خانواده و ترویج فرهنگ ازدواج پایدار در جامعه است.
ازدواج، سنت نبوی و بنیان پویایی جامعه
زهرا طاهرنژاد، روانشناس بالینی و زوج درمانگر، مدرس دانشگاه، عضو هیئت مدیره گروه جهادی «احیاگران سنت نبوی» و کارشناس صداوسیما در گفتوگو با خبرنگار ایمنا با اظهار کرد: گروه احیاگران سنت نبوی، یک گروه جهادی و مردمی است که حدود ۳۰۰ نفر از اعضای متخصص در رشتههای روانشناسی، تحصیلات حوزوی و فرهنگی با مدرک تحصیلات تکمیلی در این گروه فعالیت میکنند؛ هدفمان نیز یاری جوانان در زمینه ازدواج اصولی و تشکیل خانواده پایدار است.
وی با تاکید بر اینکه فعالیتهای این گروه جهادی بهصورت حضوری انجام میشود و با فرایندهای غیرحضوری که اطلاعات افراد در بسترهای مختلف وارد میشود و احتمال خطاهای شناختی و مخدوش بودن اطلاعات وجود دارد، مخالف هستند، افزود: افراد به صورت برخط وقت رزرو میکنند و با انتخاب شعبه مورد نظر و تعیین زمان گفتوگو، بهصورت حضوری با همراه داشتن اصل شناسنامه مراجعه میکنند، در این گروه تنها تکهمسری و ازدواج دائم انجام میشود و افراد در سنین پایین نیز به همراه خانواده پذیرفته میشوند، بهطوری که بدون حضور والدین، فرزندان پذیرفته نمیشوند و بهعکس همچنین قابل توجه است افرادی که سابقه متارکه یا فوت همسر دارند، باید مستندات اثبات مجرد بودن خود را ارائه دهند و پس از تأیید مدارک توسط کارشناس پذیرش، وقت مصاحبه تنظیم شده و فرد با کارشناس مصاحبه گفتوگو میکند.
عضو هیئت مدیره گروه جهادی با اشاره به ارائه آموزشهای تخصصی به کارشناسان این گروه جهادی ادامه داد: کارشناسان گروه احیاگران سنت نبوی در هر بخشی که فعالیت میکنند، با احترام به اینکه افراد تأثیرگذاری در جامعه هستند و آگاهی و تحصیلات خوبی دارند، اما باز هم آموزشهای تخصصی به کارشناسان ارائه میشود؛ به این معنا که کارشناسان در بخشهای مختلف، آموزش خاص فعالیت خود را دریافت کردهاند؛ در بخش مصاحبه، ۹۰ دقیقه گفتوگو با فرد انجام میشود که این گفتوگو همان اتفاقی است که در مشاوره پیش از ازدواج در اتاق درمان میافتد و تمام ویژگیهای شخصیتی، اعتقادی، فرهنگی، خانوادگی، سبک زندگی، اهداف، ملاکها، استراتژیها و چشماندازی که فرد برای زندگی خود دارد، همه استخراج میشود.
طاهرنژاد افزود: اگر بر کارشناس محرز و تشخیص داده شود که یارجوی عزیز (مراجعهکننده) یک سوگ حلنشده، یک بد مهارتی، اضطراب یا یک داستانی دارد، چون شعار گروه «خانواده پایدار» است، این فرد باید آموزشها و مشاورههایی را دریافت کند، البته انتخاب با خود فرد است که با تیم گروه پیش برود یا خارج از مجموعه، اما در هر حال این مسئله باید حل شود.
تبلیغات رسانهای موجب افزایش ترس از ازدواج شده است
وی عنوان کرد: بهدلیل تبلیغات وسیع رسانهای که در چندین سال اخیر اتفاق افتاده و موجب تغییر سبک زندگی و تغییر نگرش جوانان نسبت مسائل مختلف شده است، از سنت نبوی ازدواج مقداری فاصله گرفتهایم و این امر، خود موجب ترس و اضطراب فرزندان یا ایجاد وسواسهایی برای اقدام در زمینه ازدواج میشود؛ با این وجود باید توجه داشت که ازدواج یک نیاز غریزی است و انسان در زندگی خود به یک همسفر نیاز دارد.
عضو هیئت مدیره گروه جهادی اضافه کرد: نیاز به بقا، نیاز به عشق، نیاز به قدرت و نیاز به تأیید، نیازهای اساسی یک انسان است که در فرایند ازدواج محقق میشود؛ این نیاز غریزی است یعنی انسان به سمت آن میرود، همانطور که به غذا، آب و خواب نیاز دارد و نیاز به همسفر برای زندگی نیز جزو نیازهای اساسی، حیاتی و غریزی است.
