به گزارش خبرگزاری ایمنا، کتاب عملیات اکران از انتشارات راهیار روایت فعالان فرهنگی از اکرانهای جشنواره مردمی فیلم عمار است. واحد اکران مردمی جشنواره عمار با هدف توزیع عادلانه محصولات فرهنگی ارزشمند به خصوص فیلمهای سینمایی به سراسر ایران به وجود آمد که هر شخصی میتواند با ابزاری ساده فیلمهای سینمایی را برای مجموعه خود را اکران کند.
این کتاب توسط مرتضی بیابانگرد نوشته شده است و انتشارات راه یار آن را منتشر کرده است.
نویسنده در بخشی از مقدمه آورده است: «سال ۱۳۹۷ و هم زمان با برگزاری اکران های داوطلبانه جشنواره هشتم، فیلم برداری فیلم سینمایی «منطقه پرواز ممنوع» در کلیبر آذربایجان شرقی در حال انجام بود. با اتمام مراحل پس از تولید فیلم در مدرسه سینمایی عمار تهیه کننده فیلم به دنبال زمان مناسب برای اکران فیلم روی پرده سینما بود. با توجه به طیف نوجوان مخاطب فیلم، در اواخر سال ۱۳۹۷ مشخص شد که زمان اکران منطقه پرواز ممنوع برای مهر ۱۳۹۸ در نظر گرفته شده است که مدارس بازگشایی می شوند.
بهمن ۱۳۹۷ و پس از ایام برگزاری جشنواره در سینما فلسطین به سیدرسول منفرد، مسئول وقت اکران مردمی پیشنهاد دادم که با توجه به در پیش بودن اکران منطقه پرواز ممنوع باید تا زمان شروع اکران ها شبکه اکران مردمی را آماده کنیم. با قبول این پیشنهاد مأمور به نوشتن طرحی برای راه اندازی مجدد اکران های بلیتی شدم و پروژه «سینما مردم» پس از چندین رفت و برگشت طرح پیشنهادی، متولد شد. در طرح سینما مردم نیاز به داشتن تجهیزات سینمایی برای اکران نبود و با ویدئو پروژکتور و پرده نمایش و دستگاه صوتی با کیفیت مطلوب هم امکان اکران وجود داشت. مکان اکران هم سالنهای آمفی تئاتر و حسینیه و... بود که مکان ثابتی برای اکران به شمار می رفتند. پس از سه ماه از شروع سال ۱۳۹۸ نزدیک به بیست سینما مردم در کشور راه اندازی کردیم. باز هم غالب فیلم های شبکه سینما مردم مستند بود؛ اما این اکرانها تمرینی برای ریختن ترس اعضای شبکه اکران جشنواره از بلیت فروشی بود.
اکران ها در سینما مردم ادامه داشت تا پس از چندین ماه انتظار، سرانجام اکران منطقه پرواز ممنوع از نیمه آبان ۱۳۹۸ شروع شد.»
برای کنکاش در چگونگی و چرایی نگارش این کتاب به سراغ نویسنده کتاب رفتیم؛ مرتضی بیابانگرد درباره ایده اولیه نگارش این کتاب در گفتوگو با خبرنگار ایمنا اظهار کرد: ایده اولیه به نوع نگاه مسعود ملکی، مدیر وقت دفتر مطالعات جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی بازمیگردد که معتقد بود برای ماندگاری فعالیتهایمان باید ادبیاتسازی صورت بگیرد. پیش از این، کتاب «لذت سادگی» چاپ شده بود اما خاطرات آن کم بود. ملکی در سال ۱۴۰۰ پیشنهاد نگارش این کتاب را به مدیریت وقت دفتر مطالعات داد و ما فرآیند مصاحبه عمیق با ۹ نفر از اکران کننده ها را آغاز کردیم.
وی با اشاره به خلاء موجود در روایت تجربههای فرهنگی افزود: پنج سال حضور در بخش اکران مردمی جشنواره عمار باعث شد با بازخوردهای منحصر به فردی مواجه شوم که پتانسیل رسانهای بالایی داشت. بخش عظیمی از این روایتها آرشیو میشد و مورد استفاده قرار نمیگرفت. ما با این کتاب، آن روایتها را به عنوان یک تجربه زیسته برای نسلهای بعدی اکران کننده و فعالان فرهنگی ثبت کردیم.
نویسنده کتاب «عملیات اکران» درباره انتخاب فرم خاطرهنگاری بهجای تحلیل ساختاری یا گزارشی توضیح داد: «تحلیل ساختاری یا گزارشی مخاطب محدودی دارد و به منبعی تبدیل نمیشود که بتوان مدام به آن رجوع کرد. ما سراغ فرم خاطره رفتیم تا هم جذابیت داشته باشد و هم ماندگار شود. البته در تدوین این خاطرات با چالشها و ملاحظاتی از سوی برخی دوستان مواجه بودیم؛ به ویژه اکران کننده ها با مسولان شهرستانی دچار اختلاف نظر می شدند.
اکران؛ عملیاتی برایِ برقراری عدالت فرهنگی
بیابانگرد درباره علت انتخاب این نام برای کتاب گفت: عنوان کتاب به ماهیت فعالیت اکران کنندهها بازمیگردد. هر اکران برای این بچهها شبیه یک عملیات بود؛ از قبل برنامهریزی میکردند، نیاز مخاطب را میسنجیدند و فیلم متناسبی را انتخاب میکردند که بیشترین اثرگذاری را داشته باشد. حتی در کنار اکران از سخنران استفاده میکردند تا تاثیرگذاری به حداکثر برسد. آنها به هر اکران به چشم یک عملیات نگاه میکردند که باید با موفقیت به سرانجام برسد.
وی بزرگترین دستاورد این مدل اکران را «عدالت فرهنگی» دانست و بیان کرد: مهمترین دستاورد، اضافه کردن مخاطب جدید به بدنه سینما است. ما بخشی از جامعه را که سینما نمیرفت و فیلمها به ذائقهاش خوش نمیآمد را با فیلمهای نزدیک به باورهایشان آشتی دادیم. اکنون اکران مردمی حتی در شهرهای بدون سینما مخاطب دارد و این یک تمایز جدی است.
به گزارش ایمنا، عدالت فرهنگی در سطح کشور، جنبههای مختلفی دارد که یکی از آنها همین بردن سینما به مناطق مختلف کشور به خصوص مناطق محروم است؛ شاید این مسئله در ابتدا سخت و پیچیده به نظر برسد، اما روایت رخداد چنین رویدادهایی میتواند به فعالین فرهنگی در برپایی چنین رویدادهایی کمک کند و نقشه راهی برای گروههای جهادی و دغدغهمندان این حوزه باشد.
نظر شما