کتاب کودک و نوجوان به قالب‌های تازه نیازمند است/ روزآمد نشده‌ایم

مدیر انتشارات جمال با بیان اینکه کتاب کودک و نوجوان را باید متناسب با شرایط امروز طراحی و چاپ کنیم، گفت: سال‌ها پیش شاید یک کتاب سیاه‌وسفید و بدون تصویر برای کودک جذاب بود، اما امروز کودک به قالب‌های تازه، تصویرگری‌های متفاوت، طراحی‌های نو و حتی فناوری‌هایی همچون واقعیت‌افزوده علاقه‌مند است.

علیرضا سبحانی‌نسب در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا، درباره چگونگی انتخاب آثار برای چاپ و اولویت‌هایی که در انتشار آثار کودک و نوجوان دنبال می‌کند، اظهار کرد: من معتقدم برای انتشار آثار خیلی رویکرد آسانی دارم، اما افرادی که با من کار می‌کنند احساس می‌کنند سخت‌گیری زیادی وجود دارد. در واقع استانداردهایی که برای کار در نظر می‌گیرم، استانداردهایم ساده و قابل دستیابی است، اما اگر مؤلفی بخواهد با سهل‌انگاری کار کند، طبیعی است که این استانداردها برایش دشوار به نظر برسد.

وی با تاکید براینکه مخاطبانی که آثار ما را دنبال می‌کنند، به کیفیت و استانداردهای نشر عادت کرده‌اند، افزود: اگر حتی کمی از این معیارها پایین‌تر بیاییم، مخاطب اعتراض می‌کند و می‌گوید چرا کتابی که می‌توانست بهتر باشد، با این کیفیت منتشر شده است. به همین دلیل من احساس می‌کنم معیارهایی که داریم، معمولی و حداقلی است، اما برخی نویسندگانی که با ناشرانی کم‌دغدغه‌تر کار کرده‌اند، این روند را سخت‌گیرانه می‌بینند.

مدیر انتشارات جمال درباره تعامل با نویسندگان گفت: بارها پیش آمده که از مؤلفی خواسته‌ایم تغییراتی در کتاب ایجاد کند، اما او نپذیرفته و گفته است ناشران دیگر بدون این اصلاحات اثر را چاپ می‌کنند. همان کتاب را هم جای دیگری منتشر کرده، اما نتیجه مطلوبی نگرفته است. در مقابل، وقتی ما روی اثری سخت‌گیری کرده‌ایم، ممکن است ابتدا نویسنده ناراحت شده باشد و تصور کند ایرادها بی‌دلیل است؛ اما در ادامه، با گذشت زمان، خودش به اهمیت آن اصلاحات پی برده است.

سبحانی‌نسبت عنوان کرد: یادم است یکی از مؤلفان پس از آنکه کتابش به چاپ‌های متعدد رسید، نزد من آمد و گفت تمام ایرادهایی که گرفته بودید، درست بود. او می‌گفت ابتدا تصور می‌کرد هرچه تعداد صفحات کتاب بیشتر باشد، اثر بهتر دیده می‌شود؛ در حالی که حذف حدود ۴۰ صفحه اضافی موجب شد کتاب جذاب‌تر و ماندگارتر شود. حتی می‌گفت فرزند و نوه‌اش بسیاری از بخش‌های کتاب را حفظ شده‌اند و اگر آن مطالب اضافی باقی مانده بود، شاید کودکان حتی تمایلی به خواندن کتاب هم نداشتند.

وی اظهار کرد: این نگاه و اعتماد، به مرور زمان شکل می‌گیرد و آسان به دست نمی‌آید. گاهی باید ساعت‌ها کنار مؤلف نشست، نقد شنید، حتی متهم به سخت‌گیری شد، اما در نهایت نتیجه کار خودش را نشان می‌دهد. امروز همان نویسندگانی که در ابتدا دلخور بودند، می‌گویند آثارشان را ابتدا برای بررسی به ما می‌آورند و اگر مورد تأیید قرار بگیرد، به سراغ ناشر دیگری نمی‌روند.

مدیر انتشارات جمال ادامه داد: اگر بخواهم خلاصه بگویم، از نگاه من این سخت‌گیری‌ها در واقع همان حداقل استانداردهایی است که باید برای مخاطب کودک و نوجوان رعایت شود، اما برای برخی نویسندگان، همین معیارهای حداقلی هم حداکثری و دشوار به نظر می‌رسد. البته همه کتاب‌ها صددرصد موفق نمی‌شوند، اما اغلب مؤلفانی که با ما همکاری کرده‌اند، از نتیجه کار رضایت داشته‌اند؛ به‌ویژه به این دلیل که تلاش کرده‌ایم کتاب‌ها هم از نظر بصری و هم از نظر محتوایی ارتقا پیدا کنند.

سبحانی‌نسبت گفت: ما در انتشارات جمال سعی می‌کنیم هر اثر را از جنبه‌های مختلف همچون متن، تصویر، محتوا، پیام و طراحی بررسی کنیم تا چند گام جلوتر از یک اثر معمولی قرار بگیرد. به اعتقاد من، ناشری که می‌خواهد استانداردهای بالایی داشته باشد، ناچار است هم کتاب را ارتقا دهد و هم مؤلف را؛ وگرنه در حد یک نشر معمولی باقی می‌ماند.

وی عنوان کرد: در حوزه محتوای هدفمند نیز معتقدم بخشی از نیازهای مخاطب، ریشه در فطرت انسان دارد و هیچ‌گاه قدیمی نمی‌شود. برای مثال، نیاز کودک به شناخت خداوند و مفاهیم توحیدی، مسئله‌ای نیست که با گذشت زمان از بین برود؛ این نیاز همیشه وجود داشته و خواهد داشت. آنچه تغییر می‌کند، قالب ارائه محتواست.

مدیر انتشارات جمال تاکید کرد: سال‌ها پیش شاید یک کتاب سیاه‌وسفید و بدون تصویر برای کودک جذاب بود، اما امروز کودک و نوجوان به قالب‌های تازه، تصویرگری‌های متفاوت، طراحی‌های نو و حتی فناوری‌هایی همچون  واقعیت‌افزوده علاقه‌مند است، بنابراین محتوا ممکن است ثابت بماند، اما شیوه انتقال آن باید متناسب با زمان تغییر کند. گاهی لازم است از زبان شاعرانه استفاده کنیم، گاهی نگاه فلسفی و زمانی هم ادبیات ساده و مردمی اثرگذارتر است. هر دوره، زبان و فرم خاص خود را می‌طلبد تا بتوان با مخاطب ارتباط برقرار کرد. حتی ممکن است ادبیاتی که امروز جذاب و کارآمد است، چند سال بعد جای خود را به یک بیان تازه بدهد. ناشر و نویسنده باید این تحولات را بشناسند و خود را با آن هماهنگ کنند.

کد خبر 971907

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.