نیاز به بقا، نیاز به عشق، نیاز به قدرت و نیاز به تأیید، نیازهای اساسی یک انسان است که در فرایند ازدواج محقق میشود
این مدرس دانشگاه با بیان اینکه برخی جوانان و نوجوانان در این بازی ترس از ازدواج افتادهاند، خاطرنشان کرد: بخشی از این ترس، ترس واقعی است و برای این ترس واقعی باید برنامهریزی کرد تا آسیبی نرسد یعنی خواستهها باید بر اساس ظرفیتها شکل بگیرد؛ فرزندان نیاز به ازدواج دارند و باید خواسته خود را بر اساس شرایطشان تنظیم کنند تا بتوانند ازدواج خوب و مناسبی داشته باشند، ازاینرو در گروه احیاگران سنت نبوی تلاش میشود این خواستهها و نیازها با یکدیگر به تطابق برسد و فرزندان به یک بینش منطقی برسند تا بتوانند انتخاب خوبی در امر ازدواج داشته باشند.
طاهرنژاد با اشاره به دیگر خدمات گروه جهادی احیاگران سنت نبوی افزود: برگزاری دورههای آموزشی توسط مدرسان و متخصصان مطرح کشور، مصاحبههای پیش از ازدواج و ارائه خدمات همسانگزینی یارجویان از دیگر خدمات این گروه جهادی است که با هزینههای مطلوب ارائه میشود؛ هزینه دریافتشده از یارجویان (مراجعهکنندگان) تنها برای هزینه فعالیتهاست و تمام نیروهای این گروه بهصورت جهادی همکاری دارند.
وی با بیان اینکه از ۱۷ سال تا ۷۰ سال برای امر ازدواج به این گروه مراجعه کردهاند و افراد با تمام مدلهای اعتقادی، فرهنگی و شخصیتی پذیرش میشوند، تاکید کرد: پس از انجام همسانگزینی، بدون اینکه اطلاعات محرمانه و هویتی طرف مقابل بیان شود، با یارجوها بهطور مجزا تماس گرفته شده و ویژگیهای فرد پیشنهادی به آنها گفته میشود، اگر هر دو طرف موافق دیدار باشند، جلسه معارفه و دیدار آنها در دفاتر گروه تنظیم میشود.
عضو هیئت مدیره گروه جهادی احیاگران سنت نبوی با اشاره به فرایند سه مرحلهای برای زوجهای متقاضی ازدواج گفت: جلسات معارفه شامل ۳ جلسه برای آشنایی اولیه است که در این جلسات، کارشناس پیش از گفتوگو، چهارچوب بحث را مشخص کرده و پس از آن، بهصورت فردی با هر متقاضی درباره نگرانیها صحبت میکند؛ پس از جلسات معارفه، مشاوره تلفنی هفتگی آغاز میشود. سپس، زوجین به بازدید از منازل یکدیگر هدایت شده و معاشرتهای اولیه آغاز میشود و مشاور بهصورت هفتگی روند آشنایی و ابهامات را با زوجین و خانوادههایشان پیگیری میکند.
طاهرنژاد عنوان کرد: جلسه «مهرنامهنویسی» مفصل و با هدف رفع و رجوع تمام مسائل بالقوه اختلافزا همچون مهریه، مسائل مالی یا محل زندگی برگزار میشود که در ابتدا، کارشناس با هر یک از طرفین و خانوادههایشان بهصورت جداگانه صحبت کرده است و سپس با جمعبندی، نقشه راه دوران عقد و نامزدی شامل جزئیات مراسم و توافقات، تدوین میشود؛ این فرایند با هدف رفع ابهام، پیشگیری از اصطکاک و مدیریت روابط خانوادگی، به زوجین کمک میکند تا با آگاهی و شفافیت کامل وارد زندگی مشترک شوند.
پیگیری وضعیت زوجها تا سه سال پس از ازدواج
وی گفت: در گروه احیاگران سنت نبوی، وضعیت زوجها تا سه سال پس از ازدواج، هر چهار تا شش ماه یکبار پیگیری میشود تا از حال آنها اطمینان حاصل شود و از دوره ریسک طلاق عبور کنند؛ این زوجها در ادامه، فرزندان این گروه محسوب میشوند و در صورت درخواست خودشان و با توجه به ارتباطی که با گروه، تیم مشاوره، مصاحبه و تیم جهادی دارند، میتوانند در صورت بروز چالش با گروه تماس بگیرند و در صورت نیاز، جلسات حضوری نیز برای آنها برگزار میشود.
این جهادگر با اشاره به اینکه گروه احیاگران سنت نبوی دارای ساختار سازمانی مشخصی است، خاطرنشان کرد: در بخش اجرایی، واحدهای پذیرش، مصاحبه، معارفه، مشاوره و امور شعب وجود دارد و هر یک از این واحدها سرتیم خود را دارند و با زیرمجموعه خود کارگروههای تخصصی تشکیل میدهند؛ دفتر مرکزی گروه در تهران است، اما در شهر زیبای اصفهان، یکی از شعب خوب، منظم و فعال وجود دارد و نیروهای جهادی که آموزشهای لازم را دریافت کردهاند، بهصورت مستقل مشغول فعالیت هستند.
زندگی مشترک، فرصتی برای رشد متقابل / چطور میتوانیم سنت نبوی ازدواج را احیا کنیم و ترویج دهیم؟
طاهرنژاد افزود: بهترین راه ترویج سنت نبوی ازدواج، آموزش به فرزندان است؛ باید به آنها آموزش دهیم و شروع کنیم و از نظر رسانهای نیز باید فعالیت داشته باشیم، رسانه قدرت بسیار خوبی دارد که فرزندان یاد میگیرند، آرام میشوند، وقتی دغدغه از بین برود، اضطراب پایین میآید، علاوهبر اینکه این آموزش را ببینند، باید آغوشِ باز و حمایتگری برای فرزندان داشته باشیم.
باور به اینکه ازدواج مانعی برای رشد فردی است، اشتباهی بزرگ است؛ زندگی مشترک فرصتی برای رشد متقابل است
وی با اشاره به دو اشتباه رایج جوانان در زمینه ازدواج تاکید کرد: یکی از اشتباهات رایج در انتخاب همسر، جستوجو برای فردی است که بتواند آرامش را به جوان هدیه دهد؛ این دیدگاه نادرست است، زیرا تا زمانی که فرد به سلامت روان و سبک زندگی متعادل دست پیدا نکند، هر رابطهای با شکست روبهرو خواهد شد، بنابراین نخستین گام، تمرکز بر بهبود وضعیت روانی و فردی خود و سپس جستوجو برای یافتن همراه زندگی است.
عضو هیئتمدیره گروه جهادی احیاگران سنت نبوی گفت: شبکههای اجتماعی، گاهی انتظارات غیرواقعی را در افراد شکل میدهند و ضروری است با دیدی واقعبینانه به انتخاب همسر پرداخته و بر اساس ظرفیتها و امکانات موجود اقدام کرد، همچنین باور به اینکه ازدواج مانعی برای رشد فردی است، اشتباهی بزرگ است؛ زندگی مشترک فرصتی برای رشد متقابل است.
نقش موثر متولیان امر ازدواج جوانان؛ ارائه منظم تسهیلات وام ازدواج و حمایت از گروههای جهادی
طاهرنژاد عنوان کرد: با توجه به مشکلات متعدد جوانان در آستانه ازدواج، از نهادهای دولتی درخواست میشود فرایند پرداخت وام ازدواج را تسهیل کنند، چراکه بسیاری از زوجهای جوان، این وام را برای تأمین هزینه اجاره مسکن و خرید اقلام جهیزیه در نظر گرفتهاند و هرگونه تعلل در پرداخت آن، مشکلات فراوانی را برای آنها ایجاد میکند؛ امید است با تسریع در این فرایند، گامی مؤثر برای تسهیل ازدواج جوانان برداشته شود.
وی با تاکید بر اینکه گروههای جهادی بهصورت مردمی و بدون وابستگی به هیچ ارگان دولتی فعالیت میکنند و هیچگونه حقوق یا درآمدی از جایی دریافت نمیکنند، گفت: بر اساس فرمایشات رهبری، پیشرفت امور کشور در گرو فعالیتهای جهادی است و انتظار ما از مسئولان، حمایت از سازمانهای مردمنهاد و برداشتن موانع اداری است؛ حتی کمکهای غیرمالی همچون تأمین مکان یا تسهیل در هزینههای جاری میتواند به گروهها یاری رساند تا با توان بیشتری به خدمترسانی به جوانان بپردازند.
به گزارش ایمنا، گروه جهادی احیاگران سنت نبوی نشان داد که در زمانهای که شاید برخی جوانان ازدواج موفق را امری دور از دسترس و دست نیافتنی میبینند، میتوان زیر سایه تفکر، تعقل و راهنمایی، ازدواجی شیرین داشت که تا پایان عمر شیرینی آن در زندگی ماندگار باشد.
نظر شما